RV- Compensatie groenaannemer indexeringsverschil SROI onderaannemer

Raadsvoorstel Portefeuillehouder(s) Datum commissiebehandeling Datum raadsbehandeling Zaaknummer Onderwerp

wethouder E. Schoneveld/ wethouder G.J.M. Blom 5 juni 2025 26 juni 2025 1633052

Compensatie groenaannemer indexeringsverschil SROI onderaannemer

Voorgesteld besluit 1. Budget beschikbaar te stellen om de groenaannemer te compenseren voor het ontstane verschil in indexering van de groen+ bestek posten welke uitgevoerd worden door de SROI onderaannemer. De benodigde middelen van € 132.800,- ten laste te laten komen van het begrotingsresultaat van 2025. Publiekssamenvatting De raad heeft besloten budget beschikbaar te stellen om de groenaannemer gedeeltelijk compenseren voor het ontstane verschil in indexering tussen de SROI onderaannemer en de contractindexering met de gemeente.

Inleiding Binnen het huidige groenplus contract wordt een aanzienlijk deel van het contract uitgevoerd met inzet van de SROI onderaannemer. SROI maakt onderdeel uit van de aanbesteding van het werk en in de leidraad is de inzet van de SROI onderaannemer als gunningscriteria opgenomen. Conform het contract worden de contractprijzen jaarlijks geïndexeerd met de CBS index. Deze index loopt in lijn met de reguliere budgetaanpassingen vanuit de begroting, ook hier worden de budgetten opgehoogd met de CBS indexering. De SROI onderaannemer hanteert echter zijn eigen indexering, welke jaarlijks wordt vastgesteld en welke fors hoger is dan de CBS indexering. Hierdoor ontstaat een verschil, wat jaarlijks groter wordt. De groenaannemer heeft de gemeente verzocht om compensatie van het verschil op basis van paragraaf 47 van de UAV. In de vertrouwelijke bijlage is de opbouw van het bedrag weergegeven. Beoogd effect - De gemeente Moerdijk is een betrouwbare opdrachtgever - Compensatie van de groenaannemer

Argumenten 1.1 Contractuele afspraken De contractafspraken van het groenplus bestek vallen onder de RAW en UAV. Paragraaf 47 van de UAV stelt dat opdrachtnemer en opdrachtgever met elkaar in overleg gaan indien er kostenverhogende omstandigheden voordoen. Onder kostenverhogende omstandigheden worden in deze paragraaf verstaan omstandigheden die van dien aard zijn dat bij het tot stand komen van de overeenkomst geen rekening behoefde te worden gehouden met de kans dat zij zich zouden voordoen, die de aannemer niet kunnen worden toegerekend en die de kosten van het werk aanzienlijk verhogen. De groenaannemer kon bij inschrijving niet weten dat de indexering van de SROI onderaannemer anders loopt dan de CBS indexering. Wij als gemeente wisten dit ook niet. Alhoewel de groenaannemer slechts een jaarcontract heeft kunnen afsluiten met de onderaannemer en daarmee ook het risico tot de mogelijkheid tot wijzigingen in een nieuw contract accepteert, heeft de groenaannemer niet kunnen weten en verwachten dat deze dusdanig afwijkend en buitenproportie zouden zijn. De SROI onderaannemer heeft in de prijsafspraken die gemaakt worden na gunning van het contract niet de mogelijkheid gegeven aan de groenaannemer om een meerjarencontract aan te gaan en daarbij ook niet aangegeven dat zij werken met een eigen indexatie.

In de gunningscriteria van het groenplus contract is een fictieve korting opgenomen als de aannemer de SROI onderaannemer mensen, welke op dat moment reeds in de gemeente Moerdijk werkten, ook in zou zetten onder het nieuwe contract. Door dit zo expliciet op te nemen in de aanbestedingsleidraad, maakt dat de kans op het winnen van de aanbesteding aanzienlijk kleiner zou zijn, als de aannemer geen gebruik zou maken van de SROI onderaannemer. Daarmee is het niet realistisch het risico van deze extra kosten volledig bij de aannemer te leggen. Gemeente heeft dit risico ook niet voorzien. Bij het niet toekennen van de compensatie kan in een uiterste geval de aannemer via de rechtbank een beroep doen op paragraaf 47 van deze UAV. Gezien de open en transparante samenwerking welke wij met de groenaannemer opgebouwd hebben achten wij deze stap onwaarschijnlijk . 1.2 Betrouwbare opdrachtgever De gemeente Moerdijk wil een betrouwbare en rechtvaardige opdrachtgever zijn. In de huidige markt is het steeds meer van belang dat gemeente en aannemer als partners optrekken. De samenwerking is gebaseerd op vertrouwen. Ondanks dat er geen harde toezeggingen gedaan zijn over de prijscompensatie, is het werk buiten op een goede manier door gegaan. Het is belangrijk voor de toekomst dat wij als gemeente betrouwbaar en interessant blijven om voor te werken.

In feite ligt het probleem over het verschil in indexatie tussen de hoofdaannemer en zijn onderaannemer, echter doordat de gemeente de onderaannemer een voorkeurspositie heeft gegeven in de gunningscriteria, kon de aannemer niet anders dan inschrijven met samenwerking van deze onderaannemer. De groenaannemer is het niet gelukt om bij onderaannemer tot overeenstemming te komen over de indexering. Vandaar dat wij hier toch een rol in spelen. In de huidige markt is de vraag naar goede uitvoerende partijen groter dan het aanbod en dit zal de komende jaren meer worden. Als een aannemer keuze heeft, willen wij zorgen dat hij voor de gemeente Moerdijk kiest. Dit lukt alleen als wij ons betrouwbaar opstellen, ook als er spanningen zijn binnen de contractafspraken.

1.3 Overbrugging groenonderhoud begraafplaatsen De bijzondere houding welke de SROI onderaannemer aanneemt met het hanteren van de hogere indexering heeft tevens gezorgd dat zij bij het groenonderhoud aan de begraafplaatsen, welke via een inbesteding aan de SROI onderaannemer was gegund, de contractafspraken niet langer na komen. Dit heeft tot gevolg dat we per 1 mei 2025 geen aannemer meer hebben voor het groenonderhoud op de begraafplaatsen. Wij hebben hierbij met succes een beroep gedaan op de goede samenwerking met de groenaannemer van het groenplus contract, om ons te helpen de periode tot een volledige aanbesteding is doorlopen te overbruggen. Vanuit de samenwerking zien zij dit als een gezamenlijk probleem wat we samen op gaan lossen. Kanttekeningen en risico’s 1.1 Rol gemeente in gemeenschappelijke regeling met de SROI onderaannemer De indexering welke toegepast wordt door de SROI onderaannemer is niet herleidbaar naar de CBS indexering en daarmee niet controleerbaar in het uitvoeringniveau van het contract. Budgetten voor groenonderhoud worden jaarlijks verhoogd met de CBS indexering, waarbij geen rekening gehouden wordt met afwijkende indexering van de SROI onderaannemer . Gemeente Moerdijk is vanuit de gemeenschappelijke regeling mede-eigenaar van de SROI onderaannemer en medeverantwoordelijk voor tekorten bij de SROI onderaannemer.

Door de hogere indexering te compenseren worden de geldstromen naar de SROI onderaannemer complex en onoverzichtelijk. Echter, dit doet geen afbreuk aan onze verplichting naar de groenaannemer. De groenaannemer heeft geen invloed op de besluitvorming bij de SROI onderaannemer. De gemeente Moerdijk heeft dat wel vanuit haar rol als mede-eigenaar. Om die reden is in de bestuursvergadering van 7 april 2025 de indexering en de problemen welke daarmee ontstaan, aangedragen door wethouder B. Blom. Dit heeft nog niet geleid tot andere inzichten bij de SROI onderaannemer. Hier zal op bestuurlijk niveau nog verdere actie op ondernomen worden. 1.2 Voortzetting groenplus contract 2026 Het financiële tekort dat de groenaannemer ervaart op de bestek posten waar de SROI onderaannemer ingezet wordt, loopt per jaar verder op. Inmiddels is het verschil tussen de indexering welke de groenaannemer krijgt vanuit de gemeente en de indexering welke zij aan de SROI onderaannemer moeten betalen opgelopen tot 14%. De marges op dit soort contracten zijn minimaal. Zo heeft de groenaannemer ingeschreven met een risicopercentage van 3%. Als we niet of minder compenseren is er een kans dat het groenplus contract voor de groenaannemer verliesgevend wordt. Daarmee ontstaat het risico dat de aannemer het contract in 2026 niet wil verlengen.

Dit mag hij tot 6 maanden voor de einddatum (31 december 2025) bij de gemeente kenbaar maken. Gezien de lange doorlooptijd van een nieuwe Europese aanbesteding, welke al snel 1 jaar bedraagt, betekent dit dat we een tijd zonder groenaannemer komen. Het overbruggen van dergelijke grote contracten geeft vrijwel altijd een groot negatief financieel effect. Het financiële risico is onderbouwd in de vertrouwelijke bijlage.

Middelen Voor de compensatie is een bedrag nodig van € 132.800,- . De totstandkoming van de compensatie is verder uitgelegd in de bijlage welke onder geheimhouding op grond van artikel 87 Gemeentewet jo. Artikel 5.1 lid 2 onder Wet open overheid is bijgevoegd. De werkzaamheden uit het bestek welke door de SROI onderaannemer uitgevoerd worden hebben betrekking op het verzorgend groenonderhoud. De compensatie aan de groenaannemer zal dan ook op de post groenbeheer geboekt worden (657001 / 43828). Deze post wordt daardoor overschreden. De overschrijding komt ten laste van het begrotingsresultaat 2025. Communicatie Voor dit voorstel volgt geen communicatietraject. Vervolg Op bestuurlijk niveau wordt het gesprek met de SROI onderaannemer gevoerd over de indexering en het opvangen van tekorten binnen de SROI onderaannemer. Ten aanzien van de compensatie voor 2026 zal het tekort minimaal gelijk zijn aan 2025 (€ 85.800). Indien de SROI onderaannemer wederom een hogere indexering toepast dan de CBS indexering, zal dit bedrag hoger uitvallen. Dit is op dit moment nog onduidelijk. De verwachte financiële compensatie in 2026 wordt om die reden pas in 2026 gevraagd. Indien het niet lukt op bestuurlijk niveau afspraken te maken, heeft een hogere index direct invloed op de hoogte van de toe te kennen compensatie aan onze groenaannemer.

Nieuwe aanbesteding groenplus vanaf 2027 Het huidige contract en de opstelling van de SROI onderaannemer heeft geleid tot een financieel nadeel voor de groenaannemer, welke de groenaannemer en de gemeente op voorhand niet voorzien hadden. Voor de nieuwe aanbesteding is dit nu een risico wat bekend is bij de gemeente. Dit risico moeten wij benoemen bij de aannemer. Een aanvaardbaar risico in de contractvorming moet af te prijzen zijn of verzekerbaar zijn. De afwijkende indexering is geen van beiden wordt dreigt daarmee een niet te aanvaarden risico te worden. Er zal op bestuurlijk niveau een besluit aan de SROI onderaannemer gevraagd worden of zij zich gedurende de contractduur (dus meerdere jaren) conformeren aan dezelfde contractvoorwaarden welke ook voor de inschrijver gelden. Bij een negatief besluit krijgt de SROI onderaannemer niet langer een voorkeurspositie in de nieuwe aanbesteding.

Mocht u vragen hebben over dit voorstel, dan kunt u contact opnemen met de griffier via e-mail griffie@moerdiik.nl. Zevenbergen, 20-05-2025 Burgemeester en wethouders van Moerdijk, de gemeentesecretaris,

de burgemeester,

S. Elseman

A.J. Moerkerke

RAADSBESLUIT Raadsvergadering van 26 juni 2025 De raad van de gemeente Moerdijk, gezien het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 20 mei 2025; overwegende dat: gelet op: BESLUIT 1. Budget beschikbaar te stellen om de groenaannemer compenseren voor het ontstane verschil in indexering van de groen+ bestek posten welke uitgevoerd worden door de SROI onderaannemer. De benodigde middelen van € 132.800,- ten laste te laten komen uit het begrotingsresultaat van 2025.

Vastgesteld in de raadsvergadering d.d. 26 juni 2025, de griffier,

de voorzitter,

H.M. Vonk-Schenkel

A.J. Moerkerke