RV - Armoedebeleid

ge meente

Moerdijk

RAADSVOORSTEL Onderurerp: Armoedebeleid Verantwoordel ijke portefeuillehouder(s) Datum commissiebehandel ing Datu m raadsbehandeling

Zaaknummer

wethouder G.J.M. Blom

29 juni2923 13 juli 2023 758912

Bijlagen: Nota bestaanszekerheid - lokale aanpak armoede 2023-2026 lmplementatieplan aanpak geldzorgen, armoede & schulden van Minister Schouten Uitvoeringsagenda Nota Bestaanszekerheid - lokale aanpak armoede 2023-2026 Evaluatie "Een integrale aanpak van armoede en schulden in Moerdíjk2018-2021)

1. 2. 3. 4.

Gevraagd raadsbesluit

1. De nota bestaanszekerheid - lokale aanpak armoede 2023-2026 vast te stellen; 2. De financiële consequenties voor 2023 te ven¡verken in de tweede bestuursrapportage 2023; 3. De financiële consequenties vanaf 2024 te venruerken in de ontwerpbegroting 2024-2027

(Publieks)Samenvatting De nota bestaanszekerheid - lokale aanpak armoede 2023-2026 bestrijkt het Moerdijkse armoedebeleid voor de komende vier jaar. Het betreft een herijking van de nota "Een integrale aanpak van armoede en schulden in Moerdijk (2018-2021)". Vanaf 2021 is er een aparte nota schuldhulpverlening. Binnen deze nota ligt de nadruk op preventie van armoede, door het daadwerkelijk voorkomen van armoede en het tijdig signaleren van beginnende armoedeproblematiek. De verbetering van de gemeentelijke dienstverlening draagt hieraan bij, én zorgt er daarnaast voor dat inwoners een kleinere drempel ervaren om naar de gemeente toe te stappen. Er is aandacht voor specifieke risicogroepen en de integraliteit met de andere leefgebieden binnen het sociaal domein. ln de nota staan de 5 ambities van gemeente Moerdijk centraal om: 1. Armoede te voorkomen; 2. De (gevolgen van) armoede te verzachten; 3. lnwoners perspectief te bieden op een betere toekomst; 4. ledereen mee te laten doen in de maatschappij; 5. De gemeentelijke dienstverlening te verbeteren (in lijn met de Scan Mens en Maatschappij). De raad wordt geadviseerd om de nota bestaanszekerheid - lokale aanpak armoede 202-2026 vast te stellen om bovenstaande ambities te bereiken.

ge rnee n fe

Moerdijk

Inleiding: reden van het voorstel Aanleidinq De coronacrisis en de Oorlog in OekraÏne hebben grote economische impact: ondernemers raken in de financiële problemen of verliezen hun zaak en particuliere inwoners kunnen hun energierekeningen en boodschappen niet meer betalen. Voor steeds meer inwoners wordt het omdraaien van ieder dubbeltje een realiteit. Ook in gemeente Moerdijk komen steeds meer signalen van inwoners en kinderen die letterlijk in de kou zitten, in de schulden komen of met een lege maag naar school gaan. Het einde van de beleidsperiode van de lntegrale aanpak van armoede en schulden in Moerdijk (2018-2021) biedt ruimte voor een herijking, waarmee we als gemeente adequaat kunnen inspelen op de huidige maatschappelijke ontwikkelingen en de daaraan verbonden behoeften vanuit de inwoner. Het uitgangspunt is dat de inwoner centraal staat. Vanuit dit uitgangspunt is de nota bestaanszekerheid - lokale aanpak armoede 2023-2026 integraal vormgegeven vanuit alle leefgebieden binnen het sociaal domein. Belanq

Om met dit armoedebeleid inwoners in armoede te ondersteunen, door (de gevolgen van) armoede te verzachten en armoede te voorkomen onder inwoners die een verhoogd risico lopen om in armoede te vervallen. Centrale vraaq ls de lokale aanpak armoede zoals beschreven in de nota de juiste wijze om álle inwoners in gemeente Moerdijk te ondersteunen, door armoede enerzijds te verzachten en anderzijds te voorkomen, en worden de benodigde aanvullende middelen hiervoor beschikbaar gesteld?

Beoogd maatschappelij k resultaat Het voorgestelde besluit moet leiden tot een verhoogde arbeids- en maatschappelijke participatie van inwoners die in armoede leven. Daarnaast moeten zij meer financiële ruimte ervaren dankzij de inkomensondersteunende maatregelen. Het preventieve aanbod moet ertoe leiden dat minder inwoners in armoede terecht komen als gevolg van life-events of beperkte financiële kennis en vaardigheden, met name onder jongeren. lnwoners weten de weg naar ondersteuning beter te vinden door een betere integrale samenwerking tussen gemeente en samenwerkingspartner. Partners signaleren beter en venrvijzen vaker door. Daarnaast is er een betere integrale samenwerking tussen leefgebieden, waardoor multiproblematiek effectiever kan worden aangepakt. Kaders Evaluatie armoedenota "Een inteqrale aanpak van armoede & schulden in Moerdiik 2018-2021". De nieuwe beleidsnota bestaanszekerheid - lokale aanpak armoede sluit aan op de vorige nota "Een integrale aanpak van armoede & schulden in Moerdijk2018-2021". Dit beleidsplan is in2022 geëvalueerd en de aanbevelingen die hieruit zijn voortgevloeid zijn op 10 januari 2023 vastgesteld door het college. Deze aanbevelingen zijn verwerkt in de nieuwe nota. Participatiewet De gemeente heeft, samen met het Rijk, de taak om inwoners te ondersteunen die niet zelfstandig in de basisbehoeften kunnen voorzien.

Als gemeente bieden we aanvullend op de inkomensondersteunende maatregelen vanuit het Rijk lokale voorzieningen aan om armoede te verzachten. Daar geeft dit beleidsplan onder andere uitvoering aan. Ook is er een duidelijke samenhang tussen armoede en onze wettelijke taak om ondersteuning bij arbeidsinschakeling aan te bieden.

Scan Mens en Maatschaopii ln lijn met de Scan Mens en Maatschappij ligt de focus op preventie en vroegsignaleren. We ondersteunen inwoners om hen (weer) financieel zelfredzaam te maken.

2

ge meente

MoerdUk

Aanpak oeldzorqen. armoede & schulden Op 12 juli2022 is de aanpak geldzorgen, armoede en schulden geïntroduceerd door het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Minister Carola Schouten heeft hiervoor de volgende uitgangspunten benoemd : Een betere borging van bestaans- en inkomenszekerheid: een voldoende stabiel inkomen is de basis; Preventie van geldzorgen: goede voorlichting van jongs af aan, in alle levensfases en dichtbij om de juiste financiële keuzes te kunnen maken; Een overheid die werkt voor mensen en voorziet in laagdrempelige, eenvoudige, mensgerichte financiële hulp en sociale incasso; Maatregelen nemen om (generatie)armoede te doorbreken zodat iedereen meedoet en vooruitkomt; Realiseren dat meer mensen eerder en betere schuldhulpverlening ontvangen en sneller perspectief hebben op een financieel zorgeloze toekomst

o ¡ ¡ o o

Argumenten Pro Het aflopen van de vorige beleidsperiode biedt ruimte om het armoedebeleid te herijken, waarbijwe adequaat kunnen reageren op maatschappelijke ontwikkelingen en onze inwoners

beter kunnen ondersteunen; De nota is de uitwerking van de ambities van gemeente Moerdijk om: Armoede onder onze inwoners te voorkomen; Om (de gevolgen van) armoede onder onze inwoners te verzachten; lnwoners perspectief te bieden op een betere toekomst; ledereen mee te laten doen aan de samenleving; lnclusievere dienstverlening aan te bieden. De nieuwe nota verschilt van de oude nota op het gebied van focus: een nóg grotere inzet op preventíe, het arinoedebeleid is er voor álle inwoners, niet alleen voor inwoners met een laag inkomen. We richten ons op mogelijkheden binnen onze eigen invloedssfeer als gemeente. We leveren een duurzame bijdrage aan armoedebestrijding: we proberen armoede zo veel mogelijk te voorkomen, door inwoners fínancieel zelfredzaam te maken en goed voor te bereiden op levensgebeurtenissen die tot armoede kunnen leiden; We zijn tevreden over de bestaande armoedevoorzieningen en de effectiviteit, maar er valt nog veel winst te behalen op het gebied van bereik. Om die reden wordt er extra ingezet op (strategische) communicatie richting de inwoner. De nota sluit aan op de uitgangspunten van de aanpak Geldzorgen, Armoede & Schulden van minister Schouten.

o o o o o

Alternatieven Het bestaande beleid niet herijken.

Partici patie/Maatschappel ijk d raagvl ak

Themabiieenkomst armoede 13 oktober 2022 Op 13 oktober 2022vond de themabijeenkomst armoede plaats. Hierbijwaren meer dan 40 aanwezigen, waaronder met name diverse maatschappelijke partners die in nauw contact staan met onze inwoners. Hier zijn de concept beleidsdoelstellingen besproken, die door de partners konden worden aangescherpt en aangevuld. Vervolgens hebben zij allen mee kunnen denken over de concretere invulling van de armoedenota. Dit heeft veel nieuwe inzichten opgeleverd die ertoe zullen leiden dat we onze inwoner in de toekomst nóg beter kunnen bedienen.

3

ge metnte

Moerdijk

Klankbordqroep

Tijdens de themabijeenkomst hebben diverse partners zich kunnen aanmelden om deelte nemen aan een klankbordgroep, die nauw betrokken zal zijn bij de totstandkoming van het armoedebeleid. Deze groep dient als alternatief voor de cliëntenraad die we op het moment missen. Deelnemers aan deze klankbordgroep waren partners als Stichting Leergeld, het Werkplein Hart van West-Brabant, Woonkwartier, Surplus, de GGD, Schuldhulpmaatje en een burgerraadslid. Via deze wijze hebben de participatie weten te borgen en getracht goede vertegenwoordigers te vinden van inwoners uit verschillende risicogroepen. Raadsinformatiebiieenkomst Bij de raadsinformatiebijeenkomst zijn de concept beleidsdoelstellingen en ambities toegelicht, waar uw raad ruimte heeft gehad om hierop te reageren.

Financiële consequenties Structurele budgetten

Huidige budgetten lokaal armoedebeleid

Budgetten kindregelingen

Budget Stichting Leerqeld Budget Jeugdfonds Sport &

€ 2s.000 € 29.000

i.v.m. fusie Jeugdfonds Sport en Jeugdfonds Cultuur Brabant

Cultuur Budget Jeugd Educatie Fonds

Jaarlijkse impuls lokaal armoedebeleid 2023-2026 € 35.000 per jaar - verhoging i.v.m. optrekken inkomensgrens € 35.000 per jaar-verhoging

€ 13.500

€ 25.500 per jaar - Verhoging budget om het bereik van het Jeugd Educatie Fonds te kunnen

vergroten Voedselbank

€ 1.s00

€ 1.s00

Communicatie & bijeenkomsten maatschappelijke partners

€ 10.000

€ 5.000

x

€ 15.000 licentiekosten + € 5.800 trainingskosten per jaa r € 3.500 licentiekosten voor

Voorzieningenwijzer

Woonkwartier lnzet preventie

X

€ 10.000

Nieuwe initiatieven

€ 2s.000

€ 13.700

Totaal

€ 104.000

€ 1s0.000

Dekkinq ln de meerjarenbegroting 2023-2026 is een structureel budget opgenomen van €104.000 voor de bestrijding van armoede in de gemeente Moerdijk. Dit beleidsplan geeft richting aan nieuwe en bestaande ontwikkelingen binnen dit budget. Sommige aanbevelingen zullen leiden tot een verhoging of verlaging van enkele bestaande budgetten. Naast dit lokale budget ontvangt de gemeente Moerdijk via de meicirculaire aanvullend budget vanuit het Rijk om in te zetten voor armoedebestrijding, volgens de kamerbrief over implementatieplan Aanpak Geldzorgen, Armoede en Schulden van 3 februari 2023. Mochten er kosten komen in 2023 die niet in de begroting zijn gedekt, worden deze meegenomen in de 2e bestuuursrapportage 2023 De verhoging van het totale budget vanaf 2024is opgenomen in de kadernola2024 en maakt onderdeel uit van de ontwerpbegroting 2024-2027.

4

ge me.ente

Moerdijk

Subsidievenryervino N.v.t.

Communicatie Ondanks dat er geen verplichting op rust, kiezen we ervoor de nota online te publiceren. De nota is volledig digitaal toegankelijk gemaakt, waarmee we direct praktische invulling geven aan de ambitie om de dienstverlening inclusiever te maken. lnwoners die niet goed kunnen lezen kunnen, krijgen de nota online voorgelezen. Daarnaast ontwikkelen we een lokaal (strategisch) communicatieplan om het bereik van de diverse armoedevoorzieningen te vergroten.

Realisatie: risico's, planning, evaluatie, duurzaamheid en inkoop De uitvoeringsagenda is ter kennisgeving bijgevoegd. Er wordt jaarlijks een korte evaluatie gedaan over de stand van zaken van de uitvoeringsagenda van deze nieuwe nota. Mocht u vragen hebben over dit voorstel, dan kunt u contact opnemen met de griffier via e-mail qriffie@moerdiik.nl.

Zevenbergen, 6 juni 2023 Burgemeester en wethouders van de gemeente Moerdijk, de de burgemeester,

J

m

5

øemeente sM

oerd[jk

RAADSBESLUIT Raadsvergadering van 13 juli 2023

De raad van de gemeente Moerdijk, gezien het voorstel van burgemeester en wethouders d.d 6 juni 2023 overwegende dat: - De beleidsperiode voor de lntegrale aanpak van armoede & schulden in Moerdijk2018-2021tot een einde is gekomen en de huidige maatschappelijke ontwikkelingen mede aanleiding geven tot een herijking van deze aanpak. gelet op: - De Participatiewet - Artikel 20 van de Grondwet

BESLUIT

1. De nota bestaanszekerheid - lokale aanpak armoede 2023-2026 vast te stellen; 2. De financiële consequenties voor 2023he veruverken in de tweede bestuursrapportage 2023; 3. De financiële consequenties voor 2024 te ven¡verken in de ontwerpbegroting 2024-2027; Vastgesteld in de raadsvergadering d.d. 13 juli2O23, de griffier,

de voorzitter,

H.M. Vonk-Schenkel

A.J. Moerkerke

6