Raadsinformatiebrief Meicirculaire gemeentefonds 2022 - ter informatie

RAADSINFORMATIEBRIEF Datum Zaaknummer Van Aan Onderwerp

28 juni 2022 458685

: College van burgemeester en wethouders : de leden van de gemeenteraad : Meicirculaire gemeentefonds 2022

Verantwoordelijke portefeuillehouder: C.J.A. van Dorst MBA

Inleiding Op 1 juni publiceerde het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties de meicirculaire gemeentefonds 2022. Vanwege het tijdstip van verschijnen van de circulaire kon dit niet meer in de Kadernota 2023-2026 worden verwerkt. Zoals toegezegd in het raadsvoorstel behorende bij de Kadernota 2023-2026, brengen we in deze raadsinformatiebrief de effecten van de meicirculaire in beeld. Hiermee stellen wij u in staat om de informatie uit deze raadsinformatiebrief te betrekken bij de behandeling van de Kadernota. Inhoud De meicirculaire geeft - ten opzichte van de raming van de uitkering gemeentefonds die in de Kadernota 2023-2026 en eerste bestuursrapportage 2022 is opgenomen - voor de jaren 2022 tot en met 2026 het volgende beeld. bedragen x € 1.000, (min) - is budgettair nadeel)

Tabel 1 Resultaat meicirculaire 2022

2022 1.829

2023 6.208

2024 7.696

2025 9.585

2026 3.502

Verklaring resultaat op hoofdlijnen Deze positieve resultaten zijn toe te schrijven aan met name de volgende ontwikkelingen, te weten - Accresontwikkeling - Herverdeling gemeentefonds - Schrappen opschalingskorting - Jeugdzorg Hieronder lichten we deze ontwikkelingen kort toe. Accresontwikkeling De plannen van het nieuwe kabinet-Rutte IV zorgen voor een stijging van de rijksuitgaven wat doorwerkt in de hoogte van het gemeentefonds via de trap op-trap af-methode. Daarnaast wordt de algemene uitkering bijgesteld voor de hogere inflatie en het effect daarvan op de lonen en prijzen. Herverdeling gemeentefonds Vanaf 2023 wordt het gemeentefonds op een andere manier over de Nederlandse gemeenten verdeeld. Het vorige verdeelmodel stamde grotendeels uit 1997. Sindsdien is er veel veranderd in de uitgaven van gemeenten, onder andere als gevolg van de decentralisaties in het sociaal domein. Deze herverdeling pakt voor Moerdijk positief uit. Via een ingroeipad ontvangen we in de komende jaren een hogere uitkering uit het gemeentefonds. We hadden hier ook al rekening mee gehouden in de begroting. Schrappen opschalingskorting De jaarlijkse verhoging van de opschalingskorting wordt voor de jaren 2022 tot en met 2025 geschrapt. Het is daarmee een incidentele maatregel waarbij een eerder ingeboekte korting op het gemeentefonds nu tijdelijk wordt teruggedraaid. 1

Jeugdzorg Vooralsnog alleen voor 2023 stelt het kabinet extra geld beschikbaar ter compensatie van de tekorten in de jeugdzorg. Over hoeveel extra middelen de gemeenten voor 2024 en verder gaan krijgen is in de meicirculaire niets opgenomen. Voorlopig handhaven we daarom de stelposten die we hiervoor al in de begroting hebben opgenomen. Het jaar 2026 Het valt op dat het resultaat van de meicirculaire gemeentefonds ook voor 2026 positief is, maar wel veel minder positief dan de jaren daarvoor. Dit komt onder andere door het feit dat de maatregelen die het kabinet nu neemt niet verder gaan dan de huidige kabinetsperiode. Zo wordt de opschalingskorting nu alleen tot en met 2025 geschrapt, maar vanaf 2026 blijft de rest van de oorspronkelijk ingeboekte korting gewoon staan. Ook het ingroeipad voor de effecten van de nieuwe verdeling van het gemeentefonds loopt maar tot 2026. Hoe dit pad er vanaf 2026 uitziet, is nog niet bekend. Tenslotte heeft het kabinet eenzijdig besloten om vanaf 2026 af te stappen van de trap op – trap af- methode. Het gemeentefonds groeit vanaf dat jaar ook niet meer automatisch mee met de rijksuitgaven. Vervolg richting begroting 2023-2026 We worden als gemeente nu geconfronteerd met bijna onwerkelijk hoge accressen, en dit is goed nieuws uiteraard.

Hiertegenover staat echter een veelvoud aan onzekerheden op korte en langere termijn, zoals: het reële risico op onderbesteding bij het Rijk de hoogte van het extra budget voor de jeugdzorg vanaf 2024 het effect van de stijging van de lonen en prijzen op de begrotingen van Moerdijk, de gemeenschappelijke regelingen en andere uitvoeringspartners het slechts tijdelijk schrappen van de oploop van de opschalingskorting de vormgeving van een nieuwe financierings- en normeringssystematiek vanaf 2026 met eventueel een vergroting van het lokaal belastinggebied het vervolg op het ingroeipad voor de herverdeling van het gemeentefonds na 2025 De drie laatstgenoemde punten laat het kabinet zelfs over aan een nieuw kabinet. In de periode tussen de vaststelling van de kadernota 2023 en het aanbieden van de meerjarenbegroting 2023-2026 verwachten wij meer duidelijkheid te krijgen van de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en van de provincie als financieel toezichthouder hoe we in onze begroting 2023-2026 om kunnen gaan met deze onzekerheden ten aanzien van de algemene uitkering gemeentefonds. Ook zullen we meer inzicht moeten krijgen in de effecten van de inflatie op onze exploitatie-uitgaven, maar ook op de kosten van investeringen en projecten.

In de afgelopen maanden zijn wij al geconfronteerd met forse kostenstijgingen bij de aanbesteding van een aantal investeringen en projecten. Bijlagen: Geen Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Moerdijk, de gemeentesecretaris, de burgemeester,

ir. J.C. Slagboom

A.J. Moerkerke

2