Document · PDF

Presentatie Kadernota 2025-2028

Informatiebijeenkomst 7 mei 2024, gemeente MoerdijkBij agendapunt: 20.00-21.30 Het proces van de kadernota2.976 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Kadernota 20252028 Informatiebijeenkomst 7 mei 2024

Inleiding De P&C cyclus

•

Komende periode diverse P&C documenten

Kadernota 2024

Kadernota 2023

Jaarrekening 2023

2e berap 2023

Begroting 2023

1e berap 2023

Jaarrekening 2024

2e berap 2024

Kadernota 2025

Begroting 2024

1e berap 2024

Jaarrekening 2025

2e berap 2025

Begroting 2025

1e berap 2025

Inleiding Kadernota 2025

Kadernota 2025-2028

•

Startpunt P&C cyclus 2025

•

Vaststellen kaders ter nadere uitwerking in begroting

Jaarrekening 2025

Begroting 2025

Stukken t.b.v. informatiebijeenkomst 7 mei 2024:

•

(Concept) kadernota 2025-2028 • • • •

Bijlage 1 budgetaanpassingen bestaand beleid Bijlage 2 Actualisatie eerdere nieuwe ontwikkelingen Bijlage 3 Nieuwe ontwikkelingen Bijlage 4 VNG begrotingsadvies 2025-2028

2e berap 2025

1e berap 2025

Agenda 1. (Concept) kadernota 2025-2028 • wat is het vertrekpunt van deze kadernota? • welke uitgangspunten zijn gehanteerd? • welke ontwikkelingen en onzekerheden spelen er? • wat betekent dit voor het financiële meerjarenperspectief? • welke stappen zetten we richting het opstellen van de begroting 2025-2028? 2. Vervolgproces • indienen kadervoorstellen • commissie • technische vragen • raadsvergadering

(Concept) kadernota 2025-2028

Wat is het vertrekpunt van deze kadernota? •

Vaststelling begroting 2024-2028 (raad 9 november 2023) waarvan structureel (bedragen x € 1.000) (-/- = nadeel) Resultaat begroting 2024 (incl. 1e wijz.) Raadsbesluiten (t/m maart 2024) Raadsvoorstellen (april en mei 2024)

Subtotaal

2025

2026

2027

2028

2025

2026

2027

2028

5.041

-1.898

-1.716

6.286

137

-1.756

-37

-62

-141

-91

-114

-54

-141

-49

-48

-49

-48

5.003

-1.960

-1.688

-1.905

6.195

-1.858

-1.945

Hoofdstuk 1 - Uitgangspunten

Algemene uitkering gemeentefonds •

Uitgangspunt: De opbrengst m.b.t. de algemene uitkering uit het gemeentefonds wordt in de begroting 2025-2028 gebaseerd op de meicirculaire 2024

•

Conform voorgaande jaren en richtlijnen provincie

•

In deze kadernota wel rekening gehouden met actuele gegevens m.b.t. bijv. aantal inwoners en woningen

Aantal inwoners en woningen •

Belangrijke gegevens t.b.v. berekening: • algemene uitkering gemeentefonds • ozb opbrengsten woningen

•

Uitgangspunt: Voor de verwachte ontwikkeling van het aantal inwoners en woningen gaan we uit van de actuele woningbouwprognose. Jaar 2025 2026 2027 2028

Aantal inwoners 38.271 38.477 38.711 38.993

Aantal woningen 17.175 17.381 17.615 17.897

Niet-woningen • Belangrijke gegevens t.b.v. berekening ozb opbrengsten niet-woningen • Uitgangspunt: Jaar

Nieuwbouw (regulier)

Nieuwbouw (LPM)

Nieuwbouw (totaal)

2024

€ 50 mln

€ 100 mln

2025

€ 50 mln

€ 100 mln

€ 150 mln

2026

€ 50 mln

€ 100 mln

€ 150 mln

2027

€ 50 mln

€ 100 mln

€ 150 mln

2028

€ 50 mln

€ 100 mln

€ 150 mln

• Jaarlijks ca. € 944.000 (extra) ozb opbrengsten • Reeds in begrotingscijfers t/m 2027 verwerkt

Indexering gemeentelijke tarieven • Uitgangspunt: • Indexering 2025: 3,2% • Rekening houdend met enkele tarieven die maximaal 100% kostendekkend mogen zijn (o.a. afval en riolering)

• Uiteindelijke tarieven 2025 worden in december 2024 door de gemeenteraad vastgesteld Nadere info over werkwijze: Raadsinformatiebijeenkomst 7 maart 2024.

Wat betekent dit financieel? waarvan structureel (bedragen x € 1.000) (-/- = nadeel)

2026

2027

2028

5.041

-1.898

-1.716

6.286

-37

-62

-141

-49

Subtotaal

5.003

-1.960

Uitkering gemeentefonds (algemene uitkering)

3.264 765

Resultaat begroting 2024 (incl. 1e wijz.) Raadsbesluiten (t/m maart 2024) Raadsvoorstellen (april en mei 2024)

Belastingopbrengsten (indexering 3,2%)

2025

2026

2027

2028

137

-1.756

-91

-114

-54

-141

-48

-49

-48

-1.688

-1.905

6.195

-1.858

-1.945

3.190

4.668

5.903

3.264

3.190

4.668

5.903

797

829

862

765

797

829

862

Prijsontwikkelingen •

Algemeen uitgangspunt:

•

Er wordt niet standaard een algemene prijsontwikkeling toegepast op alle budgetten in de begroting

•

Met uitzondering van enkele specifieke budgetten: • •

Loonkosten (Cao ontwikkelingen) Prijsontwikkeling beheerplannen (o.a. wegbeheer en groenbeheer)

Wat betekent dit financieel? waarvan structureel (bedragen x € 1.000) (-/- = nadeel)

2026

2027

2028

2027

2028

5.041

-1.898

-1.716

6.286

137

-1.756

-37

-62

-141

-91

-114

-54

-141

-49

-48

-49

-48

Subtotaal

5.003

-1.960

-1.688

-1.905

6.195

-1.858

-1.945

Uitkering gemeentefonds (algemene uitkering)

3.264

3.190

4.668

5.903

3.264

3.190

4.668

5.903

765

797

829

862

765

797

829

862

Loonkostenontwikkeling (indexering 2024 + 2025)

-1.224

-1.324

-1.224

-1.324

Prijsontwikkeling beheerplannen (indexering 4,8%)

-549

Resultaat begroting 2024 (incl. 1e wijz.) Raadsbesluiten (t/m maart 2024) Raadsvoorstellen (april en mei 2024)

Belastingopbrengsten (indexering 3,2%)

2025

2026

Hoofdstuk 2 – Budgetaanpassingen bestaand beleid en actualisatie eerdere nieuwe ontwikkelingen

Budgetaanpassingen bestaand beleid Bijlage 1: (concept) kadernota

•

Bestaande budgetten waarvoor duidelijk is dat bijstelling nodig is voor 2025-2028.

•

Voornamelijk budgetaanpassingen binnen programma 4 (sociaal domein) • Indexering tarieven en personeelskosten (inzet jeugdprofessionals, Wmo-aanbieders, meldpunt crisiszorg, bibliotheek, jeugdbescherming en reclassering). • (landelijke) ontwikkelingen Jeugdzorg

Resterende taakstelling Mens & Maatschappij •

Taakstelling Mens en Maatschappij grotendeels gerealiseerd (resterende taakstelling € 171.000)

•

Zonder maatregelen scan hadden kostenstijgingen wmo hoger uitgevallen • •

•

Lagere stijging aantal indicaties en minder dure indicaties O.a. als gevolg van ergotherapeut

Resterende taakstelling scan Mens en Maatschappij kan als gerealiseerd worden beschouwd

Wat betekent dit financieel? waarvan structureel (bedragen x € 1.000) (-/- = nadeel)

2026

2027

2028

2027

2028

5.041

-1.898

-1.716

6.286

137

-1.756

-37

-62

-141

-91

-114

-54

-141

-49

-48

-49

-48

Subtotaal

5.003

-1.960

-1.688

-1.905

6.195

-1.858

-1.945

Uitkering gemeentefonds (algemene uitkering)

3.264

3.190

4.668

5.903

3.264

3.190

4.668

5.903

765

797

829

862

765

797

829

862

Loonkostenontwikkeling (indexering 2024 + 2025)

-1.224

-1.324

-1.224

-1.324

Prijsontwikkeling beheerplannen (indexering 4,8%)

-549

Budgetaanpassingen bestaand beleid (bijlage 1)

-3.582

-3.592

-3.326

-2.407

-3.242

-3.342

-3.326

-2.407

Resultaat begroting 2024 (incl. 1e wijz.) Raadsbesluiten (t/m maart 2024) Raadsvoorstellen (april en mei 2024)

Belastingopbrengsten (indexering 3,2%)

2025

2026

Actualisatie bestaande stelpost nieuw beleid Bijlage 2 (concept) kadernota

• Actualisatie middelen die reeds in de stelpost nieuw beleid zijn opgenomen (o.b.v. eerdere kadernota’s). • Actualisatie uitgevoerd: • Jaarschijf 2028 toegevoegd; • Bij latere oplevering indexering met 5% per jaar; • Investeringen scholen geïndexeerd over 2024 o.b.v. gegevens VNG m.b.t. indexering normbedragen.

Wat betekent dit financieel? waarvan structureel (bedragen x € 1.000) (-/- = nadeel)

2026

2027

2028

2027

2028

5.041

-1.898

-1.716

6.286

137

-1.756

-37

-62

-141

-91

-114

-54

-141

-49

-48

-49

-48

Subtotaal

5.003

-1.960

-1.688

-1.905

6.195

-1.858

-1.945

Uitkering gemeentefonds (algemene uitkering)

3.264

3.190

4.668

5.903

3.264

3.190

4.668

5.903

765

797

829

862

765

797

829

862

Loonkostenontwikkeling (indexering 2024 + 2025)

-1.224

-1.324

-1.224

-1.324

Prijsontwikkeling beheerplannen (indexering 4,8%)

-549

Budgetaanpassingen bestaand beleid (bijlage 1)

-3.582

-3.592

-3.326

-2.407

-3.242

-3.342

-3.326

-2.407

Actualisatie eerdere nieuwe ontwikkelingen (bijlage 2)

-334

198

-213

-721

-184

-202

187

-721

Verwacht begrotingsresultaat vóór nieuwe ontwikkelingen

3.344

-3.141

-1.503

-140

5.026

-1.307

-1.273

-180

Resultaat begroting 2024 (incl. 1e wijz.) Raadsbesluiten (t/m maart 2024) Raadsvoorstellen (april en mei 2024)

Belastingopbrengsten (indexering 3,2%)

2025

2026

Hoofdstuk 3 - Nieuwe ontwikkelingen

Nieuwe ontwikkelingen Kadernota moment waarop nieuwe ontwikkelingen aan de gemeenteraad voorgelegd worden zodat op basis daarvan een integrale afweging gemaakt kan worden.

•

Nieuwe ontwikkelingen per programma toegelicht

•

Effecten samengevat in bijlage 3

•

Bij diverse ontwikkelingen sprake van benodigde personele capaciteit • •

•

Vanuit college kritisch naar gekeken Nodig om ambities te realiseren

Inhoudelijke bespreking in commissie 4 juni 2024

Wat betekent dit financieel? waarvan structureel (bedragen x € 1.000) (-/- = nadeel)

2026

2027

2028

2027

2028

5.041

-1.898

-1.716

6.286

137

-1.756

-37

-62

-141

-91

-114

-54

-141

-49

-48

-49

-48

Subtotaal

5.003

-1.960

-1.688

-1.905

6.195

-1.858

-1.945

Uitkering gemeentefonds (algemene uitkering)

3.264

3.190

4.668

5.903

3.264

3.190

4.668

5.903

765

797

829

862

765

797

829

862

Loonkostenontwikkeling (indexering 2024 + 2025)

-1.224

-1.324

-1.224

-1.324

Prijsontwikkeling beheerplannen (indexering 4,8%)

-549

Budgetaanpassingen bestaand beleid (bijlage 1)

-3.582

-3.592

-3.326

-2.407

-3.242

-3.342

-3.326

-2.407

Actualisatie eerdere nieuwe ontwikkelingen (bijlage 2)

-334

198

-213

-721

-184

-202

187

-721

Verwacht begrotingsresultaat vóór nieuwe ontwikkelingen

3.344

-3.141

-1.503

-140

5.026

-1.307

-1.273

-180

Nieuwe ontwikkelingen (bijlage 3)

-2.171

-2.047

-1.260

-1.123

-1.192

-1.260

Verwacht begrotingsresultaat na nieuwe ontwikkelingen

1.173

-5.188

-2.763

-1.400

3.903

-2.499

-2.533

-1.440

Resultaat begroting 2024 (incl. 1e wijz.) Raadsbesluiten (t/m maart 2024) Raadsvoorstellen (april en mei 2024)

Belastingopbrengsten (indexering 3,2%)

2025

2026

Hoofdstuk 4 – Financieel meerjarenperspectief

Financieel meerjarenperspectief 2025-2028 waarvan structureel (bedragen x € 1.000) (-/- = nadeel) Resultaat begroting 2024 (incl. 1e wijz.)

2025

2026

2027

2028

2025

2026

2027

2028

5.041

-1.898

-1.716

6.286

137

-1.756

-37

-62

-141

-91

-114

-54

-141

-49

-48

-49

-48

Subtotaal

5.003

-1.960

-1.688

-1.905

6.195

-1.858

-1.945

Uitkering gemeentefonds (algemene uitkering)

3.264

3.190

4.668

5.903

3.264

3.190

4.668

5.903

765

797

829

862

765

797

829

862

Loonkostenontwikkeling (indexering 2024 + 2025)

-1.224

-1.324

-1.224

-1.324

Prijsontwikkeling beheerplannen (indexering 4,8%)

-549

Budgetaanpassingen bestaand beleid (bijlage 1)

-3.582

-3.592

-3.326

-2.407

-3.242

-3.342

-3.326

-2.407

Actualisatie eerdere nieuwe ontwikkelingen (bijlage 2)

-334

198

-213

-721

-184

-202

187

-721

Verwacht begrotingsresultaat vóór nieuwe ontwikkelingen

3.344

-3.141

-1.503

-140

5.026

-1.307

-1.273

-180

Nieuwe ontwikkelingen (bijlage 3)

-2.171

-2.047

-1.260

-1.123

-1.192

-1.260

Verwacht begrotingsresultaat na nieuwe ontwikkelingen

1.173

-5.188

-2.763

-1.400

3.903

-2.499

-2.533

-1.440

Waarvan structureel

3.903

-2.499

-2.533

-1.440

Waarvan incidenteel

-2.730

-2.688

-229

Raadsbesluiten (t/m maart 2024) Raadsvoorstellen (april en mei 2024)

Belastingopbrengsten (indexering 3,2%)

Financieel meerjarenperspectief 2025-2028 6.000

Verwacht begrotingsresultaat (x € 1.000)

4.000 2.000 2025

2026

2027

2028

-2.000 -4.000 -6.000 Waarvan structureel

Waarvan incidenteel

Totaal resultaat

Hoofdstuk 5 – Overige ontwikkelingen en onzekerheden

Ontwikkelingen en onzekerheden die nog niet in de cijfers zijn verwerkt

Onzekerheden gemeentefonds

Ontwikkelingen na 2028

Onzekerheden gemeentefonds • Grootste inkomstenbron gemeente (ruim € 70 miljoen) • Vanaf 2026 veel onzekerheid • Korting gemeentefonds • Wijzigende systematiek (indexering gemeentefonds) • Opschalingskorting

•

Landelijk tekort ’ravijnjaar 2026’ berekend op € 3 miljard, wat in de jaren daarna met ca. € 0,7 miljard per jaar toenam.

•

Indicatie voor Moerdijk: (bedragen x € mln) (-/- = nadeel) Indicatie berekende korting

2025

2026

2027

2028

2029

-5,5

-6,8

-8,1

-9,5

Nieuwe informatie: Voorjaarsnota (15 april 2024) Indicatie gevolgen Moerdijk

2025

2026

2027

2028

2029

Onderwerp

€ mln

1,3

-1,3

Nieuwe systematiek al vanaf 2024 (indexering o.b.v. bbp)

Wmo uitgaven – uitwerking aparte indexering i.v.m. hogere groei dan bbp

Vermindering aantal specifieke uitkeringen (spuk)

-1,3

1,3

Afschaffen opschalingskorting Eenmalige korting 2025

Totaal

Effecten worden verwerkt in meicirculaire 2024

Landelijke tekorten hiermee nog niet opgelost • VNG vervolgt hun inzet richting de formatietafel voor een goede balans tussen taken en middelen. • Lastig in te schatten in hoeverre het Rijk verder gehoor gaat geven aan het standpunt vanuit de VNG en met (meer) maatregelen komt die de financiële positie van gemeenten bevordert.

(bedragen x € mln) (-/- = nadeel) Eerdere indicatie berekende korting Effecten voorjaarsnota 2024 Indicatie restant

2025

2026

2027

2028

2029

-5,5

-6,8

-8,1

-9,5

-1,3

1,3

-1,3

-4,2

-5,5

-6,8

-8,2

Ontwikkelingen na 2028 •

Ontwikkelingen / projecten die pas na 2028 tot kapitaallasten gaan leiden

•

In lijn met aanbiedingsnota begroting 2024 ter indicatie opgenomen

•

Indicatie extra kapitaallasten: € 1,4 miljoen in 2029 oplopend tot € 6 miljoen in 2032.

Omschrijving (bedragen x € 1 mln)

Indicatie invest. OUD 4,6 8,5 10,6 2,8 19,7 7,8 21,4 15,4 -

Indicatie invest. NIEUW 4,7 8,8 11,1 3,2 22 8,8 21,4 15,4 20

Indicatie kapitaallast 0,3 0,4 0,6 0,2 1,2 0,4 0,8 0,6 1,3

Vermoed. jaar realisatie 2028 2028 2028 2029 2029 2029 2029 2029 2030

Gemeenschapshuis Willemstad School en gymzaal Willemstad Schoolontwikkeling Klundert 2e gymzaal Zevenbergen Nieuwbouw Niervaert Scholenontwikkeling Zevenbergen Zuidrandtunnel (netto) Stationstunnel Zevenbergen (netto) Inrichting stationsomgeving Zevenbergen** Transformatiegebied Zevenbergen5 pm 2031 Noord*** Permanente voorziening Roode Vaart2 0,1 2028 centrum Zvb**** Verduurzaming bestaande 2 0,1 pm zwembaden***** Totaal 90,7 124,4 6,0 *de investeringsramingen betreffen een globale inschatting. Voor nagenoeg al deze bedragen geldt dat hier nog geen uitgewerkte kostenraming voor is opgesteld. De bedragen zijn gebaseerd op normbedragen (o.a. onderwijshuisvesting; waarbij geen rekening is gehouden met de inrichting van de openbare ruimte) en ervaringen uit het verleden.

Wat betekent dit voor het meerjarenperspectief? 5.000

Indicatie verwacht begrotingsresultaat (x € 1.000)

4.000 3.000 2.000 1.000 -1.000

2025

2026

2027

2028

2029

2030

-2.000 -3.000 -4.000 -5.000 -6.000 -7.000 -8.000 Ontwikkelingen gemeentefonds

Ontwikkelingen na 2028

Structureel resultaat kadernota 2025-2028

Indicatie structureel resultaat

2031

2032

Hoofdstuk 6 - Vervolgaanpak richting het opstellen van de begroting 20252028

Welke vervolgstappen nemen we richting het opstellen van de begroting? • In relatie tot: • financiële uitkomsten (vanaf 2026 negatief); • geschetste onzekerheden.

• Begrotingsadvies VNG (bijlage 4) •

1e deel advies: • 1. Een reële meerjarenbegroting 2025-2028 op te stellen • 2. Maatregelen in beeld te brengen • 3. Daarbij vooral te focussen op medebewindstaken

•

2e deel advies na voorjaarsnota / meicirculaire 2024

• In lijn met eerdere toezegging aanbiedingsnota begroting 2024-2027: • ‘’in 2024 verkennen hoe structurele begrotingsruimte kan worden vergroot’’

Onderzoek mogelijkheden vergroten structurele begrotingsruimte •

Sinds toezegging in aanbiedingsnota (voorbereidende) stappen gezet

•

Projectgroep ‘’vergroten structurele begrotingsruimte’’

•

Doel: • Op hoofdlijnen mogelijkheden in beeld brengen die kunnen bijdragen aan het vergroten van de structurele begrotingsruimte; • Dus geen specifieke concreet uitgewerkte maatregelen maar richtinggevende mogelijkheden; • Dit zodat dit betrokken kan worden bij de behandeling van de begroting 2025-2028.

Spaarreserve toekomstige investeringen • Vaststelling nota reserves en voorzieningen 2024 (raad 1 februari 2024) • Voorstel voor het instellen van een spaarreserve • Toezegging om op later moment op terug te komen

Voorbeeld: Investering in 2025: € 10 miljoen Afschrijvingstermijn: 20 jaar

Structurele afschrijvingslasten: 2026

2027

2028

2029

2030

2031

2032

2033

2034

2035 e.v.

€ 0,5mln

Spaarreserve toekomstige investeringen Situatie A: géén spaarreserve Structurele afschrijvingslasten: 2026

2027

2028

2029

2030

2031

2032

2033

2034

2035 e.v.

€ 0,5mln

Middelen in reserve 2026 € 10 mln

Resultaat: Structurele afschrijvingslasten kunnen niet gedekt worden uit de reserve

Spaarreserve toekomstige investeringen Situatie B: instellen spaarreserve Structurele afschrijvingslasten: 2026

2027

2028

2029

2030

2031

2032

2033

2034

2035 e.v.

€ 0,5mln

Middelen storten in ‘’spaarreserve toekomstige investeringen’’ €10 mln.

Middelen in ‘’spaarreserve’’ 2026

2027

2028

2029

2030

2031

2032

2033

2034

2035 e.v.

€ 0,5mln

Resultaat: Structurele afschrijvingslasten kunnen gedekt worden uit de reserve

Spaarreserve toekomstige investeringen • Instellen spaarreserve geen doel op zich • Onderdeel van breder vraagstuk: • Hoe ga je om met je reservepositie? • Hoe ga je om met incidentele middelen (bijv. powerport) die je als gemeente ontvangt? • Hoe zet je reservemiddelen zo doelmatig mogelijk in?

• Wordt (als 1 van de opties) meegenomen in vervolgtraject ‘’onderzoek vergroten structurele begrotingsruimte’’

Gezamenlijk proces met de gemeenteraad Samenvattend

• 2025 naar verwachting sluitende begroting • 2026-2028 verwacht tekort • Ontwikkelingen / ambities vanaf 2028 vragen om met elkaar na te denken over structurele begrotingsruimte Algemene beschouwingen kadernota Uitnodiging om uw denkbeelden mee te geven m.b.t. het geschetste perspectief en eventuele (on)mogelijkheden voor het vergroten van de structurele begrotingsruimte.

Vervolgproces

Vervolgproces di 4 juni Commissie Nieuwe ontwikkelingen (concept) kadernota en kadervoorstellen gemeenteraad

di 7 mei Informatiebijeenkomst Toelichting (concept) kadernota

do 27 juni Raadsvergadering

di 14 mei

di 11 juni

Indienen kadervoorstellen Mogelijkheid tot het indienen van kadervoorstellen d.m.v. format

Aanbieding (‘definitieve’) kadernota aan gemeenteraad

di 18 juni

Indienen technische vragen

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Moerdijk&id=44ecb26f-79db-4889-b169-f390f4167faa