Bijlagen bij de toelichting

Elzinga Advies In den Tuyn 8 4921 BW Made

Rapportnummer

13405.001

Versienummer1

2 (definitief)

Datum

12 april 2021

Vestiging

Zuid-Holland Max Euwelaan 21-29 3062 MA Rotterdam 088 - 5001600 rotterdam@econsultancy.nl

Opsteller

drs. A.J. Wullink

Paraaf

Kwaliteitscontrole

Dhr. drs. S. Brussé

Paraaf

© Econsultancy bv, Rotterdam Foto’s en tekeningen: Econsultancy bv, tenzij anders vermeld. Niets uit deze uitgave mag worden vermenigvuldigd en/of openbaar gemaakt worden door middel van druk, fotokopie of op welke wijze dan ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgevers. Econsultancy aanvaardt geen aansprakelijkheid voor eventuele schade voortvloeiend uit de toepassing van de adviezen of het gebruik van de resultaten van dit onderzoek. ISSN: 2210-8777 (Analoog rapport) ISSN: 2210-8785 (Digitaal rapport E-depot) 1 Versie 1 betreft een rapport waarvan geen beoordeling van de bevoegde overheid is ontvangen, bij versie 2 is het rapport wel

beoordeeld door de bevoegde overheid.

Econsultancy Archeologisch Rapport

Administratieve gegevens plangebied Projectcode

13405.001

Toponiem

Schansweg 71

Opdrachtgever

Elzinga Advies

Gemeente

Moerdijk

Plaats

Klundert

Provincie

Noord-Brabant

Kadastrale gegevens

Gemeente Klundert, Sectie B, perceel 288

Omvang plangebied

Circa 6300 m2

Kaartblad

43H (1:25.000)

Coördinaten centrum plangebied

X: 95.595 / Y: 409.504

Bevoegde overheid

Gemeente Moerdijk Postbus 4 4760 AA Zevenbergen

T: 14-0168 E: info@moerdijk.nl

Deskundige namens de bevoegde overheid

Programmabureau RWB Drs. L. Weterings-Korthorst Postbus 503 4870 AM Etten-Leur

T: 076-5027229 E: leonie.weterings@westbrabant.eu

Onderzoeksmelding ARCHIS3

4904659100

Archeoregio NOaA

14: Zeeuws kleigebied

Beheer en plaats documentatie

Econsultancy, Rotterdam; Provinciaal Archeologisch Depot Noord-Brabant

Uitvoerders

Econsultancy, drs. A.J. Wullink (senior KNA-prospector)

Kwaliteitszorg Econsultancy is onder meer gecertificeerd voor protocollen 4003 en 4004 van de BRL SIKB 4000. Verder is Econsultancy lid van de Nederlandse Vereniging van Archeologische Opgravingsbedrijven (NVAO). De leden van de NVAO bieden kwalitatief hoogstaand archeologisch onderzoek. Het lidmaatschap is een waarborg voor kwaliteit en betrouwbaarheid. Tevens is Econsultancy aangesloten bij de Vereniging van Ondernemers in Archeologie (VOiA). De VOiA behartigt de belangen van meer dan 100 bedrijven in alle takken van de archeologie. Betrouwbaarheid Dit onderzoek is op zorgvuldige wijze uitgevoerd, conform de toepasselijke en van kracht zijnde regelgeving. Een booronderzoek wordt in het algemeen uitgevoerd door het steekproefsgewijs onderzoeken van de bodem, waardoor het, op basis van de resultaten van een booronderzoek, onmogelijk is garanties af te geven ten aanzien van de aan- of afwezigheid van archeologische waarden. In dit kader dient ook opgemerkt te worden dat geraadpleegde bronnen niet altijd zonder fouten en volledig zijn. Daar Econsultancy voor het verkrijgen van historische informatie afhankelijk is van deze bronnen, kan Econsultancy niet instaan voor de juistheid en volledigheid van deze informatie.

Econsultancy Archeologisch Rapport

SAMENVATTING Econsultancy heeft in opdracht van Elzinga Advies een archeologisch onderzoek uitgevoerd voor een plangebied gelegen aan de Schansweg 71 in Klundert in de gemeente Moerdijk De initiatiefnemer heeft het voornemen om in het plangebied een nieuwe woning en een paardrijbak te realiseren. Om deze ontwikkeling mogelijk te maken, moet eerst een wijziging van het bestemmingsplan worden doorgevoerd. Hierbij moet ook inzichtelijk te worden gemaakt welke archeologische waarden binnen het plangebied kunnen worden verwacht. Het onderzoek is uitgevoerd in de vorm van een bureauonderzoek en een verkennend booronderzoek. Op basis van het bureauonderzoek werden in het plangebied getijdeafzettingen van het Laagpakket van Walcheren verwacht, op Hollandveen. In de diepere ondergrond, onder het Hollandveen, werden pleistocene afzettingen verwacht. Met name de top van het Hollandveen, indien niet geërodeerd, is een archeologisch kansrijk niveau met een verwachting voor bewoningssporen en sporen van landgebruik uit de Late Middeleeuwen. De top van de Walcheren-afzettingen aan het maaiveld heeft, op grond van de historische ontwikkeling een lage verwachting voor archeologische resten uit de Nieuwe tijd en de pleistocene ondergrond heeft een onbekende verwachting voor resten uit het LaatPaleolithicum en het Mesolithicum.

Het veldonderzoek heeft aangetoond dat er inderdaad laatmiddeleeuwse getijdeafzettingen op Hollandveen aanwezig zijn. Bovendien heeft het onderzoek aangetoond dat de top van het Hollandveen is geërodeerd. Hiermee komt de verwachting voor resten uit de Late Middeleeuwen te vervallen. Pleistocene afzettingen zijn, zoals werd verwacht, niet binnen 4 à 5 m -mv aangetroffen. Wel werden onder het Hollandveen nog middenholocene lagunaire afzettingen aangetroffen. Deze afzettingen hebben een lage verwachting voor het Mesolithicum en eventueel het Neolithicum. De verwachting voor de pleistocene ondergrond is met dit booronderzoek niet getoetst en blijft vooralsnog onbekend. Het archeologisch vooronderzoek heeft aangetoond dat binnen 4 à 5 m -mv geen archeologische waarden worden verwacht. Alleen de pleistocene afzettingen in de diepere ondergrond hebben mogelijk nog een archeologische verwachting. Deze afzettingen liggen op een dusdanige diepte dat ze alleen door het aanbrengen van heipalen ter plaatse van de woning geroerd zullen worden. Econsultancy adviseert om het plangebied vrij te geven voor alle voorgenomen en toekomstige bodemroerende activiteiten tot -4 m NAP.

Ten aanzien van heiwerkzaamheden adviseert Econsultancy het advies van de archeologen van Regio West-Brabant te volgen, namelijk het toestaan van heiwerkzaamheden zolang het totaaloppervlak aan heipalen niet meer dan 2% van het te bebouwen oppervlak bedraagt. Dit is conform de richtlijnen van de RCE. Bovenstaand advies is van Econsultancy. Wij willen de opdrachtgever erop wijzen dat dit advies nog niet betekent dat de bodemverstorende activiteiten of daarop voorbereidende activiteiten kunnen worden ondernomen. De resultaten van dit onderzoek zullen eerst moeten worden beoordeeld door de bevoegde overheid (gemeente Moerdijk), die vervolgens besluit of het plangebied daadwerkelijk kan worden vrijgegeven. Er is geprobeerd een zo gefundeerd mogelijk advies te geven op grond van de gebruikte onderzoeksmethode. De aanwezigheid van archeologische sporen of resten in het plangebied kan nooit volledig worden uitgesloten. Econsultancy wil de opdrachtgever er daarom ook op wijzen dat, mochten tijdens de geplande werkzaamheden toch archeologische waarden worden aangetroffen, er conform artikel 5.10 van de Erfgoedwet uit juli 2016 een meldingsplicht geldt bij het Ministerie van OCW en Wetenschap (de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed, de gemeente Moerdijk of de provincie Noord-Brabant.

Rapport 13405.001 versie 2

INHOUDSOPGAVE

1

INLEIDING .................................................................................................................................. 1

2

BUREAUONDERZOEK .............................................................................................................. 2 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8 2.9

3

INVENTARISEREND VELDONDERZOEK .............................................................................. 11 3.1 3.2 3.3 3.4

4

Doelstelling en onderzoeksvragen ................................................................................... 2 Methoden .......................................................................................................................... 2 Afbakening en huidige situatie van het plangebied .......................................................... 3 Toekomstige situatie ......................................................................................................... 3 Aardwetenschappelijke context ........................................................................................ 4 Historische en historisch-geografische context ................................................................ 5 Archeologische context .................................................................................................... 5 Gespecificeerd archeologisch verwachtingsmodel .......................................................... 8 Conclusie bureauonderzoek ............................................................................................. 9

Doelstelling en onderzoeksvragen ................................................................................. 11 Methoden ........................................................................................................................ 11 Resultaten ....................................................................................................................... 11 Conclusie veldonderzoek ............................................................................................... 12

CONCLUSIE EN ADVIES ......................................................................................................... 13

LITERATUUR ...................................................................................................................................... 14 BRONNEN .......................................................................................................................................... 15

Rapport 13405.001 versie 2

LIJST VAN AFBEELDINGEN Figuur 1. Figuur 2. Figuur 3. Figuur 4. Figuur 5. Figuur 6. Figuur 7. Figuur 8. Figuur 9. Figuur 10. Figuur 11. Figuur 12. Figuur 13. Figuur 14.

Ligging van het plangebied Het plangebied op de kadastrale kaart Het plangebied op een luchtfoto Toekomstige situatie in het plangebied Diepte van het pleistocene maaiveld Het plangebied op paleogeografische kaarten Het plangebied op de geomorfologische kaart Maaiveldhoogte in het plangebied Het plangebied op de bodemkaart Het plangebied op historisch kaartmateriaal Uittreksel Bouwarchief Archeologische waarden en onderzoeken Archeologische beleidskaart Boorpuntenkaart

BIJLAGEN Bijlage 1 Bijlage 2 Bijlage 3

Overzicht geologische en archeologische tijdvakken Archeologische onderzoeken Boorprofielen

Rapport 13405.001 versie 2

1

INLEIDING

Econsultancy heeft in opdracht van Elzinga Advies een archeologisch onderzoek uitgevoerd voor een plangebied gelegen aan de Schansweg 71 in Klundert in de gemeente Moerdijk. De initiatiefnemer heeft het voornemen om in het plangebied een nieuwe woning en een paardrijbak te realiseren. Om deze ontwikkeling mogelijk te maken, moet eerst een wijziging van het bestemmingsplan worden doorgevoerd. Hierbij moet ook inzichtelijk te worden gemaakt welke archeologische waarden binnen het plangebied kunnen worden verwacht. De noodzaak tot archeologisch onderzoek vloeit voort uit het Verdrag van Malta (1992), de Wet ruimtelijke ordening (Wro, 2006) en de Erfgoedwet (2016). Het onderzoek wordt uitgevoerd onder certificaat op grond van de BRL SIKB 4000 (versie 4.1, 24‑05‑2018). Daarnaast wordt het onderzoek uitgevoerd conform het beleid van het Programmabureau Regio West-Brabant en de gemeente Moerdijk. Econsultancy is onder meer gecertificeerd voor de KNA-protocollen 4001, 4002, 4003 en 4004 uit de BRL SIKB 4000. Het archeologisch onderzoek bestaat uit een bureauonderzoek (KNA-protocol 4002, hoofdstuk 2) en een inventariserend veldonderzoek, verkennende fase, door middel van boringen (IVO-O; KNAprotocol 4003, hoofdstuk 3).

Op basis van de resultaten van het onderzoek en in relatie tot de geplande bodemverstoringen wordt geadviseerd of en in welke vorm vervolgonderzoek nodig is (hoofdstuk 4). Het archeologisch onderzoek is uitgevoerd in oktober 2020 door A.J. Wullink (senior KNAprospector). Het rapport is gecontroleerd door drs. S.. Brussé (senior KNA-archeoloog).

RAPPORT 13405.001 versie 2

Pagina 1 van 15