Bijlage 2 - getekende jaarrekening 2024

De onttrekkingen van de reserve maatschappelijk nut zijn: Overzetten naar nieuw gevormde reserve Afschrijvingslasten

De toevoegingen aan de reserve investeringen meerjarige uitgaven incidenteel zijn: Bestemming jaarrekeningresultaat 2023 Versnelling woningbouw Zevenbergen-Oost Omgevingswet

€ € € €

300 53 208 561

€ € € € €

171 543 481 40 1.234

€ €

30.591 30.591

De onttrekkingen aan de reserve investeringen meerjarige uitgaven incidenteel zijn: Ambtelijke capaciteit 6 projecten Implementatie omgevingswet Zevenbergen-Oost stationsgebied Overige: diverse

De toevoegingen ter dekking van afschrijvingen aan de reserve afschrijvingslasten zijn: Overzetten van reserves bruto-methode en reserve maatschappelijk nut

De verminderingen ter dekking van afschrijvingen aan de reserve afschrijvingslasten zijn: Afschrijvingen Centrumplan Zevenbergen Afschrijvingen brandweerkazerne industrieterrein Moerdijk Afschrijvingen multifunctioneel centrum Fijnaart Afschrijvingen aanleg openbare ruimte Sportpark Klundert Overige

€ € € € € €

145 88 88 73 410 804

Bestemmingsreserves - egalisatiereserves: Het doel van egalisatiereserves is het voor de middellange termijn voorkomen van schoksgewijze effecten van diverse lasten. Het doel van de reserve huisvesting onderwijs is de egalisatie van kosten gemoeid met de instandhouding en eventuele uitbreiding van de onderwijsvoorzieningen. Het doel van de reserve kapitaallasten openbare verlichting is de egalisatie van kosten gemoeid met de instandhouding en eventuele uitbreiding van de openbare verlichting.

Huisvesting onderwijs Kapitaallasten OVL Totaal

Saldo Saldo per 01-01-2024 per 31-12-2024 978 1.458 899 1.877 1.458

De toevoegingen aan de egalisatiereserves zijn: Huisvesting voorzieningen onderwijs

€ €

1.550 1.550

€ € €

1.070 899 1.969

De onttrekkingen aan de egalisatiereserves zijn: Huisvesting onderwijs Kapitaallasten OVL

De verminderingen ter dekking van afschrijvingen aan de reserve Huisvesting onderwijs zijn: Afschrijvingen Huisvesting voorzieningen onderwijs

€ €

1.070 1.070

Overige bestemmingsreserves De bestemmingsreserves worden aangehouden voor door de gemeenteraad specifiek benoemde bestemmingen. Onderstaand is de aard en het doel per reserve aangegeven en een verloopoverzicht van de overige bestemmingsreserves opgenomen: Het doel van de bovenwijkse voorzieningen grondexploitatie is de financiering van wijk overstijgende voorzieningen van openbaar nut die als hoofdinfrastructuur aangemerkt kunnen worden. Het doel van de reserve strategische verwerving onroerend goed is het hebben van financiële middelen voor mogelijke aankopen in het kader van strategische grondpolitiek. De reserve gemeentegaranties heeft als doel het opvangen van financiële risico’s ten aanzien van de door de gemeente verleende gemeentegaranties. Het doel van de reserve ruimtelijke ontwikkeling is de financiering van voorzieningen gericht op verbetering van de woon-, werk-, en leefklimaat in het buitengebied. De reserve sociaal domein heeft als doel het opvangen van risico’s binnen het sociale domein. De reserve geluidsanering HSL-Zuid heeft als doel om in latere jaren vanuit deze reserve de kosten te dekken die betrekking hebben op geluidsaneringsmaatregelen. De reserve geluidsaneringsmaatregelen heeft als doel om in latere jaren vanuit deze reserve de kosten te dekken in het kader van geluidsanering.

De reserve grondexploitatie heeft als doel het opvangen van fluctuaties in de winstnemingen van grondexploitaties. De reserve nieuwkomers heeft als doel om in latere jaren vanuit deze reserve de kosten te dekken in het kader van nieuwkomers. De reserve vitale centra heeft als doel om in latere jaren vanuit deze reserve de uitgaven te dekken van investeringen in diverse centra.

Bovenwijks voorzieningen grondexploitatie Strategische verwerving onroerend goed Gemeentegaranties Ruimtelijke ontwikkeling Sociaal domein Geluidsanering HSL-Zuid Geluidsaneringsmaatregelen Grondexploitatie Nieuwkomers Vitale centra Totaal

Saldo Saldo per 01-01-2024 per 31-12-2024 1.140 1.726 5.260 6.801 14 4.001 4.118 1.066 396 808 549 268 237 366 1.852 4.999 8.091 1000 2.000 18.922 25.770

De toevoegingen aan de overige bestemmingsreserves zijn: Nieuwkomers Strategische verwerving onroerend goed Vitale centra Bovenwijkse voorzieningen grondexploitatie Ruimtelijke ontwikkeling Grondexploitatie

€ € € € € € €

3.333 2.000 1.000 586 117 1.486 8.522

€ € € € € € €

670 459 259 241 31 14 1.674

De onttrekkingen aan de overige bestemmingsreserves zijn: Sociaal domein Strategische verwerving onroerend goed Geluidsanering HSL-Zuid Nieuwkomers Geluidssaneringsmaatregelen Gemeentegaranties

Voorzieningen Het verloop van de voorzieningen in 2024 wordt in het hierna opgenomen overzicht weergegeven: Voorzieningen Voor verplichtingen, verliezen en risico’s: Pensioenverplichtingen (ex)wethouders Wachtgeldverplichtingen (ex)wethouders Dekking verwacht verlies grondexploitatie af: naar OHW grondexploitatie Achterstallig onderhoud wegen Woonrijp maken Vlinderbuurt Voorziening debiteuren Werkplein RVU Verlofsparen Totaal

Saldo 01-01-2024 3.005 11.395 -10.677 3.005 296 313 6 7.343

Toevoeging

Saldo 31-12-2024

Vrijval

Aanwending

369 34 1.141 3.172 -608 -2.062 143 187 141 4 1.224 1.297

118 34 1.063 12 48 1.275

3.256 9.364 -9.223 1.942 284 269 93 10 5.995

Ter egalisering van kosten: Onderhoud wegen ingevolge beheerplan Onderhoud gebouwen Waterbouwkundige objecten Monumentale objecten Totaal

2.310 3.788 308 133 6.539

2.383 1.661 280 329 4.653

-

890 2.199 66 72 3.227

3.803 3.250 522 390 7.965

Bijdrage aan toekomstige vervangingsinvesteringen Spaarvoorziening riolering Totaal

6.598 6.598

5.945 5.945

-

1.157 1.157

11.386 11.386

Voor middelen van derden waarvan de bestemming gebonden is: Onderhoud rioleringen Incidentele ruimingen van graven Onderhoud begraafplaats Zevenbergen Onderhoud begraafplaats Zevenbergen (nieuw) Onderhoud begraafplaats Klundert Tariefegalisatie afvalstoffen Tariefegalisatie rioolheffing Havenbedrijf N.V. Totaal

15.397 221 87 73 354 40 776 16.948

20 8 31 52 288 399

4.902 8 6 34 40 4.990

20 20

10.495 221 87 98 372 1.064 12.337

Totaal voorzieningen

37.428

12.221

6.287

5.679

37.683

Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico’s: Hieronder valt o.a. de voorziening pensioenverplichtingen (ex)wethouders, deze voorziening heeft als doel het opvangen van verplichtingen. De jaarlijks te betalen pensioenuitkeringen ad € 118.000 worden rechtstreeks van deze voorziening afgeboekt. In 2024 heeft een storting plaats gevonden van € 369.000, dit wordt gedaan op grond van geactualiseerde berekeningen (RAET). Voor de voormalige wethouders is er voorziening wachtgeld wethouders. Dit is de dekking van wachtgeldverplichtingen van (ex) wethouders. In 2024 is er een bedrag van € 34.000 aangewend en een toevoeging van € 34.000 plaatsgevonden. Het saldo van de voorziening bedraagt per 31 december 2024 nihil. Tevens de voorziening RVU (Regeling Vervroegde Uittreding) waarbij een totaalbedrag aan RVUverplichtingen zijn toegevoegd aan de voorziening. De voorziening Verlofsparen heeft enkel een toevoeging van € 4.000 o.b.v. de personen die gebruik maken van de regeling. Per 31 december 2024 bedraagt de voorziening dubieuze debiteuren Werkplein € 269.000 tegenover een stand ad € 313.000 per 31 december 2023. Het Werkplein waardeert zelf de cliëntdebiteuren op risico van oninbaarheid, waar de gemeente het economisch risico draagt moet de gemeente een risicovoorziening vormen. Hierop zijn de toevoegingen aan de voorziening ad.

€ 143.000 en € 187.000 aan oninbaar afgeboekte vorderingen.

Conform de notitie Grondbeleid van de commissie BBV is maximaal de boekwaarde van het onderhanden werk van betreffende bouwgrond in exploitatie gepresenteerd als een waarde correctie op de post bouwgrond in exploitatie (€ 9.222.000). Het restant van de verliesvoorzieningen (€ 142.000) is gepresenteerd onder de voorzieningen. De voorziening achterstallig onderhoud wegen wordt gebruikt voor het inlopen van het achterstallig onderhoud aan de wegen. In 2024 is er een bedrag van € 1.063.000 aangewend voor deze voorziening. De voorziening Vlinderbuurt dient ter dekking voor de kosten van de afronding voor het woonrijpmaken van de Vlinderbuurt. In 2024 is er een bedrag van € 13.000 aangewend voor deze voorziening. Voorzieningen ter egalisatie van kosten: Deze voorzieningen worden gevormd ter egalisatie van kosten die sterk fluctueren. De voorzieningen strekken tot gelijkmatige verdeling van de lasten over een aantal begrotingsjaren. De voorzieningen onderhoud wegen en gebouwen hebben als doel de egalisatie van kosten die gemoeid gaan met het onderhoud van de wegen en gemeentelijke gebouwen conform het beheerplan. De voorziening waterbouwkundige objecten heeft als doel de egalisatie van kosten die gemoeid gaan met het onderhoud van de waterbouwkundige objecten conform het beheerplan.

De voorziening monumentale objecten heeft als doel de egalisatie van kosten die gemoeid gaan met het onderhoud van de waterbouwkundige objecten conform het beheerplan. In 2024 werd ten laste van de exploitatie voor € 4.653.000 gestort in de (onderhouds-)voorzieningen. Daarnaast werd de voorziening aangewend voor een bedrag ad € 3.227.000. Voorzieningen bijdragen aan toekomstige vervangingsinvesteringen In het vGRP 2021-2024 is de vorming van een spaarvoorziening opgenomen. De spaarvoorziening is om over te stappen naar een duurzamere financiering om in de toekomst lagere lasten te hebben (kapitaallasten). In 2024 is een bedrag van € 5.945.000 aan de spaarvoorziening toegevoegd. Daarnaast werd de voorziening aangewend voor een bedrag ad € 1.157.000. Middelen verkregen van derden: Onder deze categorie voorzieningen worden de middelen van derden opgenomen waarvan de bestemming gebonden is. Onderstaand is de aard en het doel per voorziening aangegeven: -

De voorziening onderhoud riolering heeft als doel de egalisatie van kosten die gemoeid zijn met het onderhoud van de riolering. Het doel van de voorziening incidentele ruimingen van graven is het dekken van de toekomstige kosten van ruiming van graven. De voorzieningen onderhoud begraafplaats heeft als het doel het dekken van kosten die betrekking hebben op het onderhoud van de begraafplaats. Het doel van de voorziening afvalstoffenheffing is de egalisatie van de kosten die gemoeid zijn met de afvalverwerking. De voorziening Rioolheffing Havenbedrijf heeft als doel de egalisatie van de kosten die gemoeid zijn met de riolering voor het havengebied.

In 2024 werd ten laste van de exploitatie voor € 399.000 gestort in de voorziening middelen verkregen van derden. De grootste toevoeging van € 288.000 werd gedaan in de voorziening tariefegalisatie rioolheffing Havenbedrijf en vervanging riolering o.b.v. het jaarlijkse exploitatieresultaat (saldo baten en lasten van de producten). De grootste vrijval van € 4.902.000 vond plaats in de voorziening onderhoud en vervanging riolering.

Vaste schulden met een rentetypische looptijd langer dan één jaar De onderverdeling van de in de balans opgenomen vaste schulden met een looptijd langer dan één jaar is als volgt: Saldo per 01-01-2024

Saldo per 31-12-2024

5.171 7.851 5.400 18.422

4.889 7.891 5.100 17.880

104

97

18.526

17.977

Onderhandse leningen ‐ binnenlandse banken en overige financiële instellingen ‐ openbare lichamen ‐ buitenlandse instellingen

Waarborgsommen Totaal

In het hierna opgenomen overzicht wordt het verloop weergegeven van de vaste schulden met een rente typische looptijd langer dan één jaar over het jaar 2024:

Onderhandse leningen Waarborgsommen Totaal

Saldo 01-01-2024 18.422 104 18.526

Vermeerderingen 40 1 41

Saldo 31-12-2024 582 17.880 9 97 591 17.977

Aflossingen

Onderhandse leningen – openbare lichamen Als ondersteunende maatregel om de leefbaarheid in de kern Moerdijk te verbeteren is er in 2015 een waarborgregeling “Moerdijkregeling” tot stand gebracht, hiervoor is een bedrag ad € 10 miljoen geleend van de provincie Noord-Brabant. Per 31-12-2024 is een bedrag van € 3.600.000 afgelost op deze lening. Volgens het afsprakenkader tussen gemeente, provincie en Havenbedrijf dekt het Havenbedrijf het financiële resultaat van de Moerdijkregeling in 2030. De aflossingen van de andere leningen zijn volgens de overeenkomsten en aflossingsschema’s voldaan. De totale rentelast voor het jaar 2024 met betrekking tot de vaste schulden met een looptijd langer dan één jaar bedraagt € 201.000.

Vlottende passiva

Netto-vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan één jaar Overlopende passiva Totaal

Saldo per 01-01-2024 11.590 32.985 44.575

Saldo per 31-12-2024 12.503 34.376 46.879

Netto-vlottende schulden met een rente typische looptijd korter dan één jaar De in de balans opgenomen netto-vlottende schulden kunnen als volgt gespecificeerd worden:

Overige schulden Totaal

Saldo per 01-01-2024 11.590 11.590

Saldo per 31-12-2024 12.503 12.503

Saldo per 01-01-2024 2.931 8.659 11.590

Saldo per 31-12-2024 7.145 5.358 12.503

De specificatie van de overige schulden is als volgt:

Schulden aan andere publiekrechtelijke lichamen Schulden sociale zaken - WMO Overige schulden Totaal

De schulden aan andere publiekrechtelijke lichamen kunnen als volgt gespecificeerd worden: € € € € € €

Werkplein GGD West-Brabant Gemeente Breda ABP - pensioenpremie Overige publiekrechtelijke lichamen

5.706 376 356 340 366 7.145

Van de overige schulden (inclusief publiekrechtelijke lichamen) was eind april 2025 nagenoeg alles betaald. De overige schulden hebben betrekking op openstaande facturen.

Overlopende passiva De specificatie van de post overlopende passiva is als volgt: Saldo per 01-01-2024

Saldo per 31-12-2024

Verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouwd en die in een volgend begrotingsjaar tot betaling komen met uitzondering van jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume

9.481

8.203

De van de Europese en Nederlandse overheidslichamen ontvangen voorschot-bedragen voor uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel die dienen ter dekking van lasten van volgende begrotingsjaren

22.767

24.804

737

1.369

32.985

34.376

Overige vooruitontvangen bedragen die ten bate van volgende begrotingsjaren komen Totaal

De verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouwd en die in een volgend begrotingsjaar tot betaling komen, zijn: Verplichtingen aan diverse zorginstellingen, gemeenschappelijk regelingen Belastingdienst – loonheffing december 2024 / BTW Q4 2024 Centrumplan Zevenbergen Verwerking afval Diverse inhuur, advies en ondersteuning Doorschuif BTW gemeenschappelijk regelingen Verkeer en vervoer (BVL) Verplichtingen voor investeringen Verhuur Gronden Rommens Leerlingenvervoer Afrekening OD MWB Overige nog te betalen bedragen

€ € € € € € € € € € € € € €

3.120 1.615 665 520 441 290 197 346 102 101 90 90 627 8.203

De in de balans opgenomen EU, Rijk en provincies ontvangen voorschotbedragen voor uitkeringen met een ‘specifiek bestedingsdoel’ die dienen ter dekking van lasten van volgende begrotingsjaren kunnen als volgt worden gespecificeerd: Saldo Ontvangen 01-01-2024 bedragen

Vrijgevallen bedragen of de terugbetalingen

Saldo 31-12-2024

Rijk: Onderwijsachterstand Uitkoopregeling woningen Energiemaatregelen bijdrage RRE Tijdelijke overbruggingsregeling TOZO Impuls winkelgebieden Domein-overstijgend samenwerken Informatiepunten digitale overheid Huisvesting aandachtsgroepen Preventieakkoord Energie armoede Sport NPO Brede Spuk Woningbouw bovenplanse infrastructuur Woningbouw impuls Opvang Oekraïne IZA Isolatie Geluidsanering Klimaat- en energiebeleid Startbouwimpuls Totaal

662 4 1.463 20 778 97 176 415 10.483 5.359 797 23 506 300 21.083

1.110 37 80 253 464 37 680 6.387 35 1.771 836 11.690

845 37 4 137 37 20 634 97 129 437 155 6.387 35 3 708 9.665

927 -57 253 464 1.463 144 47 658 10.328 5.359 2.565 23 634 300 23.108

Overige Nederlandse overheidslichamen: Dumava-regeling Fort Sabina Klimaatbos Spoorzone Klimaatimpulsregeling Totaal

667 49 443 525 1.684

60 60

49 49

60 667 443 526 1.696

Totaal

22.767

11.750

9.714

24.804

De overige vooruit ontvangen bedragen die ten bate van volgende begrotingsjaren komen, zijn: - Zevenbergen Oost € 964 - Bijdrage BBZ € 379 - Diverse € 26 € 1.369

Niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen: Gewaarborgde geldleningen Onder de balans staat voor ca. € 168,3 mln. aan gewaarborgde geldleningen. Dit zijn leningen van stichtingen, verenigingen, woningcorporaties en een gemeenschappelijke regeling waarbij de gemeente garant staat voor (een deel van) de lening. Zolang deze organisaties aan hun verplichtingen voldoen, is er niets aan de hand. Als dat niet meer het geval is, zal de gemeente worden aangesproken op grond van de borgstelling of de ingenomen achtervangpositie. Die aanspraak kan bij gegarandeerde leningen bestaan uit het betalen van de verplichtingen voor aflossing en rente. Bij achtervangleningen bestaat de aanspraak op het verstrekken van renteloze leningen. (bedragen x € 1.000,-)

Oorspronkelijk bedrag lening

Achtervang %

Stand leningen per 31-12-2023

Stand leningen per Toegerekend aan 31-12-2024 Moerdijk

Gewaarborgd door Moerdijk

Woningcorporaties (WSW) Stichting Alwel Stichting Alwel Stichting Mooiland Stichting Woonkwartier Stichting Woonkwartier Stichting Woonvizier Stichting Hof Wonen Stichting WSG Totaal WSW

415.215 11.452 275.184 136.461 97.857 53.014 77.762 15.000 1.081.945

0,5 100 0,1 47,4 100 2 0,05 100

271.132 11.150 45.685 205.409 41.719 5.000 580.095

415.215 11.105 88.986 136.461 94.261 53.014 72.660 5.000 876.702

2.076 11.105 89 64.683 94.261 1.060 36 5.000 178.310

Werkplein kredietfaciliteit

2.000

13,9

2.000

2.000

278

278

BNG - Stichting Surplus Zorg

970

100

588

491

491

491

Nationale Hypotheekgaranties

135.000

100

135.000

123.000

123.000

123.000

717.683

1.002.193

302.079

168.346

Totaal gewaarborgde geldleningen

1.219.915

3.295 22 39.736 265 9 1.250 44.578

Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW) • Het aan de gemeente Moerdijk toerekenbare deel van het schuldrestant van de leningen waarvoor de gemeente Moerdijk een achtervangpositie bij het WSW inneemt bedraagt eind 2024 ca. € 178 mln. De achtervangpositie houdt in dat de gemeente Moerdijk borg staat voor ongeveer 25% van de leningen. Dit is 25% x € 178 mln. = ca. € 44,5 mln. Het risico voor de gemeente bestaat uit het verstrekken van renteloze leningen. De achtervangregeling met het WSW betreft de sociale woningbouw. Hierbij staat het WSW borg voor geldleningen van woningcorporaties, zodat zij tegen betere tarieven geldleningen aan kunnen trekken op de kapitaalmarkt. Voorwaarde hierbij is dat de gemeente als “achtervang” fungeert. Dit houdt in dat als de woningcorporatie niet meer aan zijn verplichtingen kan voldoen en het WSW ook geen mogelijkheden meer heeft, de deelnemende gemeenten (en het Rijk, ieder voor 50%) zullen worden aangesproken om renteloze leningen te verstrekken aan het WSW. De borgstellingen op achtervangleningen zijn uit praktische overwegingen gewaardeerd op 25% van de leningen. Echter, indien er een beroep gedaan zou moeten worden op de borgstelling door de gemeente, vindt er een berekening plaats op grond van de gelaagde en gedeelde zekerheidsstructuur van het WSW. De werkelijke borgstelling kan dan afwijken van deze 25%.

Zie meer voor informatie over de zekerheidsstructuur de website van het WSW. In maart 2024 is een nieuwe achtervangovereenkomst aangegaan. In de nieuwe overeenkomst zijn de aangekondigde wijzigingen beschreven en geactualiseerd. Geldleningen die volgens de nieuwe achtervangovereenkomst worden afgesloten, worden niet meer aan één gemeente toegerekend. Deze leningen worden verhoudingsgewijs toegerekend aan alle gemeenten waar een corporatie actief is. Als verhouding geldt de waarde van de sociale huurwoningen in de deelnemende gemeenten, het zogenaamde DAEB bezit (DAEB staat voor Diensten van Algemeen Economisch Belang). Leningen die volgens de oude achtervangovereenkomsten zijn afgesloten, worden nog wel geheel aan één gemeente toegerekend.

Werkplein Hart van West-Brabant • Door de Bank Nederlandse Gemeenten is een kredietfaciliteit verstrekt aan het Werkplein Hart van West-Brabant. De kredietfaciliteit heeft een maximum van € 2 miljoen. De gemeente Moerdijk staat borg voor het aandeel van de gemeente in de gemeenschappelijke regeling. Eind 2024 bedroeg dit 13,9% x € 2 miljoen = € 278.000. Bank Nederlandse Gemeenten • Door de Bank Nederlandse Gemeenten is een lening verstrekt aan Stichting Surplus zorg met een hoofdsom van € 969.533. Het schuldrestant per eind 2024 bedraagt € 491.000. Het gehele bedrag is door de gemeente Moerdijk geborgd. Nationale Hypotheekgarantie • De gemeente Moerdijk had in het verleden een achtervangovereenkomst met het Waarborgfonds Eigen Woningen (WEW) en momenteel nog met het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW). De overeenkomst met het WEW is in 2010 veranderd. In dat jaar heeft het Rijk in overleg met de VNG besloten per 1 januari 2011 de achtervang van alle nieuwe hypotheken voor 100% op zich te nemen. De rol van de gemeente in de garantieregeling voor hypotheken is hierdoor beëindigd. Voor alle reeds verstrekte hypotheken tot 31 december 2010 blijft de gemeente wel garant staan. Dat duurt totdat de laatste lening is afgelost.

Op 1 januari 2023 liepen er in de gemeente Moerdijk nog 753 leningen met Nationale Hypotheekgarantie die voor 2011 waren afgesloten met een totaal gegarandeerd bedrag van € 123 miljoen. Het jaar daarvoor waren dat 827 leningen voor € 135 miljoen.

Huurcontracten De gemeente Moerdijk heeft een huurverplichting voor een aantal gemeenschapshuizen en een gymzaal. In onderstaand overzicht geven we de verplichtingen weer: Bedragen x (€ 1.000)

< 1 jaar > 1 jaar en < 5 jaar > 5 jaar

Huurverplichting 2.617 14.676 6.150 23.443

Arrangementen jeugdhulp De gemeente is per ultimo 2024 voor ca €4.888.000 gebonden aan voorlopige verplichtingen uit contracten Jeugdzorg. De regio Jeugdhulp West-Brabant West sluit met zorgaanbieders raamcontracten voor de inkoop van jeugdzorg. Met de raamcontracten zijn de algemene randvoorwaarden vastgelegd en krijgt de zorgaanbieder toegang tot de regio West-Brabant West. Met de zorgaanbieders worden door de gemeenten resultaatgerichte arrangementen gesloten, waarin - voor de intensiteiten Perspectief en Intensief en met ingang van 2018 voor hoogcomplex de intensiteiten A en B - twee door de zorgaanbieder te leveren prestaties zijn opgenomen: het opstellen van behandelplan en arrangement bij start zorg en het behalen van het resultaat bij einde zorg. NB: Wanneer het resultaat bij einde zorg niet wordt behaald heeft de zorgaanbieder geen recht op het overeengekomen tarief. De gemeente toetst of het resultaat is behaald. Op basis van ervaringscijfers blijkt dat de succesfactor gemiddeld 90% beloopt. Het arrangement is juridisch het contract. In de arrangementen zijn geen afspraken opgenomen over looptijd van het zorgtraject. Het arrangementensysteem van de regio West-Brabant West werkt met Profiel Intensiteit Combinaties (PIC). Een PIC is een doelgroepomschrijving. Het profiel omschrijft de aard van het probleem en de intensiteit de zwaarte van het probleem.

De diversiteit van zorg binnen een profiel intensiteit combinatie is groot en aan verandering onderhevig. Het zorgtraject wordt beïnvloed door de bijdragen die de gemeente, het gezin en het netwerk kunnen leveren. Dat maakt het verloop en de doorlooptijd van ieder zorgtraject weer anders. Statistisch is

aangetoond dat de doorlooptijd geen betrouwbare indicator vormt om de niet uit de balans blijkende voorlopige verplichting van de PIC’s te kunnen bepalen. Dat betekent dat ten aanzien van de nog niet afgeronde zorgtrajecten de tweede 50% volledig wordt verantwoord bij einde zorg na het behalen van het resultaat. Onzekerheid eigen bijdrage Wmo Een aanvrager van een voorziening, zoals hulp in de huishouding, ondersteuning of een financiële tegemoetkoming (persoonsgebonden budget) is op grond van de Wmo een bijdrage verschuldigd. De wetgever heeft bepaald dat het Centraal administratiekantoor (CAK) belast is met de berekening, oplegging en incasso van deze eigen bijdrage. De informatie van het CAK (om privacy redenen beperkt) is ontoereikend om als gemeente de juistheid op persoonsniveau en volledigheid van de eigen bijdragen als geheel te kunnen vaststellen. In de kadernota rechtmatigheid 2024 van de commissie BBV geeft de commissie aan dat de wetgever in feite bepaald heeft dat de verantwoordelijkheid voor de juistheid en volledigheid van de eigen bijdrage geen gemeentelijke verantwoordelijkheid is. Dit betekent dat door de gemeente geen zekerheid omtrent de omvang en de hoogte van de eigen bijdrage kan worden verkregen.

Inkoopcontracten die niet voldoen aan Europese aanbesteding De gemeente heeft in 2024 geen inkoopcontracten die niet voldoen aan Europese aanbesteding, waarvan de lasten doorlopen in de komende jaren.

Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening met toelichting Programma / onderdeel

Begroting 2024 voor wijziging

(cijfers x € 1.000)

Baten

Lasten

1. Samen aan de slag voor het klimaat in Moerdijk

-17.045

17.694

2. Prettig en veilig wonen en leven in Moerdijk

-3.623

3. Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk

Begroting 2024 na wijziging

Saldo

Baten

Lasten

650

-19.636

20.639

32.814

29.191

-4.551

-14.000

14.312

313

4. Ondersteuning voor mensen die het nodig hebben

-18.533

53.913

5 Partnerschap in een veranderende samenleving

-1.624

10.333

Overige onderdelen Algemene dekkingsmiddelen Overhead Heffing vennootschapsbelasting Bedrag onvoorzien Subtotaal overige onderdelen

-97.705 -453 0 0 -98.158

-56 15.687 483 0 16.114

-97.761 -101.982 15.233 -453 483 0 0 0 -82.044 -102.435

Resultaat voor bestemming

-152.982

145.181

-7.801 -154.869

Saldo

Realisatie 2024

Verschil realisatie en begr. na wijz.

Baten

Lasten

1.004

-19.933

20.517

584

-297

-122

-420

36.893

32.342

-5.376

36.293

30.917

-825

-600

-1.425

-6.740

10.767

4.026

-6.403

4.576

-1.827

337

-6.191

-5.853

35.380

-20.389

59.889

39.500

-19.685

60.790

41.105

704

901

1.605

8.710

-1.118

6.154

5.037

-1.134

6.774

5.641

-16

620

604

775 -101.207 -102.360 17.654 17.201 -403 25 25 0 0 0 0 18.455 -83.980 -102.763

691 -101.669 17.357 16.955 47 47 0 0 18.096 -84.667

-379 51 0 0 -328

-84 -297 22 0 -359

-462 -246 22 0 -687

152.797

147.046

-8.248

-425

-5.751

-6.176

-105

-2.072 -155.294

Saldo

Baten Lasten Saldo

Mutaties reserves Programma 1

0

0

0

-191

0

-191

-296

0

-296

-105

0

Programma 2

-1.767

2.519

752

-28.950

27.591

-1.358

-28.488

27.592

-896

462

0

462

Programma 3

-92

2.171

2.079

-3.731

5.299

1.567

-3.539

6.927

3.388

192

1.629

1.821

Programma 4

-181

2.706

2.525

-4.194

6.244

2.051

-3.761

5.982

2.221

433

-262

171

Programma 5

-124

0

-124

-2.264

1.762

-502

-2.204

1.887

-317

60

125

185

-2.164

7.396

5.232

-39.329

40.896

1.567

-38.288

42.388

4.100

1.041

1.492

2.533

-155.146

152.577

-2.569 -194.198

193.694

-505 -193.582

189.434

-4.148

616

-4.260

-3.643

Sub-totaal mutaties reserves Resultaat na bestemming

Programma 1 Samen aan de slag voor het klimaat in Moerdijk Baten en Lasten (Cijfers x € 1.000) (-/- is voordelig)

Begroting 2024 voor wijziging

Begroting 2024 na wijziging

17.694 -17.045 650

20.639 -19.636 1.004

20.517 -19.933 584

-122 -297 -420

0 0 650

0 -191 813

0 -296 288

0 -105 -525

Totaal Lasten Totaal Baten Resultaat voor bestemming Storting in reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming

Realisatie 2024

Verschil realisatie en begr. na wijz.

Samenvatting verschillen programma 1 (x € 1.000)

Totaal

-525

Rioleringszorg*

-181

Duurzaamheid

-148

Afval*

-134

Reservemutaties*

-105

Energiemaatregelen

0

CDOKE

0

Rioleringszorg Havenbedrijf

0

Meerjarige uitgaven van incidentele aard (MUIA) *

105

Overig

-62

Nadere toelichting verschillen programma 1 Het verschil op programma 1 tussen het gerealiseerde resultaat en het begrote resultaat (na wijziging) bedraagt € 525.000 voordelig. Ten opzichte van de totale omvang (lasten) van dit programma komt dat neer op een relatieve afwijking van ca. 2,5%. De voornaamste voordelen zijn ontstaan binnen riolering en afval. Doordat riolering en afval vanuit het oogpunt van 100% kostendekkendheid een gesloten exploitatie vormen, heeft dit per saldo echter geen effect op het jaarrekeningresultaat. Verder is m.b.t. duurzaamheid een voordeel ontstaan door een bijdrage van Woonkwartier voor energiebesparende maatregelen die zijn getroffen voor woningen in hun bezit. Deze (en alle andere) verschillen worden hieronder nader toegelicht. In onderstaand overzicht is een toelichting opgenomen van de belangrijkste verschillen (x € 1.000), waarbij: In de kolom % de relatieve afwijking ten opzichte van de omvang van het betreffende budget in 2024 is weergegeven; In de kolom V/N is aangegeven of het een voordeel of een nadeel betreft; De afwijkingen gemarkeerd met een * geen effect hebben op het uiteindelijke resultaat omdat ze een directe relatie hebben met een afwijking binnen een ander programma of omdat deze uitgaven worden gedekt uit een reserve. Onderwerp

Bedrag

%

V/N

Toelichting

Rioleringszorg*

181

2%

V

De kosten en opbrengsten van riolering vormen een gesloten exploitatie. Afhankelijk van de baten en lasten binnen het onderdeel riolering wordt het exploitatieresultaat gestort of onttrokken aan de voorziening riolering (per saldo heeft dit dus geen effect op het jaarrekeningresultaat). De storting in de voorziening valt per saldo € 430.000 lager uit dan eerder berekend. De belangrijkste oorzaak hiervan is een lagere toerekening van ambtelijke uren aan investeringen als gevolg van het achterblijven van uitgaven op de investeringskredieten riolering. Hoewel de kosten en opbrengsten m.b.t.

Onderwerp

Bedrag

%

V/N

Duurzaamheid

148

58%

V

Afval*

134

3%

V

Reservemutaties*

105

55%

V

Rioleringszorg Havenbedrijf

-

-

-

CDOKE

-

-

-

Energiemaatregelen

-

-

-

Meerjarige uitgaven van incidentele aard (MUIA) *

105

68%

N

Overig Totaal

62 525

V V

Toelichting riolering per saldo geen effect hebben op het jaarrekeningresultaat (een overschot/tekort wordt verrekend met de voorziening), ontstaat binnen programma 1 een voordeel van € 181.000. Dit wordt veroorzaakt doordat diverse kostencomponenten (o.a. straatreiniging, btw, overhead) niet binnen programma 1 vallen. Dit voordeel wordt grotendeels (€ 132.000 V) veroorzaakt door een bijdrage van Woonkwartier. Voor de bestrijding van energiearmoede hebben we een overeenkomst met Energiebox afgesloten. Energiebox geeft inwoners thuis energie bespaar advies en brengt direct een aantal energiebesparende maatregelen aan. Een groot deel van de doelgroep woont in sociale huurwoningen. Met Woonkwartier is afgesproken dat ze de materiaalkosten van deze energiebesparende maatregelen betalen voor de woningen in hun bezit. Hiervoor is een gemiddelde bijdrage afgesproken van €175,per woning. Tot eind 2024 zijn er 753 woningen van Woonkwartier bezocht. De kosten en opbrengsten van afval vormen een gesloten exploitatie. Afhankelijk van de baten en lasten binnen de afval gerelateerde budgetten wordt het exploitatieresultaat gestort in of onttrokken aan de voorziening afvalstoffenheffing (per saldo heeft dit dus geen effect op het jaarrekeningresultaat). Hoewel de kosten en opbrengsten m.b.t.

riolering per saldo geen effect hebben op het resultaat (een overschot/tekort wordt verrekend met de voorziening), ontstaat binnen programma 1 een voordeel van € 134.000. Dit wordt veroorzaakt doordat diverse kostencomponenten (btw, overhead) niet binnen programma 1 vallen. Er is € 105.000 meer onttrokken uit de reserve geluidsanering HSL-Zuid i.v.m. de gemaakte kosten. De kosten en opbrengsten m.b.t. de rioleringszorg van het Havenbedrijf vormen een gesloten exploitatie. Afhankelijk van de baten en lasten die hiermee gemoeid gaan, wordt het exploitatieresultaat gestort of onttrokken aan de daarvoor ingestelde voorziening (per saldo heeft dit dus geen effect op het jaarrekeningresultaat). Ten opzichte van de inschatting bij de 2e bestuursrapportage wordt er ca. € 672.000 meer in de daarvoor ingestelde voorziening gestort. Dit is voornamelijk het gevolg van het feit dat de opbrengsten uit de rioolheffing van het Havenschap op basis van het werkelijke verbruik een stuk hoger zijn uitgevallen. Deze uitgaven (€ 708.000) worden gedekt uit een specifieke uitkering (SPUK) die vanuit het Rijk wordt ontvangen. Per saldo heeft dit dus geen effect op het jaarrekeningresultaat. De meerjarige regeling CDOKE heeft als doel om de capaciteit te vergroten bij decentrale overheden voor de uitvoering van klimaat- en energiebeleid.

De termijn voor het besteden van de middelen is twee kalenderjaren volgend op het jaar van uitbetaling. Deze uitgaven (€ 144.000) worden gedekt uit een specifieke uitkering (SPUK) die vanuit het Rijk wordt ontvangen. Per saldo heeft dit dus geen effect op het jaarrekeningresultaat. De regeling aanpak energiearmoede heeft als doel huishoudens met energiearmoede te ondersteunen door middel van het toepassen van energiebesparende en energierekening verlagende maatregelen. Om te voorkomen dat de bestedings- of uitvoeringstermijn te kort is om maatregelen te treffen is door het Rijk besloten de termijn te verlengen naar eind 2027. Er zijn diverse projecten die een meerjarig karakter hebben, maar die op basis van wetgeving niet meerjarig afgeschreven mogen worden. Alle uitgaven en inkomsten die in 2024 op deze 'meerjarige uitgaven van incidentele aard' zijn gedaan worden daarom ten laste van de exploitatie 2024 gebracht. In veel gevallen worden deze uitgaven gedekt uit de daarvoor ingestelde reserve. In de 2e bestuursrapportage 2024 is een inschatting gemaakt van deze uitgaven en de daarmee corresponderende onttrekking uit de reserve. De gevallen waarbij sprake is van een afwijking van deze inschatting volgen hieronder: - € 105.000 N: Geluidsmaatregelen HSL-Zuid Diverse kleinere afwijkingen (< € 50.000).

Reservemutaties programma 1 Hieronder zijn de reservemutaties opgenomen die in 2024 binnen dit programma zijn gedaan. In principe geldt dat reservemutaties incidenteel van aard zijn (met reserves kunnen geen structurele lasten worden gedekt). Uitzonderingen hierop vormen reserves die zijn ingesteld ter dekking van kapitaallasten, waarmee de dekking van de kapitaallasten structureel is geregeld. De structurele reservemutaties zijn hieronder aangeduid met (S). Onttrekkingen aan de reserves (x € 1.000) Bedrag Omschrijving 259 32 5 296 -

Reserve geluidsanering HSL-zuid i.v.m. dekking kosten 2024 Reserve geluidsaneringsmaatregelen i.v.m. dekking kosten 2024 Reserve rekeningresultaat i.v.m. bestemming jaarrekeningresultaat 2023 t.b.v. inzet niet bestede middelen in 2024 Totaal onttrekkingen programma 1 Waarvan structureel

Programma 2 Prettig en veilig wonen en leven in Moerdijk Baten en Lasten (Cijfers x € 1.000) (-/- is voordelig)

Begroting 2024 voor wijziging

Begroting 2024 na wijziging

Realisatie 2024

Verschil realisatie en begr. na wijz.

Totaal Lasten Totaal Baten Resultaat voor bestemming

32.814 -3.623 29.191

36.893 -4.551 32.342

36.293 -5.376 30.917

-600 -825 -1.425

Storting in reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming

2.519 -1.767 29.943

27.591 -28.950 30.984

27.592 -28.488 30.021

0 462 -963

Samenvatting verschillen programma (x € 1.000) Totaal

-963

Brandweerkazernes en kranen *

-578

Kostentoerekening medewerkers primair proces (deels*)

-565

Omgevingsvergunning

-433

Landschapsbeleid

-182

Mobiliteit en verkeer

-125

Onderwijshuisvesting

-63

Watertaken

-54

Opsporing ruimtelijke explosieven*

64

Kabels en leidingen

65

Urentoerekening aan investeringen

112

Openbare verlichting

125

Meerjarige uitgaven van incidentele aard (MUIA) (deels *)

251

Reservemutaties*

462

Overig

-42

Het verschil op programma 2 tussen het gerealiseerde resultaat en het begrote resultaat (na wijziging) bedraagt € 963.000 voordelig. Ten opzichte van de totale omvang (lasten) van dit programma komt dat neer op een relatieve afwijking van ca. 2,7%. Vooral bij brandweerkazernes en kranen is een behoorlijk voordeel ontstaan mede door minder personeelscapaciteit en langere levertijden voor materialen. Doordat deze uitgaven (conform raadsbesluit) worden gedekt uit de algemene reserve, staat hiertegenover dat er logischerwijs ook minder uit de reserve is onttrokken. Verder zijn de opbrengsten m.b.t. omgevingsvergunningen door het verlenen van vergunningen voor grootschalige projecten hoger uitgevallen. Daartegenover staan hogere uitgaven voor verlichting en kabels en leidingen door diverse oorzaken. Deze (en alle andere) verschillen worden hieronder nader toegelicht.

Nadere toelichting verschillen programma 2 In onderstaand overzicht is een toelichting opgenomen van de belangrijkste verschillen (x € 1.000), waarbij: In de kolom % de relatieve afwijking ten opzichte van de omvang van het betreffende budget in 2024 is weergegeven; In de kolom V/N is aangegeven of het een voordeel of een nadeel betreft; De afwijkingen gemarkeerd met een * geen effect hebben op het uiteindelijke resultaat omdat ze een directe relatie hebben met een afwijking binnen een ander programma of omdat deze uitgaven worden gedekt uit een reserve.

Onderwerp

Bedrag

%

V/N

Toelichting

Brandweerkazernes en kranen *

578

52%

V

Kostentoerekening medewerkers primair proces (deels*)

565

6%

V

Omgevingsvergunning

433

24%

V

Landschapsbeleid

182

100 %

V

Mobiliteit en verkeer

125

96%

V

Onderwijshuisvesting

63

3%

V

Watertaken

54

8%

V

Opsporing ruimtelijke explosieven*

64

100 %

N

Kabels en leidingen

65

45%

N

Urentoerekening aan investeringen

112

28%

N

Openbare verlichting

125

20%

N

In de raadsvergadering van 14 december 2023 heeft de gemeenteraad € 728.000 budget beschikbaar gesteld t.b.v. de noodzakelijke aanpassingen conform de arbeidsomstandighedenwet ten aanzien van de brandweerkazernes. Deze uitgaven worden gedekt uit de algemene reserve. Doordat minder personeelscapaciteit bij de leverancier kon worden ingezet en er langere levertijden voor materialen zijn gebleken, is nog niet het volledige budget besteed. Er wordt verzocht om het restant van € 535.000 over te hevelen naar 2025 voor de verdere afronding van de werkzaamheden. Dit kan gedekt worden uit de middelen die hiervoor nog in de algemene reserve resteren. De (personeel)kosten van de primaire afdelingen zijn in de begroting op basis van de verwachte urenbesteding van medewerkers doorbelast aan de verschillende programma's.

Binnen programma 2 zijn ten opzichte van de begroting onderstaande afwijkingen ontstaan: - € 61.000 V: Taakveld 0.3 - Beheer overige gebouwen en gronden - € 59.000 V: Taakveld 1.2 - Openbare orde en veiligheid - € 136.000 V: Taakveld 2.1 - Verkeer en vervoer - € 111.000 V: Taakveld 5.7 - Openbaar groen en (openlucht) recreatie - € 68.000 V: Taakveld 8.1 - Ruimte en leefomgeving - € 126.000 V: Taakveld 8.3 - Wonen en bouwen - € 4.000 V: Overige verschillen Er zijn hogere opbrengsten gerealiseerd door het verlenen van de vergunning voor één logistiek complex, de 380 kV hoogspanningsverbinding en de realisatie van een vakantiepark. In de begroting werd rekening gehouden met twee plannen van deze omvang. Ten tijde van het opstellen van de tweede bestuursrapportage stond nog niet vast dat ook de laatste aanvraag kon worden vergund. Op 17 april 2025 is door de Provincie Noord-Brabant bekend gemaakt dat de gemeente een bijdrage ontvangt voor het project 'Soortenmanagementplan Moerdijk'. Deze subsidie is bedoeld voor het voorbereiden, opstellen en monitoren van een soortenmanagementplan. Doordat deze middelen betrekking hebben op 2024 dient deze subsidie ten gunste van het jaar 2024 te komen. In 2024 is een aanbesteding gedaan en een partij vastgelegd die het mobiliteitsprogramma op gaat stellen. De uitvoering hiervan start vanaf januari 2025.

Bij de bestemming van het jaarrekeningresultaat zal voorgesteld worden om het resterende budget (€ 125.000) opnieuw beschikbaar te stellen voor 2025. De lasten t.b.v. de tijdelijke huisvesting De Hoeksteen zijn in 2024 lager uitgevallen dan begroot. In de raadsvergadering van 28-5-2025 is een voorstel over dit project geagendeerd waarin een nadere toelichting is opgenomen over de actuele stand van zaken en de vervolgplanning. In 2024 zijn zowel werkzaamheden voor het stedelijk baggeren (Heijningen, Fijnaart, Standdaarbuiten, Noordhoek, Langeweg, Zevenbergschen Hoek, Moerdijk en Helwijk) als het landelijk baggeren (buitengebied) uitgevoerd. Het landelijk baggeren heeft echter wat uitloop naar 2025 waardoor niet al het budget is uitgegeven. Vooralsnog wordt nu nog niet gevraagd dit budget via resultaatbestemming voor 2025 opnieuw beschikbaar te stellen omdat nog onduidelijk is of en hoeveel baggerwerkzaamheden er exact in 2025 gaan plaats vinden. Dit is afhankelijk van de aanbesteding en planning van het Waterschap Brabantse Delta. In 2024 zijn kosten gemaakt i.v.m. het opsporen en ruimen van conventionele explosieven. Op grond van de zogenoemde Bommenregeling kunnen gemeenten daar een bijdrage vanuit het Rijk voor ontvangen. De corresponderende opbrengst maakt onderdeel uit van de algemene uitkering en is daarom verantwoord binnen programma 5.

Tegenover het nadeel binnen dit programma staat dus een voordeel binnen programma 5, waardoor dit per saldo geen effect heeft op het jaarrekeningresultaat. Dit nadeel wordt grotendeels veroorzaakt door hogere lasten t.b.v. ingeleend personeel. Dit wordt deels gecompenseerd doordat er ook een hogere opbrengst tegenover staat doordat de kosten van de toezichthouder vergoed worden door de betrokken partij van de glasvezelkabel. Verder is er een ongepland juridisch geschil met Enexis over de status van ondergronden onder door Enexis te plaatsen transformatorstations. Hiervoor is in 2024 door afdeling JZ juridische bijstand gevraagd aan een extern adviesbureau. Hiervoor zijn kosten gemaakt waarvan de hoogte vooraf niet was in te schatten. Conform BBV wetgeving is het verplicht om directe personeelskosten toe te rekenen aan investeringen. Toerekening van ambtelijke uren levert in het betreffende jaar een voordeel op binnen de jaarlijkse budgetten (exploitatie) met daartegenover op termijn hogere kapitaallasten (die voortkomen uit hogere investeringen). In 2024 zijn minder uren toegerekend doordat diverse vervangingsinvesteringen (o.a. binnen rioleringszorg) lager zijn uitgevallen dan begroot. Doordat er in 2023 geen remplace is uitgevoerd (het preventief vervangen van oude lampen) zijn er in 2024 meer storingen geweest dan gebruikelijk aan de openbare verlichting.

Hierdoor is er ook meer onderhoud nodig geweest dan afgelopen jaar. Daarnaast waren er 25% meer schademeldingen dan normaal aan masten waardoor ook extra kosten gemaakt zijn. Verder zijn nog niet eerder ingediende energie facturen uit 2022 door de voormalige leverancier DVEP ingediend van in totaal € 35.000. Tot slot was ingeschat over 2023 een behoorlijke teruggave te krijgen die uiteindelijk wat lager is uitgevallen.

Meerjarige uitgaven van incidentele aard (MUIA) (deels *)

251

24%

N

Reservemutaties*

462

2%

N

Overig Totaal

42 963

V V

Er zijn diverse projecten die een meerjarig karakter hebben, maar die op basis van wetgeving niet meerjarig afgeschreven mogen worden. Alle uitgaven en inkomsten die in 2024 op deze 'meerjarige uitgaven van incidentele aard' zijn gedaan worden daarom ten laste van de exploitatie 2024 gebracht. In veel gevallen worden deze uitgaven gedekt uit de daarvoor ingestelde reserve (hieronder aangeduid met *). In de 2e bestuursrapportage 2024 is een inschatting gemaakt van deze uitgaven en de daarmee corresponderende onttrekking uit de reserve. De gevallen waarbij sprake is van een afwijking van deze inschatting volgen hieronder: - € 186.000 N: Projecten wonen en bouwen (deels*) - € 113.000 N: Projecten RO faciliterend grondbeleid (deels*) - € 49.000 V: Projecten verkeer en vervoer (deels*) Er is ca. € 662.000 minder onttrokken uit de algemene reserve. Dit is voornamelijk het gevolg van de lagere kosten voor de brandweerkazernes (zie toelichting bij het onderdeel ‘brandweerkazernes en kranen’), waardoor er ook minder is onttrokken uit de reserve. Daarnaast is er ca. € 200.000 meer onttrokken uit de reserve meerjarige uitgaven van incidentele aard als gevolg van hogere uitgaven (zie toelichting bij het onderdeel ‘MUIA’).

Tot slot zijn er diverse kleinere verschillen ontstaan (€ 2.000 V) In de tabel hieronder is een volledig overzicht te vinden van alle reservemutaties die in 2024 binnen dit programma zijn gedaan. Diverse kleinere afwijkingen (< € 50.000).

Reservemutaties programma 2 Hieronder zijn de reservemutaties opgenomen die in 2024 binnen dit programma zijn gedaan. In principe geldt dat reservemutaties incidenteel van aard zijn (met reserves kunnen geen structurele lasten worden gedekt). Uitzonderingen hierop vormen reserves die zijn ingesteld ter dekking van kapitaallasten, waarmee de dekking van de kapitaallasten structureel is geregeld. De structurele reservemutaties zijn hieronder aangeduid met (S). Stortingen in de reserves (x € 1.000) Bedrag Omschrijving 899 54 1.519 144 27 1.000 23.949 27.592 1.519

Algemene reserve i.v.m. vrijval reserve OVL Reserve meerjarige uitgaven van incidentele aard i.v.m. P200 Woning W'stad Oost Reserve huisvesting onderwijs (S) Reserve bovenwijks i.v.m. bijdrage Burgland Reserve ruimtelijjke ontwikkeling i.v.m. bijdrage Burgland Reserve vitale centra Reserve afschrijvingslasten investeringen i.v.m. samenvoegen diverse reserves kapitaallasten Totaal stortingen programma 2 Waarvan structureel

Onttrekkingen aan de reserves (x € 1.000) Bedrag Omschrijving 193 47 521 481 543 13 31 98 41 13 4 10 1.046 21.648 875 1.426 899 599 28.488 1.645

Algemene reserve i.v.m. arbo brandweerkazernes Algemene reserve i.v.m. zwembaden onderzoek Reserve rekeningresultaat i.v.m. bestemming jaarrekeningresultaat 2023 t.b.v. inzet niet bestede middelen in 2024 Reserve meerjarige uitgaven van incidentele aard Zevenb.-Oost,onderd. stationsgebied 186 - Implementatie Omgevingswet 177 - Zevenbergen Noord Ambt.capaciteit 6 proj. REO Ambt. Capaciteit 6 proj. Infra Ambt. Capaciteit 6 proj. VTH Zevenbergen-Oost,onderd. woningbouw Zevenb-Oost, onderd. Markvelden Zuid Zevenb-Oost, onderd. Markzoom Reserve huisvesting onderwijs (S) Reserve maatschappelijk nut i.v.m. samenvoegen diverse reserves kapitaallasten Reserve sportcomplex Klundert i.v.m. samenvoegen diverse reserves kapitaallasten Reserve brandweerkazerne industrieterrein i.v.m. samenvoegen diverse reserves kapitaallasten Reserve kapitaallasten OVL i.v.m. vrijval naar algemene reserve Reserve afschrijvingslasten investeringen i.v.m. dekking afschrijvingslasten (S) Totaal onttrekkingen programma 2 Waarvan structureel

Programma 3 Economie als versneller voor een vitaal Moerdijk Baten en Lasten (Cijfers x € 1.000) (-/- is voordelig)

Begroting 2024 voor wijziging

Begroting 2024 na wijziging

Realisatie 2024

Verschil realisatie en begr. na wijz.

Totaal Lasten Totaal Baten Resultaat voor bestemming

14.312 -14.212 100

10.767 -6.953 3.814

4.576 -6.657 -2.081

-6.191 296 -5.895

Storting in reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming

2.171 -92 2.179

5.299 -3.731 5.381

6.927 -3.539 1.307

1.629 192 -4.074

Samenvatting verschillen programma 3 (x € 1.000)

Totaal

-4.074

Grondexploitatie (deels*)

-5.487

Economische zaken

-126

Kostentoerekening medewerkers primair proces (deels*)

-103

Grondverwerving (deels*)

-74

Reservemutaties (deels*) Overig

1.820 -104

Het verschil op programma 3 tussen het gerealiseerde resultaat en het begrote resultaat (na wijziging) bedraagt € 4.074.000 voordelig. Ten opzichte van de totale omvang (lasten) van dit programma komt dat neer op een relatieve afwijking van ca. 38%. Het voornaamste voordeel is ontstaan binnen de grondexploitaties. Dit komt voornamelijk doordat op basis van actuele taxaties van gronden binnen de grondexploitaties Westschans Klundert en Waterfront Moerdijk respectievelijk € 3,3 miljoen en € 1 miljoen kan vrijvallen uit de verliesvoorziening. Daarnaast hebben binnen de grondexploitaties Fijnaart West en Stoofstraat Zevenbergen tussentijdse winstnemingen plaatsgevonden. Een deel van deze winstnemingen worden(conform raadsbesluit) in de reserve grondexploitaties gestort. Deze (en alle andere) verschillen worden hieronder nader toegelicht. In de paragraaf grondbeleid (in het boekwerk 'jaarverslag') wordt ook nog specifieker ingegaan op de ontwikkelingen binnen de grondexploitaties.

Nadere toelichting verschillen programma 3 In onderstaand overzicht is een toelichting opgenomen van de belangrijkste verschillen (x € 1.000), waarbij: In de kolom % de relatieve afwijking ten opzichte van de omvang van het betreffende budget in 2024 is weergegeven; In de kolom V/N is aangegeven of het een voordeel of een nadeel betreft; De afwijkingen gemarkeerd met een * geen effect hebben op het uiteindelijke resultaat omdat ze een directe relatie hebben met een afwijking binnen een ander programma of omdat deze uitgaven worden gedekt uit een reserve.

Onderwerp

Bedrag

%

V/N

Toelichting

Grondexploitatie (deels*)

5.487

81%

V

Binnen de grondexploitaties is een voordeel ontstaan door positieve ontwikkelingen binnen diverse grondexploitaties. Indien binnen een grondexploitatie een nadelig resultaat wordt verwacht dient vanuit het voorzichtigheidsprincipe direct een verliesvoorziening te worden gevormd. In het verleden zijn voor diverse grondexploitaties verliesvoorzieningen gevormd. Naar aanleiding van ontvangen taxatierapporten zijn de gronden binnen de grondexploitaties Waterfront Moerdijk en Westschans Klundert hoger gewaardeerd. Dit heeft een positief effect op de verwachte grondverkopen en daarmee de verwachte resultaten binnen die grondexploitaties. Dit betekent concreet dat voor Waterfront Moerdijk (€ 1 miljoen) en Westschans Klundert (€ 3,3 miljoen) minder middelen nodig zijn in de verliesvoorziening. Indien op basis van de voortgang binnen het project voldoende aannemelijk is dat er binnen een grondexploitatie positieve resultaten ontstaan, dient een tussentijdse winstneming te worden gedaan op basis van de wettelijk voorgeschreven ''PoC-methode''. In 2024 hebben tussentijdse winstnemingen plaatsgevonden binnen de grondexploitaties Fijnaart West en Stoofstraat Zevenbergen. Ten opzichte van de ramingen in de 2e bestuursrapportage resulteert dat in een voordelig effect van ca. € 1,2 miljoen.

Economische zaken

126

31%

V

Kostentoerekening medewerkers primair proces (deels*)

103

8%

V

Grondverwerving (deels*)

74

12%

V

Reservemutaties (deels*)

1.820

49%

N

Overig Totaal

104 4.074

V V

Hierbij moet worden opgemerkt dat het resultaat van de grondexploitaties in een bepaald jaar niet altijd een accuraat beeld geeft van de totale winstgevendheid van een grondexploitatie over de volledige looptijd. Tussentijdse winstnemingen en toevoegingen aan de verliesvoorziening hebben bijvoorbeeld een effect op het huidige jaar maar dat hoeft niet te betekenen dat de totale resultaten daarmee ook direct wijzigen. Voor een nader inzicht in de totale (verwachte) resultaten per grondexploitatie wordt daarom verwezen naar de paragraaf grondbeleid. De afwijking van dit budget wordt grotendeels veroorzaakt door de uitkering van het positieve jaarresultaat 2023 van de RWB. Er wordt verzocht dit restant van € 90.000 over te hevelen naar 2025 ten behoeve van werkbudget voor de stedelijke regio's en Baroniesamenwering in oprichting. Het resterende voordeel wordt veroorzaakt door overige kleine afwijkingen. De (personeel)kosten van de primaire afdelingen zijn in de begroting op basis van de verwachte urenbesteding van medewerkers doorbelast aan de verschillende programma's.

Binnen programma 3 zijn ten opzichte van de begroting onderstaande afwijkingen ontstaan: - € 37.000 V: Taakveld 3.1 - Economische ontwikkeling - € 25.000 V: Taakveld 3.3 - Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen - € 34.000 V: Taakveld 8.2 - Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) - € 7.000 V: Overige verschillen Door diverse oorzaken is per saldo een voordelig effect ontstaan. Zo zijn hogere opbrengsten gerealiseerd m.b.t. de grondverkopen (€ 20.000 V), pachten en erfpachten (€ 18.000 V) en huuropbrengsten (€ 14.000 V). Tot slot zijn diverse kleinere voordelen ontstaan. Zoals hierboven en in de paragraaf grondbeleid (jaarverslag) nader is toegelicht is bij herziening van de grondexploitaties gebleken dat er een tussentijdse winstneming heeft moeten plaatsvinden voor de grondexploitaties Fijnaart West en Stoofstraat. In de 2e bestuursrapportage 2024 heeft de gemeenteraad besloten om ‘’op basis van de werkelijke hoogte van de winstnemingen van de grondexploitaties het daarmee corresponderende deel te storten in de reserve Grondexploitaties.’’ Concreet is op basis hiervan voor de grondexploitatie Fijnaart West (ca. € 0,6 miljoen) en Stoofstraat Zevenbergen (ca. € 0,9 miljoen) gestort in de reserve grondexploitatie. Doordat deze storting in de 2e bestuursrapportage nog niet was begroot levert dit ten opzichte van de actuele begroting een nadeel op.

Verder is de grond aan Schansdijk 24 verkocht voor een hogere prijs dan de aanschafprijs. Bij de 2e bestuursrapportage is besloten om deze winst te storten in de reserve bovenwijks (€ 114.000 N). Verder is er minder (€ 145.000 N) onttrokken uit de reserve afschrijvingslasten en zijn er diverse kleinere verschillen ontstaan (€ 12.000 N) In de tabel hieronder is een volledig overzicht te vinden van alle reservemutaties die in 2024 binnen dit programma zijn gedaan. Diverse kleinere afwijkingen (< € 50.000).

Reservemutaties programma 3 Hieronder zijn de reservemutaties opgenomen die in 2024 binnen dit programma zijn gedaan. In principe geldt dat reservemutaties incidenteel van aard zijn (met reserves kunnen geen structurele lasten worden gedekt). Uitzonderingen hierop vormen reserves die zijn ingesteld ter dekking van kapitaallasten, waarmee de dekking van de kapitaallasten structureel is geregeld. De structurele reservemutaties zijn hieronder aangeduid met (S). Stortingen in de reserves (x € 1.000) Bedrag Omschrijving 114 88 12 57 171 17 17 2 32 11 11 2.000 565 921 2.909 6.927 -

Reserve bovenwijks i.v.m. verkoop Schansdijk 24 Caldic Reserve bovenwijks i.v.m. bijdrage fairway Reserve bovenwijks i.v.m. bijdrage KON beheer Reserve bovenwijks i.v.m. bijdrage Dura Vermeer Reserve bovenwijks i.v.m. bijdrage Dura Vermeer Reserve ruimtelijke ontwikkeling i.v.m. verkoop Schansdijk 24 Caldic Reserve ruimtelijke ontwikkeling i.v.m. bijdrage fairway Reserve ruimtelijke ontwikkeling i.v.m. bijdrage KON beheer Reserve ruimtelijke ontwikkeling i.v.m. bijdrage Dura Vermeer Reserve ruimtelijke ontwikkeling i.v.m. bijdrage Land.inpassing Reserve ruimtelijke ontwikkeling i.v.m. bijdrage Dura Vermeer Reserve strategische verwerving Reserve grondexploitatie i.v.m. gedeeltelijke winstneming grex Fijnaart West Reserve grondexploitatie i.v.m. gedeeltelijke winstneming grex Stoofstraat Reserve afschrijvingslasten investeringen i.v.m. samenvoegen diverse reserves kapitaallasten Totaal stortingen programma 3 Waarvan structureel

Onttrekkingen aan de reserves (x € 1.000) Bedrag Omschrijving 12 140 182 2.727 11 344 71 33 19 3.539 19

Algemene reserve i.v.m. bedrijventerrein visie Reserve rekeningresultaat i.v.m. bestemming jaarrekeningresultaat 2023 t.b.v. inzet niet bestede middelen in 2024 Reserve restauratie Fort Sabina i.v.m. samenvoegen diverse reserves kapitaallasten Reserve heropening Roode Vaart i.v.m. samenvoegen diverse reserves kapitaallasten Reserve strategische verwerving i.v.m. aankoopkosten Campagneweg Reserve strategische verwerving i.v.m. bijdrage boven taxatiewaarde Zevenbergen Oost nabij afgebrande Hoef Reserve strategische verwerving i.v.m. bijdrage diverse panden Reserve strategische verwerving i.v.m. sloopkosten Schansweg 22a Reserve afschrijvingslasten investeringen i.v.m. dekking afschrijvingslasten (S) Totaal onttrekkingen programma 3 Waarvan structureel

Programma 4 Ondersteuning voor mensen die het nodig hebben Baten en Lasten

Begroting 2024 voor wijziging

Begroting 2024 na wijziging

Totaal Lasten Totaal Baten Resultaat voor bestemming

53.913 -18.533 35.380

59.889 -20.389 39.500

60.790 -19.685 41.105

901 704 1.605

Storting in reserves Onttrekking aan reserves Resultaat na bestemming

2.706 -181 37.905

6.244 -4.194 41.550

5.982 -3.761 43.326

-262 433 1.776

(Cijfers x € 1.000) (-/- is voordelig)

Realisatie 2024

Verschil realisatie en begr. na wijz.

Samenvatting verschillen programma 4 (x € 1.000)

Totaal

1.776

Maatschappij

-103

Opvang Nieuwkomers (*)

-99

Schuldhulpverlening

-77

Bijzondere bijstand

-75

Gemeentelijke gezondheidszorg

-50

Bestrijding onderwijsachterstanden

0

Wmo

62

Kunstbeoefening en -bevordering

62

Participatiewet

68

Kostentoerekening medewerkers primair proces (deels*)

113

Mutatie reserves *

171

Jeugd

Overig

2.074 -370

Het verschil op programma 4 tussen het gerealiseerde resultaat en het begrote resultaat (na wijziging) bedraagt € 1.776.000 nadelig. Ten opzichte van de totale omvang (lasten) van dit programma komt dat neer op een relatieve afwijking van ca. 2,9%. Het grootste nadeel binnen dit programma is ontstaan binnen de jeugdzorg, wat het gevolg is van diverse oorzaken die hieronder nader worden toegelicht. Verder zijn er binnen dit programma diverse kleinere nadelen en voordelen ontstaan die elkaar grotendeels opheffen. Deze (en alle andere) verschillen worden hieronder nader toegelicht.

Nadere toelichting verschillen programma 4 In onderstaand overzicht is een toelichting opgenomen van de belangrijkste verschillen (x € 1.000), waarbij: In de kolom % de relatieve afwijking ten opzichte van de omvang van het betreffende budget in 2024 is weergegeven; In de kolom V/N is aangegeven of het een voordeel of een nadeel betreft; De afwijkingen gemarkeerd met een * geen effect hebben op het uiteindelijke resultaat omdat ze een directe relatie hebben met een afwijking binnen een ander programma of omdat deze uitgaven worden gedekt uit een reserve. Onderwerp

Bedrag

%

V/N

Toelichting

Maatschappij

103

8%

V

Opvang Nieuwkomers (*)

99

3%

V

Schuldhulpverlen ing Bijzondere bijstand

77

27%

V

75

6%

V

Gemeentelijke gezondheidszorg

50

15%

V

Bestrijding onderwijsachterst anden

-

-

-

Wmo

62

2%

N

2024 heeft in het teken gestaan van de formulering van de Moerdijkse ambitie voor de sociale basis en de start van de aanpak één tegen eenzaamheid. De uitvoering vindt plaats in 2025. De middelen voor beide onderdelen binnen de SPUK GALA zijn daardoor niet geheel benut. Verder is na afsluiting van de aanvraagtermijn voor een financiële tegemoetkoming energielasten voor vrijwilligers- en maatschappelijke organisaties de conclusie dat de werkelijk gemaakte kosten lager zijn uitgevallen dan vooraf was geraamd. Op de uitgaven voor de opvang van nieuwkomers is een overschot te zien van € 99.000. Een bijstelling van het btw-tarief voor de huurvergoeding van de woontorens van 21% naar 9% is daarvan de belangrijkste oorzaak. De teruggave van de te veel betaalde btw door Kafra heeft in 2024 plaatsgevonden. Daarnaast was er in de begroting 2024 nog van uitgegaan dat het volledige btw-tarief van 9% voor rekening van Moerdijk zou komen, echter deze btw is gedeeltelijk compensabel waardoor we 30% van de betaalde btw terugkrijgen. Het resultaat op de opvang van de Oekraïense ontheemden wordt verrekend met de reserve nieuwkomers dus per saldo is er geen effect op het gemeentelijk jaarrekeningresultaat. In het kader van de hersteloperatie toeslagenaffaire kinderopvang kunnen er over 2024 meer kosten worden gedeclareerd bij het Rijk dan eerder was ingeschat.

Het beroep op de compensatieregeling alleenverdienersproblematiek, de bijzondere bijstand en het minimabeleid (webshop) is achtergebleven op de prognose van het Werkplein. De beschikbare GALA-middelen zijn niet volledig besteed. 2024 bestond voor een groot gedeelte uit programmeren en uitzetten van de plannen. Wat betreft Kansrijke Start zijn we in 2024 gestart met een onderzoek naar de behoeften van (aanstaande) ouders. De uitkomsten delen we in 2025 met de lokale coalitie. Op basis daarvan kunnen we interventies opstarten. Op het onderdeel Valpreventie is in 2024 de ketenaanpak uitgewerkt en toegepast op de situatie in Moerdijk. In het najaar is gestart met de voorbereiding van het project Valpreventie ‘Moerdijk blijft staan’. Het streven om ook in 2024 al inwoners te testen bleek niet haalbaar en zal nu gaan plaatsvinden in 2025. Uitgangspunt in de begroting is dat het budget voor het Nationaal Programma Onderwijs wordt afgestemd op de hoogte van de rijksbijdrage. In de jaarrekening worden de eventueel niet bestede gelden gereserveerd voor besteding in een volgend jaar. In 2024 is € 1.111.000 ontvangen vanuit het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW) en is € 845.000 aan uitgaven ten laste gebracht van deze specifieke uitkering (spuk). De niet bestede middelen in 2024 van € 266.000 mogen in een volgend jaar worden uitgegeven.