2023-06-15 presentatie gemeentelijk waterprogramma

Gemeentelijk Waterprogramma 2024-2027 Moerdijk Informatiebijeenkomst gemeenteraad 15 juni 2023

Even voorstellen

Jack van Dorst Wethouder Gemeente Moerdijk

Michel Moens Sr. Adviseur Waterbeleid en Omgevingswet

Marty Braat

Arcadis

Klimaatadaptatie

Gemeente Moerdijk

Vera Kusters Adviseur Stedelijk Water en Klimaatadaptatie

Stan Knijff

Arcadis

Water en riolering Gemeente Moerdijk

13/6/23

2

Agenda beeldvormende 1 Doel bijeenkomst

2 Introductie en historie Waarom een GWP?

3 Water en riolering in Moerdijk Areaal en terugblik

4 Ambities en beleid - Basisopgave en speerpunten - Samenwerking en ontwikkelingen - Koerswijzigingen

5

Middelen

Doel beeldvormende bijeenkomst

Doel

▪ Informeren: bouwstenen GWP ▪ Beeldvorming: afwegingen en keuzes gemeentelijke watertaken ▪ Koppelingen ➢ Omgevingswet (en juridische borging in Omgevingsplan) ➢ Begroting 2024 ➢ Havenbedrijf Moerdijk

13/6/23

5

Introductie en historie Waarom een GWP?

Historie

Vóór riolering… ▪ Oudste riolering 4500 jaar geleden in Pakistan ▪ Romeinen ▪ Middeleeuwen snelle verspreiding van ziekten ▪ 19de eeuw eerste riolering in grote steden ▪ Tot na WOll tonnensysteem in de dorpen Aanleg ▪ Jaren 60-70 pieken in aanleg riolering ▪ Jaren 80 aanleg drukriolering Planvorming ▪ Gemeentelijk rioleringsplan (GRP) ▪ Verbreed GRP ▪ Klimaatadaptatie ▪ Omgevingswet ▪ Gemeentelijk Waterprogramma (GWP) 13/6/23

7

Waarom?

Waar dient de riolering eigenlijk voor? Gezondheid Hygiëne Milieu Tegengaan van wateroverlast Tegengaan van droogte Etc.

13/6/23

8

© Arcadis 2022

13/6/23

9

Water en riolering in Moerdijk Areaal en terugblik

Areaal

Hoeveel kilometer riolering hebben we in Moerdijk? ca. ▪ 229 km vrijvervalriolering ▪ 77 km drukriolering ▪ 13 km drainage ▪ 59 gemalen ▪ 16.200 kolken

13/6/23

11

Terugblik 2021-2024

O.a. bereikt: • samenwerking waterpartners • stabiele financiële basis door overstap naar sparen • 40% extra investeren in klimaat, na de vaststelling van de klimaatstrategie is dit standaard onderdeel van stedelijke waterbeheer Aandachtspunten • relinen minder ingezet, (financieel) duurzaam? • meer integraal plannen binnen de openbare ruimte

Voorbeeld resultaat subsidieregeling Hofstraat Willemstad

13/6/23

12

Ambities en beleid Basisopgave en speerpunten

Zorgplichten

▪ Stedelijk afvalwater ▪ Hemelwater ▪ Grondwater ▪ Oppervlaktewater ▪ Drinkwater

13/6/23

14

Maar ook…. ▪ Basis op orde: Dagelijks en groot onderhoud Planvorming en onderzoek ▪ Klimaatadaptatie

▪ Samenwerking

13/6/23

15

Ambities

Basisopgave ▪ Bescherming van de volksgezondheid; ▪ Droge voeten (bebouwd gebied); ▪ Schoon water en een schone bodem. Speerpunten ▪ Werken aan klimaatbestendigheid ▪ Werken aan een goede waterbalans tussen bebouwd en landelijk gebied ▪ Waardevol water

13/6/23

16

Ambities en beleid Samenwerking en ontwikkelingen

Regionaal: Water- en Klimaatkring West ▪

besparen op watergebruik

▪

afvalwater nog gerichter inzamelen

▪

benutten hemelwater optimaal

▪

houden rekening met weersextremen

▪

bovengrondse oplossingen

▪

gebiedsgericht

▪

circulaire grondstoffenbenadering

▪

kennis doorontwikkelen en met elkaar delen

13/6/23

23

Waterkwaliteit KRW lichamen (waterschap) Kaderrichtlijn Water

▪ Kaderrichtlijn Water (KRW): ecologische doelen oppervlaktewater voor 2027 ▪ Toekomstige knelpunten waterkwaliteit? ▪ Waterschap Brabantse Delta in de lead: Watersysteemanalyses ▪ Gemeente Moerdijk: (afval)waterketen ▪ Raakvlakken (o.a. effluentstromen en overstorten) ▪ Inzet? (o.a. Ecologische verbindingszones)

13/6/23

24

Nationaal: Water en bodem sturend

▪ meer zoetwatervoorraden ▪ creëren ruimte voor vasthouden, bergen en afvoeren ▪ niet meer bouwen op plaatsen die later nodig zijn voor het bergen en afvoeren van water ▪ maatlat klimaatadaptieve en groene bebouwde omgeving ▪ bodem minder bedekken ▪ hoger grondwaterpeil op bepaalde plekken ▪ 20% minder drinkwatergebruik bedrijven en inwoners ▪ versterken regie op inrichting ondergrond

13/6/23

25

Nationaal: Landelijke maatlat voor een klimaatadaptieve en groene bebouwde omgeving

13/6/23

26

Ambities en beleid Koerswijzigingen

Hemelwater (1) Waterhinder versus wateroverlast

Dit staan we toe Maximale inzet om te voorkomen

13/6/23

28

Comply or explain…

Hemelwater (2) Voorkeursvolgorde verwerking hemelwater

1. Hergebruik Hergebruik van regenwater, om zuiniger om te gaan met water en minder drinkwater te verspillen 2. Bergen en infiltreren op eigen terrein Niet afwentelen van privaat naar publiek, tenzij een centrale voorziening in het werkgebied doelmatiger is. 3. Tijdelijke opslag in openbaar gebied met uitloop naar groen Bij voorkeur bovengrondse opslag. Uitloop naar groen om schadelijke neveneffecten zoveel als mogelijk te beperken. 4. Afvoeren op bovengrondse hemelwatervoorziening Af te voeren water slim verdelen door waar het kan te lozen op bovengrondse hemelwatervoorziening (watergang, weg met afwateringsfunctie, etc.) 5. Afvoeren op een ondergrondse hemelwatervoorziening 6. Afvoeren op een gemengd rioolstelsel richting RWZI

13/6/23

29

Hemelwater (3)

Oppervlak

Nieuwe ontwikkelingen

Ontwikkelingen in bestaand bebouwd gebied

<500 m²

60 mm

10 mm

>500 m²

60 mm

60 mm

Waterbergingseisen → Juridische verankering in Omgevingsplan

▪ ▪ ▪ ▪

onderscheid kleine (<500m2) en grote (>500 m2) ontwikkelingen betreft totale oppervlak ontwikkeling; inbreidingen en herbouw na sloop = nieuwe ontwikkelingen. Verbouwingen en herstructureringen = ontwikkelingen in bestaand gebied; berekening betreft totale perceeloppervlak (verhard en onverhard) in nieuwe situatie; van toepassing op het werkgebied als geheel (particulier en openbaar terrein)

13/6/23

30

Grondwater Water en bodem sturend in lokaal beleid

13/6/23

31

Middelen

Situatie 2023

Uitgangspunten en highlights

• 15.311 eenheden (equivalent) • Basistarief meerpersoonshuishouden tot 501 m3 waterverbruik → € 288,51 • € 4,4 miljoen aan heffingsinkomsten • Beoogde heffingsstijging 2023 > 2024 met 9,6% → € 316,20

Kostendekkingsplan gemeente Moerdijk (excl. Havenbedrijf)

• Betreft enkel inflatiecorrectie (conform Kadervoorstel) • € 4,9 miljoen aan heffingsinkomsten

Uitgaven planperiode (2024-2027) • Totale vervangingswaarde stedelijk watervoorzieningen: € 138 miljoen • € 2,3 miljoen per jaar aan directe kosten • planvorming, onderzoek, onderhoud en algemene (loon)kosten

• Aflopend van € 5,1 tot € 3,1 miljoen per jaar aan investeringen • vervanging en verbetering • bouwkundig en elektromechanisch 13/6/23

33

Verloop voorziening Kostendekkingsplan gemeente Moerdijk (excl. Havenbedrijf) Egalisatievoorziening: •

Inzetten voor uitgaven

•

Lange termijn balans rond 1 - 2 miljoen

•

Afbouwen naar 0

Spaarvoorziening: buffer ca. € 400.000 vanaf 2025

Resultaten op vast prijspeil (excl. indexatie) 13/6/23

34

Verloop rioolheffing Kostendekkingsplan gemeente Moerdijk (excl. Havenbedrijf) Bij rente 2,5% vanaf 2024

Resultaten op vast prijspeil (excl. indexatie)

→ Geen extra verhoging (beleidsmatig) nodig tot 2039 13/6/23

35

Verloop rioolheffing Kostendekkingsplan gemeente Moerdijk (excl. Havenbedrijf)

2023

15.311

€

288,51

Stijging per 31/12 9,6%

2024

15.607

€

316,20

2025

15.903

€

2026

16.125

2027

16.347

Jaar

Heffingseenheden

Heffing per 1/1

Totaal inkomsten

€

4.417.370

-

€

4.934.926

316,20

-

€

5.028.521

€

316,20

-

€

5.098.718

€

316,20

-

€

5.168.914

Resultaten op vast prijspeil (excl. indexatie)

→ Geen extra verhoging (beleidsmatig) nodig tot 2039

13/6/23

36

Havenbedrijf Moerdijk Apart van kostendekkingsplan gemeente

Lasten • Exploitatie Havenbedrijf (op basis van eigen Assetmanagementplan Riolering en Water) • Perceptiekosten • Loonkosten Baten Heffingseenheden

Heffing per 1/1

Stijging per 31/12

2023

3.610

€ 437,93

0,7%

€

1.581.075

2024

3.610

€ 441,16

0,7%

€

1.592.750

2025

3.610

€ 444,42

0,7%

€

1.604.511

2026

3.610

€ 447,70

0,7%

€

1.616.360

2027

3.610

€ 451,01

-

€

1.628.295

Jaar

Totaal inkomsten

Resultaten op vast prijspeil (excl. indexatie)

13/6/23

37

Afronding, vragen en vervolg

Contact Marty Braat marty.braat@moerdijk.nl Vera Kusters vera.kusters@arcadis.com

Arcadis. Improving quality of life.

13/6/23

38