1b. Bedrijventerrein Molengors-vastgesteld-02-20220518-Bijlagen toelichting
Tekst van het document
Groep Huizersdijk 20
Vormpunten 15
Lengte 130,54
Lengte3D 130,54
Min.lengte 2,86
Max.lengte 28,78
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
Weging A
TypeLw True
Cb(%)(D) 2,084
Cb(%)(A) --
Cb(%)(N) --
Tb(u)(D) 0,2501
Tb(u)(A) --
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Lijnbronnen, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Groep Huizersdijk 20
Tb(u)(N) --
Cb(D) 16,81
Cb(A) --
Cb(N) --
Max.afst. 5,00
Aant.puntbr 1
GeenRefl. Nee
GeenDemping Nee
GeenProces Nee
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
LwM 31 --
LwM 63 61,34
LwM 125 70,04
LwM 250 74,14
LwM 500 78,74
LwM 1k 82,44
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Lijnbronnen, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Groep Huizersdijk 20
LwM 2k 79,74
LwM 4k 72,74
LwM 8k 65,84
LwM Totaal 86,07
Lw 31 --
Lw 63 82,50
Lw 125 91,20
Lw 250 95,30
Lw 500 99,90
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
Lw 1k 103,60
Lw 2k 100,90
Lw 4k 93,90
Lw 8k 87,00
Lw Totaal 107,23
Red 31 0,00
Red 63 0,00
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Lijnbronnen, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Groep Huizersdijk 20
Red 125 0,00
Red 250 0,00
Red 500 0,00
Red 1k 0,00
Red 2k 0,00
Red 4k 0,00
Red 8k 0,00
LwrM 31 --
LwrM 63 61,34
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
LwrM 125 70,04
LwrM 250 74,14
LwrM 500 78,74
LwrM 1k 82,44
LwrM 2k 79,74
LwrM 4k 72,74
LwrM 8k 65,84
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Lijnbronnen, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Groep Huizersdijk 20
LwrM Totaal 86,07
Lwr 31 --
Lwr 63 82,50
Lwr 125 91,20
Lwr 250 95,30
Lwr 500 99,90
Lwr 1k 103,60
Lwr 2k 100,90
Lwr 4k 93,90
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
Lwr 8k 87,00
Lwr Totaal 107,23
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Mobiele bron, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Groep Huizersdijk 20 Huizersdijk 20
ItemID 14678 14679
Grp.ID 1 1
Datum 10:01, 16 jun 2021 10:01, 16 jun 2021
1e kid -272690 -272695
NrKids 5 15
Naam vw pw
Omschr.
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
Vorm Polylijn Polylijn
X-1 100246,47 100244,95
Y-1 405968,66 405967,01
X-n 100246,73 100244,82
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Mobiele bron, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Groep Huizersdijk 20 Huizersdijk 20
Y-n 405989,74 405967,01
H-1 1,00 0,75
H-n 1,00 0,75
M-1 0,00 0,00
M-n 0,00 0,00
ISO_H 1,00 0,75
Min.RH 1,00 0,75
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
Max.RH 1,00 0,75
Min.AH 1,00 0,75
Max.AH 1,00 0,75
ISO M. 0,00 0,00
Hdef. Relatief Relatief
Vormpunten 8 20
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Mobiele bron, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Groep Huizersdijk 20 Huizersdijk 20
Lengte 24,93 71,05
Lengte3D 24,93 71,05
Min.lengte 2,69 1,49
Max.lengte 4,72 5,73
Weging A A
Aantal(D) 4 10
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
Aantal(A) 2 4
Aantal(N) ---
Cb(D) 37,79 34,04
Cb(A) 36,03 33,25
Cb(N) ---
Gem.snelheid 10 10
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Mobiele bron, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Groep Huizersdijk 20 Huizersdijk 20
Max.afst. 5,00 5,00
Aant.puntbr 5 15
Lw 31 0,00 0,00
Lw 63 79,10 69,00
Lw 125 87,80 76,00
Lw 250 91,90 78,00
Lw 500 96,50 81,00
Lw 1k 100,20 84,00
Lw 2k 97,50 84,00
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
Lw 4k 90,50 78,00
Lw 8k 83,60 71,00
Lw Totaal 103,83 89,11
Red 31 2,00 0,00
Red 63 2,00 0,00
Red 125 2,00 0,00
Red 250 2,00 0,00
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Mobiele bron, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Groep Huizersdijk 20 Huizersdijk 20
Red 500 2,00 0,00
Red 1k 2,00 0,00
Red 2k 2,00 0,00
Red 4k 2,00 0,00
Red 8k 2,00 0,00
Lwr 31 -2,00 0,00
Lwr 63 77,10 69,00
Lwr 125 85,80 76,00
Lwr 250 89,90 78,00
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
Lwr 500 94,50 81,00
Lwr 1k 98,20 84,00
Lwr 2k 95,50 84,00
Lwr 4k 88,50 78,00
Lwr 8k 81,60 71,00
Lwr Totaal 101,83 89,11
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Puntbronnen, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Groep Huizersdijk 20 Huizersdijk 20 Huizersdijk 20 Huizersdijk 20 Huizersdijk 20
ItemID 14671 14672 14674 14675 14676
Grp.ID 1 1 1 1 1
Datum 10:01, 16 jun 2021 10:01, 16 jun 2021 10:01, 16 jun 2021 10:01, 16 jun 2021 10:01, 16 jun 2021
Naam afspuiten afspuiten lasafzuig spuitcabin slijpen
Omschr. afspuiten equivalent afspuiten max
Vorm Punt Punt Punt Punt Punt
X 100237,78 100240,06 100207,74 100207,99 100253,84
Y 406007,66 406005,13 406004,09 406001,05 406003,84
Hoogte 1,00 1,00 1,50 1,50 1,50
Rel.H 1,00 1,00 1,50 1,50 1,50
Abs.H 2,30 2,30 8,80 8,80 1,50
Huizersdijk 20
14677
1
10:01, 16 jun 2021
heftruck
heftruck gas
Punt
100234,92
405972,73
1,00
1,00
1,00
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Puntbronnen, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Groep Huizersdijk 20 Huizersdijk 20 Huizersdijk 20 Huizersdijk 20 Huizersdijk 20
Maaiveld 1,30 1,30 7,30 7,30 0,00
Hdef. Eigen waarde Eigen waarde Relatief aan onderliggend item Relatief aan onderliggend item Relatief aan onderliggend item
Type Normale puntbron Normale puntbron Normale puntbron Normale puntbron Normale puntbron
Richt. 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00
Hoek 360,00 360,00 360,00 360,00 360,00
Cb(%)(D) 66,681 -25,003 33,343 4,169
Cb(%)(A) 50,003 -25,003 25,003 --
Cb(%)(N) ------
Tb(u)(D) 8,0017 -3,0004 4,0011 0,5002
Tb(u)(A) 2,0001 -1,0001 1,0001 --
Tb(u)(N) ------
Cb(D) 1,76 199,00 6,02 4,77 13,80
Huizersdijk 20
0,00
Relatief aan onderliggend item
Normale puntbron
0,00
360,00
8,337
--
--
1,0004
--
--
10,79
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Puntbronnen, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Groep Huizersdijk 20 Huizersdijk 20 Huizersdijk 20 Huizersdijk 20 Huizersdijk 20
Cb(A) 3,01 199,00 6,02 6,02 --
Cb(N) ------
Weging A A A A A
GeenRefl. Nee Nee Nee Nee Nee
GeenDemping Nee Nee Nee Nee Nee
GeenProces Nee Nee Nee Nee Nee
Lw 31 45,00 40,00 43,60 36,00 50,00
Lw 63 58,00 57,00 54,00 53,00 50,00
Lw 125 83,00 83,00 64,00 58,00 50,20
Lw 250 93,00 99,00 67,70 62,00 64,90
Lw 500 99,00 106,00 76,60 68,70 78,10
Lw 1k 99,00 109,00 77,00 71,00 83,10
Lw 2k 99,00 109,00 71,40 67,00 91,20
Lw 4k 99,00 107,00 56,80 58,60 94,70
Lw 8k 99,00 100,00 50,00 46,00 90,20
Lw Totaal 106,22 114,26 80,75 74,50 97,47
Huizersdijk 20
--
--
A
Nee
Nee
Nee
78,00
85,00
93,00
88,00
88,00
87,00
86,00
86,00
76,00
96,97
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Puntbronnen, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Groep Huizersdijk 20 Huizersdijk 20 Huizersdijk 20 Huizersdijk 20 Huizersdijk 20
Red 31 3,00 0,00 0,00 0,00 0,00
Red 63 3,00 0,00 0,00 0,00 0,00
Red 125 3,00 0,00 0,00 0,00 0,00
Red 250 3,00 0,00 0,00 0,00 0,00
Red 500 3,00 0,00 0,00 0,00 0,00
Red 1k 3,00 0,00 0,00 0,00 0,00
Red 2k 3,00 0,00 0,00 0,00 0,00
Red 4k 3,00 0,00 0,00 0,00 0,00
Red 8k 3,00 0,00 0,00 0,00 0,00
Lwr 31 42,00 40,00 43,60 36,00 50,00
Lwr 63 55,00 57,00 54,00 53,00 50,00
Lwr 125 80,00 83,00 64,00 58,00 50,20
Lwr 250 90,00 99,00 67,70 62,00 64,90
Lwr 500 96,00 106,00 76,60 68,70 78,10
Lwr 1k 96,00 109,00 77,00 71,00 83,10
Lwr 2k 96,00 109,00 71,40 67,00 91,20
Huizersdijk 20
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
0,00
78,00
85,00
93,00
88,00
88,00
87,00
86,00
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Puntbronnen, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Groep Huizersdijk 20 Huizersdijk 20 Huizersdijk 20 Huizersdijk 20 Huizersdijk 20
Lwr 4k 96,00 107,00 56,80 58,60 94,70
Lwr 8k 96,00 100,00 50,00 46,00 90,20
Lwr Totaal 103,22 114,26 80,75 74,50 97,47
Huizersdijk 20
86,00
76,00
96,97
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Naam 1 H-dijk 18
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Toetspunten, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie Omschr. Huizersdijk 18
Maaiveld 0,00 0,00
Hdef. Relatief Relatief
Hoogte A 5,00 1,50
Hoogte B -5,00
Hoogte C ---
Hoogte D ---
Hoogte E ---
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
Hoogte F ---
Gevel Ja Ja
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Bodemgebieden, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Naam nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl
Omschr.
Bf 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00
nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl
0,00 0,00 0,00 0,00 0,00
nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl
0,00 0,00 0,00 0,00 0,00
nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl
0,00 0,00 0,00 0,00 0,00
nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl
0,00 0,00 0,00 0,00 0,00
nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl
0,00 0,00 0,00 0,00 0,00
nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl
0,00 0,00 0,00 0,00 0,00
nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl
0,00 0,00 0,00 0,00
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
12-4-2022 14:23:07
Bijlage II Invoergegevens Model: Groep:
Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen Huizersdijk 20 - Molengors (hoofdgroep) Lijst van Bodemgebieden, voor rekenmethode Industrielawaai - HMRI, industrie
Naam nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl nl.top10nl B1
Omschr.
Bf 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00
Roode Vaart
0,00 0,00 0,00 0,00 0,00
Groen 0,01m (Binnen)
0,00 1,00 0,00
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
12-4-2022 14:23:07
Bijlage III
Bijlage III Rekenresultaten Rapport: Model: Groep: Groepsreductie: Naam Toetspunt H-dijk 18_ H-dijk 18_ 1_A
Resultatentabel Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen LAeq totaalresultaten voor toetspunten Huizersdijk 20 Nee
Omschrijving Huizersdijk 18 Huizersdijk 18
X 100258,06 100258,06 100320,42
Y 406021,74 406021,74 405927,81
Hoogte 1,50 5,00 5,00
Dag 57 58 50
Avond 51 52 48
Nacht ----
Etmaal 57 58 53
Alle getoonde dB-waarden zijn A-gewogen
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
12-4-2022 14:15:12
Bijlage III Rekenresultaten Rapport: Model: LAeq bij Bron voor toetspunt: Groep: Groepsreductie: Naam Bron H-dijk 18_ machine afspuiten slijpen heftruck vw lasafzuig pw spuitcabin afspuiten
Omschrijving Huizersdijk 18 grondverzetmachine afspuiten equivalent heftruck gas
afspuiten max
Resultatentabel Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen H-dijk 18_ - Huizersdijk 18 Huizersdijk 20 Nee
X 100258,06 100247,48 100237,78 100253,84 100234,92 100246,47
Y 406021,74 405970,69 406007,66 406003,84 405972,73 405968,66
Hoogte 1,50 1,25 1,00 1,50 1,00 1,00
Dag 57 54 52 49 40 27
Avond 51 -51 --29
Nacht -------
Etmaal 57 54 56 49 40 34
100207,74 100244,95 100207,99 100240,06
406004,09 405967,01 406001,05 406005,13
1,50 0,75 1,50 1,00
26 24 20 -124
26 25 19 -124
-----
31 30 24 -119
Alle getoonde dB-waarden zijn A-gewogen
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
12-4-2022 14:16:30
Bijlage III Rekenresultaten Rapport: Model: LAeq bij Bron voor toetspunt: Groep: Groepsreductie: Naam Bron 1_A afspuiten vw lasafzuig pw spuitcabin afspuiten slijpen machine heftruck
Omschrijving afspuiten equivalent
afspuiten max grondverzetmachine heftruck gas
Resultatentabel Huizersdijk 20 met omliggende bebouwing nav zienswijzen 1_A (hoofdgroep) Nee
X 100320,42 100237,78 100246,47 100207,74 100244,95 100207,99
Y 405927,81 406007,66 405968,66 406004,09 405967,01 406001,05
Hoogte 5,00 1,00 1,00 1,50 0,75 1,50
Dag 50 49 23 20 17 15
Avond 48 48 25 20 18 14
Nacht -------
Etmaal 53 53 30 25 23 19
100240,06 100253,84 100247,48 100234,92
406005,13 406003,84 405970,69 405972,73
1,00 1,50 1,25 1,00
-137 32 39 35
-137 ----
-----
-132 32 39 35
Alle getoonde dB-waarden zijn A-gewogen
Geomilieu V2022 rev 1 Licentiehouder: Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant
12-4-2022 14:17:08
Bijlage 5 Cumulatie onderzoek geluid
bestemmingsplan Bedrijventerrein Molengors vastgesteld
77
NOTITIE GELUID Onderwerp:
Geluidcontouren Bestemmingsplan Molengors
Aan: Van:
Team:
Metingen en onderzoek
Status:
definitief
Datum:
22-01-20212
Zaaknummer:
2021-003920
Inleiding De gemeente Moerdijk is voornemens om voor het bedrijventerrein Molengors in Zevenbergen een paraplubestemmingsplan met geluidzones vast te stellen. De gemeente heeft hiertoe de OMWB gevraagd om voor de percelen binnen het plan, op basis van de bestaande milieucategorie, de geluidruimte in beeld te laten brengen. Uitgangspunt hierbij is dat de bedrijven op het bedrijventerrein (uitgezonderd Rotako aan de Huizersdijk 26 en Tuytel-machinery aan de Huizersdijk 20) tezamen op 30 meter van de grens van het bedrijventerrein 45 dB(A) etmaalwaarde mogen produceren. 45 dB(A) op 30 meter afstand komt overeen met de huidige milieucategorie 2 uit de VNG-publicatie bedrijven en milieuzonering. Voor de bedrijven Rotako en Tuytel-machinery is een uitzondering gemaakt. Deze bedrijven vallen nu onder milieucategorie 4.1. Volgens de VNG-publicatie hoort hierbij een contour van 45 dB(A) op 200 meter afstand. De ‘geluidruimte’ voor deze locaties is niet gecumuleerd met de overige locaties, maar separaat inzichtelijk gemaakt. Uitvoering Voor het bepalen van de 45 dB(A)-contour vanwege alle bedrijven (ex Rotakoen Tuytel-machinery) op het bedrijventerrein zijn in het programma Geomilieu berekeningen gemaakt. Voor elk kavel binnen het bestemmingsplan is een oppervlaktebron opgenomen.
Deze oppervlaktebron geeft een geluidimmissie die overeenkomt met de geluidimmissie van een milieucategorie 2 bedrijf. Dat wil zeggen 45 dB(A) op 30 meter. Het bronvermogen voor de verschillende kavels is afhankelijk voor het oppervlak van het kavel. Kleine kavels krijgen een relatief hoger bronvermogen per vierkante meter dan grote kavels. Het bronvermogen wat is gebruikt voor de uitgevoerde berekeningen zijn gebaseerd op de in bijlage I bijgevoegde tabel. In bijlage II staan de uitgangspunten voor het rekenmodel weergegeven. Er zijn twee berekeningen gemaakt: 1. Wat is de gecumuleerde geluidbelasting vanwege alle kavels op het bedrijventerrein naar de omgeving wanneer er geen gebouwen in de omgeving staan (zogenoemde ‘poldercontour’);
Zichtbaar samen werken aan een schone, veilige en duurzame leefomgeving
2. Wat is de gecumuleerde geluidbelasting vanwege alle kavels op het bedrijventerrein naar de omgeving wanneer rekening wordt gehouden met de bestaande gebouwen op en nabij het bedrijventerrein. Het voordeel van berekening 1 is dat deze zuiver weergeeft wat de ‘geluidruimte’ van het bedrijventerrein is. Wanneer er eventueel gebouwen binnen of nabij de contour worden gesloopt of bijgebouwd, heeft dat geen invloed op deze contour. Nadeel van berekening 1 is dat er geen rekening wordt gehouden met de afscherming die wordt gecreëerd door bestaande omliggende bebouwing. De contour in berekening 1 is daarom aanzienlijk ruimer dan in berekening 2. Ten aanzien van Rotako (Huizersdijk 26) en Tuytel-machinery (Huizersdijk 20), zijn ook deze twee berekeningen gemaakt. Inzichtelijk is gemaakt wat de nu geluidruimte is vanwege Rotako en Tuytel-machinery ten opzichte van de 45 dB(A) contour op 200 meter. Hierbij is een berekening uitgevoerd voor de situatie met de bestaande bebouwing en zonder de bestaande bebouwing. Resultaten bedrijventerrein Molengors In de onderstaande figuren zijn de rekenresultaten gegeven voor de geluidruimte vanwege alle bedrijven (exclusief Rotako en Tuytel-machinery) op het bedrijventerrein. Duidelijk zichtbaar is dat in figuur 1 de 45 dB(A) contour ruimer is dan in figuur 2, waarin rekening is gehouden met de bestaande bebouwing.
Figuur 1 rekenresultaten Molengors zonder bebouwing
Zichtbaar samen werken aan een schone, veilige en duurzame leefomgeving
Figuur 2 rekenresultaten Molengors incl bebouwing Resultaten Rotako In de figuren 3 en 4 zijn de rekenresultaten gegeven voor Rotako. Als uitgangspunt voor Rotako is het “Akoestisch onderzoek in het kader van een melding Activiteitenbesluit voor de inrichting aan de Huizersdijk 26 te Zevenbergen, kenmerk F 20133-1-RA-003, d.d. 22 juli 2016” opgesteld door Peutz gehanteerd. Dit akoestisch onderzoek is ingediend bij de melding Activiteitenbesluit d.d. 22 juli 2016, en nog steeds actueel. Daarnaast is in de figuur ook de 45 dB(A) contour gegeven op 200 meter van de grens van de inrichting, die hoort bij een milieucategorie 4.1 inrichting. Uit de rekenresultaten in figuur 3, dus zonder rekening te houden met de omliggende bebouwing, blijkt dat de geluidbelasting van het bedrijf in zuidwestelijke richting aanzienlijk minder is dan 45 dB(A) op 200 meter afstand. In noordelijke en oostelijke richting is de geluidbelasting juist iets groter. Uit figuur 5 blijkt dat de omliggende bebouwing ook een grote impact heeft op de geluiduitstraling vanwege Rotako. Heeft Rotako nu nog groeimogelijkheden? Vanuit het milieuspoor gezien wordt Rotako in de huidige situatie al beperkt door de bedrijfswoningen nabij het bedrijf. Bij verschillende bedrijfswoningen is nog (een beetje) geluidruimte beschikbaar:
Zichtbaar samen werken aan een schone, veilige en duurzame leefomgeving
-
-
In noordelijke richting, bij de bedrijfswoning aan de Huizersdijk 18, is beperkt geluidruimte beschikbaar. Wanneer Rotako deze echter zou benutten dan zou de 45 dB(A) contour op 200 meter van de inrichting ten noordoosten worden overschreden. In oostelijke richting is beperkte geluidruimte beschikbaar (bij de woning Allenweg 18). Deze zou door Rotako benut kunnen worden zolang ervoor wordt gezorgd dat de geluidbelasting in noordoostelijke richting maar niet toeneemt. In zuidelijke richting is praktisch geen geluidruimte meer beschikbaar. In (noord)westelijke richting is nog veel geluidruimte voor Rotako beschikbaar. Het is echter zeer de vraag of deze kan worden benut, aangezien bij de bedrijfswoning aan de Melassestraat 3 geen geluidruimte meer beschikbaar is.
Figuur 3 rekenresultaten Rotako zonder bebouwing + 200 meter contour. Weergegeven zijn de 45 – 50 en 55 dB(A) contouren.
Zichtbaar samen werken aan een schone, veilige en duurzame leefomgeving
Figuur 4 rekenresultaten Rotako incl. bebouwing + 200 meter contour. Weergegeven zijn de 45 – 50 en 55 dB(A) contouren. Resultaten Tuytel-machinery In de figuren 5 en 6 zijn de rekenresultaten gegeven voor Tuytel-machinery. Als uitgangspunt voor Tuytel-machinery is de “Inventarisatie geluidaspecten Tuytelmachinery aan de Huizersdijk 20 in Zevenbergen, gemeente Moerdijk, versie 3, kenmerk 20221-015531, d.d. 4 mei 2022” opgesteld door de OMWB gehanteerd. Daarnaast is in de figuur ook de 45 dB(A) contour gegeven op 200 meter van de grens van de inrichting, die hoort bij een milieucategorie 4.1 inrichting. Uit de rekenresultaten in figuur 5, dus zonder rekening te houden met de omliggende bebouwing, blijkt dat de geluidbelasting van het bedrijf voldoet aan de richtwaarde van 45 dB(A) op 200 meter afstand. Uit figuur 6 blijkt dat de omliggende bebouwing ook een grote impact heeft op de geluiduitstraling vanwege Tuytel-machinery. Als gevolg van optredende reflecties wordt op enkele punten op een afstand van 200 meter van het bedrijf een hoger geluidniveau berekend dan 45 dB(A). Heeft Tuytel-machinery nu nog groeimogelijkheden? Vanuit het milieuspoor gezien wordt Tuytel-machinery in de huidige situatie al beperkt door enkele bedrijfswoningen nabij het bedrijf:
Zichtbaar samen werken aan een schone, veilige en duurzame leefomgeving
-
-
-
In noordelijke richting, bij de bedrijfswoning aan de Huizersdijk 18, is geen geluidruimte meer beschikbaar. De grenswaarden uit het Activiteitenbesluit worden hier reeds overschreden. In oostelijke richting is ter hoogte van de woning aan de Generaal Allenweg 8 nog beperkte geluidruimte beschikbaar. Echter, uit figuur 6 blijkt dat in westelijke richting de 45 dB(A)-contour op 200 meter wordt overschreden. Praktisch gezien is er in oostelijke richting daarom geen geluidruimte meer beschikbaar. In zuidelijke en westelijke richting is nog veel geluidruimte voor Tuytel-machinery beschikbaar. Deze zou benut kunnen worden zolang ervoor wordt gezorgd dat de geluidbelasting in noordelijke richting maar niet toeneemt.
Figuur 5 rekenresultaten Tuytel-machinery zonder bebouwing + 200 meter contour. Weergegeven zijn de 45 – 50 en 55 dB(A) contouren.
Zichtbaar samen werken aan een schone, veilige en duurzame leefomgeving
Figuur 6 rekenresultaten Tuytel-machinery incl. bebouwing + 200 meter contour. Weergegeven zijn de 45 – 50 en 55 dB(A) contouren.
Datum publicatie Tilburg, 4 mei 2022 Opgesteld door: Willem Jan van Empel Goedgekeurd door: Corine Laman Dit rapport is geautomatiseerd tot stand gekomen en daarom niet ondertekend, maar wel aantoonbaar gecontroleerd.
Zichtbaar samen werken aan een schone, veilige en duurzame leefomgeving
Bijlage I Tabel voor het bepalen van het bronvermogen per vierkante meter bedrijventerrein (bron DGMR)
Zichtbaar samen werken aan een schone, veilige en duurzame leefomgeving
Bijlage II Uitgangspunten rekenmodel
Invoergegevens De ingevoerd percelen zijn gebaseerd op de kaart “inventarisatie, vigerend, bedrijfscategorieën, bestemmingsplan Molengors” met kenmerk 129801-R00000 d.d. januari 2020 door Wissing; Gerekend is met oppervlaktebronnen op een hoogte van 5 meter boven het maaiveld; Gerekend is met een half harde bodem (bodemfactor 0,5); Gerekend is met een standaard ‘industrielawaai’ spectrum, Octaafbandmiddenfrequentie Ci [dB]
-
-
31,5 Hz
63 Hz
125 Hz
250 Hz
500 Hz
1 kHz
2 kHz
4 kHz
8 kHz
37,2
17,2
7,2
6,7
5,8
6,4
12
17,8
22,6
Voor de berekeningen inclusief de bestaande gebouwen zijn de bronnen zijn zo ingevoerd dat deze niet gedempt worden door bebouwing op het eigen perceel, maar wel door bebouwing op de buurpercelen; De resultaten zijn weergegeven voor een beoordelingshoogte van 5 meter boven het plaatselijke maaiveld; De ingevoerd gebouwen zijn afkomstig uit het BAG. De hoogte van de gebouwen zijn afkomstig uit de AHN.
Zichtbaar samen werken aan een schone, veilige en duurzame leefomgeving
Bijlage 6 Archeologisch Bureauonderzoek
bestemmingsplan Bedrijventerrein Molengors vastgesteld
87
Archeologisch Bureauonderzoek Actualisering Bestemmingsplan Molengors en Bestemmingsplan Kop Roode Vaart, Zevenbergen, Gemeente Moerdijk J. E. van den Bosch J. Melis
Archeologisch Bureauonderzoek Actualisering Bestemmingsplan Molengors en Bestemmingsplan Kop Roode Vaart, Zevenbergen, Gemeente Moerdijk J. E. van den Bosch J. Melis
Archeologisch Bureauonderzoek Actualisering Bestemmingsplan Molengors en Bestemmingsplan Kop Roode Vaart, Zevenbergen, Gemeente Moerdijk J. E. van den Bosch J. Melis SOB Research Instituut voor Archeologisch en Aardkundig Onderzoek ©SOB Research Heinenoord, juli 2020 ISBN/EAN: 978-94-6192-733-0 SOB Research Project nr.: 2726-1912
Archeologisch Bureauonderzoek Actualisering Bestemmingsplan Molengors en Bestemmingsplan Kop Roode Vaart, Zevenbergen, Gemeente Moerdijk
Inhoud 1.
Inleiding
3
1.1 1.2 1.3 1.4 1.5
Planontwikkeling Archeologisch onderzoek Opdrachtverlening en fasering Doel van het onderzoek Onderzoeksteam
3 3 5 6 6
2.
Onderzoekssysteem: gehanteerde methoden en technieken
7
2.1 2.2
Archeologisch Bureauonderzoek Uitwerking en rapportage
7 7
3.
Archeologisch Bureauonderzoek
9
3.1 3.2 3.3 3.4 3.5
Geologische gegevens Archeologische gegevens Historische gegevens Luchtfoto’s Actueel Hoogtebestand Nederland
9 16 19 32 33
4.
Samenvatting, conclusies en aanbevelingen
37
4.1 4.2 4.3
Samenvatting Conclusies en Archeologisch verwachtingsmodel Aanbevelingen
37 38 39
`
Literatuur
43
Verklarende woordenlijst
45
Bijlage 1
Administratieve gegevens
47
Bijlage 2
Archeologische en geologische tijdschaal
49
Bijlage 3
Overzicht voor het Holocene gebied van de gebruikelijke, klassieke lithostratigrafische indeling en de vertaling naar de lithostratigrafie van De Mulder et al., 2003
51
1
2
1. Inleiding 1.1 Planontwikkeling Het archeologisch onderzoek is uitgevoerd in het kader van de actualisering van‘Bestemmingsplan Molengors’ en ‘Bestemmingsplan Kop Roode Vaart’ te Zevenbergen (Gemeente Moerdijk). Deze bestemmingsplannen uit 1996 en 2003 zijn sterk verouderd. De directe aanleiding voor de actualisering is het voornemen om in een deel van ‘Bestemmingsplan Kop Roode Vaart’ nieuwe woningen te realiseren, waarvoor uiteindelijk de bestaande bestemming moet worden gewijzigd in de bestemming ‘Wonen’. De oppervlakte van ‘Bestemmingsplan Molengors’ bedraagt circa 10.9 hectare, de oppervlakte van ‘Bestemmingsplan Kop Rode Vaart’ bedraagt circa 5.4 hectare (zie Afbeelding 3). De gezamenlijke oppervlakte van beide bestemmingsplangebieden bedraagt circa 16.3 hectare. De oppervlakte van de zone waar in de toekomst woningbouw zal worden gerealiseerd, het primaire onderzoeksgebied, bedraagt circa 1.6 hectare (zie Afbeelding 3).
Afbeelding 1. De ligging van het plangebied (rode stip) in Nederland.
1.2 Archeologisch onderzoek In het voor het grootste deel van het plangebied geldende ‘Bestemmingsplan Molengors’ 1 en in het voor het noordoostelijke deel van het plangebied van toepassing zijnde ‘Bestemmingsplan Kop Roode Vaart’ 2 is geen enkele aandacht besteed aan de mogelijk aanwezigheid van archeologische waarden. Daarom is in dit geval het archeologiebeleid van de Gemeente Moerdijk van toepassing, zoals vastgelegd in artikel 24 van de Erfgoedverordening Gemeente Moerdijk 2017.3 Op de Archeologische waarden- en verwachtingenkaart van de Gemeente Moerdijk, Kaart 5, wordt ter plaatse van het grootste deel van het plangebied (waaronder het primaire onderzoeksgebied) een zone weergegeven met een middelhoge verwachting voor wat betreft de aanwezigheid van archeologische waarden (zie Afbeelding 4). 4 1
Dit bestemmingsplan is door de Gemeente Zevenbergen vastgesteld op 12 maart 1996. Dit bestemmingsplan is door de Gemeente Moerdijk vastgesteld op 9 juli 2003. 3 Gemeente Moerdijk, 2017 4 Groot, Wilbers en Lorenz, 2013 2
3
Voor een dergelijke zone geldt op basis van het vigerende archeologiebeleid van de Gemeente Moerdijk een onderzoeksverplichting wanneer daar ruimtelijk ingrepen worden voorzien met een oppervlakte van meer dan 250 m² en met een diepte van meer dan 2 meter beneden het maaiveld.5 Op de Archeologische waarden- en verwachtingenkaart van de Gemeente Moerdijk, Kaart 5, worden ter plaatse van het centrale deel van het plangebied nog twee minuscule zones weergegeven waarvoor een middelhoge verwachting geldt voor wat betreft de aanwezigheid van archeologische waarden op een geringe diepte beneden het maaiveld. Dit omdat daar mogelijk een kreek aanwezig is geweest. Ter plaatse van het zuidwestelijke en centraal westelijke deel van het plangebied wordt een zone weergegeven zonder een verwachting voor wat betreft de aanwezigheid van archeologische waarden. Voor een dergelijke zone geldt geen onderzoeksverplichting. Direct ten oosten van het plangebied is op de kaart een zone weergegeven met een hoge archeologische waarde; dit betreft een oude huisplaats. Direct ten noorden van het plangebied (en zelfs voor een fractie overlappend met het plangebied) wordt een zone weergegeven met een hoge verwachting voor wat betreft de aanwezigheid van archeologische waarden. Dat betreft de oude stadskern van Zevenbergen.
Omdat voor het grootste deel van het plangebied sprake is van een archeologische onderzoeksverplichting moest in het kader van de bestemmingsplanwijziging een Archeologisch Bureauonderzoek worden uitgevoerd, als eerste stap in de Archeologische Monumentenzorgcyclus.
Afbeelding 2. De ligging van het plangebied (rood gemarkeerd), geprojecteerd op een uitsnede van de Topografische Kaart. Bron: Kadaster Geo-Informatie, 2019. Schaal 1: 25.000.
5
Gemeente Moerdijk, z.j.
4
1.3 Opdrachtverlening en fasering Op basis van de door SOB Research opgestelde offerte (d.d. 19 september 2019) heeft Wissing B.V. op 8 december 2019 aan SOB Research opdracht verleend om het Archeologisch Bureauonderzoek uit te voeren. De verkregen gegevens, de daaraan verbonden conclusies en het daarop gebaseerde advies, zijn uitgewerkt in een conceptrapport, dat op 16 februari 2020 ter beoordeling is voorgelegd aan de Gemeente Moerdijk. Na de ontvangst van de beoordeling van het conceptrapport door de archeologisch adviseur van de gemeente, op 11 maart 2020, zijn de gevraagde aanvullingen in het rapport verwerkt en is het rapport definitief gemaakt.
Afbeelding 3. De ligging van het plangebied (rood omkaderd), geprojecteerd op een uitsnede van de GBKN. ‘Bestemmingsplan Molengors’ is geel omkaderd, ‘Bestemmingsplan Kop Rode Vaart’ is groen omkaderd en de zone waar woningbouw zal worden gerealiseerd is blauw omkaderd. De bestaande bebouwing is grijs gemarkeerd. Bron GBKN: Kadaster Geo-Informatie, 2019. Schaal 1: 5.000.
5
1.4 Doel van het onderzoek Het doel van het Archeologisch Bureauonderzoek was om op basis van de bestaande archeologische, historische en geologische informatie de gespecificeerde archeologische verwachting voor het plangebied nader vast te stellen. Dit met het oog op het vastleggen van de archeologische verwachting in het nieuwe bestemmingsplan, zowel door middel van het opnemen van een archeologische dubbelbestemming alsook door middel va de bijbehorende bestemmingsplanregels. Het onderzoek was daarnaast gericht op het in kaart brengen van de kans op de aanwezigheid van archeologische resten ter plaatse van de zone waar op korte termijn woningbouw zal worden gerealiseerd en de kans dat mogelijk daar aanwezige archeologische resten als gevolg van de met de planrealisatie samenhangende bodemverstoringen verloren kunnen gaan.
1.5 Onderzoeksteam Het onderzoek is uitgevoerd door: J. Melis J. E. van den Bosch
bureauonderzoek en rapportage bureauonderzoek, rapportage, eindredactie en interne autorisatie
Afbeelding 4. Het plangebied (rood omkaderd) en de zone waarbinnen woningbouw zal worden gerealiseerd (blauw omkaderd), geprojecteerd op een uitsnede van Kaart 5 van de Archeologische waarden- en verwachtingenkaart van de Gemeente Moerdijk. De zone waarvan wordt aangenomen dat daar sprake is van een middelhoge kans op de aanwezigheid van archeologische resten is oranje gemarkeerd. De zone waarvan wordt aangenomen dat daar geen archeologische resten aanwezig kunnen zijn is wit gemarkeerd. Ter plaatse van het centrale deel van het plangebied zijn nog twee minuscule zones weergegeven waarvoor een middelhoge verwachting geldt voor wat betreft de aanwezigheid van archeologische waarden op een geringe diepte beneden het maaiveld (de oranje gemarkeerde zones). Dit omdat daar mogelijk een kreek aanwezig is geweest. Direct ten oosten van het plangebied is een zone weergegeven (gemarkeerd met een rode stip) met een hoge archeologische waarde; dit betreft een oude huisplaats. Direct ten noorden van het plangebied (en zelfs voor een fractie overlappend met het plangebied) wordt een zone weergegeven met een hoge verwachting voor wat betreft de aanwezigheid van archeologische waarden (de rood gemarkeerde zone). Dat betreft de oude stadskern van Zevenbergen. Bron: Groot, Wilbers en Lorenz, 2013. Schaal 1: 10.000.
6
2. Onderzoekssysteem: gehanteerde methoden en technieken 2.1 Archeologisch Bureauonderzoek Het doel van het Archeologisch Bureauonderzoek was het verwerven van informatie, op basis van bestaande bronnen, over bekende of te verwachten archeologische waarden, ter plaatse - of in de omgeving - van het plangebied, om op basis daarvan een gespecificeerde, archeologische verwachting vast te stellen. In het kader van de uitvoering van het Archeologisch Bureauonderzoek zijn diverse archieven geraadpleegd, waaronder de archieven van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (Archis3 en Dans Easy), TNO-GDN (DINO-loket), de AWN, Afdeling 4 - West Brabant en de Heemkundevereniging ‘Willem van Strijen’ Zevenbergen. Daarnaast is er over het plangebied en de directe omgeving daarvan nadere archeologische en historische informatie vergaard uit meerdere bronnen. Het Archeologisch Bureauonderzoek is uitgevoerd in overeenstemming met de BRL SIKB 4000 Archeologie (versie 4.1) en de eisen van de Kwaliteitsnorm Nederlandse Archeologie, versie 4.1, Protocol 4002 Bureauonderzoek.
2.2 Uitwerking en rapportage Na het Archeologische Bureauonderzoek zijn de onderzoeksgegevens uitgewerkt en geanalyseerd. Tevens is een Archeologisch Verwachtingsmodel opgesteld. Dit betreft de gespecificeerde archeologische verwachting ten aanzien van de mogelijk aanwezige archeologische vondstcomplexen (mogelijke aard, gaafheid en ouderdom), in relatie tot de geologische ondergrond (mogelijke diepteligging en context). Daarnaast is een advies opgesteld, op basis waarvan een beslissing kan worden genomen ten aanzien van de noodzaak tot een vervolgonderzoek of een planaanpassing. Ter afronding van het Archeologisch Bureauonderzoek is het nu voorliggende eindrapport opgesteld. SOB Research hanteert voor het Holocene gebied de klassieke nomenclatuur, zoals deze ook door de Rijks Geologische Dienst is gehanteerd bij het opstellen van de Geologische Kaart van Nederland. De door de Mulder et al. (2003) voorgestelde nieuwe lithostratigrafie biedt geen meerwaarde voor wat betreft de koppeling tussen archeologie en geologie. Integendeel, met name in het Holocene gebied gaat hierdoor de mogelijkheid voor een dergelijke koppeling volledig verloren. Daarnaast is er daarbij ook geen goede koppeling mogelijk tussen het reeds sinds 1950 uitgevoerde archeologisch en geologisch onderzoek en de voorgestelde nieuwe lithostratigrafische terminologie.
Tevens ontbreken ook geologische kaarten, waarbij deze terminologie is gehanteerd, zodat een betrouwbare presentatie niet mogelijk is. Het is vanuit haar eigen kwaliteitsborging dat SOB Research, zeker voor wat betreft het Holocene deel van Nederland, de gangbare lithostratigrafie toepast en vooralsnog zal blijven toepassen. Voor een overzicht van de klassieke geologische nomenclatuur en de voorgestelde nieuwe terminologie wordt verwezen naar Bijlage 3. De documentatie is in beheer bij SOB Research. Na de definitieve oplevering van het eindrapport zal het rapport worden gedeponeerd in het landelijke depot (Dans Easy) en in de database van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (Archis3). Alle kaarten in het rapport zijn zuid (onder) - noord (boven) georiënteerd, of wanneer dat niet het geval is, voorzien van een noordpijl.
7
8
3. Archeologisch Bureauonderzoek 3.1 Geologische gegevens 3.1.1 Inleiding Voor het verkrijgen van inzicht in de geologische opbouw ter plaatse van het plangebied en de directe omgeving daarvan, is gebruik gemaakt van de Geologische Kaart van Nederland 1: 50.000, Blad Willemstad Oost (43 O). 6 Deze door de Rijks Geologische Dienst in 1971 gepubliceerde kaart en de bijbehorende toelichting bieden een gedegen beeld voor wat betreft de geologische opbouw in dit deel van Nederland. Daarnaast is onder meer gebruik gemaakt van de Bodemkaart van Nederland (Archis3/ Alterra), de Geomorfologische kaart van Nederland (Archis3/ Alterra), de Paleogeografische kaart van Nederland en van de Turfdatabank van de Provincie Antwerpen en is het archief van TNO-GDN (DINO-loket) geraadpleegd. Een nadeel bij het gebruik van de kaarten is de relatieve grofschaligheid van de informatie. 3.1.2 Regionale geologische context De basis van het landschap in de Gemeente Moerdijk is gevormd gedurende de laatste IJstijd (het Weichselien, circa 116.000 - 12.000 voor Chr.). Onder koude en droge klimaatomstandigheden vonden toen op grote schaal zandverstuivingen plaats. Dit zand dekte de oudere afzettingen af en er ontstond een golvend dekzandlandschap met landduinen, grote duinruggen (dekzandruggen) en ondiepe dalen.
Het dekzand wordt gerekend tot de Afzettingen van de Formatie van Boxtel, (Laagpakket van Wierden) In het begin van het Holoceen warmde het klimaat op en raakte het golvende dekzandlandschap begroeid met bossen. De afvoer van water vanaf de hoger gelegen zandgronden naar het rivierdal van de Rijn en de Maas vond plaats via beken en kleine rivieren. Gedurende het Mesolithicum (circa 12.000 - 5.000 voor Chr.) was, onder invloed van een stijgende zeespiegel, ook sprake van een stijging van de grondwaterspiegel. Lager gelegen delen in het landschap werden natter en er ontstond veenvorming. Ter plaatse van het huidige kustgebied ontstond een intergetijdengebied, dat later door de zee werd overstroomd. Uiteindelijk reikte het intergetijdengebied tot het huidige grondgebied van de Gemeente Moerdijk. Vanaf circa 4.000 voor Chr. nam de snelheid van de zeespiegelstijging af en ontstond er een gesloten kustbarrière, waardoor het intergetijdengebied werd afgesloten van de zee. Het gebied achter de kustbarrière verzoette en er had op grote schaal veenvorming plaats. Tijdens de Prehistorie en de Romeinse Tijd waren vooral de hoger gelegen delen van het landschap aantrekkelijk voor bewoning. Dit betrof vooral de oevers van de door het gebied lopende riviertjes en kreken, zoals de 1.2 kilometer ten zuiden van het plangebied gelegen Mark.
In en rondom Zevenbergen zijn tot nu toe nog alleen archeologische resten aangetroffen die dateren uit circa 1250 1500 en die samenhangen met Zevenbergen en met de ontginningen van het gebied (zie Afbeelding 5). 7 Tijdens de Late Middeleeuwen, in de 11de en 12de eeuw, werden er nieuwe nederzettingen in het veengebied gevestigd. Deze nederzettingen waren gericht op de winning van - en de handel in - zout en veen. Door het moeren kwam het land lager te liggen, waardoor het in de 13de eeuw noodzakelijk werd om bedijkingen aan te leggen. Toch werd de invloed van de zee steeds oostelijker en zuidelijker merkbaar. In 1421 na Chr. kwamen door een overstroming (de Sint Elisabethsvloed) delen van het huidige grondgebied van de Gemeente Moerdijk voor langere tijd onder water te staan. In 1547 gaf Markiezin Jacqueline van Croy samen met haar zoon Jan IV van Glymes ‘Vrouwe Jacops land, alias den Fijnaart’, een gorzengebied ten noorden van het Brabantse vasteland, ter bedijking uit en werd het buitengebied van Zevenbergen weer bedijkt. 6 7
Verbraeck en Bisschops, 1971 Leenders, 2013
9