1 Zienswijze format ontwerp begroting 2026 RWB

Gemeenschappelijke regeling: Regio West-Brabant (RWB) 1

Zijn de stukken tijdig ingediend door de GR bij de gemeente? Ja

2

Is voldaan aan de BBV-voorschriften? ja

3

Inhoudelijke aandachtspunten, beleidsontwikkelingen e.d. Strategische Agenda en actieprogramma 2024-2028 In april 2024 stelde het Algemeen Bestuur van de RWB de strategische agenda 2024-2028 vast. RWB richt zich met deze strategisch agenda op drie bestuurlijke ambities namelijk de plantaardige, circulaire en innovatieve economie (in lijn met de Economic Board West-Brabant agenda). De agenda bevat vijf richtinggevende doelen waar de RWB op organiseert: Veerkrachtige overheid, Sterke netwerksamenwerking, Krachtige positionering, Stimulerend vestigingsklimaat en Lobby en multiplier. Richtlijnen budgetcyclus Op 17 oktober 2024 besloot de gemeenteraad van Moerdijk de regionaal voorbereide financiële en beleidsmatige richtlijnen voor budgetcyclus 2026 vast te stellen en op te leggen aan de Regio WestBrabant. Kaderbrief In de kaderbrief van 29 januari 2025 geeft RWB aan de financiële richtlijnen over te nemen en de unaniem opgelegde beleidsmatige richtlijnen over de strategische agenda te verwerken in het jaarplan 2025-2026 dat gelijktijdig met de ontwerpbegroting 2026 opgeleverd wordt. Ontwerpbegroting Op 31 maart 2025 ontvingen we de ontwerpbegroting 2026 van de RWB. Hierin beschrijft de RWB wat ze binnen de strategische agenda willen bereiken en wat ze daarvoor gaan doen per richtinggevend doel waar de RWB op organiseert. Voor het onderdeel strategische agenda is ca.

€1,5 miljoen opgenomen in de ontwerpbegroting. Dit budget komt overeen met de budgetten in 2024 en 2025. Werkplan 2025-2026 In maart 2025 is het werkplan RWB Nieuwe Economie 2025-2026 vastgesteld. Het werkplan beschrijft activiteiten die bijdragen aan de richtinggevende doelen waarop de RWB organiseert ten behoeve van de bestuurlijke ambities uit de strategische agenda. In het werkplan zijn maatregelen en acties opgenomen die bijdragen aan de benoemde activiteiten en die de RWB met en voor de gemeenten in 2025 en 2026 uitvoert. Er wordt beschreven dat voor de uitvoering in 2025 ca. €1,5 miljoen inclusief beschikbare personele bezetting (10.33 fte) beschikbaar is en dat 2026 dezelfde inzet vraagt. Dit komt overeen met de ontwerpbegroting 2026. Governance RWB Met het vaststellen van de Strategische Agenda 2024-2028 is de RWB inhoudelijk een nieuwe koers ingeslagen. Daarnaast is het samenwerkingslandschap met de vorming van de Baronie samenwerking en de stedelijke regio’s SRWBW en SRBT veranderd. Deze ontwikkelingen hebben

zijn weerslag op de RWB. Daarom is er aanleiding om de governance bij RWB te herzien. Het AB heeft in december 2024 een bestuurlijke begeleidingsgroep samengesteld die in 2025 in de breedte naar de gewenste positionering, inrichting, bekostiging en rechtsvorm van de RWB kijkt. Daarnaast onderzoekt RWB in 2025 in afstemming met de stedelijke regio’s, B.V. REWIN WestBrabant en betrokkenen bij de shared services/regionale dienstverlening, de gewenste rolopvatting, inrichting, financiering en rechtsvorm van de verschillende RWB-onderdelen. Daarbij kijkt de RWB uitdrukkelijk ook naar de mogelijkheden van kostenbesparing. De financiële gevolgen hiervan zijn nog niet bekend en daarom niet in de begroting 2026 verwerkt. Beoordeling opgelegde financiële richtlijnen De ontwerpbegroting is conform de financiële richtlijnen budgetcyclus 2026 en Kaderbrief uitgewerkt. De richtlijn over Kleinschalig Collectief Vervoer komt overeen met de indexeringsafspraken die vastgelegd zijn in de vervoersovereenkomst en er wordt een bezuiniging gerealiseerd door de bijdrage aan het Onderzoek- en Ontwikkelfonds structureel te verlagen. Hiermee realiseert RWB in de ontwerpbegroting 2026 een bezuiniging die iets groter is dan de loonen prijsstijging die voor 2026 voorzien wordt.

Beoordeling beleidsmatige richtlijnen Bij de kaderbrief heeft de RWB aangegeven de door de RWB gemeenteraden unaniem opgelegde beleidsmatige richtlijnen over de strategische agenda in heldere taal worden verwerkt in het werkplan 2025-2026. Er is in de ontwerpbegroting 2026 en of het werkplan 2025-2026 geen uitleg gegeven over het overnemen van deze richtlijnen en hoe en of deze richtlijnen verwerkt zijn. Hieronder is per richtlijn de beoordeling over de verwerking ervan opgenomen. 1. Welke doelen uit de strategische agenda en actieprogramma 2024 – 2028 in 2026 worden gerealiseerd en welke doelen in de periode 2027-2028 worden beoogd; Beoordeling: De bestuurlijke ambities en richtinggevende doelen uit de strategische agenda zijn groter dan in de periode van het actieprogramma behaald kunnen worden en ervan is niet bekend in welke mate deze op enig moment gerealiseerd moeten zijn en hoe dat dit resultaat gemeten wordt. Hierdoor is het niet mogelijk om doelen uit de strategische agenda alleen in 2026 te realiseren. De ontwerpbegroting 2026 en het werkplan 2025-2026 beschrijven wel maatregelen en acties die uitgevoerd worden voor activiteiten die volgens de RWB bijdragen aan de richtinggevende doelen en bestuurlijke ambities. Er wordt echter niet duidelijk gemaakt in welke mate dit bijdraagt aan de ambities en doelen en of deze daarmee behaald worden.

Ook is niet inzichtelijk welke inzet van anderen daarbij benodigd is. Er wordt geen onderscheid gemaakt tussen 2025 en 2026 en zodoende is ook niet inzichtelijk wat in 2026 gerealiseerd wordt. Ook is niet bekend welke doelen in de periode 2027-2028 beoogd worden. 2. Wat de financiële en personele inzet van de RWB hierbij is en welke aanvullende middelen (capaciteit en financiën) van de gemeenten worden gevraagd; Beoordeling: Uit de jaarrekening 2024, ontwerpbegroting 2026 en werkplan 2025-2026 blijkt dat de inzet van de RWB op de strategische agenda jaarlijks (2024-2025-2026) ca. €1,5 miljoen in zijn totaal is inclusief beschikbare personele bezetting (10.33 fte). Een verdere onderverdeling over de verdeling van deze inzet naar verschillende activiteiten, maatregelen en acties of mate waarin en wanneer de richtinggevende doelen of bestuurlijke ambities daarmee behaald worden is niet bekend. Het is niet bekend welke gemeentelijke projecten of ambities door deze inzet behaald worden of welke inzet van gemeenten minimaal noodzakelijk is om de ambities en doelen uit de strategische agenda

te behalen. Ook is niet bekend of en met name welke aanvullende minimale middelen (capaciteit en financiën) van de gemeenten minimaal benodigd zijn en gevraagd worden voor het behalen van de ambities en doelen uit de strategische agenda of voor de uitvoering van de ontwerpbegroting en het werkplan van de RWB. 3. Of, en zo ja op welke wijze er voor de uitvoering van de actieagenda samenwerking nodig is met de Stedelijke Regio’s en REWIN en hoe deze samenwerking wordt vormgegeven; Beoordeling: Dit is nog niet bekend. Wel heeft de RWB een bestuurlijke begeleidingsgroep ingesteld die onder andere dit in 2025 onderzoekt en waarvan de resultaten later komen dan de (ontwerp)begroting 2026. 4. Op welke wijze de verbinding met onderwijs en bedrijfsleven wordt gelegd bij de uitvoering van het actieprogramma. Beoordeling: Op welke wijze precies is onduidelijk. Enerzijds is dit te zien als een van de onderdelen van het onderzoek van de bestuurlijke begeleidingsgroep. Anderzijds is er een verbinding met onderwijs en bedrijfsleven de Economic Board West-Brabant (EBWB) en REWIN. Daarnaast wordt in het RWB werkplan 2025-2026 bij een groot aantal activiteiten opgenomen dat deze een relatie hebben met het jaarplan van de EBWB (coördinatie REWIN) en dat daarover afstemming voorzien is of dat de activiteit wordt uitgevoerd in EBWB-verband.

De unaniem opgelegde beleidsmatige richtlijnen zijn niet verwerkt. De toezegging van de RWB bij de kaderbrief over het terugkomen op deze beleidsmatige richtlijnen in het werkplan 2025-2026 is niet volledig nagekomen. Nota reserves en voorzieningen RWB stelde (ontwerp) Nota reserves en voorzieningen op. In juli neemt het algemeen bestuur een besluit over het vaststellen van de nota. RWB voerde een risicoanalyse uit per onderdeel van de organisatie. De risicoanalyse leidt tot een noodzakelijke (en ook maximaal aan te houden) buffercapaciteit van in totaal € 1.000.000. Als deze buffercapaciteit helemaal aanwezig is, bedraagt deze (de algemene reserve en de reserves per onderdeel) € 1.000.000 en dat is 3,3% van de RWBbegroting. Voor diverse onderdelen van de RWB heeft RWB al reserves met een bufferfunctie. In een aantal zit meer geld dan volgens het nieuwe plafondbedrag nodig is. Dat surplus wil RWB overhevelen naar de nog in te stellen algemene reserve. Deze algemene reserve van maximaal € 200.000 stelt RWB in om RWB-brede risico’s op de bedrijfsvoering op te vangen. Deze risico’s hangen vooral samen met onvoorziene personele kosten en, in mindere mate, met mogelijke ICT-problemen. Het vaststellen van de nota en het instellen van een algemene reserve past binnen de spelregels van de Nota Verbonden Partijen.

Transitiebudget Met het oog op eventuele tijdelijke extra kosten van organisatorische veranderingen, houdt RWB in de begroting 2026 een algemeen transitiebudget van € 200.000 aan. Dit transitiebudget is structureel in de begroting opgenomen. Het budget dient echter om de tijdelijke extra kosten van de organisatorische verandering te dekken. We menen dat daarom geen structureel budget nodig is.

4

Financiële aandachtspunten Voorlopige jaarstukken Uit het overzicht van baten en lasten blijkt dat het positieve resultaat het gevolg is van niet begrote rente-inkomsten, minder loonkosten en grotere productiviteit van de Regionale Dienstverlening, onder deel Mobiliteitscentrum. Een deel van het resultaat vloeit conform de uitgangspunten van de Nota Verbonden Partijen terug naar de deelnemers. Het andere deel wordt bestemd voor onder meer: •

Toevoeging aan de reserves: € 139.000

•

Betalingsverplichting op een provinciale subsidie: € 23.000

•

Uitkeren aan deelnemers: € 646.000

Van deze resultaat uitkering ontvangt de gemeente Moerdijk ca. € 140.000. Uit de rekening blijkt verder dat de rekening 2024 in totaal voor de producten in het onderdeel afname diensten ca. € 215.000 lager uitvallen dan opgenomen in het meerjarenperspectief van Moerdijk voor 2024. Dit sluit aan bij de ontwerpbegroting en de lagere kosten voor KCV met de nieuwe overeenkomst. Een gedetailleerder overzicht is te vinden in de onderstaande tabellen en de voorlopige jaarrekening. Ontwerpbegroting Uit het overzicht blijkt dat het grootste verschil tussen de ontwerpbegroting 2026 RWB en het meerjarenperspectief Moerdijk 2025 – 2028 zit in de lagere kosten voor het KCV. De verwachting is dat de kosten voor de verschillende producten die onder de afname van diensten vallen hierdoor ca. € 217.000 lager uitvallen voor 2026 opgenomen in het meerjarenperspectief van Moerdijk. Dit sluit aan bij het verschil zoals inzichtelijk tussen de jaarrekening RWB 2024 en het meerjarenperspectief voor 2024 van Moerdijk. De kosten voor Moerdijk in 2026 zijn onder te verdelen in: • • •

Bijdrage totale apparaatskosten: € 195.000 Bijdrage subsidies ondernemers en REWIN: € 168.000 Raming bijdrage en afname diensten: € 720.000

Een gedetailleerder overzicht is te vinden in de onderstaande tabellen en de ontwerpbegroting. Personele middelen Moerdijk Het is onbekend welke extra inzet en dus ook capaciteit binnen Moerdijk benodigd is voor de uitvoering van de strategische agenda en actieprogramma, ontwerpbegroting 2026 en het werkplan 2025-2026. Financiële middelen Moerdijk Het is onbekend welke extra inzet en dus ook capaciteit binnen Moerdijk benodigd is voor de uitvoering van de strategische agenda en actieprogramma, ontwerpbegroting 2026 en het werkplan 2025-2026.

5

Financieel overzicht Bedragen in onderstaande tabellen x € 1.000,- (afgerond) Jaarrekening 2024: Resultaat en bestemming GR RWB

Realisatie 2024

Resultaat 2024

Resultaat bestemming toevoeging een eigen reserve GR

Resultaat bestemming terug naar gemeenten

Totaal GR

29.439

808 V

139 V

646 V

Gemeente Moerdijk bijdragen: Apparaatskosten

170

34 V

O&O Fonds

24

2V

Subsidie REWIN

139

0

Regioarcheologie

33

0

Mobiliteitscentrum (MBC)

19

0

Fee Flex West-Brabant

0

104 V

Kleinschalig Collectief Vervoer (KCV) / deeltaxi

799

0

Gemeente Moerdijk diensten:

Meerjarenontwikkeling GR RWB

Rekening 2024

Begroting 2025

Ontwerp begroting 2026

Meerjaren begroting 2027

Meerjaren begroting 2028

Meerjaren begroting 2029

Totaal GR

29.439

29.948

30.353

31.288

32.358

31.986

Verwacht resultaat

808

0

0

0

0

0

Bijdrage Gemeente Moerdijk in RWB

Bijdrage 2024

Begroting 2025

Ontwerp begroting 2026

Meerjaren begroting 2027

Meerjaren begroting 2028

Meerjaren begroting 2029

Apparaatskosten*

136

169

176

184

190

197

Bureaukosten KCV / deeltaxi*

-

18

19

20

20

21

Totaal

136

187

195

204

210

218

Meerjarenperspectief Moerdijk

170

179

179

179

179

-

Verschil

34 V

8N

16 N

25 N

31 N

-

*Vanaf de ontwerpbegroting 2026 presenteert RWB de apparaatskosten van KCV apart. Hierdoor is er een verschuiving van een deel van het bedrag van bijdrage apparaatskosten RWB naar bijdrage bureaukosten KCV gepresenteerd. Bijdrage Gemeente Moerdijk overig

Rekening 2024

Begroting 2025

O&O fonds

22

25

Ontwerpbegroting 2026 16

Subsidie REWIN

139

139

Totaal

161

Meerjarenperspectief Moerdijk Verschil

Meerjaren Meerjaren Meerjaren begroting begroting begroting 2027 2028 2029 16

16

16

152

159

165

172

164

168

175

181

188

163

169

169

169

169

-

2V

5V

1V

6N

12 N

-

GR RWB raming afname diensten

Rekening 2024

Begroting 2025

Regioarcheologie

33

23

Ontwerpbegroting 2026 35

Mobiliteitscentrum

19

21

KCV / deeltaxi

799

Netive

Meerjaren Meerjaren Meerjaren begroting begroting begroting 2027 2028 2029 37

39

40

21

19

20

21

901

653

670

699

699

nb

8

8

9

9

9

Careernet

4

3

3

3

3

4

Totaal

855

956

720

738

770

773

Meerjarenperspectief Moerdijk Verschil

1070

937

937

937

937

-

215 V **

19 N

217 V

199 V

167 V

** Exclusief jaarresultaat 104 V fee Flex West-Brabant. Vermogen

6

1-1-2026

31-12-2026

Eigen vermogen

916

916

Vreemd vermogen

6.557

6.557

Overige aandachtspunten Accountantscontrole De accountantscontrole is nog niet uitgevoerd en staat voor mei/juni ingepland. De verklaring van de accountant is daarom niet beschikbaar. Naar verwachting is deze pas bij de vergadering van het algemeen bestuur op 3 juli beschikbaar, waarin de RWB een vaststelling van de jaarstukken voorziet. De getrouwheid van de jaarrekening en rechtmatigheidsverantwoording is daardoor niet getoetst. Interne controles zijn wel uitgevoerd met het oog op de rechtmatigheidsverklaring.

7

De zienswijze Gelet op bovenstaande aandachtspunten, wordt het volgende voorgesteld: 1. 2. 3. 4.

Kennis te nemen van de voorlopige jaarrekening/jaarstukken 2024; Kennis te nemen van het werkplan 2025-2026; Kennis te nemen van ontwerpbegroting 2026; De volgende zienswijze over de ontwerpbegroting 2026 naar voren te brengen: • Het transitiebudget ad € 200.000 alleen voor 2026 op te nemen in de begroting; • De (door de gemeenteraden in de RWB unaniem) ingebrachte richtlijnen voor de budgetcyclus 2026 te verwerken in de definitieve begroting, waaronder in ieder geval het in heldere taal aangeven:

o

o

Welke doelen uit de strategische agenda en actieprogramma 2024 – 2028 in 2026 worden gerealiseerd en welke doelen in de periode 2027-2028 worden beoogd; Wat de financiële en personele inzet van de RWB hierbij is en welke aanvullende middelen (capaciteit en financiën) van de gemeenten worden gevraagd.