B 23167 VNG Lbrf 23-040
Tekst van het document
Aan de leden
Datum
3 november 2023 Ons kenmerk
U202300732 Lbr. 23/040 Telefoon
070 373 8393
Onderwerp
Uitnodiging Najaars ALV 1 december 2023
Geachte leden van college en gemeenteraad, Hierbij ontvangt u de agenda en stukken voor de Najaars Algemene Ledenvergadering (Najaars ALV) van vrijdag 1 december 2023, 13.00-15.00 uur, in het Beatrix Theater in Utrecht. Deze Najaars ALV maakt deel uit van de bredere VNG Bestuurdersdag, die start om 9.30 uur met een duiding van de uitslag van de Tweede kamer-verkiezingen door André Krouwel, onder meer oprichter van Kieskompas. Daarna zijn er inhoudelijke deelsessies en volgt na de lunch de Najaars ALV. Meer informatie over de Bestuurdersdag vindt u hier: https://bestuurdersdag.vngconnect.nl/ U bent van harte welkom bij de Najaars ALV en de Bestuurdersdag! In deze ledenbrief geven wij u een toelichting op: • Agenda en stukken voor de Najaars ALV (zie bijlagen voor volledige agenda en stukken) • De besluitvormingsprocedure: indienen van amendementen en moties, de stemprocedure en de mogelijkheid tot inspreken U kunt statutair tot uiterlijk maandag 20 november a.s. 13.00 uur, amendementen op voorstellen indienen. We vragen u nadrukkelijk om ook eventuele moties uiterlijk op deze datum in te dienen, zodat het VNG-bestuur tijdig preadviezen kan vaststellen en de leden hun standpuntbepaling kunnen voorbereiden. We zijn u bij voorbaat dankbaar en u kunt voor vragen hierover altijd contact opnemen met de VNG-medewerkers.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten Nassaulaan 12 Den Haag | Postbus 30435 | 2500 GK Den Haag 070 - 373 83 93 | info@vng.nl
vng.nl
Alternatieven voor het indienen van moties In de afgelopen ledenvergaderingen vergde de behandeling van het grote aantal moties een aanzienlijk tijdsbeslag en liepen de vergaderingen daardoor ook uit. We wijzen u graag opnieuw op andere mogelijkheden om uw aandachtspunten naar voren te brengen. Zo kunnen meer specialistische onderwerpen of onderwerpen die slechts een beperkt deel van de achterban raken ook aan VNG-commissies worden voorgelegd. Onderwerpen waarop al een VNG-inzet is geformuleerd kunt u ook mondeling in de ALV onder de aandacht brengen, zonder een motie in te dienen. Zie voor meer informatie ook de eerdere aanbevelingen van de werkgroep “Anders communiceren over moties”. Indienen amendementen en moties - Amendementen en moties kunt u indienen via e-mail: motiealv@vng.nl - Informatie over de procedure rond indiening en ondertekening vindt u hier. - Moties en amendementen worden behandeld bij het betreffende agendapunt of de rondvraag.
Agenda en stukken Najaars ALV Agenda Najaars ALV De Najaars ALV start om 13.00 uur met de volgende agenda. Agenda ALV 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8.
Opening Mededelingen Benoeming van de notulencommissie Najaars ALV 1 december 2023 (ter besluitvorming) Vaststelling notulen ALV 14 juni 2023 (ter besluitvorming) VNG Jaarplan 2024, inclusief begroting (ter kennisname) Verenigingsstrategie 2030: van papier naar praktijk (ter kennisname) Kaders VNG-inzet kabinetsformatie (resolutie) (besluitvorming) Andere actuele inhoudelijke onderwerpen: a. Actualisering randvoorwaarden Klimaatakkoord (ter besluitvorming) < op basis van actualiteit aanvullende onderwerpen > 9. Verantwoording uitvoering moties ALV 14 juni 2023 (ter besluitvorming) 10. Invulling vacatures in VNG bestuur en commissies (ter besluitvorming) 11. Rondvraag/Wvttk 12. Sluiting
Korte toelichting op de agenda 2. Mededelingen (op basis van actualiteit) 3. Benoeming van de notulencommissie 1 december 2023 (ter besluitvorming) Ter vergadering ontvangt de ALV een voorstel voor de nieuwe notulencommissie.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
2/6
4. Notulen ALV 14 juni 2023 (ter besluitvorming) De notulen van de ALV van 14 juni 2023 geven volgens de toenmalige notulencommissie een goede weergave van hetgeen daar is besproken. 5. VNG Jaarplan 2024 (ter kennisname) Wij leggen het VNG Jaarplan 2024 ter informatie voor aan u voor. Het VNG Jaarplan 2024 is uitgewerkt binnen de kaders van de Kadernota 2024 die in de ALV van 14 juni jl. is vastgesteld. Beleidsplannen en GGU-activiteiten worden in samenhang gepresenteerd, en tegelijkertijd onderscheiden. Zo wordt het voor gemeenten duidelijk wat de beoogde inspanningen op de verschillende inhoudelijke opgaven gaan zijn in 2024. 6. Verenigingsstrategie 2030: van papier naar praktijk (ter kennisname) In de ALV van 14 juni jl. is de Verenigingsstrategie 2030 vastgesteld, waarin vijf omkeringsthema’s en vijf ontwikkelthema’s worden beschreven. De komende jaren willen we de gewenste omkering op vijf brede inhoudelijke thema’s nader invullen en in praktijk brengen. In deze notitie vindt u een eerste uitwerking van de omkering op de thema’s. Daarnaast staan in het VNG Jaarplan 2024 de concrete acties voor 2024. Ook hebben we de thema’s vertaald naar een inzet inrichting het nieuwe kabinet. Zo heeft u zicht op wat u de komende tijd kunt verwachten van de VNG, en hoe u hier als gemeente zelf mee aan de slag kunt.
Om het verschil te kunnen maken is tegelijkertijd een verandering in de positionering van gemeenten wenselijk, die eisen stelt aan onze professionaliteit. We moeten onze manier van samenwerking verstevigen en ook de manieren waarop we van elkaar kunnen leren en onszelf kunnen ontwikkelen. In deze notitie gaan we in op de aanpak van vijf belangrijke ontwikkelthema’s. 7. Kaders VNG-inzet kabinetsformatie (resolutie) (ter besluitvorming) In de ALV van 14 juni jl. zijn een resolutie van het bestuur en twee moties aangenomen die betrekking hebben op het meerjarig financieel perspectief van gemeenten. Ook is onze Verenigingsstrategie 2030 vastgesteld. Op basis van de resolutie, de beide moties, onze Verenigingsstrategie 2030 en recente ontwikkelingen leggen we een eerste concept voor een resolutie “Kaders VNG-inzet kabinetsformatie” aan u voor. In de komende weken toetsen wij deze resolutie in gesprekken met de leden. Ook vindt nog een overleg plaats met het huidige kabinet over de financiële positie van gemeenten. Op basis van de opbrengst van deze gesprekken passen we de concept-resolutie aan. In de laatste week van november ontvangt u een definitieve tekst van de resolutie ter bespreking en vaststelling in de Najaars ALV. 8a.
Actualisering randvoorwaarden Klimaatakkoord (ter besluitvorming) In de Najaars ALV van 2018 hebben de leden drie randvoorwaarden bij het Klimaatakkoord vastgesteld. De ontwikkelingen sinds dat moment maken een actualisering van deze randvoorwaarden noodzakelijk.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
3/6
9. Verantwoording uitvoering moties ALV 14 juni 2023 (ter besluitvorming) In de ALV van 14 juni jl. zijn in totaal 20 moties aangenomen en is een motie aangehouden. We stellen u voor in te stemmen met de door het bestuur afgelegde verantwoording en met de voorstellen voor het als afgedaan beschouwen of langer aanhouden van de moties. 10. Invulling vacatures in VNG-bestuur en commissies (ter besluitvorming) Op 27 oktober jl. informeerden we u over de in totaal 14 voorgedragen kandidaten voor vacatures in VNG-bestuur en commissies, waarbij de mogelijkheid tot het stellen van andere kandidaten is geopend. Op 17 november a.s. zullen wij u informeren over eventuele andere kandidaten. In de Najaars ALV leggen wij alle kandidaten en eventuele gestelde tegenkandidaten aan u voor. 15. Rondvraag/WVTTK 16. Sluiting ALV Besluitvormingsprocedure Indienen amendementen en moties Statutair is het mogelijk amendementen in te dienen op aanhangige voorstellen. Amendementen kunnen tot uiterlijk negen werkdagen voorafgaand aan de ALV worden ingediend. Dat betekent dat amendementen uiterlijk maandag 20 november a.s., 13.00 uur, bij het VNG-bureau moeten zijn ingediend. Vervolgens stellen we de leden op de hoogte van de ingediende amendementen en de preadviezen van het bestuur daarbij, zodat zij op basis daarvan de standpuntbepaling binnen de gemeente kunnen voorbereiden.
Wij vragen u ook om moties uiterlijk maandag 20 november a.s., 13.00 uur, in te dienen. Dat stelt het bestuur in staat om de leden tijdig te informeren over de motie en het preadvies van het bestuur daarop. Op basis daarvan kunnen de leden de standpuntbepaling binnen de gemeente voorbereiden. Definitief ingediende moties worden gepubliceerd op de ALV-pagina op de VNG-site, voor zover beschikbaar met het preadvies van het bestuur. Voor moties geldt geen formele statutaire uiterlijke termijn voor indiening. Indienen amendementen en moties - Amendementen en moties kunt u indienen via e-mail: motiealv@vng.nl - Informatie over de procedure rond indiening en ondertekening vindt u hier. - Moties en amendementen worden behandeld bij het betreffende agendapunt of de rondvraag.
Stemprocedure en mogelijkheid tot inspreken Stemprocedure In deze fysieke Najaars ALV is sprake van een gewogen stemming, waarbij een vooraf aangewezen vertegenwoordiger van de gemeente de stemmen uitbrengt. Zoals gebruikelijk bij fysieke ledenvergaderingen kunnen alleen in de zaal aanwezige vertegenwoordigers van de gemeenten aan de stemmingen deelnemen. Vertegenwoordigers van de gemeenten kunnen alleen voor hun eigen gemeente stemmen.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
4/6
De procedure voor aanwijzing van de stemgerechtigde vertegenwoordiger van de gemeente en het deelnemen aan de stemmingen ziet er als volgt uit: - Per gemeente is er één vertegenwoordiger die is gemachtigd om de stemmen van de gemeente uit te brengen - Alle gemeentesecretarissen ontvangen per e-mail een machtigingsformulier voor de vertegenwoordiger van de gemeente. De gemeente kan worden vertegenwoordigd door een burgemeester, wethouder, secretaris, griffier of raadslid. Het is aan de gemeente zelf om een vertegenwoordiger aan te wijzen - De vertegenwoordiger van de gemeente ontvangt op vertoon van het machtigingsformulier voorafgaand aan de Najaars ALV aan de stembalie een stemkastje en stemkaartje (met het aantal stemmen van de betreffende gemeente). Hiermee kan de vertegenwoordiger aan de stemmingen deelnemen. In artikel 10 van de Statuten van de VNG worden regels gesteld voor het uitbrengen van de stemmen door een lid van de vereniging en voor het aantal stemmen dat door een lid van de vereniging kan worden uitgebracht. De volledige tekst luidt als volgt: Artikel 10 Stemmen 1. De stemmen van een lid worden ter algemene vergadering uitgebracht door de vertegenwoordiger van dat lid, bedoeld in artikel 9, lid 1. 2.
Elke gemeente die lid is van de Vereniging, brengt door tussenkomst van haar vertegenwoordiger zoveel stemmen uit als het aantal veelvouden van éénduizend (1.000) inwoners dat de bevolking van de door haar gerepresenteerde gemeente telt, met dien verstande dat zij ten minste één en ten hoogste vijfenzeventig (75) stemmen uitbrengt. 3. Maatstaf voor het aantal stemmen van een gemeente is het aantal inwoners dat de gemeente telde op 1 januari van het voorafgaande jaar volgens de door het Centraal Bureau voor de Statistiek openbaar gemaakte bevolkingscijfers. Een voorstel is aangenomen als meer dan de helft van het aantal uitgebrachte stemmen het voorstel steunt, tenzij statutair een andere meerderheid is voorgeschreven. Inspreken in de Najaars ALV Alleen fysiek aanwezige deelnemers kunnen in de ALV het woord vragen. Als u het voornemen heeft om het woord te voeren, stellen wij het op prijs als u zich vooraf bij het VNG-bureau aanmeldt en aangeeft wat de strekking van uw betoog is. Dat stelt ons in de gelegenheid om een antwoord van het bestuur voor te bereiden. U kunt zich aanmelden via e-mail: motiealv@vng.nl. In de ALV krijgt u dan het woord bij het betreffende agendapunt. Vanzelfsprekend kunt u ook altijd spontaan het woord vragen in de ALV.
De vergadering wordt live openbaar gestreamd, zodat alle vertegenwoordigers van de gemeenten de vergadering via www.VNG.nl/ALV kunnen volgen. Hiervoor is geen toegangscode nodig.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
5/6
Ik kijk er naar uit om u op 1 december te ontmoeten bij onze VNG Bestuurdersdag.
Met vriendelijke groet, Vereniging van Nederlandse Gemeenten
Sharon A.M. Dijksma Voorzitter
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
6/6
Procedure en regels voor indiening en ondertekening amendementen en moties voor de ALV van 1 december 2023 Deze notitie beschrijft in het kort: 1. De procedure voor het indienen van amendementen 2. Ter overweging: alternatieven voor het indienen van een motie 3. De procedure voor het indienen van moties 4. De regels die gelden voor de ondertekening 5. Het sjabloon voor de opbouw van moties. 1. De procedure voor het indienen van een amendement: Indienen van amendementen De leden kunnen bij voorstellen die ter besluitvorming aan de ALV worden voorgelegd volgens de statuten uiterlijk 9 werkdagen voorafgaand aan de ALV amendementen indienen. Dit betekent voor de ALV van 1 december 2023 als deadline uiterlijk maandag 20 november a.s. vóór 13.00 uur, U kunt voor amendementen hetzelfde mailadres gebruiken als voor moties: motiealv@vng.nl). Voor een amendement geldt dat helder moet zijn verwoord hoe het ALV-voorstel moet worden aangepast. Dit betekent dat precies moet worden aangegeven wat er in de tekst moet worden geschrapt en wat ervoor in de plaats moet komen. Voor het indienen van een amendement gelden voor ondertekening dezelfde voorwaarden als bij het indienen van een motie. Zie verder paragraaf 3. U kunt bij vragen over het indienen van een amendement contact opnemen met de Concernstaf. Contactpersoon is Frans van de Waart. (06-57593279).
Per mail bereikbaar via: motiealv@vng.nl. 2. Alternatieven voor het indienen van een motie Overweeg of er alternatieven zijn voor het indienen van een motie Graag verzoeken wij de gemeenten die het voornemen hebben om een motie in te dienen om te overwegen of het ook mogelijk is om op een andere wijze aandacht te vragen voor hun inhoudelijke boodschap. Dat kan door het woord te voeren in de ALV, waarbij de verantwoordelijke commissievoorzitter namens het bestuur reageert, of door de VNG te vragen om het betreffende onderwerp te bespreken in VNG-bestuur, commissies en/of colleges. Dat laatste is een goed alternatief voor meer specifieke/gedetailleerde moties en moties die slechts een beperkt deel van de gemeenten raken. De achtergrond van dit verzoek is dat het aantal ingediende moties in de afgelopen jaren sterk is gestegen en het daardoor in de praktijk nauwelijks mogelijk is om moties inhoudelijk te bespreken. Vaak is het al een race tegen de klok om alle stemmingen op tijd plaats te laten vinden. Uiteindelijk is het echter vanzelfsprekend aan de gemeente(n) zelf om een motie in te dienen of om op een
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
vng.nl
andere manier aandacht te vragen voor een bepaald onderwerp. Zie voor meer informatie ook de eerdere aanbevelingen van de werkgroep “Anders communiceren over moties”. 3. De procedure voor het indienen van een motie: Verzoek delen concept motieteksten met de VNG De VNG stelt het op prijs wanneer een gemeente een motie al in het concept-stadium deelt met het VNG-bureau (via motiealv@vng.nl) zodat er contact kan worden gelegd tussen de beleidsafdeling van de VNG en de betreffende gemeente. Dat stelt de VNG in staat om VNG standpunten/inzet en actuele ontwikkelingen nader toe te lichten. In de praktijk is gebleken dat deze afstemming vaak leidt tot aanpassingen of aanscherpingen in de tekst van de motie. U kunt bij vragen over de procedure voor het indienen van moties contact opnemen met de Concernstaf. Contactpersonen zijn Rommy Bakker (06-55893983) en/of Frans van de Waart (0657593279). Zij zijn per mail bereikbaar via motiealv@vng.nl. De deadline voor het indienen van moties De deadline voor het indienen van definitieve moties voor de Najaars ALV van 1 december is uiterlijk maandag 20 november a.s. vóór 13.00 uur via motiealv@vng.nl. Dit is geen statutaire deadline, maar een dringend verzoek van het VNG bestuur aan de leden. Als moties op tijd worden ingediend, kan de VNG de leden tijdig informeren over de moties en de preadviezen van het VNGbestuur bij de moties.
Latere indiening betekent dat het VNG bestuur geen tijdig preadvies meer kan vaststellen. Het gevolg hiervan is dat de gemeenten hun standpuntbepaling over de motie en het preadvies niet meer goed kunnen voorbereiden. Gemeenten geven aan dat ze het heel vervelend vinden als niet alle moties behandeld kunnen worden in de laatste B&W vergadering voor de ALV. Voorbereiden en vaststellen preadviezen door het VNG-bestuur en informeren van de leden Het VNG-bureau bereidt op basis van de ingediende definitieve motie een preadvies van het VNGbestuur bij de motie voor. Er zijn drie smaken: overnemen, aanhouden of ontraden. De planning is als volgt: • Op dinsdagmiddag 21 november van 15.30-16.30 uur bespreekt het VNG-bestuur in een extra ingelaste bestuursvergadering de tot dan toe definitief ingediende moties en stelt het VNG-bestuur de preadviezen vast. • Na deze bestuursvergadering informeert de VNG de leden zo spoedig mogelijk in een ledenbrief over de moties en preadviezen. 4. De regels voor ondertekening Hieronder volgt meer informatie over de ondertekening van moties voor de ALV aan de hand van de meest gestelde vragen. Wie ondertekent namens de gemeente een motie voor de ALV? Het indienen van moties voor de ALV is een uitvoerende bestuurlijke aangelegenheid, die volgens artikel 160 van de Gemeentewet binnen de bevoegdheid van het college valt. Dit betekent dat
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
2/5
moties namens het college ondertekend worden. Daarnaast is medeondertekening door raadsleden uiteraard ook mogelijk. Het advies aan het college is om de inhoud van de motie vóór indiening af te stemmen met de gemeenteraad. Wie ondertekent namens het college een motie voor een ALV? Namens het college zijn de volgende ondertekeningen mogelijk: • De burgemeester namens het college; • De burgemeester samen met de (inhoudelijk) betrokken wethouder namens het college; • De burgemeester samen met de gemeentesecretaris namens het college; Uitgangspunt is dat de inhoud van de motie binnen het college is afgestemd. Hoe zit het met de ondertekening van een motie die mede door andere gemeenten worden ingediend? Onderaan de motie kunnen de namen worden gezet van de gemeenten die de motie mede indienen met daarbij een handtekening namens het college van de mede indienende gemeente (wie ondertekent namens het college van de mede-indienende gemeente is niet van belang). Hoe om te gaan met gemeenten die de motie willen ondersteunen? Daarvoor volstaat een opsomming (in bullets) van de namen van deze gemeenten onderaan de motie of in een aparte bijlage. Hiervoor zijn geen handtekeningen nodig. Steunbetuigingen aan moties dienen door ondersteunende gemeenten bij de indienende gemeente te worden aangeleverd.
De gemeente is dus zelf verantwoordelijk voor het bijhouden van overzichten van ondersteunende gemeenten. De indienende gemeente kan het VNG-bureau tot uiterlijk 1 dag voor de ALV een definitieve lijst van ondersteunende gemeenten doorgeven. Deze lijst wordt geplaatst op de site van de VNG. Dit is een aparte lijst als bijlage bij de motie. Verzoeken hiervoor dienen uiterlijk donderdag 30 november vóór 10.00 uur te zijn ingediend via motiealv@vng.nl. Doorgeven ambtelijke en bestuurlijke contactpersonen en mogelijkheid tot inspreken in ALV Wij vragen u om bij het indienen van de motie ook de naam en gegevens van de ambtelijke contactpersoon en van de inhoudelijk verantwoordelijke bestuurder (burgemeester, wethouder, raadslid, secretaris of griffier) van de gemeente aan ons door te geven (via motiealv@vng.nl) Daarnaast is het mogelijk dat een vertegenwoordiger van de gemeenten als inspreker de motie in de ALV toelicht. Dat kan een burgemeester, wethouder, secretaris, griffier of raadslid zijn. Voor moties waarop door het VNG bestuur een positief preadvies is uitgebracht is dit niet per se nodig. Alleen fysiek aanwezige deelnemers kunnen in de ALV het woord vragen.
Indien u het voornemen hebt om het woord te voeren, stellen wij het op prijs als u zich vooraf bij het VNG-bureau aanmeldt (liefst woensdag 29 november vóór 12 uur) via motiealv@vng.nl zodat wij een reactie namens het VNG-bestuur kunnen voorbereiden. U krijgt dan het woord bij het betreffende agendapunt. Vanzelfsprekend kunt u ook altijd spontaan het woord vragen in de ALV.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
3/5
Wat is nog meer van belang om te weten? • Een motie is pas definitief als deze is ondertekend. De VNG publiceert alleen moties als deze ondertekend zijn aangeleverd. • Logo’s van gemeenten op een motie is prima, maar hoeft niet per se. 5. Sjabloon voor opbouw motie ALV Aandachtspunten vooraf - Ingediende moties en preadviezen daarop van het bestuur bereiken de gemeenten meestal pas (zeer) kort voor de ledenvergadering. Dat beperkt de mogelijkheden van colleges en raden om hun standpunten voor te bereiden - In de praktijk is er maar zeer beperkt tijd om moties in de ALV te bespreken en toe te lichten - In plaats van het indienen van een motie is het ook mogelijk om het woord te voeren in de ALV of aan het bestuur te vragen om een bepaald onderwerp te bespreken in VNG-bestuur en commissies.
Gelet hierop vragen wij gemeenten die een motie willen indienen: - Moties zo vroeg mogelijk in te dienen en in ieder geval uiterlijk maandag 20 november vóór 13 uur (tenzij er sprake is van een actuele ontwikkeling waardoor eerdere indiening van de motie redelijkerwijs niet mogelijk is) - De motie niet te gedetailleerd en te technisch te formuleren - Zich te beperken tot moties die voor een substantieel deel van de achterban herkenbaar en van belang zijn - Van het bestuur een inspanningsverplichting (en geen resultaatsverplichting) te eisen, wanneer het bestuur niet de eindverantwoordelijke of bevoegde partij is en derhalve ook geen doorzettingsmacht heeft Opbouw sjabloon motie • Indiener(s), titel en datum Motie van de gemeente(n): .... Titel motie: …. Datum indiening: …. •
Inhoud motie
Aanleiding Omschrijving directe aanleiding voor de motie. Dat kan zijn: een actuele ontwikkeling (bijv. nieuwe regelgeving, een calamiteit, nieuwe cijfers die bekend zijn geworden), een langer levende zorg (bijv. uitblijven van oplossingen voor maatschappelijke vraagstukken, signalen van inwoners en bedrijven) of een andere aanleiding.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
4/5
Overweging/constatering (“overwegende, dat ....” of “constaterende, dat ....”) Duiding van de problematiek die aan de orde is met aandacht voor: - Omvang probleem en betekenis voor gemeenten (en hun inwoners) - Urgentie van het probleem (welke actie/aanpak is op welke termijn nodig) - De betrokken stakeholders en de rol van gemeenten. Oproep aan het VNG-bestuur Gerichte oproep aan het bestuur om zich in te spannen voor een oplossing van het probleem door: - Belangenbehartiging richting rijk, medeoverheden en andere partijen - Als VNG aan de gemeenten te vragen om een bepaalde actie te ondernemen - Eigen VNG-beleid te gaan voeren of aan te passen. Slotzin “En gaat over tot de orde van de dag.” Ondertekening indiener(s) Het indienen van moties is een bevoegdheid van het college (of meerdere colleges). Ondertekening vindt daarom plaats door: - De burgemeester(s) van de indienende gemeente(n) - Eventueel met medeondertekening van gemeentesecretaris(sen), wethouder (s) of raadslid/raadsleden.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
5/5
“Op een andere manier ruimte geven aan moties en signalen in de ALV” Aanbevelingen werkgroep Bijlage bij ledenbrief 3 november 2023 “Uitnodiging Najaars ALV 1 december 2023” Aanleiding In de periode tot juni 2022 is een complex en omvangrijk bouwwerk ontstaan van aangenomen en aangehouden moties. Sommige moties zijn jaren aangehouden, waarbij iedere keer opnieuw verantwoording moest worden afgelegd door het bestuur. Dat bouwwerk bevatte rond de 50 moties, waarvan een groot gedeelte deels achterhaald en niet actueel waren. In de ALV van juni 2022 heeft voorzitter Jan van Zanen aangekondigd dat de VNG in overleg met vertegenwoordigers van de leden zou komen met een voorstel over het anders communiceren over moties, waarbij we de leden goed willen informeren over de opvolging van moties en het aantal aangehouden moties willen beperken. Aanbevelingen werkgroep “Op een andere manier ruimte geven aan moties en signalen in de ALV” Samenstelling werkgroep De werkgroep die zich heeft gebogen over het anders omgaan met moties bestond uit: - Arnold Bloem, strategisch adviseur Noordoostpolder (zijn burgemeester Roger de Groot voerde in de ALV van juni 2022 het woord hierover) - Genie Hendriks, ambtelijk secretaris G40 - Leo Bezemer, ambtelijk secretaris VNG Afdeling Gelderland - Pim Bannink, ambtelijk secretaris VNG Afdeling Utrecht.
Aanbevelingen De werkgroep heeft zich gebogen over het communiceren richting de leden over moties, beperking van het aantal ingediende moties en de wijze waarop het VNG-bestuur verantwoording over moties aflegt en moties afdoet. De aanbevelingen van de werkgroep luiden als volgt: - Beperk aan de voorkant het aantal moties door gemeenten op te roepen zich te beperken tot moties die toegevoegde waarde hebben. Dat gaat om moties die: o een breder gemeentelijk belang dienen o een onderwerp betreffen waar gemeenten een rol spelen o niet doubleren met de reeds bestaande VNG-inzet o een uitvoerbare inspanningsverplichting van de VNG vragen (en geen resultaatsverplichting op een terrein waarop de VNG geen zeggenschap heeft) o niet het karakter hebben van een regulier ALV-voorstel dat vier weken voorafgaand aan de ALV aan de leden moet worden toegezonden ten behoeve van de standpuntbepaling in colleges en raden (NB: dus liever geen specifieke bedragen, exacte termijnen of complexe gedetailleerde omschrijvingen). - Biedt gemeenten een helder format aan voor een uniforme en herkenbare formulering van moties - Beperk de mogelijkheid om na de gestelde deadline voor de indiening van moties (negen werkdagen voorafgaand aan de ALV) nog nieuwe moties in te dienen.
Moties na de deadline zouden alleen nog moeten worden toegelaten als het gaat om een actueel onderwerp waarop gemeenten redelijkerwijs niet eerder een motie konden indienen.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
vng.nl
-
-
-
-
(NB: analoog aan de regels die bijvoorbeeld door verschillende politieke partijen worden gebruikt, zou de VNG dit ook formeel kunnen opnemen in het Huishoudelijk Reglement) Biedt gemeenten de volgende alternatieven voor het indienen van een motie: o de mogelijkheid om in te spreken in de ALV en daar een antwoord van de verantwoordelijk commissievoorzitter te krijgen o de mogelijkheid om een onderwerp voor te leggen aan de verantwoordelijke VNGcommissie en/of het bestuur (NB: in de praktijk zijn vele wensen/zorgen bij gemeenten meer gebaat bij inhoudelijke verdieping binnen bestuur/commissies dan een stemming in een ALV) Maak bij de verantwoording over moties voortaan het volgende onderscheid en baseer daarop het afdoen of aanhouden van de betreffende motie: o Moties die direct kunnen worden uitgevoerd: breng deze in stemming en beschouw deze moties (op basis van toelichting in preadvies van het bestuur) daarna meteen als afgedaan.
Het gaat hier om moties die volledig in lijn zijn met de VNG-inzet en waarop verantwoording in een volgende ALV geen toegevoegde waarde heeft o Moties waarvan de uitvoering meer tijd vergt: breng deze in stemming, leg in de eerstvolgende ALV verantwoording af en beschouw deze daarna als afgedaan o Moties die langer actueel zijn vanwege de inhoud of vanuit politiek-strategische overwegingen: breng deze in stemming, leg in de eerstvolgende ALV verantwoording af en houdt deze vervolgens aan Informeer de gemeenten via een vaste pagina op de VNG-website over de status van moties en de uitvoering ervan door te linken naar specifieke pagina’s over het betreffende thema. Werk aan een “cultuurverandering” bij bestuur, commissies provinciale afdelingen, netwerken en gemeenten om te komen tot meer toegevoegde waarde van het instrument van de motie. Spreek elkaar constructief aan op de toegevoegde waarde voor gemeenten van in te dienen moties. Kom in goed overleg soms ook tot andere oplossingen om een thema waarop gemeenten zich zorgen maken/wensen hebben zichtbaar en bespreekbaar te maken. Dat kan bijvoorbeeld door agendering bestuur/commissies of in andere bestaande gremia of door het organiseren van een bijeenkomst of het houden van een enquête.
Voor de goede orde, met deze aanbevelingen wil de werkgroep niets afdoen aan het recht van gemeenten om moties in te dienen. Eerder heeft het bestuur reeds de dringende oproep aan gemeenten gedaan om bij indiening van moties dezelfde uiterlijke termijn te hanteren zoals die geldt voor amendementen (negen werkdagen voor de ALV). De oproep om goed naar de inhoud van moties te kijken kan worden gezien als een vergelijkbare oproep. Het is uiteindelijk aan gemeenten zelf om een motie in te dienen in de vorm en op het moment waarop zij dat willen. Wel stelt de werkgroep voor om de mogelijkheid om na de deadline moties in te dienen te beperken. Opvolging van de aanbevelingen Het VNG-bestuur heeft de aanbevelingen van de werkgroep overgenomen. Daarbij heeft het bestuur aangegeven het van belang te vinden dat de gemeenten en de verschillende netwerken tijdig over de nieuwe werkwijze worden geïnformeerd en worden gevraagd om zich in te zetten om de nieuwe werkwijze binnen hun achterban onder de aandacht te brengen.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
2/2
CONCEPT NOTULEN ALGEMENE LEDENVERGADERING 14 JUNI 2023 Notulen van de algemene ledenvergadering van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, op woensdag 14 juni 2023 in Martini Plaza in Groningen. Aanwezig Aanwezig zijn de leden van het bestuur met: - Jan Van Zanen (burgemeester van Den Haag) als voorzitter van het eerste deel van de vergadering - Sharon Dijksma (burgemeester Utrecht) als voorzitter van het tweede deel van de vergadering (het voorzitterschap is overgedragen bij agendapunt 9) - de algemene directie van de Vereniging, alsmede, blijkens de ingeleverde presentiekaarten. a. vertegenwoordigers van de volgende gemeenten, leden van de Vereniging
Aa en Hunze Aalsmeer Aalten Achtkarspelen Alblasserdam Albrandswaard Alkmaar Almelo Almere Alphen aan den Rijn Alphen-Chaam Altena Ameland Amersfoort Amstelveen Amsterdam Apeldoorn Assen Asten Baarle-Nassau Baarn Barendrecht Barneveld Beek Beesel Berg en Dal Bergeijk Bergen (L) Bergen NH Bergen op Zoom Berkelland Bernheze Best Beuningen Beverwijk Bladel Blaricum
Bloemendaal Bodegraven-Reeuwijk Boekel Borger-Odoorn Borne Borsele Boxtel Breda Bronckhorst Brummen Brunssum Bunnik Bunschoten Buren Capelle aan den IJssel Castricum Coevorden Cranendonck Culemborg Dalfsen Dantumadiel De Bilt De Fryske Marren De Ronde Venen De Wolden Delft Den Haag Den Helder Deurne Deventer Diemen Dijk en Waard Dinkelland Doesburg Doetinchem Dongen Dordrecht Drechterland
Drimmelen Dronten Druten Duiven Echt-Susteren Edam-Volendam Ede Eemnes Eemsdelta Eijsden-Margraten Eindhoven Elburg Emmen Enkhuizen Enschede Epe Ermelo Etten-Leur Geertruidenberg Geldrop-Mierlo Gemert-Bakel Gennep Gilze en Rijen Goeree-Overflakkee Goes Goirle Gooise Meren Gorinchem Gouda Groningen Gulpen-Wittem Haaksbergen Haarlem Haarlemmermeer Hardenberg Harderwijk Hardinxveld-Giessendam Harlingen
2- Hattem Heemskerk Heemstede Heerde Heerenveen Heerlen Heeze-Leende Hellendoorn Helmond Hendrik-Ido-Ambacht Hengelo Het Hogeland Heumen Heusden Hillegom Hilvarenbeek Hilversum Hoeksche Waard Hof van Twente Hollands Kroon Hoogeveen Hoorn Horst aan de Maas Houten Huizen Hulst IJsselstein Kaag en Braassem Kampen Kapelle Katwijk Koggenland Krimpen aan den IJssel Krimpenerwaard Laarbeek Land van Cuijk Landgraaf Landsmeer Lansingerland Laren Leeuwarden Leiden Leidschendam-Voorburg Lelystad Leudal Leusden Lingewaard Lisse Lochem Loon op Zand Lopik Losser Maasdriel Maasgouw
Maashorst Maassluis Maastricht Medemblik Meerssen Meierijstad Meppel Middelburg Midden-Delfland Midden-Drenthe Midden-Groningen Moerdijk Molenlanden Montferland Montfoort Mook en Middelaar Neder-Betuwe Nederweert Nieuwegein Nieuwkoop Nijkerk Nijmegen Nissewaard Noardeast-Fryslân Noord-Beveland Noordenveld Noordoostpolder Nuenen, Gerwen en Nederwetten Nunspeet Oegstgeest Oirschot Oisterwijk Oldambt Oldebroek Oldenzaal Olst-Wijhe Ommen Oost Gelre Oosterhout Ooststellingwerf Oostzaan Opmeer Opsterland Oss Oude IJsselstreek Ouder-Amstel Oudewater Overbetuwe Papendrecht Peel en Maas Pekela Pijnacker-Nootdorp Purmerend Putten
Raalte Reimerswaal Renkum Renswoude Reusel-De Mierden Rheden Rhenen Ridderkerk Rijssen-Holten Rijswijk Roerdalen Roermond Roosendaal Rotterdam Rozendaal Rucphen Schagen Scherpenzeel Schiedam Schouwen-Duiveland 's-Hertogenbosch Simpelveld Sint-Michielsgestel Sittard-Geleen Sliedrecht Sluis Smallingerland Soest Someren Son en Breugel Stadskanaal Staphorst Stede Broec Steenwijkerland Stein Stichtse Vecht Súdwest-Fryslân Terneuzen Terschelling Teylingen Tholen Tiel Tilburg Tubbergen Twenterand Tynaarlo Tytsjerksteradiel Uitgeest Uithoorn Urk Utrecht Utrechtse Heuvelrug Vaals Valkenswaard
3- Veendam Veenendaal Veere Veldhoven Velsen Venlo Venray Vijfheerenlanden Vlaardingen Vlieland Vlissingen Voerendaal Voorne aan Zee Voorschoten Voorst Vught Waadhoeke Waalre Waalwijk Waddinxveen Wageningen Wassenaar Waterland Weert West Betuwe West Maas en Waal Westerkwartier Westerveld Westerwolde Westland Weststellingwerf Wierden Wijchen Wijdemeren Wijk bij Duurstede Winterswijk Woensdrecht Woerden Wormerland Woudenberg Zaanstad Zandvoort Zeewolde Zeist Zevenaar Zoetermeer Zoeterwoude Zuidplas Zundert Zutphen Zwartewaterland Zwijndrecht Zwolle
4-
-
01. Opening en Agenda De voorzitter heet de leden welkom en vraagt hun aandacht voor een bericht namens de Koning: “Graag bedank ik u voor het bericht dat Zijne Majesteit de Koning van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten mocht ontvangen ter gelegenheid van het VNG Congres op 13 en 14 juni in Groningen. Uw uiting van verbondenheid heeft de Koning zeer op prijs gesteld. Ik wens u een mooie bijeenkomst toe.” De voorzitter geeft vervolgens een toelichting op de stemprocedure. Zoals gebruikelijk vindt in de ALV besluitvorming plaats op basis van gewogen stemmen. Elke gemeente heeft per 1000 inwoners 1 stem, met een maximum van 75 stemmen per gemeente. De uitslagen zijn openbaar en het stemgedrag wordt na de vergadering via de VNG-website bekend gemaakt. Het systeem wordt getest met een proefstemming. Alleen vooraf aangemelde sprekers kunnen het woord voeren. Om toe te zien op een juist verloop van de stemmingen wordt een commissie van stemopneming aangewezen. Deze staat onder voorzitterschap van Paula Jorritsma-Verkade, burgemeester van Voorst.
02. Voorstel notulencommissie Van deze vergadering zal het VNG-bureau een verslag uitwerken dat ter accordering op de eerstvolgende vergadering aan de leden wordt voorgelegd. Om toe te zien op een correcte weergave van de vergadering wordt statutair een notulencommissie ingesteld, bestaande uit ten minste drie personen. De voorzitter stelt voor om de volgende drie personen te benoemen in de notulencommissie: 1. Mariëlle Giesbertz, wethouder Veldhoven 2. Matthijs van der Horst, raadsgriffier Stede Broec (red. per 1 oktober 2023 griffier Hoorn) 3. Ellen Nauta-van Moorsel, burgemeester Hof van Twente. Het voorstel wordt bij acclamatie aangenomen.
3. Voorstel tot goedkeuring notulen Najaars ALV 2 december 2022 Aan de orde van behandeling is de vaststelling van de notulen van de vorige ledenvergadering van 22 december 2022 in Utrecht. De notulencommissie voor deze vergadering werd gevormd door: 1. Femke Koekoek-Van de Kolk, raadslid Hoogeveen 2. Jan Nathan Rozendaal, burgemeester Elburg 3. Jacky Silos, wethouder Vlaardingen. Zij hebben verklaard dat de notulen een getrouw beeld geven van wat tijdens de vergadering is besproken en besloten. Het voorstel tot goedkeuring van de notulen wordt bij acclamatie aangenomen. 4
5-
-
04. Mededelingen De voorzitter kondigt aan dat de volgorde van de agenda zal worden aangepast in verband met de grote hoeveelheid ingediende moties en de wens om voldoende ruimte te scheppen voor de bespreking van de Verenigingsstrategie. Voorts is er een nieuwe gemeente bijgekomen, de gemeente Voorne aan Zee.
05. Jaarverslag 2022, inclusief Financieel Jaarverslag en inhoudelijke verantwoording over het Fonds Gezamenlijke Gemeentelijke Uitvoering (GGU) De voorzitter geeft aan dat het bestuurlijk verslag ter kennisname voorligt en dat het bestuur de leden vraagt om het Financieel Jaarverslag vast te stellen en om het bestuur décharge te verlenen. Het voorstel wordt bij acclamatie aangenomen.
06. Voorstellen inzet en financiën VNG 2023 De voorzitter geeft aan dat het bestuur in totaal drie voorstellen aan de leden voorlegt: a. Het contributievoorstel VNG voor 2024 b. De Kadernota 2024 met de ambities voor de beleidsinzet en de inzet op gebied van GGU c. De GGU begroting 2024 en de financiële bijdrage aan het Fonds GGU, inclusief vijf proposities.
06a. Contributievoorstel 2024 Het voorstel is geheel conform de in de ALV van 2018 vastgestelde meerjarige systematiek. Er hebben zich geen insprekers gemeld. Het voorstel wordt in stemming gebracht. Uitslag stemming: het voorstel is aangenomen met 98,58% van de stemmen.
06b. Kadernota 2024 met ambities beleidsinzet en inzet GGU 06c. GGU-begroting 2024 en financiële bijdrage Fonds GGU (inclusief 5 proposities) Voor de voorstellen bij 6b.”Kadernota 2024” en 6c. “GGU-begroting 2024 en financiële bijdrage Fonds GGU (inclusief 5 proposities)” hebben zich geen insprekers gemeld. Deze samenhangende voorstellen voor ambities en daaraan gekoppelde financiële middelen worden in één enkele stemming aan de leden voorgelegd. De voorstellen worden samen in stemming gebracht. Uitslag stemming: het voorstel is aangenomen met 98,81% van de stemmen.
5
6-
-
07. Stand van zaken actuele trajecten Hierbij worden de volgende vier onderwerpen behandeld: a. Het meerjarig financieel perspectief van gemeenten b. Het principeakkoord Hervormingsagenda Jeugd c. De verhoogde rijksdoelstelling voor CO2-reductie d. Actuele ontwikkelingen rond asiel en migratie.
7a. Meerjarig financieel perspectief gemeenten De voorzitter geeft aan dat de VNG in de afgelopen periode de leden via ledenbrieven en andere kanalen op de hoogte heeft gehouden van actuele ontwikkelingen en initiatieven van de VNG. In vele gesprekken en via een enquête is nadrukkelijk de inbreng van de leden opgehaald. Vorige week maandag hebben de leden twee moties en de concept-resolutie “Naar een rechtvaardig, duurzaam en solide meerjarig financieel perspectief” toegezonden. Vorige week dinsdag ontvingen de leden een aangepaste resolutie op basis van het gesprek in de bestuurlijke klankbordgroep, waarin de verschillende netwerken zijn vertegenwoordigd. Tenslotte ontvingen de leden vorige week vrijdag nog het tussenbericht van de taskforce “Taken en middelen”. De taskforce staat onder voorzitterschap van Alexander Rinnooy Kan. De voorzitter stelt voor het gesprek hierover als volgt te voeren: - Allereerst een toelichting namens het bestuur op de resolutie. Normaal gesproken zou Saskia Bruines, wethouder Den Haag en voorzitter van de commissie financiën, deze toelichting voor haar rekening nemen. In verband met overlijden van haar vader is zij helaas niet in de gelegenheid om dat te doen. Namens het bestuur ontvangen de leden nu een toelichting van Liesbeth Spies, burgemeester Alphen aan den Rijn en voorzitter van de commissie Bestuur & Veiligheid -
Een toelichting op de motie van de gemeente Leidschendam-Voorburg “afschaffing van de opschalingskorting”, door Sjoerd Potters, burgemeester De Bilt Een toelichting op de motie van de gemeente Beesel en andere gemeenten, getiteld “Rechtvaardige, langjarige, solide, duurzame gemeentefinanciën”, door Bob Vostermans,
-
burgemeester van Beesel Daarna de vooraf aangemelde insprekers en spontane insprekers
-
Eventueel een inbreng in tweede termijn Stemming over de resolutie en de moties.
Resolutie bestuur Commissievoorzitter Liesbeth Spies, geeft aan dat er geen misverstand mag bestaan. Gemeenten kunnen met de huidige kabinetsplannen hun taken niet uitvoeren. De voorgenomen forse bezuinigingen zijn een “feit” en geen “gevoel”. We willen het goede gesprek voeren met het Rijk, waarbij de opschalingskorting van tafel moet en het gat van 3 miljard euro al vanaf 2027 wordt gerepareerd. Alleen dan kunnen gemeenten de voorzieningen voor hun inwoners leveren.
6
7-
-
Motie Leidschendam-Voorburg c.s. “afschaffing van de opschalingskorting” Sjoerd Potters, burgemeester De Bilt, geeft aan dat deze motie is gericht op het van tafel gaan van de opschalingskorting op het moment van de septembercirculaire. Het gaat om een onrechtvaardige strafkorting gericht op afgedwongen herindeling. Dit herindelingsbeleid is inmiddels terecht verlaten, maar deze korting bestaat nog steeds. Dat kan niet langer zo blijven. Als het Rijk niet over de brug komt moet de VNG “teruggeefgesprekken” met het Rijk gaan voeren over taken waarvoor in het verleden onvoldoende middelen zijn verstrekt. Alleen zo kunnen gemeenten hun taken voor hun inwoners waarmaken. Motie Beesel c.s. “Rechtvaardige, langjarige, solide, duurzame gemeentefinanciën” Bob Vostermans, burgemeester Beesel, geeft aan dat de 28 indienende en 10 ondersteunende gemeenten zich allen ernstige zorgen maken over de financiële positie van gemeenten. De ingediende motie vormde de basis voor de latere resolutie van het VNG-bestuur, die dan ook van harte wordt gesteund. Op één punt is de motie scherper dan de resolutie. De motie roept op om als gemeenten geen nieuwe taken te aanvaarden zo lang er geen afspraken zijn over het financieel perspectief. Indien nodig moeten er teruggeefgesprekken met het Rijk worden gevoerd.
Na de toelichting van het bestuur en de indieners van de beide moties is het woord aan de vooraf aangemelde insprekers en daarna aan mogelijke spontane insprekers. Bernard van den Beld, wethouder Kampen, geeft aan de grote zorgen te delen en ook de resolutie en moties te steunen. De resolutie van het bestuur is echter nog niet scherp genoeg op het punt van de loon-prijscompensatie, die reeds een probleem vormt in 2023 en niet pas in 2026. Het positieve saldo van de afgelopen jaren valt in de praktijk weg. Breng dit als VNG op korte termijn helder over aan het Rijk en zorg voor duidelijkheid voor het begrotingsproces van gemeenten. Rob Duiven, raadslid Zoetermeer, stelt namens het Actiecomité Raadsleden in Verzet vast dat gemeenten door het Rijk nog steeds niet serieus worden genomen. Het Rijk legt zichzelf een veel lagere taakstelling op dan gemeenten. Hier moet het uitgangspunt zijn “gelijke monniken, gelijke kappen”. De actiebereidheid is nog steeds groot om ervoor te zorgen dat gemeenten over stabiele en voldoende middelen beschikken. Bert Nederveen, gemeente Westerkwartier, actief in de Kerngroep herijking Groningse en Friese gemeenten en het initiatief “Gemeenten in nood” steunt de resolutie en de moties. Hij wijst erop dat het financiële probleem snel groter wordt. De genoemde 3 miljard euro wordt in 2027 al bijna 4 miljard euro.
Liesbeth Spies, dankt de insprekers voor hun steun en aanscherpingen. Het gesprek over wat we niet meer kunnen doen bij forse kortingen vindt plaats in het kader van de opdracht van de taskforce Rinnooy Kan. Als het kabinet niet levert op Prinsjesdag zal dat gevolgen hebben voor de koers van de VNG. In de Najaars ALV zal hier sowieso op terug worden gekomen. Ook de andere aandachtspunten van de insprekers neemt het bestuur ter harte. Met de inflatiecorrectie is de VNG reeds bezig met als inzet om deze opnieuw te laten repareren
7
8-
-
Stemmingen over resolutie bestuur en beide moties De resolutie van het bestuur “Naar een rechtvaardig, duurzaam en solide meerjarig financieel perspectief” wordt in stemming gebracht. Uitslag stemming: de resolutie is aangenomen met 97,20% van de stemmen. De motie Leidschendam-Voorburg en anderen “afschaffing van de opschalingskorting” wordt in stemming gebracht. Uitslag stemming: de motie is aangenomen met 91,58% van de stemmen. De motie Beesel en anderen “Rechtvaardige, langjarige, solide, duurzame gemeentefinanciën” wordt in stemming gebracht. Uitslag stemming: de motie is aangenomen met 93,77% van de stemmen.
07b. Het principeakkoord Hervormingsagenda Jeugd De voorzitter geeft aan dat het “Principeakkoord Hervormingsagenda Jeugd” het sluitstuk is van een lang onderhandelingsproces met vele partijen. Zoals gebruikelijk bij akkoorden met meerdere andere partijen, wordt dit akkoord niet amendabel aan de leden voorgelegd. Bij dit agendapunt zijn in totaal moties ontvangen. De voorzitter stelt voor dit agendapunt als volgt te behandelen: - Toelichting namens het bestuur door Cathalijne Dortmans, commissievoorzitter Zorg, Jeugd en Onderwijs - Behandeling van de motie Groningen “Hervormingsagenda instemming Najaars ALV mits wordt voldaan aan voorwaarden” en van de motie Heerlen en anderen, “Niet bouwen zonder vertrouwen”. Beide moties roepen op om niet in deze ALV, maar pas in de Najaars ALV een besluit te nemen over het principeakkoord. De beide moties zijn daarmee feitelijk een motie van orde. Als deze moties worden aangenomen kunnen wij vandaag geen besluit nemen over het principeakkoord. Als de moties worden verworpen gaan wij verder met de andere moties en het principeakkoord zelf -
Bij de behandeling van de andere moties wordt de volgende volgorde aangehouden: o Motie Nissewaard en anderen “Een uitvoerbare Hervormingsagenda Jeugd” o Motie Dijk en Waard en anderen “Hervormingsagenda Jeugd” o Motie Zeist/Almere en anderen “Ontschotting onderwijs, ondersteuning & zorg” Motie Brummen en anderen “Richtlijn gezamenlijke inzet en financiering praktijk ondersteuner huisartsen Jeugd GGZ” o Motie Apeldoorn “Hervormingsagenda Jeugd” Als laatste behandelen we het principeakkoord zelf Na de behandeling volgt stemming over de moties en het principeakkoord. o
-
Motie Groningen “Hervormingsagenda instemming Najaars ALV mits wordt voldaan aan voorwaarden” en motie Heerlen en anderen “Niet bouwen zonder vertrouwen” Cathalijne Dortmans, commissievoorzitter Zorg, Jeugd en Onderwijs, geeft een toelichting namens het bestuur. Het principeakkoord vloeit voort uit het eerdere advies van de Commissie van Wijzen en bevat een agenda om te komen tot inhoudelijke stappen en verbetering van het financieel perspectief van 8
9-
-
gemeenten. Alle betrokken partijen in de vijfhoek zijn het erover eens dat een voortvarende aanpak nodig is en willen op basis van het principeakkoord aan de slag. Uit de moties en andere signalen blijkt dat gemeenten zich vooral zorgen maken over de financiën en uitvoerbaarheid van het akkoord. Deze financiering is natuurlijk al veel langer een probleem op dit dossier. Wij hebben anderhalf jaar intensief met alle partijen onderhandeld over dit akkoord. Onderhandelingen die lange tijd vast te leken te lopen. Het Rijk bleek echter bereid om alsnog te bewegen en er ligt nu een stevig akkoord, waarin voorgenomen bezuinigingen worden bevroren en goede afspraken over financiële risico’s zijn gemaakt. De belangrijkste afspraak is de inzet van een “Deskundigencommissie” die in 2025 en 2028 met adviezen zal komen. Eerder hadden wij met de “Commissie van wijzen” goede ervaringen. Het huidige akkoord is het maximaal haalbare en er is geen ruimte om meer binnen te halen. Uitstel van dit principeakkoord zou ten koste gaan van de doelgroep jeugd en zou betekenen dat wij zowel financieel als inhoudelijk terug bij af zijn. Het bestuur legt dit akkoord daarom met een positief advies aan de leden voor. Manouska Molema, wethouder Groningen, geeft een toelichting op de motie van de gemeente Groningen. Zij geeft aan dat het de vraag is waar gemeenten de lijn trekken.
Gemeenten willen een toekomst bieden aan de jeugd en er zijn veel stappen gezet. Ondanks de goede inspanningen neemt de problematiek echter toe. Het principeakkoord bevat veel goede elementen en de onderhandelaars verdienen een compliment. Er is echter nog onvoldoende aan onze randvoorwaarden voldaan: een gezond financieel perspectief, een uitvoerbare agenda en inzicht in de problematiek van jeugdigen. Er bestaat op dit moment nog teveel onzekerheid en de kaders voor de deskundigencommissie zijn nog niet duidelijk genoeg. Zij stelt voor om meer tijd te nemen voor de beantwoording van deze vragen en op dit moment nog niet in te stemmen met het principeakkoord. Alex Schiffelers, wethouder Landgraaf, geeft een toelichting op de motie van de gemeente Heerlen en anderen (motie Parkstad). De zorgen op het gebied van jeugd worden breed gedeeld. Er is meer tijd nodig om tot een goed akkoord te komen, om tot goede uitwerking te komen en om draagvlak te creëren. De vijfhoek moet dit zien als een investering, die nodig is om te komen tot een goed akkoord. De voorzitter geeft het woord aan de drie vooraf gemelde insprekers bij deze beide moties. Michiel van Willigen, wethouder Zwolle, geeft aan dat de gesprekken al meer dan anderhalf jaar lopen. Het is hoog tijd om nu het akkoord te tekenen en te beginnen.
De behaalde resultaten in de onderhandelingen zijn toereikend en er ligt een eerlijke verdeling van risico’s. Bij uitstel nu zijn we weer terug bij af. Hij roept de ALV op om in te stemmen met het akkoord. Miguel Ririhena, wethouder Tynaarlo, steunt het akkoord, maar constateert tegelijkertijd dat de zorg sterk onder druk staat. We moeten nu doorpakken en verantwoordelijkheid nemen. Daarbij is wel een duidelijke routekaart nodig. Daan de Haas, wethouder Zuidplas, is slecht bij stem en laat de voorzitter zijn inbreng voorlezen. De gemeenten in Midden-Holland delen de zorgen die in de motie Groningen worden geuit, maar steunen toch het akkoord. Dat laat onverlet dat er behoefte blijft aan meer structurele duidelijkheid vanuit het Rijk.
9
-
10-
Tweede termijn Cathalijne Dortmans, commissievoorzitter Zorg, Jeugd en Onderwijs, dankt alle insprekers voor hun inbreng en herkenbare suggesties. Zij benadrukt dat indien de moties Groningen en Heerlen zouden worden aangenomen dit uitstel van de uitvoering van de Hervormingsagenda betekent en dat dan wordt teruggevallen op eerdere forse bezuinigingen. Teruggaan naar de onderhandelingstafel met de vijfhoek zal niets opleveren. Dan gaat de vierhoek zonder de gemeenten verder. Met name de afspraken over de deskundigencommissie zijn belangrijk om het proces goed te laten verlopen. De zorgen over de gemeentefinanciën vanaf 2026 zijn zeer terecht, maar onze inzet op dat punt is in de resolutie van het bestuur en de moties Beesel en Leidschendam-Voorburg geadresseerd. Alex Schiffelers, wethouder Landgraaf, geeft aan dat als de haven in zicht is, je nog niet het anker moet uitgooien en dat je bij een 100 meter sprint niet na 75 meter moet stoppen. Manouska Molema, wethouder Groningen, benadrukt dat bij de motie Groningen niet over een nacht ijs is gegaan. Het onderhandelingsresultaat is wellicht het maximaal haalbare, maar er zijn ook principes. Naar verwachting zullen belangrijke elementen van de Hervormingsagenda ook zonder akkoord wel doorgaan. Aan onze randvoorwaarden is nog onvoldoende voldaan.
Stemming over moties Groningen en Heerlen De motie Groningen “Hervormingsagenda instemming Najaars ALV mits wordt voldaan aan voorwaarden” wordt in stemming gebracht. Uitslag stemming: de motie is verworpen met 21,49% van de stemmen. De motie Heerlen en anderen “Niet bouwen zonder vertrouwen” wordt in stemming gebracht. Uitslag stemming: de motie is verworpen met 18,50% van de stemmen. Behandeling overige moties en principeakkoord De voorzitter geeft aan dat, na het verwerpen van de moties van Groningen en Heerlen, nu de overige moties en het principeakkoord kunnen worden behandeld. Dat zijn de moties: - Dijk en Waard en anderen “Hervormingsagenda Jeugd” -
Nissewaard en anderen “Een uitvoerbare Hervormingsagenda Jeugd” Apeldoorn “Hervormingsagenda Jeugd”.
-
Motie Zeist en Almere “Ontschotting onderwijs, ondersteuning & zorg” Motie Brummen en anderen “Richtlijn gezamenlijke inzet en financiering praktijk ondersteuner huisartsen Jeugd GGZ”.
Na behandeling van deze moties zal worden gestemd over het principeakkoord zelf. Motie Dijk en Waard en anderen “Hervormingsagenda Jeugd” Gerard Rep, wethouder Dijk en Waard, geeft aan dat in zijn regio voor een robuuste samenwerking is gekozen. Er is steun voor het akkoord, maar er zijn wel degelijk open eindjes die aandacht verdienen.
10
-
11-
Motie Nissewaard en anderen “Een uitvoerbare Hervormingsagenda Jeugd” Wouter Struijk, wethouder Nissewaard, geeft aan dat de problematiek rond jeugd de gemeenten erg bezig houdt. Er zijn grote zorgen en veel vragen. Wat gaat er veranderen in de zorg voor jeugd en komen we tot echte verbeteringen? Het risico van weglopen van de onderhandelingstafel is te groot. Inspreker Puck de Nijs, wethouder Schagen, geeft aan dat de jeugd niet langer kan wachten. Herijking van het beleid is nodig om te komen tot helderheid in de opgave en financieel perspectief. Inspreker Rene Windhouwer, wethouder van de gemeente Nijkerk, geeft namens de gemeenten in Food Valley aan dat het bereikte onderhandelingsresultaat het maximaal haalbare is. Maar deze opgave moet breed worden opgepakt. Naast de vijfhoek zijn er nog meer belangrijke spelers. Hij roept de VNG en alle betrokken partijen op om de samenwerking te zoeken. Daarbij is het de vraag hoe binnen de Hervormingsagenda wordt omgegaan met de snel stijgende kosten. Motie Apeldoorn “Hervormingsagenda Jeugd” Henk van den Berge, wethouder Apeldoorn, geeft aan dat er aanvullende voorwaarden zijn waaraan moet worden voldaan voor een succesvolle uitvoering van de Hervormingsagenda. De motie vraagt het bestuur om zich in te zetten om deze voorwaarden te verwezenlijken in het verdere proces.
Cathalijne Dortmans, commissievoorzitter Zorg, Jeugd en Onderwijs, reageert namens het bestuur op de moties. Zij geeft aan de verschillende moties, ook gelet op de gegeven toelichting, te kunnen ondersteunen. Stemming over de drie moties De voorzitter stelt vast dat er over de drie moties geen stemming wordt verlangd en dat de leden bij acclamatie instemmen met: -
Dijk en Waard en anderen “Hervormingsagenda Jeugd” Nissewaard en anderen “Een uitvoerbare Hervormingsagenda Jeugd” Apeldoorn “Hervormingsagenda Jeugd”.
Motie Zeist en Almere “Ontschotting onderwijs, ondersteuning & zorg” Angèle Welting, wethouder Zeist, geeft aan dat de nood ook in het onderwijs hoog is en het belangrijk is dat laagdrempelige hulp wordt geboden aan de kwetsbare doelgroep. Het is belangrijk dat de VNG ook de minister Onderwijs aan tafel brengt. Motie Brummen en anderen “Richtlijn gezamenlijke inzet en financiering praktijkondersteuner huisartsen Jeugd GGZ” Ingrid Timmer, wethouder Brummen, geeft aan dat de inzet van praktijkondersteuners van huisartsen in de Jeugd GGZ zowel in het Integrale Zorgakkoord als in de hervormingsagenda terugkomt. In de praktijk is het voor gemeenten lastig om zelf met zorgverzekeraars tot afspraken te komen. De VNG wordt gevraagd om deze onderhandelingen met de zorgverzekeraars op centraal niveau voor de gemeenten te voeren.
11
-
12-
Cathalijne Dortmans, commissievoorzitter Zorg, Jeugd en Onderwijs, geeft aan beide moties te kunnen ondersteunen. Stemming over de motie Zeist en Almere en de motie Brummen en anderen De voorzitter stelt vast dat er over de beide moties geen stemming wordt verlangd en dat de leden bij acclamatie instemmen met: -
Motie Zeist en Almere “Ontschotting onderwijs, ondersteuning & zorg” Motie Brummen en anderen “Richtlijn gezamenlijke inzet en financiering praktijkondersteuner huisartsen Jeugd GGZ”.
Stemming over moties en principeakkoord Hervormingsagenda Jeugd Het principeakkoord Hervormingsagenda Jeugd wordt in stemming gebracht. Uitslag stemming: het akkoord is aangenomen met 94,11% van de stemmen. Cathalijne Dortmans, commissievoorzitter Zorg, Jeugd en Onderwijs, dankt de leden voor hun vertrouwen en geeft aan dat de zorgen rond de uitvoering van de Hervormingsagenda herkenbaar zijn en worden gedeeld. Zij is iedereen dankbaar die in dit intensieve proces een bijdrage heeft geleverd. In het bijzonder spreekt zij haar dank uit richting Leon Meijer (wethouder Ede), Marjolijn Moorman (wethouder Amsterdam), Eelco Eerenberg (wethouder Utrecht), Saskia Bruines (wethouder Den Haag) en Sharon Dijksma (burgemeester Utrecht).
07c. Verhoogde Rijksdoelstellingen voor CO2-reductie De voorzitter geeft aan dat het bij dit agendapunt om een stand zaken gaat en niet om een voorstel aan de leden. Er hebben zich bij dit punt twee insprekers gemeld. De voorzitter stelt voor om de insprekers het woord te geven bij de behandeling van de moties bij agendapunt 8.
07d. Asielzaken De voorzitter geeft aan dat de leden bij dit agendapunt een resolutie en een motie hebben ontvangen: het voorstel van het bestuur voor de resolutie “Uit de opvangcrisis komen en blijven” en de motie Alphen aan den Rijn “Brandbrief asielbeleid” met het preadvies van het bestuur. Het bestuur heeft de indieners van de moties gevraagd om zich te scharen achter de resolutie en te overwegen de motie niet in stemming te brengen. De voorzitter wil het gesprek over de resolutie en de motie als volgt voeren: - Een toelichting op de resolutie namens het bestuur van Rutger Groot Wassink, voorzitter van de Tijdelijke Commissie Asiel & Migratie - Een toelichting op de motie door Gert-Jan Schotanus, wethouder Alphen aan den Rijn - Eventuele insprekers - Na een eventuele reactie in tweede termijn volgt dan de stemming over de resolutie en indien nodig ook over de motie. Rutger Groot Wassink, voorzitter van de Tijdelijke commissie Asiel & Migratie, geeft namens het bestuur een toelichting op de resolutie. Hij benadrukt dat Ter Apel niet ver weg is en de problemen 12
-
13groot zijn. Op dit moment ontbreekt goede regie. De resolutie vraagt het Rijk om regie te nemen en gemeenten beter te ondersteunen. Gert-Jan Schotanus, wethouder Alphen aan den Rijn, geeft aan dat de gemeenten behoefte hebben aan duurzame oplossingen. Zijn gemeente schaart zich achter de resolutie en trekt de motie in. Stemming over de resolutie De resolutie “Uit de opvangcrisis komen en blijven” wordt in stemming gebracht. Uitslag stemming: de resolutie is aangenomen met 98,83% van de stemmen.
Ordevoorstel vergaderagenda De voorzitter stelt vast dat de vergadering uitloopt op het vergaderschema en stelt de leden voor om: - agendapunt 8. “verantwoording uitvoering moties (inclusief nieuwe moties)” voorafgaand aan de rondvraag behandelen - nu verder te gaan met de invulling van vacatures (waaronder invulling van het vicevoorzitterschap en de overdracht van het voorzitterschap) en daarna de Verenigingsstrategie 2030. De ledenvergadering stemt in met dit voorstel.
9. Invulling vacatures VNG-bestuur en commissies De voorzitter stelt voor het agendapunt “Invulling vacatures VNG-bestuur en commissies” als volgt te behandelen: - Eerst het voorstel tot benoeming van de voorgedragen kandidaten in vacatures, waarvoor geen andere kandidaten zijn gesteld. Dat kan zoals gebruikelijk in een enkele stemming - Daarna invulling van de vacature van vicevoorzitter, waarvoor er twee kandidaten zijn -
Tenslotte de overdracht van de voorzittershamer aan Sharon Dijksma, die in de Najaars ALV van 2 december 2022 reeds is benoemd als voorzitter vanaf dit moment voor een periode van vier jaar.
Benoeming kandidaten in vacatures zonder andere kandidaten De voorzitter geeft aan dat besluitvorming over invulling van vacatures waarvoor geen andere kandidaten zijn gesteld, zoals gebruikelijk in een enkele stemming aan de leden wordt voorgelegd. Stemming over het voorstel De voorzitter stelt vast dat door de leden geen gewogen stemming wordt verlangd en dat de leden bij acclamatie instemmen met het voorstel. Invulling vacature vicevoorzitterschap De voorzitter geeft dat de leden in de ledenbrief van 24 mei jl. zijn geïnformeerd over de procedure voor de invulling van de vacature van vicevoorzitter, waarbij beide kandidaten - Koen Schuiling, burgemeester Groningen, en Mark Boumans, burgemeester Doetinchem - de gelegenheid is gegeven voor een toelichting op hun motivatie. 13