07 rv Onderzoek datalek

Datum

17 september 2025

Nummer

2025-09-07

Datum commissievergadering n.v.t. Datum raadsvergadering

23 september 2025

Oplegger Zaaknummer Onderwerp

Extern onderzoek namens raad n.a.v. datalek eind juli 2025

Portefeuillehouder

n.v.t.

Uiterste behandeldatum (met toelichting)

23 september 2025 In verband met de gewenste spoedige uitvoering van dit onderzoek

Eerdere besluitvorming

26 augustus 2025 (motie)

Samenvatting voorstel

Door de gemeenteraad is op 26 augustus 2025 de motie “Win vertrouwen terug door extern onderzoek” aangenomen. Met deze motie heeft de raad besloten om zelf een onderzoek te starten naar de oorzaak van het datalek van eind juli 2025. Tevens is bepaald dat de aard en opzet van de onderzoeksvragen door de raad worden besproken en besloten. Ter uitvoering van deze motie is contact gelegd met het bureau Berenschot. Op basis van input vanuit de fracties en een oriënterend gesprek met de gezamenlijke fractievoorzitters is door het bureau een plan van aanpak/offerte opgesteld.

Beslispunten Bijlage(n)

Instemmen met het plan van aanpak/de offerte van Berenschot en de daarin geformuleerde onderzoeksvragen 1. 2. 3.

Motie 26 augustus 2025 “Win vertrouwen terug door extern onderzoek” Plan van aanpak/offerte Berenschot Reactie Berenschot op opmerkingen fractie Mijn Partij

Advies commissie

n.v.t.

Raadsbesluit

o Akkoord / o Niet akkoord Opmerking:

Datum van besluit gemeenteraad: 23 september 2025

A. de Vos griffier

F.I. Noordermeer – van Slageren voorzitter

Inleiding Door de gemeenteraad is op 26 augustus 2025 de motie “Win vertrouwen terug door extern onderzoek” aangenomen. Met deze motie heeft de raad besloten om zelf een onderzoek te starten naar de oorzaak van het datalek van eind juli 2025. Tevens is bepaald dat de aard en opzet van de onderzoeksvragen door de raad worden besproken en besloten. Ter uitvoering van deze motie is contact gelegd met het bureau Berenschot. Op basis van input vanuit de fracties en een oriënterend gesprek met de gezamenlijke fractievoorzitters is door het bureau een plan van aanpak/offerte opgesteld. Tijdens het overleg zijn, naast het recente datalek, nog twee aanvullende casussen genoemd die verband houden met het AZC, te weten: 1. Een mogelijk datalek op woensdag 4 juni 2025, waarbij in de zogeheten Sterappel-zaak persoonsgegevens van bezwaarmakers zouden zijn gedeeld met andere bezwaarmakers. 2. Een mogelijk datalek op dinsdag 19 december 2023, waarbij in het kader van een besluit op een verzoek op grond van de Wet open overheid (Woo) persoonsgegevens van de voormalig burgemeester, waaronder diens woonadres, telefoonnummer en IBAN, aan derden zouden zijn verstrekt. Er is besloten de drie casussen gelijktijdig te onderzoeken. In overleg met de fractievoorzitters heeft het bureau de volgende onderzoeksvragen geformuleerd: 1.

Wat zijn de oorzaken en omstandigheden waardoor de (mogelijke) datalekken hebben kunnen ontstaan? 2. Hoe zijn de processen verlopen die hebben geleid tot de (mogelijke) datalekken? Hoe is de interne samenwerking verlopen? 3. Welke interne processen en procedures zijn binnen de gemeente, dan wel wettelijk vastgelegd met betrekking tot persoonsgegevensbescherming, en zijn deze in de betreffende casussen doorlopen? Zo niet, waarom niet en met welke gevolgen? 4. Hoe zijn de processen verlopen na het ontdekken van de (mogelijke) datalekken? Hoe is de interne samenwerking verlopen? Hoe is geacteerd richting betrokkenen (intern, inwoners, raad)? 5. Welke interne processen en procedures zijn binnen de gemeente, dan wel wettelijk vastgelegd na het ontdekken van een datalek en zijn deze in de betreffende casussen doorlopen? Zo niet, waarom niet en met welke gevolgen? 6. Welke lessen kan de gemeente trekken uit de onderzochte casussen, en welke verbeteringen zijn denkbaar teneinde dergelijke risico’s adequater te beheersen? Aanvullend hierop is de vraag geformuleerd: 7. Met wie heeft de gemeente de lijst (met gegevens) wanneer gedeeld?

Beoogd maatschappelijk effect Met het initiëren van een extern onderzoek geeft de raad blijk zich bewust te zijn van de ernst van het datalek en de impact die het heeft bij de getroffen personen. De raad hoopt dat het extern onderzoek kan bijdragen aan het terugwinnen van vertrouwen van burgers in de overheid.

Argumenten • • • •

De raad bepaalt zelf de onderzoeksvragen van het onderzoek; Door de expertise van een extern bureau wordt een gedegen onderzoek uitgevoerd; Een extern onderzoek geeft een onafhankelijk resultaat van de opgedane bevindingen; De bevindingen zullen leiden tot heldere aanbevelingen;

Financiën De kosten van het externe onderzoek worden ten laste gebracht van het budget “Bestuursondersteuning raad” ECL 601001. Via de 4e periodieke begrotingswijziging zal het budget worden aangevuld vanuit post “Onvoorzien”.

2

Communicatie en participatie n.v.t.

Vervolgstappen Het onderzoeksrapport zal worden besproken in een openbare commissie- en vervolgens in een raadsvergadering. Het college zal hierbij worden gevraagd om een reflectie te geven op het rapport. Op basis van de beraadslagingen van de gemeenteraad zal dit leiden tot besluitvorming. De besluitvorming zal zich in eerste instantie richten op de bevindingen en aanbevelingen van het rapport.

3