04 Bijlage 2B Mentimeter bijeenkomst omwonenden Harnaschpolder 18 sept met antwoorden

Bijlage 2 B - Mentimeter

Bijeenkomst omwonenden Harnaschpolder Maandagavond 18 september

U heeft uw zorgen en kansen gedeeld. Over welke onderwerpen wilt u vanavond meer te weten komen? 15%

Veiligheid

13%

Locatie Harnaschpolder

11%

Druk op voorzieningen

14%

Waarom 1 locatie

11%

Afspraken met COA

12%

Verhouding inwoners-vluchtelingen

9%

Woningbouw lokale woningzoekenden

14%

Samenstelling groep vluchtelingen

1

OP WELKE VRAAG WILT U VANAVOND IN IEDER GEVAL EEN ANTWOORD? In totaal 553 reacties op de gestelde vragen VOORSTEL COLLEGE AAN RAAD & BESLUITVORMINGSPROCES Waarom melden we ons als Midden-Delfland vrijwillig aan om vluchtelingen op te vangen? Nederland staat voor een forse uitdaging op het gebied van huisvesting, zowel voor de huidige inwoners als voor de vluchtelingen die we opvangen. De gemeente wil bijdragen aan het oplossen van dit landelijke probleem met de opvang van 225 vluchtelingen voor een periode van vijf jaar in combinatie met de plaatsing van flexwoningen voor 30 tot 60 lokale woningzoekenden. Zo komt er in de gemeente meer ruimte op de woningmarkt en kunnen we vluchtelingen en lokale woningzoekenden een eigen thuis bieden. Dit levert ons niets op, waarom doen we dit? Midden-Delfland wil bijdragen aan de opvang van vluchtelingen. Elke gemeente heeft deze verantwoordelijkheid, ook Midden-Delfland wil deze nemen. In het huidige voorstel komt geld voor de wijk beschikbaar voor (extra) voorzieningen in de openbare ruimte. Daarnaast komen er flexwoningen voor 30 tot 60 lokale woningzoekenden, zoals jongeren en spoedzoekers. Daarmee komt er ruimte op de lokale woningmarkt. Kan dit voorstel nog van tafel? En is er een mogelijkheid dat er dan geen opvang komt? Ja, dat kan. De gemeenteraad kan besluiten om het voorstel van het college in deze vorm af te wijzen.

De kans is echter groot dat Midden-Delfland via de komende spreidingswet alsnog de opdracht krijgt om vluchtelingen op te vangen. Waarom niet wachten op de spreidingswet? Dat kan. Als de raad besluit op een eventuele spreidingswet te wachten dan zijn al de onderdelen van het huidige voorstel van tafel. Zoals de inzet op zorg en veiligheid, de flexwoningen en de toereikende financiële compensatie. Mogelijk zal een enkel onderdeel van dit voorstel nog wel bruikbaar blijken in dat proces. Is dit al een waterdicht plan? Als de gemeenteraad instemt met het voorstel, dan is dit de wijze waarop Midden-Delfland de komende vijf jaar vluchtelingen opvangt. Details worden dan in de komende maanden nog uitgewerkt maar dat basis ligt met het besluit vast. Hoe gaat het informatie- en besluitvormingsproces binnen de gemeente? Het college onderzocht in het eerste kwartaal van 2023 de meningen en ideeën die leven bij inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en verenigingen. Aan de hand van de uitkomsten en de criteria waaraan een geschikte locatie moet voldoen, is de locatie Harnaschpolder - het gebied langs de Harnaschdreef tussen Meerkamp en Westernesse - naar voren gekomen als 2

het meest geschikt. Dit voorstel presenteerde het college op 18 en 19 september aan de omwonenden en de ondernemers van de Harnaschpolder. De raad bespreekt het voorstel van het college vervolgens in de commissievergadering van 11 oktober en beslist tenslotte in de raadsvergadering van 25 oktober of het plan daadwerkelijk gerealiseerd wordt. Waarom niet verspreid met alle gemeentes eerlijk verdelen is eerlijker. Overal een deel. De spreidingswet is nog niet aangenomen. Als die wel wordt aangenomen dan zullen de vluchtelingen verspreidt worden over de gemeenten zoals u voorstelt.

In hoeverre heeft de informatieavond voor omwonenden van Harnaschpolder invloed op het voorstel? De vragen en zorgen van de omwonenden worden meegenomen in het voorstel aan de raad. Ook zijn raadsleden zelf aanwezig geweest tijdens de avond. Zij hebben geluisterd naar uw mening. Hoe kunnen we leren van voorbeelden elders in het land Er is overleg met diverse gemeenten die vluchtelingen opvangen en medewerkers van onze gemeente hebben meerdere opvanglocaties bezocht. Wanneer wordt het centrumplan eindelijk gerealiseerd en komt er een tweede supermarkt? Het centrumplan is na 16 jaar nog niet gerealiseerd, maar dit kan in een jaar geregeld worden? We begrijpen de kritiek op het feit dat de beloofde tweede supermarkt er nog steeds niet is. Ook wij zien de noodzaak daarvan; we zetten ons hiervoor al vele jaren in. Helaas moeten er veel verschillende juridische procedures worden doorlopen voordat het centrum van Den Hoorn verder ontwikkeld kan worden. Komt er een procesmatige evaluatie? Tot nu toe is er alleen een onderzoek verricht. Het is niet gebruikelijk dat procesmatig te evalueren. Er zal een besluit vallen op basis van dit onderzoek. Daarmee voldoet het proces. Waarom verdeeldheid zaaien in de coalitie? Raadsleden zijn vrij een eigen standpunt te bepalen. Vaak gebeurt dat per fracties. Dan kan er dus door fracties en ook binnen fracties anders worden gestemd.

Waarom is dit proces in gang gezet zonder de vraag of Midden-Delfland überhaupt op grootschalige opvang zit te wachten? De vraag is aan de raad gesteld of het doen van een onderzoek passend is. In dat proces van onderzoek is begonnen met een ronde langs de drie dorpen. Het onderzoeksproces is dus begonnen met een vraag aan de samenleving om te reageren. 3

Het kabinet is gevallen vanwege de omstreden spreidingswet, waarom wordt dit voorstel toch behandeld in het college? Als de raad besluit op een eventuele spreidingswet te wachten, dan zijn al de onderdelen van het huidige voorstel van tafel. Zoals de inzet op zorg en veiligheid, de flexwoningen voor lokale woningzoekenden en de financiële compensatie. Mogelijk zal een enkel onderdeel van dit voorstel nog wel bruikbaar blijken in dat proces. Hoe kan het dat een interim burgemeester zo’n groot besluit kan en mag nemen? Waarom krijgt hij zoveel macht? Waarom wachten jullie niet tot de nieuwe burgemeester er is? De opvang van vluchtelingen in Nederland is een landelijk, zeer groot en actueel probleem. Ook waarnemend burgemeesters hebben hierin hun verantwoordelijkheden. De interim burgemeester neemt op dit dossier echter geen beslissingen. Dat doet de raad. Vindt u het sjiek om als vertrekkende burgemeester deze beslissingen te nemen en dan te vertrekken? Ook een waarnemend burgemeester heeft verantwoordelijkheden en moet keuzes maken. De burgemeester neemt geen besluiten op dit dossier. RANDVOORWAARDEN Wat zijn de randvoorwaarden waarop getoetst wordt? • • • • •

Minimaal 50% gezinnen. Opvang van vluchtelingen mag de gemeente geen geld kosten. De locatie mag niet gebouwd worden buiten de rode contouren. Zorg wordt vanuit COA geregeld. Eerstelijnszorg en onderwijs mogen geen belastinggeld kosten van inwoners.

Meer over de randvoorwaarden is te lezen in het raadsvoorstel dat op onze website staat (vergaderdata 11 oktober en 25 oktober 2023). INSPRAAK Hoe kunnen we dit nog tegenhouden? Is er nog inspraak of is alles al rond? Het is aan de gemeenteraad om een beslissing te nemen. U kunt contact zoeken met de raad via de griffier of inspreken tijdens de commissievergadering. Hebben jullie geluisterd naar de inwoners en/of gaan jullie dat nog doen? Wordt er überhaupt iets gedaan met onze opmerkingen? Tijdens informatieavonden en een online peiling is de mening van inwoners gepolst. Ook hebben wij veel e-mails over het onderwerp. Deze hebben wij meegenomen in het advies aan de raad.

4

Waarom wordt er niets gedaan met de zorgen van de inwoners? De gemeenteraad weet wat er leeft onder inwoners. Ze neemt hun zorgen, ideeën en meningen mee in hun besluit. In het advies is ook ingegaan op de zorgen die de bewoners hebben geuit. Ion het advies staat wat zal gebeuren om de reden van de zorg weg te nemen. Waarom is het draagvlakonderzoek zo slecht uitgevoerd? Er is nooit sprake geweest dat er een representatief draagvlakonderzoek zou worden uitgevoerd. We hebben tijdens de duur van de inwonersbijeenkomsten een globale peiling gehouden onder de inwoners die niet naar de bijeenkomsten konden om te achterhalen welke sentimenten er leefden. De raad moet de belangen van het volk behartigen en dat wordt niet gedaan. Op vrijdag 22 september heeft het college een inhoudelijk voorstel gedaan aan de raad. Vanaf dat moment is het aan de raad om te besluiten hoe ze hiermee wil omgaan. Dit besluitvormingsproces verloopt als volgt: • de raad bespreekt het voorstel van het college in de commissievergadering van 11 oktober • en beslist tenslotte in de raadsvergadering van 25 oktober of het plan daadwerkelijk gerealiseerd wordt. Waarom kregen winkeliers geen uitnodiging voor inwoners? Er is beperkt plek in de zaal. Bij de bezorging hebben we daarom een keuze moeten maken in het aantal straten en woningen op basis van de ligging ten opzichte van de voorgestelde locatie.

De winkeliers zaten niet in het bezorggebied. We hebben ruim 1.300 adressen uitgenodigd. Zouden we nog meer uitnodigingen hebben verstuurd, dan hadden we geen plekje kunnen garanderen voor de direct omwonenden. LOCATIE Waarom alleen voorkeur Den Hoorn? Wij hebben al statushouders, die overigens ook niet na 5 jaar weg zijn. Medio 2017 zijn in de Kreekzone in Den Hoorn, in de buurt van de huidige voorkeurslocatie, inderdaad 15 tijdelijke woningen neergezet voor de opvang van statushouders. Destijds is door het gemeentebestuur aangegeven dat deze woningen maximaal 7 jaar zouden blijven staan. Dat betekent dat deze woningen in de loop van 2024 verdwijnen en vervangen worden door permanente bebouwing. Waarom zijn de vorige bewoners daar uitgekocht? Dit was nodig om het gebied in te kunnen zetten als bedrijventerrein. Die bestemming blijft er op. Dit gebruik is tijdelijk. Welke parameters zijn meegenomen toen gezocht werd naar de locatie?

5

De criteria staan in het raadsvoorstel dat het college na 22 september aan de raad aanbiedt. Staat het bestemmingsplan een AZC toe? In het ruimtelijk beleid is sprake van de mogelijkheid om ontheffing te verlenen voor een gebruik dat afwijkt van de beoogde bestemming. Deze ontheffing kan voor maximaal 10 jaar worden gegeven. Om de opvang hier mogelijk te maken is die ontheffing nodig. Daartoe zal t.z.t. de procedure worden doorlopen. Is gekeken naar de clusteringen in de omgeving? We gaan ervan uit dat hiermee wordt bedoeld: clusteringen in vluchtelingenopvang. Nee, hiernaar is niet specifiek gekeken. Van wie blijft de grond? De grond is op dit moment van Bedrijvenschap Harnaschpolder; de grond is nog niet aangekocht. Er is wel een conceptovereenkomst. Duidelijk is dus onder welke voorwaarden de grond kan worden gekocht. Het voorstel over de grondaankoop Harnaschpolder betreft een grotere oppervlakte dan voor de opvang nodig is. De grond die voor de opvang nodig is, maakt inderdaad deel uit van dat voorstel. Ook als de opvang niet doorgaat (dit wordt 25 oktober bekend) blijft het voorstel voor de aankoop van de gronden relevant. Dit omdat de gemeenteraad eerder had aangegeven een grondpositie te willen. Waarom in de nieuwe woonwijk? Waarom niet op een bedrijventerrein? De locatie komt niet middenin de woonwijk, maar op een bedrijventerrein.

Alleen de locatie Harnaschpolder voldoet aan de randvoorwaarden, en alleen op deze plek kan op korte termijn een opvang gerealiseerd worden. Als de gemeente zich wil inzetten voor 225 woningen, waarom wil het COA dan ook geen bijdrage leveren als we in drie kernen drie gelijke locaties ontwikkelen? Daar is veel meer draagvlak voor. Waarom geen verdeling over de drie kernen? Bij de start van het onderzoek in Midden-Delfland is uitgegaan van één locatie. Na het vaststellen van de onderzoeksopdracht door de raad is primair met die insteek de dialoog met de samenleving gevoerd. Uit de gesprekken met de samenleving kwam inderdaad we wens om ook te onderzoeken of opvang verspreidt over meerdere locaties mogelijk is. Dat blijkt niet haalbaar binnen de gestelde randvoorwaarden ten aanzien van veiligheid en zorg. Ook is kleinschalige opvang veel duurder dan langdurige opvang van meer vluchtelingen op 1 locatie. Het COA regelt en financiert op grotere opvanglocaties (voorkeur is 300 personen) faciliteiten op het gebied van veiligheid, zorg, participatie en integratie. Daar komt nog bij dat het COA op grotere locaties meer experts, zoals woonbegeleiders, therapeuten kan inzetten en meer activiteitenprogramma’s kan opzetten, waardoor de bewoners een goede dagstructuur hebben. Op de 81

6

locaties in Nederland die het volledige steunpakket krijgen zitten gemiddeld 359 mensen. Voor kleinere locaties moeten gemeenten over deze faciliteiten specifieke afspraken met het COA maken. Het komt er in de praktijk op neer dat het COA veel van de voorzieningen niet regelt en hier een op aantal opvangplaatsen gebaseerde vergoeding voor geeft. De gemeente kan daarvoor de voorzieningen niet zelf organiseren en betalen. Dat leidt dus tot een probleem. Daarnaast leiden verspreide locaties tot fors hogere bouwkosten (driemaal riolering, wegen, nutsvoorzieningen) en zou het aanbod van flexwoningen voor lokale woningzoekenden komen te vervallen. Kiezen we als gemeente toch voor kleinere en meerdere locaties, dan betekent het dat de eigen inwoners veel meer belasting moeten gaan betalen. Niet alle inwoners van Midden-Delfland kunnen dit opbrengen. Het college vindt het daarom onverantwoordelijk om dit als optie voor te stellen aan de raad. Tenslotte. Een veel gehoorde aanname dat het COA op honderden locaties kleine groepen opvangt is niet juist. Het COA vangt wel op een tiental locaties alleenstaande minderjarigen op in groepen van 20 tot 50 jongeren. Daarnaast vangt het COA een aantal uitgeprocedeerde jongeren op in kleinschalige woongroepen. Op de website van het COA zijn deze gegevens terug te vinden.

Op de kleinere locaties waar de gemeenten dus aan meebetalen, wonen gemiddeld 159 personen. Waarom is gekozen voor Den Hoorn, Harnaschpolder, en niet voor Schipluiden of Maasland? In Schipluiden en Maasland zijn geen locaties die voldoen aan de randvoorwaarden én waar op korte termijn een opvang gerealiseerd kan worden. Alleen in de Harnaschpolder in Den Hoorn is er een locatie die voldoet aan de voorwaarden en waar op korte termijn opvang gerealiseerd kan worden. Waarom is deze locatie eerst afgewezen als woonlocatie en is deze wel geschikt voor flexwoningen en azc? Dit kan alleen omdat de locatie hier tijdelijk voor wordt ingezet. Mocht u tegen de opvang zijn dan is het mogelijk een geruststelling dat dit gebruik van deze locatie na de periode van ontheffing moet eindigen. Welke andere locaties zijn in overweging genomen? De informatie over de andere locaties is niet openbaar. Er ligt reeds een Woo verzoek om deze wel openbaar te maken. Dat wordt nu juridisch bekeken. Het is relevant om te weten dat het niet nodig is om eenzelfde verzoek in te dienen. Van een groslijst met rond de 40 opties zijn er 20 locaties nader bekeken. Het college zal deze locaties niet actief openbaar maken. Zo wordt voorkomen dat er onrust ontstaat over locaties die niet worden voorgesteld aan de raad. De 7

locaties zijn afgevallen op basis van de criteria die zijn opgesteld. De criteria staan genoemd in de raadsbijlage, deze vindt u op onze website via www.middendelfland.nl/opvang-en-flexwoningen. In de raadsbijlage worden de vier opties van de “shortlist” met elkaar vergeleken. Van de drie niet voorgestelde opties worden de locatiegegevens niet genoemd. Dit gaat over gemeente Midden-Delfland, waarom op de grens met Delft? De locatie Harnaschpolder is de enige locatie in Midden-Delfland die voldoet aan de randvoorwaarden en die eveneens op korte termijn beschikbaar is. Waarom hier en waarom grootschalig? Er is nooit aan ons gevraagd of we het willen? De gemeente Midden-Delfland levert getalsmatig niet het aandeel voor de vluchtelingenopvang dat verwacht wordt. Dus de gemeente moet iets gaan doen. Zeker in aanloop naar een wet waarin de vluchtelingen worden verdeeld is het nodig om een eigen keuze te maken. Als een gemeente rond de 300 vluchtelingen opvangt dan mag het COA veel ondersteuning leveren. Het COA biedt ons die ondersteuning bij 225 plaatsen. Hoe ziet de locatie er uit? Bij het raadsvoorstel zit een impressie van de locatie en een impressie van de woningen. Hoe en onder wie is het voorstel gedaan? De raad heeft het college opdracht gegeven dit onderzoek uit te voeren. Het college voert die opdracht nu uit. Het college levert het onderzoek op aan de raad.

De raad beslist. Waarom überhaupt in Nederland Dit omdat er mensen in Nederland Asiel aanvragen. De vluchtelingen zijn vaak afhankelijk van de mensensmokkelaars voor wat betreft het land waar ze terecht komen. Als de vluchtelingen konden kiezen dan bleven ze in het eigen land. Als ze eenmaal moeten vluchten dan willen ze graag naar een land waar geen oorlog is en gewerkt kan worden aan een stabiel bestaan. Waarom gebruikt de gemeente Den Hoorn als afvoerputje? De gemeente betreurt het dat dit in Den Hoorn zo ervaren wordt. Waarom niet tussen Den Hoorn en De Lier? Genoeg ruimte daar in de weilanden. Een van de criteria is dat niet buiten de bebouwde omgeving (de rode contour) mag worden gezocht. Voor een locatie zoals u die zouden de kosten best fors zijn omdat wegen, riolering, nutsvoorzieningen dan allemaal moeten worden

8

aangelegd. Ook zal het dan moeilijk zijn om mensen te laten integreren in de samenleving en onze taal te leren. Waarom deze locatie? Het is niet gepast, druk op het gebied, niet veilig, criminaliteit. Tussen bedrijven. Het is geen gezond woongebied. Het klopt dat vluchtelingen na alles wat zij hebben meegemaakt, gebaat zijn bij rust en privacy. Maar tegelijkertijd is er landelijk ook een enorme uitdaging op het gebied van huisvesting voor vluchtelingen. Uit onderzoek blijkt, dat bedrijventerrein Harnaschpolder de enige opvanglocatie is die Midden-Delfland op korte termijn kan realiseren. Bepaalde type bedrijven, hoogspanningsmasten en een snelweg willen we inderdaad niet combineren met permanente bewoning. De momenteel in Harnaschpolder gevestigde bedrijven zijn echter niet van dien aard dat dit niet kan. Ook is op basis van een modelstudie onderzocht of de waarden op het gebied van luchtkwaliteit en geluid op het perceel binnen een redelijke bandbreedte vallen. Dat lijkt zo te zijn. Dat staat los van de verantwoordelijkheid die het gemeentebestuur voelt om - als dat nodig blijkt - hierover aanvullende afspraken over te maken met het COA. Waarom zo dicht bij de Kerkpolder? Dat is heel dichtbij. Er is op basis van criteria bepaald wat de voorgestelde locatie is geworden.

De afstand tot de kerkpolder was hierbij geen criterium Wat is het belang voor (de inwoners van) Den Hoorn? Voor degenen die dat belangrijk vinden is een onderdeel van het voorstel om direct bij aanvang 30 en na vijf jaar 96 woningen beschikbaar te hebben in Den Hoorn voor lokale doelgroepen. Waarom zoveel op 1 locatie? Vanuit mijn professie als korporaal der mariniers weet ik dat deze cultuur een gevaar is voor de directe omgeving. U legt een verband tussen het aantal op een locatie, cultuur en uw functie. Hierdoor wordt uw vraag misschien niet goed begrepen. Het aantal is relevant om tot afspraken met het COA te kunnen komen waarmee het voorstel aan de door de gemeente gestelde voorwaarden voldoet. Waarom op een stuk grond dat gekocht moet worden terwijl andere plekken al van de gemeente zijn? De gemeente heeft geen stuk geschikte bouwgrond vrijelijk beschikbaar. Hoe handhaven we de goede kwaliteit van het dorp? Dat doet het dorp zelf. De mensen die in deze opvang komen wonen zullen zoveel mogelijk integreren in aanloop naar het eventueel toekennen van een status en het krijgen van een Nederlands paspoort.

9

Waarom terugkomen op eerdere belofte om nieuwe opvang niet in Den Hoorn te plaatsen? Deze belofte is niet bestuurlijk bekend. Wat is de noodzaak van een nieuwe locatie als de spreidingswet er misschien niet komt? Met het wel of niet aannemen van de wet neemt het aantal asielzoekers niet af. Alleen ontbreekt dan de dwang om opvang te realiseren. Op dit moment is die er ook nog niet. Dat leidt tot de mogelijkheid om afspraken te maken over de voorwaarden. PERIODE Gaat er überhaupt gehouden worden aan de 5 jaar? Het staat vast dat deze locatie weer ter beschikking komt voor het vestigen van bedrijven. Met het COA wordt, als de raad instemt, een overeenkomst gesloten voor 5 jaar. Het gebruik van de locatie voor opvang eindigt dan. Na een acceptabele vergoeding voor de restwaarde komen de 66 woningen dan in potentie beschikbaar voor lokale doelgroepen. In totaal zijn er dan 96 woningen beschikbaar. Wens is om deze woningen dan elders in Den Hoorn neer te zetten, zodat die gemeenschap daarvan het meest profiteert. Het college wil de komende vijf jaar benutten om dat mogelijk te maken. AFSPRAKEN COA Hoe kan het college garanderen dat beloftes kunnen worden nagekomen? Ook gezien de burgemeester interim is en niet verantwoordelijk gehouden kan worden. Er wordt een bestuursovereenkomst opgesteld.

Alleen volgens de afspraken die daarin staan, zullen (als de raad instemt met het voorstel) vluchtelingen worden opgevangen in Midden-Delfland. In de overeenkomst staan afspraken over het aantal bedden en het aantal vluchtelingen. Deze aantallen deelt het COA met de gemeente en we zijn bevoegd erop te controleren. Door COA gewenste aanpassingen zijn alleen mogelijk in samenspraak met de gemeente. Hoe ziet de privaat rechterlijke overeenkomst met COA eruit? Met het COA worden diverse overeenkomsten gesloten. Het begint met een bestuursovereenkomst waarin de afspraken in de basis worden vastgelegd. Onder deze bijeenkomst liggen al veel regelingen die afdwingbaar zijn. Verderop in het proces worden detailafspraken gemaakt. Een belangrijke daarvan is de huurovereenkomst die met het COA zal worden gesloten voor het gebruik van de grond. In die opzegbare overeenkomst zullen de voorwaarden voor het gebruik worden opgenomen. Wie zegt dat het COA doet wat het belooft? 10

We sluiten met het COA een overeenkomst af. Ook worden afspraken in contracten vastgelegd. Wat levert het de gemeente en burgers op? Het is mogelijk dat iemand trots is op de prestatie. Anderen zijn misschien blij met de woningen die er komen. Weer anderen zijn tevreden omdat het nu onder gunstige voorwaarden gebeurt en daardoor de belasting niet stijgt. Er zullen ook mensen zijn die menen dat het per saldo niets gunstigs oplevert. Heeft het COA zich het afgelopen jaar aan alle afspraken gehouden? Wij kunnen deze vraag niet beantwoorden omdat wij niet de instantie zijn die zicht houdt op al de afspraken van het COA. Wij gaan zicht houden op de afspraken die wij met het COA maken.

BEWONERS VAN DE LOCATIE Waarom zoveel (225) asielzoekers terwijl COA 150 hanteert als minimum, en we volgens de spreidingswet 100 vluchtelingen zouden moeten opvangen? Waarom een AZC dat 12x groter is dan omliggende gemeentes naar rato? Alleen bij een substantieel aanbod heb je onderhandelingsmogelijkheden. Het aantal van 150 is eerder genoemd. Vanaf 150 begint het COA voorzieningen te leveren. Bij 300 is dat optimaal. Soms kan een gemeente ook deze goede afspraken maken bij een iets lager aantal, dat is echt een uitzondering. Het COA heeft het getal van 150 overigens niet onvoorwaardelijk genoemd. Het COA gaf hierbij aan dat dit een aantal voor een enkele locatie kan zijn mits er dan een tweede van diezelfde omvang nabij is. Aantal AMA’s Tegenwoordig worden de jongeren AMV genoemd. Alleenstaande minderjarige vreemdelingen. Het aantal dat in het voorstel staat is 25. Deze jongeren worden opgevangen in een situatie die lijkt op een gezinsvervangend tehuis waarbij de jongeren intense begeleiding krijgen en er 24 uur per dag iemand beschikbaar is. Asielzoekers of statushouders? Dit voorstel betreft een opvang voor asielzoekers (vluchtelingen). Wat wordt de samenstelling van de vluchtelingen? En hoe wordt deze samenstelling gegarandeerd? Met COA worden concrete afspraken gemaakt over de samenstelling van de groep vluchtelingen die in Midden-Delfland wordt opgevangen.

Deze afspraken worden vastgelegd in een bestuursovereenkomst. Midden-Delfland vangt op:

11

• •

maximaal 25 jongeren (Alleenreizende Minderjarige Vluchteling, AMV) met bijbehorende ondersteuning, van de overige bewoners: o 50% gezinnen die langer dan 6 maanden in de asielprocedure zitten; o en 50% vluchtelingen die langer dan 6 maanden in de asielprocedure zitten. Dit betekent dat deze mensen mogen werken.

Op de aantallen vluchtelingen die het COA opvangt (ruim 55.000) lijkt het wél mogelijk om afspraken te maken over het aantal waarover Midden-Delfland nu afspraken maakt (225). Zitten de 25 AMV’ers ook al 6 maanden in de procedure? Of komen zij nieuw aan? Nee, zij zitten nog niet 6 maanden in de procedure. Zij krijgen op de locatie wel zeer intensief begeleiding. Wie gaat er op het AZC wonen tussen de asielzoekers? Degene die zich daarvoor aanmeldt. Tot de 30 wooneenheden zijn gevuld. Uit welk land komen de vluchtelingen? Dat is nu niet bekend. Het duurt nog minstens 18 maanden vanaf het raadsbesluit voordat er mensen wonen. Als dat mensen betreft die dan zes maanden in Nederland zijn dan zijn deze misschien nu nog niet onderweg naar Nederland. Op dit moment zijn er veel Syriërs in de asielprocedure. Waarom? We hebben al statushouders. In ons land worden statushouders, Oekraïners, vluchtelingen, TBS’ers en nog veel meer groepen gehuisvest. Overal zijn aparte regelingen voor. Het is niet zo dat als er één groep wordt gehuisvest de andere groepen dan niet meer gehuisvest hoeven te worden. Waarom zoveel alleenstaande mannen? De kans dat veel van de 100 personen die mogen werken en zes maanden in de procedure zitten mannen zijn is groot. Deze mannen zijn nu eenmaal in ons land.

Hoe houden jullie de vluchtelingen bezig? Krijgen ze werk? Asielzoekers mogen na zes maanden in de asielprocedure in Nederland onder bepaalde voorwaarden werken. Daar is een tewerkstellingsvergunning voor nodig die de werkgever moet aanvragen en mag maximaal 24 weken per jaar. Dat is een verschil met de vluchtelingen uit Oekraïne, zij mogen direct aan de slag vanwege Europese bepalingen. Uit onderzoek blijkt dat werk een belangrijk onderdeel is van integratie. Dat slechts rond de 4% van deze groep werkt, heeft te maken met de 12

belemmeringen die er zijn. Op dit moment mogen vluchtelingen betaald werk verrichten voor maximaal 24 weken vanaf het moment dat ze 6 maanden in Nederland zijn. Relevant is dat er een uitspraak is gedaan door een rechter dat de huidige maximale termijn van 24 weken per jaar die een vluchteling mag werken in strijd is met het doeltreffendheidsbeginsel. Die uitspraak komt erop neer dat het UWV niet zomaar een werkvergunning mag weigeren die gericht is op meer dan deze 24 weken. Daarmee ontstaat er een groter potentieel werkaanbod. Eén van de reële opties die we als gemeente hebben besproken met het COA is om de werkwijze toe te passen waarbij samen met een uitzendbureau gekeken wordt naar de mogelijkheden in de regio. Op die manier wordt zo deskundig mogelijk de potentie van de bewoners aan werk gekoppeld. In enkele (buur-) gemeenten zoals in Leiden, Gouda en Wassenaar is hiermee al goede ervaring opgedaan. Deze werkwijze kunnen we in onze gemeente ook toepassen. Het ligt voor de hand dat we eerst met de lokale ondernemingen, potentiële werkgevers, spreken om te bezien hoe zij hier tegenaan kijken. Als de raad instemt met het voorstel, dan komt er op de locatie een Meedoenbalie. Daar kunnen alle bewoners terecht voor een divers participatieaanbod, zoals (vaak) zelfwerkzaamheid, vrijwilligerswerk, sport en recreatie als ook begeleiding naar betaald werk.

De coördinator Meedoenbalie coördineert vraag & aanbod aan participatieactiviteiten. Bij de meeste Meedoenbalies werken deze medewerkers van het COA samen met de lokale vrijwilligerscentrale. Ook wordt er samengewerkt met gemeenten, werkgevers en lokale (maatschappelijke) organisaties om een breed aanbod te creëren. Veel voorkomende vrijwilligersactiviteiten zijn: koken en uitserveren bij wijkdiners, helpen bij sportevenementen zoals water uitdelen, groenbeheer en zwerfafval opruimen met buurtgenoten. Meedoenactiviteiten kunnen ook sport en recreatie zijn. Is er onderzoek gedaan of er inwoners van Midden-Delfland interesse hebben om daar te wonen? Nee, hiernaar is geen specifiek onderzoek gedaan. Midden-Delfland heeft, net als vrijwel alle andere gemeenten in Nederland, een groot tekort aan woningen voor jongeren en spoedzoekers. Uit de gegevens die we wel hebben en de roep vanuit de samenleving om woningen is de inschatting dat er behoefte aan is. FINANCIEEL Hoeveel duurder is meerdere kleinere locaties? Dit overzicht is niet in detail gemaakt. Dat zou pas kunnen als de drie locaties benoemd zijn. Zover is het niet gekomen. Het financiële inzicht is wel ver genoeg opgewerkt om te concluderen dat dit niet betaald kan worden door MiddenDelfland.

De aanleg van nutvoorzieningen, wegen, gebouwen op 3 locaties, het doorlopen van 3 afzonderlijke bestemmingsplanprocedures en het feit dat de ondersteuning die vanuit het COA wordt geleverd afneemt en dat deze afname 13

ten laste komt van de gemeente maken het financieel onhaalbaar. Ook voldoet het niet aan de randvoorwaarde dat het COA de kosten moet betalen. Dit wordt gecombineerd met het feit dat de veiligheidsmaatregelen die op een kleinere locatie kunnen worden geboden niet voldoen aan de randvoorwaarde van de raad en de wensen van de samenleving op dit punt. VEILIGHEID COA is verantwoordelijk voor het eigen terrein. Wie is er verantwoordelijk voor erbuiten? En wie neemt de verantwoording? Asielzoekers kun je immers niet opsluiten. Als het gaat om de buitenruimte, dan is de politie verantwoordelijk. Hiermee maken we afspraken. We krijgen ook budget, bijvoorbeeld om jongerenwerk te faciliteren. Soms is inderdaad assistentie van de politie nodig. Maar in elke groep mensen zijn mensen die grotere of kleinere strafbare feiten plegen. Dat geldt ook voor de groep vluchtelingen die worden opvangen, maar daarop heeft hun huidskleur, religie of afkomst geen invloed. Het COA vangt asielzoekers op 214 locaties in Nederland. En natuurlijk vinden daar soms incidenten plaats, maar de 2 locaties die beeldbepalend zijn in de Nederlandse media ten aanzien van incidenten zijn Budel en Ter Apel. Daar speelt echter heel andere problematiek dan op de andere locaties. In Den Haag, Wassenaar, Zoetermeer, Katwijk, Rotterdam vangt het COA op een aantal locaties veel meer dan 500 mensen op.

Hier vinden nauwelijks incidenten plaats waar omwonenden overlast van ervaren. Dat geldt ook voor gemeenten zoals Velp en Gorinchem, waar de opvanglocatie midden in het dorp ligt. Het COA is verantwoordelijk voor de veiligheid op al haar locaties. Dit doet de organisatie in samenwerking met de beveiligingsorganisatie Trigion. Tussen 08.00 en 22.00 uur zijn er medewerkers van het COA op de locatie aanwezig. Daarnaast zijn er 24 uur per dag, 7 dagen in de week beveiligers. Waar nodig is er contact tussen het COA en de politie. Belangrijk om te onthouden is, verreweg de meeste bewoners asiel c.q. internationale bescherming nodig hebben omdat zij vluchten voor oorlog en geweld in hun thuisland. Uit onderzoek blijkt dat deze mensen vooral zoeken naar een veilig land waar zij een stabiele toekomst kunnen opbouwen. Waarom een vluchtelingenopvang tussen zoveel kinderen? Kunnen mijn kinderen nog buiten spelen? En hoe garandeer je de veiligheid van onze dochters? Nederland is dichtbevolkt. Ook is het zo dat opvang moet aansluiten op voorzieningen en de mogelijkheid om deel te nemen aan de maatschappij. Er zijn dus altijd andere personen die in de buurt wonen. Daar zijn ook kinderen bij. Deze kunnen buiten spelen. 14

Hoe is het met de veiligheid geregeld voor de winkeliers? De impact van een vluchtelingenopvang op de detailhandel heeft de aandacht van gemeente, COA, politie en OM. Na het raadsbesluit wordt dit opgepakt voor Midden-Delfland. Hoe waarborgt de politie de veiligheid? Komt er de komende 5 jaar meer politie? En hoeveel wijkagenten komen er bij? De politie waarborgt de veiligheid. Die is nu goed. Dit komt omdat er proportioneel goede inzet is. De politie werkt ook op andere plaatsen in het land waar een opvang is. De politie is dus bekend met wat er echt gebeurt. Dit geeft op voorhand geen reden om de capaciteit te herzien. Hoe zit het met de verkeersveiligheid? Dit heeft onze aandacht en wordt uitgewerkt na het raadsbesluit. Hoe wordt de veiligheid voor de vluchtelingen zelf gegarandeerd? De vluchtelingenopvang wordt beveiligd. Er zal geen vrij toegang zijn tot de locatie. Hoe gaat de gemeente orde en netheid waarborgen? Lukt nu al niet op kleine schaal. Ieder mens heeft zijn of haar eigen mening over orde en netheid. Bij een opvang wordt dit afgedwongen door een locatie manager. Elke overtreding wordt geregistreerd als incident en leidt tot een sanctie. Als iemand die hier komt wonen als de neiging zou hebben om niet steken te laten vallen op dit gebied dan zijn er dus maatregelen die worden genomen. Dit leidt ertoe dat de opvanglocatie ordentelijk is.

WONINGWAARDE IN DE OMGEVING Wat is de voorspelling wat het gaat doen met de waarde van onze woningen? De waarde blijft gelijk. De rijksuniversiteit Groningen heeft dit onderzocht. Bij permanente locaties groter dan 500 is sprake van een waardedaling. Bij kleinere locaties is dat niet het geval. Ook is het zo dat na 5 jaar dit gebruik van de locatie vervalt. Hoe gaat de gemeente om met dalende woningwaardes? Ieder is vrij een waardeclaim in te dienen. Informeert u zichzelf wel eerst goed. Op diverse websites kunt u lezen dat er gaan waardedaling is als het bestemmingsplan niet wordt gewijzigd. In dit geval wordt dat plan niet gewijzigd. VOORZIENINGEN ALS ZORG & ONDERWIJS

15

Welke voorzieningen levert het op voor de wijk? Voor de wijk komt geld beschikbaar, bijvoorbeeld voor de inrichting van de openbare ruimte en groen. De besteding moet nog nader worden ingevuld. Waar moeten de kinderen naar school in Den Hoorn? De scholen en crèche zitten vol en er zijn wachtlijsten. Is er geen plek op de scholen en crèche, dan worden deze voorzieningen op een aparte plek geregeld. Het COA betaalt het eventueel benodigde vervoer. Hoe zit het met de druk op voorzieningen als onderwijs en zorg? COA vangt de eerstelijnszorg op en het onderwijs. Ook wordt er gekeken naar basis- en middelbare scholen; past er een extra klas op de opvanglocatie? Hiervoor komt extra financiering. Zo probeert COA het bestaande systeem te ontlasten. Wanneer komen de extra scholen, opvang en supermarkt? Wanneer de opvang komt is niet bekend. Dat volgt na het raadsbesluit. Voor de supermarkt is goede hoop. In dit traject is de gemeente slechts een van de spelers. Er is veel afhankelijk van anderen. Er worden goede stappen gezet. Extra scholen zijn niet voorzien. Wel wordt, zoals gebruikelijk regelmatig een goede analyse gemaakt van de huisvestingsvraagstukken van scholen. Dat loopt nu ook. We gaan hier in 2024 passende inzet op plegen. Hoe zit het met de druk op de zorg? De zorg wordt volledig geregeld door COA.

GezondheidsZorg Asielzoekers (GZA) voert de curatieve zorg uit aan vluchtelingen en de GGD’en en JGZ-instellingen de publieke gezondheidszorg. GZA verzorgt de huisartsenzorg voor asielzoekers op of nabij elk asielzoekerscentrum. Een team met een huisarts, praktijkverpleegkundige, doktersassistent en POH-GGZ (Praktijkondersteuner Huisarts–GGZ) verzorgt spreekuren. Het COA heeft daarnaast een team van woonbegeleiders, casemanagers, programmabegeleiders en taaldocenten (NT2). Zij begeleiden zowel groepen vluchtelingen als individuele bewoners. Door deze inzet vanuit het COA wordt het reguliere zorgaanbod in MiddenDelfland dus niet belast. INTEGRATIE Hoe wordt de sociale integratie/inburgering in de lokale gemeenschap bevorderd? Het COA heeft hier heel veel ervaring in. Er zijn verplichte zaken zoals taalles en onderwijs in de Nederlandse cultuur en gebruiken. Daarnaast is het volgende voorzien voor op deze locatie (als die er komt): Op een locatie worden vrijwilligers uit de omgeving betrokken. Het is de ervaring van het COA dat hier spontaan een aanbod komt en dat dit enorm veel helpt bij 16

integratie en acceptatie. In elke situatie is de exacte vorm anders maar te denken valt bijvoorbeeld aan samen koken/eten, een 1-1 buddy systeem, helpen bij de fietsenwerkplaats, taallessen, samen sporten en zo voort. Het COA zal hier de lokale vrijwilligersorganisaties bij betrekken. Tussen het raadsbesluit en de realisatie zit anderhalf jaar. Die periode wordt benut om dit verder uit te werken zodat bij de start er gelijk een aanbod is. Er komt op de locatie ook een “Meedoenbalie”. Daar kunnen alle bewoners terecht voor een divers participatie-aanbod, zoals (vaak) zelfwerkzaamheid, vrijwilligerswerk, sport en recreatie als ook begeleiding naar betaald werk. De coördinator Meedoenbalie coördineert vraag & aanbod aan participatieactiviteiten. Bij de meeste Meedoenbalies werken deze medewerkers van het COA samen met de lokale vrijwilligerscentrale (zoals SW-MD). Ook wordt er samengewerkt met gemeenten, werkgevers en lokale (maatschappelijke) organisaties om een breed aanbod te creëren. Op dit moment mogen asielzoekers mogen betaald werk verrichten voor maximaal 24 weken vanaf het moment dat ze 6 maanden in Nederland zijn. Relevant is dat er recent een uitspraak is gedaan door een rechter dat de huidige maximale termijn van 24 weken per jaar die een vluchteling mag werken in strijd is met het doeltreffendheidsbeginsel.

Die uitspraak komt erop neer dat het UWV niet zomaar een werkvergunning mag weigeren die gericht is op meer dan deze 24 weken. Daarmee ontstaat er een groter potentieel werkaanbod de doorwerking van deze uitspraak is echter nu nog niet in regels opgenomen. Een van de reële opties die we als gemeente hebben besproken met het COA is om een werkwijze toe te passen waarbij samen met een uitzendbureau gekeken wordt naar de mogelijkheden in de regio. Op die manier wordt zo deskundig mogelijk de potentie van de bewoners aan werk gekoppeld. In enkele (buur)gemeenten is hier al goede ervaring mee opgedaan. Deze werkwijze kunnen we in onze gemeente ook toepassen. Het ligt voor de hand dat we echter eerst met de lokale ondernemingen, potentiële werkgevers, spreken om te bezien hoe zij hier tegenaan kijken. Dit zal in de komende maanden concreet worden gemaakt. Als de ondernemers in de directe omgeving geen gebruik willen of kunnen maken van het aanbod dan zal dus worden doorgeschakeld naar de optie van een uitzendbureau.

17