SociaalPlein MG Def
Tekst van het document
PROJECTPLAN
Sociaal Plein Midden-Groningen
Initiatiefnemers Wout de Boer Bert Kolk Henk Slagter Irma van der Meij-de Haan
Inhoud Begeleidend schrijven
3
1.0 Inleiding
5
2. De context van het Sociaal Plein Midden-Groningen
6
3. Wat houdt dat in, het Sociaal Plein Midden-Groningen
8
1.1 Het doel van dit plan 1.2 Wat is het probleem? 1.3 Welke oplossing zien we?
2.1 2.2 2.3
3.1. 3.1.1 3.1.2 3.1.3 3.2. 3.2.1 3.2.2 3.2.3
De sociale staat van Midden-Groningen Werken aan de hand van het Kompas Midden-Groningen De gemeente Midden-Groningen als verbinder
5 5 5
6 7 7
Het concept: één plein voor iedereen Het karakter van het Sociaal Plein Meer dan alle organisaties onder één dak Samen bereik je meer dan alleen, ook in de exploitatie Schets van het gebouw De opzet van het gebouw De ligging van het gebouw Duurzaamheid en energiegebruik
8 8 8 9 10 10 11 11
4. Wat levert dat op, het Sociaal Plein Midden-Groningen?
12
5. Wat is er nodig om het Sociaal Plein te realiseren?
15
4.1 4.1.1 4.1.2 4.1.3 4.1.4 4.1.5 4.2 4.2.1 4.2.2 4.2.3
5.1. 5.2 5.3 5.4 5.4.1 5.4.2
1
Wat levert het de samenleving op? Lokale hulp op één plek Verhogen van de kwaliteit van dienstverlening Het verbinden van formele en informele hulp Aantrekkelijk voor vrijwilligers Het vergroten van zelfstandigheid van inwoners Welke financiële besparingen kunnen door het Sociaal Plein worden bereikt? Huisvestingskosten 11 Energiekosten 12 Gemeentelijke dienstverlening 12
De organisatie van het Sociaal Plein Benodigde oppervlakten De locatie van het gebouw Bestaande bouw of nieuwbouw Bestaand gebouw Nieuwbouw
12 13 13 13 14 14 14 14 14 14
15 15 15 16 16 16
~Jan Willem van Aalst (Creative Commons)
6. Financiering
17
Bijlage 1. Overzicht van de betrokken organisaties
18
Bijlage 2. Overzicht van de benodigde vierkante meters
21
Bijlage 3. Voorzet mogelijk financieringsmodel Sociaal Plein
23
Bijlage 4. Hoe verder – stappenplan voor de gemeente
25
6.1 6.2 6.3
B1.1 B1.2 B1.3 B1.4 B1.5 B1.6 B1.7 B1.8
Benodigde middelen Samen met de gemeente Mogelijke financiers buiten de gemeente Humanitas Midden-Groningen Kledingbank Maxima Midden-Groningen De Midden-Groningse Uitdaging (Huisraadbank) Speelgoedbank Amalia Computerbank DIG050 De Voedselbank Midden-Groningen Stichting Leergeld Organisaties die ook meedenken
B2.1. Humanitas Midden-Groningen B2.2. Kledingbank Maxima Midden-Groningen B2.3. De Midden-Groningse Uitdaging (Huisraadbank) B2.4. Speelgoedbank Amalia B2.5. Computerbank DIG050 B2.6. De Voedselbank Midden-Groningen B2.7. Stichting Leergeld Organisaties die mogelijk ook zouden kunnen worden ondergebracht: B2.8. Werkpro B2.9. Stichting Goed Bezig B2.10. Kwartier Zorg en Welzijn B2.11. De Kredietbank
17 17 17 18 18 19 19 19 19 20
21 21 21 21 21 22 22 22 22 22 22
2
Begeleidend schrijven In vergelijking met andere gemeenten in Nederland behoort de gemeente Midden-Groningen tot de gemeenten met een hoog gebruik van maatschappelijke ondersteuning. Om hier verandering in te brengen, werd in 2019 door de gemeenteraad de nota Sociale Veerkracht aangenomen, waarin werd aangegeven dat de gemeente samen met inwoners en maatschappelijke partners een leerproces in gaat. De ambitie van de gemeente is om als verbinder op te treden en een brug te slaan tussen verschillende sociaal-maatschappelijke (vrijwilligers) organisaties in de gemeente Midden-Groningen. Midden-Groningen kent vele (vrijwilligers-)organisaties, die zich bezighouden met de ondersteuning van inwoners van de gemeente Midden-Groningen die belemmeringen ondervinden bij hun functioneren in de maatschappij. Een aantal van deze organisaties heeft op dit moment te maken met problemen rondom huisvesting. Vanuit deze gedeelde problematiek zijn zij in gesprek geraakt en is het idee voor een Sociaal Plein Midden-Groningen ontstaan. Het Sociaal Plein is in het beginsel een gebouw waarin verschillende sociaal-maatschappelijke (vrijwilligers) organisaties zijn ondergebracht. Gezamenlijk in één pand, waardoor een ontmoetingsplek ontstaat voor vrijwilligers en/of medewerkers en kruisbestuiving tussen organisaties kan plaatsvinden.
Uitgangspunt hierbij is dat álle inwoners van de gemeente Midden-Groningen voldoende kunnen participeren in de samenleving en hiervoor binnen het Sociaal Plein direct worden verwezen naar alle beschikbare, geschikte hulp. Een aantal organisaties is inmiddels aangehaakt bij het idee van een Sociaal Plein in Midden-Groningen. Deze initiatiefnemers zien in het realiseren van het Sociaal Plein een belangrijke stap om uit de huidige achterstandssituatie te raken en de gemeente haar rol als verbinder te laten oppakken. Een werkgroep heeft dit projectplan opgesteld. Het Sociaal Plein is een gebouw met een open karakter en een centrale ruimte waar men wordt ontvangen en ieder zich welkom voelt. Door in het gebouw veel met elkaar in contact te zijn, kunnen (vrijwillige) medewerkers van organisaties ook naar elkaar doorverwijzen of van elkaar leren. Iedere organisatie heeft in het Sociaal Plein een eigen ruimte. De voorzieningen worden effectief ingezet door daar waar mogelijk gezamenlijk gebruik te maken van ruimte, apparatuur en andere voorzieningen. Het is een plek waar veel mensen komen en waar het gemeentelijk beleid in de praktijk handen en voeten kan krijgen. Ook andere (gemeentelijke) voorzieningen kunnen deelnemen in het Sociaal Plein. Hierdoor krijgt de samenwerking tussen formele en informele hulp een impuls.
De betrokken organisaties denken met dit plan het huisvestingsprobleem op te lossen, energie-neutraler te kunnen worden en daarmee kostenbesparend te zijn voor de gemeente. Ook de betrokken vrijwilligers krijgen hiermee een prachtige plek om hun inzet/werkzaamheden te verrichten. Met dit projectplan hopen de initiatiefnemers samen met de gemeente op zoek te gaan naar de mogelijkheden om dit plan te realiseren. Een stappenplan hiervoor is opgenomen in bijlage vier. Eén duidelijke conclusie kunnen we vooropzetten: er moet nog hard gewerkt worden om het Sociaal Plein te realiseren. Direct daarna kunnen we stellen dat het zeker de moeite waard is om ons met z’n allen hiervoor in te zetten. Voor de gemeente, als partner in het proces, is het een prachtige kans om definitief een steeds terugkerend probleem van huisvesting op te lossen voor de verschillende sociaal-maatschappelijke (vrijwilligers) organisaties. Ook worden hiermee vrijwilligers ondersteund en blijft er ook in de toekomst hulp beschikbaar voor mensen die belemmeringen ondervinden in de maatschappij. Daarmee kan zeker in een veel breder en ook landelijk perspectief een voorbeeld worden gesteld. Een kans om Midden-Groningen op de kaart te zetten en die we als initiatiefnemers graag willen grijpen.
3
Initiatiefnemers Humanitas Midden-Groningen Dhr. Bert Kolk, voorzitter (wegens gezondheid heeft Bert in de laatste fase wat gas terug moeten nemen)
Kledingbank Maxima Midden-Groningen Dhr. Henk Slagter, voorzitter Kledingbanken Maxima in de provincie Groningen
Voorheen Midden-Groningse Uitdaging Mw. Irma van der Meij, manager
Voorheen Midden-Groningse Uitdaging Dhr. Wout de Boer, voorzitter Projectleider planvoorbereiding
Overige betrokken organisaties Speelgoedbank Amalia Computerbank DIG050 De Voedselbank Midden-Groningen Stichting Leergeld Werkpro Stichting Goed Bezig Kwartier Zorg en Welzijn Cosis Kredietbank Midden-Groningen
Opgemaakt, Kolham Datum: februari 2023 Wout de Boer Eikenlaan 62 9615 AS Kolham E mail: info@woutdeboer.nl Telefoon: 06-53780646
4
1. Inleiding 1.1 Wat is het probleem? Voor het functioneren van sociaal-maatschappelijke (vrijwilligers)organisaties, is huisvesting vaak als het “zwaard van Damocles”. Tegen zo gering mogelijke kosten zoeken ze een passend onderkomen op een centrale plek, waar de doelgroep ze zo goed als mogelijk kan vinden en gebruik kan maken van de aangeboden ondersteuning. Ze zijn daarvoor vaak afhankelijk van tijdelijke constructies, bijvoorbeeld door gebruik te maken van gebouwen die eigenlijk een andere bestemming hebben of hadden. Helaas schuurt dat maar al te vaak en moeten ze, vaker dan ze zouden willen, op zoek naar weer een andere plek. Inhoudelijk vinden deze organisaties elkaar, omdat iedereen op zijn eigen manier een bijdrage levert aan het ondersteunen van inwoners van de gemeente MiddenGroningen die moeite hebben met het functioneren in de maatschappij. Daarbij hebben ze elk een “eigen” doelstelling. Iedere organisatie probeert de beoogde doelgroep zo goed mogelijk te benaderen en te faciliteren.
1.2 Welke oplossing zien we?
1.3 Het doel van dit plan
Door gedeelde huisvestingsproblemen is binnen bovengenoemde organisaties een discussie ontstaan over gezamenlijke huisvesting. Door verder te kijken dan enkel huisvestingsproblematiek, verplaatste de discussie zich naar een inhoudelijk gesprek over hoe de dienstverlening van de gemeente aan haar inwoners zo optimaal mogelijk georganiseerd kan worden. Dit zodanig dat inwoners niet hoeven te zoeken naar hulp, maar op één plek terecht kunnen voor alle hulp. Daarbij is het doel dat inwoners, die nu nauwelijks in beeld zijn, beter bereikt worden.
Aan de hand van dit plan is het de bedoeling om samen met de gemeente te onderzoeken of er binnen de gemeente voldoende draagvlak voor dit initiatief is en of er mogelijkheden zijn om het te realiseren. Dit geldt zowel de fysieke als ook de financiële aspecten.
Daaruit is al werkend en inventariserend het plan voor een Sociaal Plein ontstaan. Een droom om te komen tot gezamenlijke huisvesting van alle betrokken partijen. Het Sociaal Plein is één plek waar inwoners van de gemeente Midden-Groningen naartoe kunnen als ze hulp nodig hebben, op wat voor terrein dan ook. Op alle vragen met een sociaal-maatschappelijke context zou dit plan het antwoord kunnen zijn. Praktisch gezien zal het vele voordelen hebben, maar ook financieel zal het aantrekkelijk zijn om krachten te bundelen. Vanuit deze gedachten zijn de eerste ideeën neergelegd in dit projectplan. 5
2. De context van het Sociaal Plein Midden-Groningen 2.1 De sociale staat van MiddenGroningen Uit de Sociale Staat van Nederland (SCP) blijkt dat voor veel mensen de leefsituatie in de afgelopen 25 jaar beter is geworden, dat veel mensen voor elkaar zorgen, dat we behoren tot de gelukkigste landen ter wereld, met de gelukkigste kinderen. Dit positieve beeld geldt niet voor iedereen: er zijn ook mensen met wie het minder goed gaat. Zo is het aandeel van mensen die op meerdere terreinen te maken hebben met achterstand of die ongelukkig zijn, niet afgenomen.
De situatie in enkele cijfers voor de gemeente MiddenGroningen:
De sociale staat van de gemeente Midden-Groningen geeft een ander beeld dan de rest van Nederland. De gemeente kent vele mensen die niet dezelfde kansen krijgen of die belemmeringen hebben om die kansen te pakken en te verzilveren. Zo zijn er veel inwoners met belemmeringen op het gebied van lichamelijke of geestelijke gezondheid, armoede en schuldenproblematiek, schooluitval, het moeten zorgen voor gezinsleden of naasten en niet te vergeten het vinden of behouden van werk en goede huisvesting. Maar ook nieuwe Nederlanders en mensen die moeite hebben met het gebruik van computer of telefoon participeren niet eenvoudig in de samenleving. Tot slot komt er in de gemeente relatief veel generatiearmoede voor; armoede, die van generatie op generatie overgedragen wordt. Dit alles betekent dat veel inwoners hun problemen niet zelf of met hulp van de eigen omgeving kunnen oplossen. Zij krijgen steun van de overheid door een beroep te doen op voorzieningen in het sociaal domein.
• Meer dan in de meeste andere gemeenten zijn inwoners klant bij kledingbank Maxima en de Voedselbank.
• Relatief veel kinderen maken gebruik van jeugdhulpvoorzieningen; 14,5% van alle kinderen. • 85 van de 1.000 gezinnen maken gebruik van WMO-voorzieningen.
• Het aantal migranten met een niet westerse achtergrond is relatief hoog; 9,02% van de bevolking; migranten van een westerse achtergrond is 6,55%. • 30% van de gezinnen heeft een laag inkomen; 47% middelbaar en 21% heeft een hoog inkomen. In vergelijking met andere gemeenten in Nederland behoort de gemeente Midden-Groningen hiermee tot de gemeenten met een hoog voorzieningengebruik. Tel daarbij op de huidige inflatie, waardoor wordt een forse toename van de doelgroep wordt verwacht. De initiatiefnemers zien in het realiseren van het Sociaal Plein een belangrijke stap om uit die achterstandssituatie te raken.
6
2.2 Werken aan de hand van het Kompas Midden-Groningen De gemeente Midden-Groningen is in 2018 ontstaan vanuit de vroegere gemeenten Hoogezand-Sappemeer, Slochteren en Menterwolde. In de periode daaraan voorafgaand is uitgebreid gesproken met alle lagen van de bevolking. Aan de hand van deze gesprekken is het Kompas geschreven voor de gemeente MiddenGroningen. Het motto luidt: ’Samen kom je verder’. In algemene zin benoemt het Kompas een aantal zaken die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het Sociaal Plein. Het gaat om de volgende punten: • “Ideaal is dat mensen structureel met elkaar optrekken in allerlei netwerken.” • “De gemeente vormt een bindende kracht tussen mensen, initiatieven en middelen.” • “Maatwerk binnen een overkoepelende visie, want geen dorp is gelijk. Verschil mag er zijn.” • “In de praktijk komt het erop neer dat goede bedoelingen van overheid en maatschappelijke organisaties onvoldoende aansluiten bij de dagelijkse leefwereld van onze doelgroep. Om dit te doorbreken is vanaf 2015 begonnen met de oprichting van sociale teams. Professionals en organisaties denken samen met de doelgroep na over de dingen waar het om gaat en niet alleen voor die doelgroep.” • “De gemeente is eerst en vooral bondgenoot van inwoners, bedrijven en organisaties.
Het motto is: minder voorschrijven, meer samenwerken.” • “De gemeente heeft zeker een rol als verbinder; samen gesprekken of projecten beginnen is best makkelijk, maar dat dan ook volhouden blijkt vaak moeilijk.” Op basis van de ambities van het Kompas is de gemeente aan de slag gegaan. In 2019 werd door de nieuwe gemeenteraad de nota Sociale veerkracht aangenomen, waarin werd aangegeven dat de gemeente samen met inwoners en maatschappelijke partners een leerproces in gaat. Hiermee wil de gemeente ervoor zorgen dat er meer zelfredzaamheid in de maatschappij ontstaat. Daarbij wilde men zich eerst richten op inwoners die het meeste bedreigd worden met sociale uitsluiting. Ook wordt besloten om op een andere manier te gaan werken. Immers, als je blijft doen wat je altijd al deed, dan houd je wat je altijd al had. In die nota, geschreven op basis van de visie van Gert Schout, zijn acht opgaven geformuleerd.
7
In het volgende collegeprogramma voor de periode 2022-2026, is nog eens onderstreept dat men door wil gaan op de ingeslagen weg zoals genoemd in de nota Sociale veerkracht. Men schrijft: ‘we gaan door op de ingeslagen weg met de vastgestelde strategische visie Sociale veerkracht in de praktijk (2019). De transformatie zoals beoogd in de visie sociale veerkracht vraagt tijd, uitproberen en leren, samen met inwoners en maatschappelijke partners’.
2.3 De gemeente MiddenGroningen als verbinder Ondanks een duidelijke visie en investeringen blijkt dat mensen die wel steun nodig hebben, dit op de één of andere manier niet krijgen. Voor een deel komt dat doordat veel inwoners een laag vertrouwen hebben in de overheid, onder andere door ingewikkelde regels en wetten. Daarnaast is lang niet iedereen binnen de doelgroep digitaal vaardig, terwijl de gemeente daar te vaak wel van uitgaat. De overheid, en daarmee ook de gemeente, wordt vaker gezien als een instantie die er op uit is zijn inwoners te controleren dan als de bondgenoot zoals dat beoogd wordt. De overheid kan uiteraard niet alles doen wat idealiter nodig zou om de doelgroep te ondersteunen. Hiervoor ontbreken de financiële middelen. Daarom is het van belang de rol zoals de gemeente die voor zichzelf ziet ook daadwerkelijk op te eisen: het verbinden van en ondersteunen bij initiatieven vanuit de samenleving. De ontwikkeling van het Sociaal Plein is een kans voor de gemeente om concreet invulling te geven aan deze rol en zo de initiatieven te ondersteunen die inwoners in contact brengen met de hulp die ze nodig hebben. In de praktijk blijkt namelijk dat sociaal-maatschappelijke (vrijwilligers)organisaties de leden van de doelgroep vaak makkelijker bereiken.
Het gevoel daarbij is dat er minder drempels worden ervaren, dat vrijwilligers de taal van de doelgroep beter begrijpen en spreken en dat financiële drijfveren of beperkingen minder een rol spelen bij die organisaties. Op basis van vaak ideële motieven zien die vrijwilligers het als een maatschappelijke plicht inwoners bij te staan die op eigen kracht hun weg moeten vinden. Juist door de verschillende sociaal-maatschappelijke (vrijwilligers)organisaties te faciliteren als het gaat om huisvesting, kan de gemeente haar rol pakken als verbinder met organisaties en inwoners.
3. Wat houdt dat in, het Sociaal Plein Midden-Groningen Voor het Sociaal Plein gaan we uit van onze idealen.
3.1. Het concept: één plein voor iedereen Midden-Groningen kent vele sociaal-maatschappelijke (vrijwilligers)organisaties, die informele hulp bieden aan inwoners. Door deze organisaties gezamenlijk in één gebouw te huisvesten, kunnen inwoners die hulp zoeken gemakkelijk in contact worden gebracht met verschillende organisaties die interessant voor ze zijn. Zo ontstaat er één plein voor iedereen, waar kruisbestuiving tussen organisaties de inwoners met een hulpvraag altijd een stap verder brengt. De ontwikkeling van het Sociaal Plein komt ook de samenwerking tussen organisaties ten goede. De samenwerking wordt hierdoor namelijk natuurlijker en de lijntjes worden korter. Waar de doelgroep in het verleden bijvoorbeeld hulp nodig had bij een doorverwijzing, wordt dat in het Sociaal Plein heel eenvoudig. Zo zal de kwaliteit van dienstverlening van de organisaties stijgen, omdat men sneller in contact komt en zodoende kennis met elkaar kan delen.
3.1.1 Het karakter van het Sociaal Plein Aan de basis van het Sociaal Plein ligt de wens van alle samenwerkingspartners om een plek te creëren waar je graag komt, waar je je problemen op tafel durft te leggen en waar je concrete hulp vindt bij het oplossen van die problemen. Dat begint met je thuis voelen en op een prettige manier met elkaar in contact zijn. De uitstraling en inrichting van het gebouw geeft mensen het gevoel dat iedereen welkom is en dat men ook wordt uitgenodigd zelf iets bij te dragen. Zoals gezegd moet het gebouw een platform zijn om elkaar te ontmoeten. Daarom heeft het gebouw heeft een open karakter, zoals dat van een winkelcentrum. Een blik in de toekomst: “In de hal werd ik uitgenodigd door een vrijwilliger om in de koffiehoek een kopje koffie te drinken. Ik voelde me wel op mijn gemak. In een gesprek kon ik vertellen over de dingen waar ik tegenaan loop. De vrijwilliger bracht me vervolgens in contact met een organisatie in het gebouw die me echt kon helpen. Ik kon zo doorlopen. Juist de concrete hulp was voor mij toen belangrijk. Zo kon ik kleine stapjes zetten in de goede richting, daarom bleef ik af en toe naar het Sociaal Plein toegaan. Aan de koffietafel hoorde ik een tijdje later de positieve verhalen van anderen over een hulpverlenende organisatie in de gemeente die me wat structureler kan helpen bij mijn problemen.
Een vrijwilliger zette me meteen op het goede spoor.”
Om hier te komen, is een laagdrempelig karakter van het gebouw van groot belang. Binnen moet er voor bezoekers het gevoel ontstaan dat iedereen welkom is en dat er naar hen geluisterd wordt. Bezoekers komen er mensen tegen; ofwel vrijwilligers die ze helpen de weg te vinden naar een oplossing, ofwel mede-bezoekers waarmee ze hun vragen of problemen kunnen delen. Voor de organisaties moet het een plek zijn waarop ze op een ontspannen manier elkaar en elkaars cliënten ontmoeten. Daarvoor is er voor iedere organisatie een eigen ruimte beschikbaar. Maar om de voorzieningen effectief in te zetten, zullen bepaalde ruimten gezamenlijk worden gebruikt. We hebben het dan bijvoorbeeld over vergaderzalen, cursuslokalen, maar ook kantoren en apparatuur kan worden gedeeld.
8
3.1.2 Meer dan alle organisaties onder één dak Het Sociaal Plein is in het beginsel een gebouw waarin organisaties zijn ondergebracht die zich bezighouden met de ondersteuning van inwoners van de gemeente Midden-Groningen die belemmeringen ondervinden bij hun functioneren in de maatschappij. Gezamenlijk in één pand, waardoor een ontmoetingsplek ontstaat voor medewerkers van sociaalmaatschappelijke (vrijwilligers-)organisaties en kruisbestuiving tussen organisaties kan plaatsvinden. Uitgangspunt hierbij is dat álle inwoners van de gemeente Midden-Groningen voldoende kunnen participeren in de samenleving en hiervoor direct worden verwezen naar alle beschikbare, geschikte hulp. Naast (vrijwilligers-)organisaties, is er binnen het Sociaal Plein ook de mogelijkheid in contact te komen met de professionele organisaties. Denk hierbij aan de Sociale Teams of de Kredietbank die regelmatig zitting hebben binnen de muren van het Sociaal Plein. Dit maakt ook de professionele hulpverlening bereikbaar en laagdrempelig toegankelijk. Het Sociaal Plein is daarnaast ook een plek waar alle inwoners van Midden-Groningen welkom zijn. Ook zij die geen concrete hulpvraag hebben. Voor hen worden er door de verschillende organisaties bijvoorbeeld zaken aangeboden als cursussen, workshops, informatiebijeenkomsten en worden er evenementen georganiseerd. Een optimale mogelijkheid er elkaar te ontmoeten.
3.1.3 Samen bereik je meer dan alleen, ook in de exploitatie Hoewel er formeel maar weinig structureel overleg is tussen de verschillende organisaties, vinden ze elkaar in de praktijk vaak bij gemeenschappelijke problemen en belangen. Moeilijk daarbij is de veelheid aan initiatieven en soms het gebrek aan tijd en menskracht om tot realisatie te komen. Het delen van informatie en contacten is daarom een belangrijke gedachte achter het ontwikkelen van dit plan. Een Sociaal Plein biedt een platform waarop al die initiatieven nader tot elkaar kunnen komen, waar gedachten en ideeën uitgewisseld kunnen worden en men voor elkaar een rol kan spelen in de benadering van ieders doelgroep. Samen bereik je meer dan alleen. Het zal geen keurslijf moeten zijn voor de ontwikkeling, maar meer een aanleiding om samen ontwikkelingen op te pakken. Deze samenwerking gaat verder dan het huisvesten van verschillende organisaties in één gebouw. Binnen het Sociaal Plein is er ook in de exploitatie ruimte voor mensen die behoren tot de verschillende doelgroepen. Denk hierbij aan het runnen van een horecagelegenheid, waar inwoners samen koffie kunnen drinken. Dit soort invullingen kunnen wellicht de vorm krijgen van werkprojecten of dagbesteding, die daarmee zinvol en ten behoeve van de cliënten worden ingezet. Ook te denken aan een Repaircafé of een computer-werkplaats.
9
3.2. Schets van het gebouw 3.2.1 De opzet van het gebouw Het gebouw als optelsom van de ruimten is zeker geen starre constructie waarin alles vastligt. Een aantal faciliteiten krijgt uiteraard een eigen en definitieve plek, maar zeker zal een flink deel ervan flexibel inzetbaar worden, zodat het in deeltijd multi-inzetbaar zal zijn. De functies worden rond of aan een kloppend hart georganiseerd. Dat hart is de ontmoetingsruimte die als platform voor sociale contacten gaat werken. Vanuit of vanaf dat kloppend hart kan elk van de deelnemende sociaalmaatschappelijke (vrijwilligers)organisaties goed worden bereikt; duidelijk is waar die hun plek hebben en ook is voelbaar wat de betekenis is van de ruimten. Het kloppend hart is een plek waar je vanuit de ingang als vanzelfsprekend terecht komt. Een plek waar je door de sfeer en de oriëntatie steeds naar teruggaat. Deze vooral sociale plek kan in kleinere delen worden opgesplitst, maar is vooral ook bij grotere evenementen als één grote ruimte te gebruiken. Het kloppend hart geeft een gevoel van ruimte, licht en lucht. Een vrij hoge, transparante ruimte dus. Hier moeten de installaties goed geregeld zijn: goede temperatuur, lucht en geen geluidsoverlast. Bij voorzieningen gaat het om toiletgroepen, werk- en schoonmaakkasten, maar ook archieven, voorraadruimtes en bijvoorbeeld repro en printerruimten.
Uiteraard zijn die ruimten voorzien van passende installaties en dergelijke. De kleinere kantoor- en spreekkamers zijn ruimten die elk goed afzonderlijk en afsluitbaar zijn te gebruiken. Daar worden privégesprekken gevoerd en wordt informatie verwerkt. Deels zijn die ruimten redelijk gesloten en deels zullen ze opener zijn. De kantoren zijn van voldoende daglicht voorzien en voor de medewerkers en/of vrijwilligers bieden ze een prettig werkklimaat. De winkelachtige ruimten zijn plezierige open ruimten met een royale hoogte. Ze sluiten min of meer vanzelfsprekend aan op het kloppend hart. De ruimten zijn zo georganiseerd dat ze voelen als een optelsom van een aantal kleinere winkeltjes met elk een eigen sfeer die al naar gelang door de deelnemende organisaties kan worden ingevuld. Bijvoorbeeld kunnen de Kledingbank en de Speelgoedbank er spullen uitstallen, mogelijk gecombineerd met een Huisraadbank. Er zou misschien plek zijn voor een kringloop- of weggeefwinkel of iets soortgelijks. De installaties zijn zo opgezet dat een goede be- en ontluchting aanwezig is en dat er geen geluidsoverlast ontstaat. Niet tussen de samenstellende delen maar ook niet richting andere delen van het gebouw. Cursusruimten zijn als lokalen, groot genoeg om er in groepen cursussen te geven en/ of overleg te voeren. Ze zijn licht en luchtig maar kunnen ook goed afgesloten en verduisterd worden.
Goede be- en ontluchting zijn ook hier weer belangrijk, net als goede geluidsisolatie. Deze ruimten zijn vanuit de centrale ruimte goed te vinden en makkelijk te bereiken. De grootste ruimten zijn de magazijnachtige vertrekken voor de opslag en bewerking van goederen en spullen; wellicht ook een gemeenschappelijke werkplaats. Deze ruimten kunnen sober en redelijk gesloten worden vormgegeven. Goed kunstlicht maar ook goede verdere installaties zijn natuurlijk nodig. Deze ruimten zijn via een achteringang voor “laden en lossen” direct van buitenaf te bereiken. Het gebouw moet een achteringang hebben; praktisch gezien voor het laden en lossen van vooral de wat grotere spullen richting de magazijnruimten. Maar ook moet het gebouw via een “achteringang” te benaderen zijn, zodat bezoekers op een plezierige en niet te opzichtige manier naar binnen kunnen gaan. Voor sommige inwoners en leden van de doelgroep is een eerste stap soms een hoge drempel die we op deze manier verlagen.
10
3.2.2 De ligging van het gebouw Het Sociaal Plein concentreert zich op één plek binnen de gemeente Midden-Groningen. In het beleid van de gemeente wordt aangegeven dat niet iedere plek binnen Midden-Groningen hetzelfde voorzieningenniveau kan hebben. Wel is het nodig een merites te ontwikkelen om het Sociaal Plein overal binnen de gemeente te laten functioneren; bereikbaar te zijn voor alle inwoners, ook als ze geen of niet voldoende middelen van vervoer hebben.
3.2.3 Duurzaamheid en energiegebruik In het gebouw zal duurzaamheid een heel belangrijk aspect zijn. Energiegebruik in de exploitatie, maar ook de footprint bij de totstandkoming van het gebouw of de aanpassingen van een bestaand gebouw, zijn zaken waar nadrukkelijk op gelet wordt. Voor de deelnemende organisaties en hun medewerkers en vrijwilligers is het fijn in het gebouw te werken, er ook daadwerkelijk de platformfunctie te ervaren, waar ze elkaar zullen tegenkomen. De kantoor-achtige ruimten moeten voor alle deelnemers goed bruikbaar zijn en makkelijk te delen. Ze hebben het gevoel van een eigen ruimte met vooral privacy en een prettig werkklimaat; wel met een wat open en redelijk transparant karakter. Daarbij is een goede geluidsisolatie tussen de vertrekken en spreekkamers onderling en ook richting openbare ruimte van groot belang.
11
4. Wat levert dat op, het Sociaal Plein Midden-Groningen? Samenwerking en concentratie in het Sociaal Plein hebben vele voordelen, zowel voor de samenleving als financieel. Hieronder worden er een aantal opgesomd.
4.1 Wat levert het de samenleving op? In de eerdergenoemde visie over het Sociaal Domein gaat de gemeente er steeds vanuit dat men het als gemeente niet alleen kan. De wens wordt uitgesproken om het samen te doen met maatschappelijke partners. Alle maatschappelijke partners die betrokken zijn bij het Sociaal Plein willen met dit plan aangeven dat zij door de realisatie van een Sociaal Plein een goede bijdrage kunnen leveren aan de ambities van de gemeente met als uiteindelijke doel het welzijn van de inwoners Midden-Groningen. 4.1.1 Lokale hulp op één plek Uitgangspunt van alle sociaal-maatschappelijke (vrijwilligers)organisaties is dat iedereen voldoende moet kunnen participeren in de samenleving. Helaas zijn er veel mensen die hierbij belemmeringen ondervinden. Mensen met een smalle portemonnee, maar ook mensen die emotionele problemen ondervinden, bijvoorbeeld bij rouwverwerking of bij ziekte; iets wat iedereen kan treffen. Met de komst van het Sociaal Plein hoeven inwoners van de gemeente Midden-Groningen die ondersteuning nodig hebben niet meer te zoeken waar ze terecht kunnen. In het Sociaal Plein is vrijwel alle ondersteuning ondergebracht en kan eenvoudig bekeken worden door wie de inwoner het beste geholpen kan worden. De organisaties krijgen gemakkelijk contact met diegenen, die gebruik willen maken van hun diensten; het bereiken van de doelgroep wordt beter.
Het Sociaal Plein concentreert zich op één plek binnen de gemeente Midden-Groningen. Om toch bereikbaar te zijn voor alle inwoners, ook als ze geen of niet voldoende middelen van vervoer hebben, is het idee om vooruitgeschoven posten te organiseren die per dorp of gebied zorgen voor contacten met de doelgroep en andere bewoners.
Die posten worden dan bemenst door de organisaties die voor en van elkaar van de hoed en de rand weten. Ze kunnen de inwoners informeren en stimuleren om meer of verdergaand van de geboden voorzieningen gebruik te maken. Hiervoor zijn een aantal mogelijkheden: • Er kan worden aangesloten bij de bestaande voorzieningen en bij activiteiten. • In ieder dorp aandacht geven aan het Sociaal Plein door een mondelinge toelichting, door flyers en door gesprekken. Dit kan bijvoorbeeld in dorpshuizen, MFC’s, gezondheidscentra, artsen, GGD, bibliotheken en kerken. • Het opzetten van een wekelijks spreekuur waar mensen concreet kunnen worden verwezen naar organisaties binnen het Sociaal Plein. Vervoer wordt geregeld voor mensen zonder eigen vervoer. In veel dorpen zijn er al netwerken van vrijwilligers op sociaal gebied.
12
4.1.2 Verhogen van de kwaliteit van dienstverlening Met het Sociaal Plein wordt bereikt dat sociaal-maatschappelijke (vrijwilligers)organisaties, die nu vanuit heel verschillende gebouwen werken, meer organisatorisch gaan samenwerken omdat men in elkaars nabijheid zit. Dit verhoogt de kwaliteit van dienstverlening en de inwoner van Midden-Groningen is hiermee beter af. De verschillende organisaties die van plan zijn samen te werken in het Sociaal-Plein, hebben een vergelijkbare doelstelling en zoeken de interactie om in hun opzet te slagen. Tegelijk met het oplossen van het alsmaar spelende probleem van huisvesting willen ze aanhaken bij een, in hun ogen, zeer positieve ontwikkeling. De gemeente kan hiermee zijn verbindende rol bijna optimaal invullen.
4.1.3 Het verbinden van formele en informele hulp Voor veel inwoners vormt de lokale overheid een vangnet. Het ontbreekt de overheid echter vaak aan middelen en voldoende personeel. Daarnaast blijkt vaak de formele inzet van professionals niet of minder noodzakelijk bij het bieden van ondersteuning. Door in of nabij het Sociaal Plein ook diensten van de gemeente te huisvesten, wordt de samenwerking bevordert tussen de informele en de formele dienstverlening. Hoewel vaak een strikte scheiding gehanteerd wordt, zien we in de praktijk steeds meer vormen van samenwerking. Voor de inwoners die hulp nodig hebben, biedt deze vorm van samenwerking nog meer voordelen. Door de vergrijzing en ook het tekort aan personeel, zal vaker dan voorheen de informele hulpverlening moeten bijspringen om mensen niet in een isolement te laten geraken. Het beleid van toekomstige overheden zal nadrukkelijker een beroep gaan doen op de informele zorg. Door daar nu al op in te spelen met het huisvesten in elkaars nabijheid kan een belangrijke stap in die richting worden gezet.
13
4.2 Welke financiële besparingen kunnen door het Sociaal Plein worden bereikt? 4.1.4 Aantrekkelijk voor vrijwilligers Het is een algemene trend dat de interesse om vrijwilligerswerk te doen, afneemt. Door het langer werken en ook de individualisering van de maatschappij, neemt de bereidheid om zich in te zetten voor de maatschappij af. Om die maatschappij draaiende te houden zijn vrijwilligers nodig. Alles door professionals laten doen is onbetaalbaar. De overheid en zeker de lokale overheid, zal er niet aan ontkomen om in de naaste toekomst zich nog meer te moeten inspannen om inwoners te bewegen vrijwilligerswerk te doen. Dit kan alleen door hun werk meer en beter te faciliteren. In de gemeente Midden-Groningen zien we gelukkig relatief veel mensen die uit sociale overwegingen graag nuttig vrijwilligerswerk willen doen. Er is bij vrijwilligers veel deskundigheid en ervaring. Het Sociaal Plein biedt een veelheid aan mogelijkheden die bij ieders belangstelling past; het wil een werkplek en een ontmoetingsplek zijn waar iedereen zich thuis voelt. Deze vrijwilligers hoeven niet meer in verouderde gebouwen te werken. Dit zal hun motivatie om hun vrijwilligerswerk te blijven doen, versterken. Door vrijwilligerswerk beter te faciliteren, toont de lokale overheid haar bereidheid om vrijwilligers op een goede manier hun werk voor de maatschappij te laten doen.
4.1.5 Het vergroten van zelfstandigheid van inwoners De verwachting van de initiatiefnemers van het Sociaal Plein is dat de opzet een grote impuls kan geven aan de inwoners, die nu gezien hun situatie een beroep doen op de gemeenschap, overheid en maatschappelijke organisaties. In die zin dat ze worden gestimuleerd om op termijn zelfstandig te kunnen functioneren en hun beroep op ondersteuning zal afnemen. Dit zal niet direct het resultaat zijn. Het vraagt tijd om de huidige verscheidenheid in de dienstverlening meer samenhangend te organiseren. Dit plan is een belangrijke stap in de ontwikkeling in die richting. De zojuist aangedragen argumenten vormen een belangrijk draagvlak voor het samenbrengen van meerdere sociaal-maatschappelijke (vrijwilligers) organisaties onder één dak of in één gebouw, welke vorm dat dan ook maar zal krijgen. Het Sociaal Plein is daarmee veel meer dan een oplossing voor de huisvestingsproblemen van de verschillende partners!
Samenwerking en concentratie in het Sociaal Plein leiden tot financiële besparingen. Hieronder worden er een aantal opgesomd. 4.2.1 Huisvestingskosten In bijlage één is een overzicht gegeven van de participerende organisaties in het Sociaal Plein. Allemaal worden ze gesubsidieerd, overwegend door de gemeente. Onder die subsidies vallen de huisvestingskosten; vaak zijn daar ook de kosten voor energiegebruik bij inbegrepen. Zonder het Sociaal Plein is voor elk apart de post huisvestingskosten in de exploitatie opgenomen. In één Sociaal Plein kunnen deze kosten worden verminderd. Bij een eenmalige investering betekent dat een besparing op de subsidies voor deze organisaties in de toekomstige situatie. 4.2.2 Energiekosten Het gebruik van gas en elektra wordt steeds duurder. De aangegeven organisaties zijn veelal gehuisvest in wat oudere, niet optimaal geïsoleerde gebouwen. Daardoor gebruiken ze elk apart relatief veel energie en stijgen hun gebruikskosten voor de gebouwen. Het totaal van de exploitatiekosten waarop subsidies doorgaans zijn gebaseerd, stijgt dus ook; dat zou in de toekomst een groot probleem kunnen worden. Door intensief gebruik te maken van de ruimten en faciliteiten binnen het Sociaal Plein, de mogelijkheden optimaal in te zetten en vooral ook gezamenlijk te gebruiken, zal de benodigde energie veel efficiënter worden gebruikt.
Uitgangspunt is dat het Sociaal Plein energieneutraal wordt. Een voorbeeld voor de hele gemeente. Daarmee is het probleem van de steeds hogere energieprijzen gecanceld. Hierdoor ook wordt het in de toekomst makkelijker de exploitatiekosten te dekken. Opnieuw een besparing op de subsidies die door de gemeente worden verstrekt. 4.2.3 Gemeentelijke dienstverlening De gemeente kan middels het Sociaal Plein vrijwilligers aan zich binden en door het efficiënter inzetten van vrijwilligers middels het Sociaal Plein, het gebruik van formele zorg verminderen. Het Sociaal Plein wil de onderlinge samenwerking tussen maatschappelijke partners bevorderen, waardoor de inzet van een gemeentelijke armoederegisseur hier minder voor ingezet hoeft te worden.
14
5. Wat is er nodig om het Sociaal Plein te realiseren? 5.1. De organisatie van het Sociaal Plein De meeste van de deelnemende organisaties hebben een bestuur en worden waar het de uitvoering betreft overwegend gerund door vrijwilligers. Voor investeringen en structurele kosten zijn ze doorgaans afhankelijk van fondsen en overheden. Middelen om te investeren in de aankoop van grond en het daarop realiseren van een gebouw ontbreken. Hiervoor zal externe financiering noodzakelijk zijn. Voor het aanspreken van financieringsbronnen als overheden en fondsen is het van belang om een rechtspersoon voor het Sociaal Plein op te richten die zich ten doel stelt te komen tot de fysieke realisatie van het Sociaal Plein en het uiteindelijk exploiteren daarvan in de ruimste zin van het woord. We denken bijvoorbeeld aan het oprichten van een stichting met een bestuur waarin de belangrijkste deelnemers zijn vertegenwoordigd. Via een te formeren Raad van Advies zijn ook de gemeente en andere betrokkenen aan dit nieuwe initiatief verbonden. Verder is er een professionele kracht voor enkele dagdelen per week nodig als organisatorische spin in het web. Te denken valt daarbij aan de afstemming van het ruimtegebruik in plaats en tijd, de planning en de bemensing van de algemene voorzieningen en de afstemming voor intake.
Het tot stand brengen van een goede en toegankelijke samenwerking zou ook tot de verantwoordelijkheden moeten behoren. Wat de praktische organisatie van het Sociaal-Plein betreft zal uiteindelijk uit de dagelijkse gang van zaken naar voren komen wat het handigst is.
5.2 Benodigde oppervlakten Het plan als geheel betreft totaal ca. 2000 m2 Deze valt onder te verdelen in ca. 100 m2 voorzieningen • ca. 250 m2 kantoren en spreekkamers • ca. 400 m2 winkelachtige ruimten • ca. 250 m2 ruimte voor sociale contacten • ca. 200 m2 cursusruimten • ca. 600 m2 magazijnruimten • ca. 200 m2 verhuurbare restruimten. In bijlage twee is een overzicht gegeven van de benodigde vierkante meters.
5.3 De locatie van het gebouw Praktisch gezien zijn we uiteraard afhankelijk van de beschikbaarheid van de plek waar we iets tot stand zouden kunnen brengen. Voor de plek van het gebouw geldt dat die goed bereikbaar moet zijn voor de doelgroepen van de verschillende organisaties. Het gebouw is goed vind- en zichtbaar, maar niet zodanig dat het een te groot stempel op z’n omgeving drukt. Voor alle inwoners van MiddenGroningen is het laagdrempelig en toegankelijk. Vanuit de openbare ruimte is het goed herkenbaar en benaderbaar middels alle vormen van vervoer. Te voet vanuit de wijk of vanaf het openbaar vervoer. Op de fiets via een goed en veilig fietsnetwerk in een voor iedereen veilige omgeving. Met het openbaar vervoer is het vanuit een zo groot mogelijk deel van het buitengebied van de gemeente Midden-Groningen te bereiken en ook voor het bereik met de auto geldt dat. Daarvoor is er bij het gebouw een goede parkeervoorziening aanwezig. Of we voor het Sociaal Plein een nieuw gebouw moeten ontwikkelen of juist gebruik moeten maken van een bestaand gebouw is in feite niet echt belangrijk. De plek is belangrijker en voor de energievoorziening is het zeker een belangrijk punt dat het een energiearm of –neutraal gebouw is of kan worden gemaakt. Doorgaans is dat makkelijker te realiseren bij nieuwbouw.
15
5.4 Bestaande bouw of nieuwbouw Zoals eerder genoemd, heeft het de voorkeur een stichting op te richten die het Sociaal Plein tot stand kan brengen. Een stichting kan een bestaand gebouw op een goede plek of een geschikt stuk grond aankopen, waar het Sociaal Plein kan worden ontwikkeld die voldoet aan alle eerder aangegeven randvoorwaarden. Welke keus er wordt gemaakt hangt sterk af van de markt en het beschikbaar zijn of komen van gebouwen of bouwgrond in of rond Hoogezand. 5.4.1 Bestaand gebouw Het gaat om een gebouw met een bruikbaar vloeroppervlak van ca. 2.000 m2. Doorgaans is dan het kaveloppervlak ca 2/2,5x dat vloeroppervlak, willen we voldoende parkeervoorzieningen kunnen realiseren; ca. 4.000/5.000 m2 dus. Markt op het ogenblik (medio ’22): • Als we ervan uitgaan dat we een bestaand terrein voor ca. 50% zouden moeten vernieuwen dan moeten we daarvoor ca € 125,- per m2 rekenen. Globaal dus ongeveer € 160.000- excl. BTW; • Uitgaan van een bestaand gebouw is best lastig omdat we het niet kennen. We zullen flink moeten strippen en vervolgens de hoofdconstructie moeten upgraden. Gevels, vloer en dak moeten worden geïsoleerd en vooral zal er een nieuwe en duurzame energiearme installatie in moeten komen. Voor verbouwkosten moeten we uitgaan van ca. € 1.000,- per m2 + ca. € 300,- per m2 voor de installaties. Globaal dus ongeveer € 2.600.000, - excl.
BTW; • Aankoop van een bestaand gebouw (zeer afhankelijk van de markt). Als uitgangspunt nemen we daarbij een bedrag van € 1.250.000, -; Wanneer we besluiten een bestaand gebouw aan te kopen dan zal dat moeten worden beoordeeld op haalbaarheid. Allereerst moet het voldoende vloeroppervlak en inhoud hebben. Aan een aantal min of meer algemene criteria zoals eerder aangeven zal het ook moeten voldoen. Het gebouw moet voldoende hoogte hebben en vooral van voldoende daglicht zijn, of eenvoudig kunnen worden, voorzien. Een gebouw met te veel binnenwanden en gesloten ruimten lijkt minder geschikt.
De totale kosten voor het verwerven en aanpassen van een bestaand gebouw worden geraamd op € 4.010.000, - excl. BTW 5.4.2 Nieuwbouw Voor het realiseren van het Sociaal Plein moet een stuk bouwgrond van ca. 4.000/5.000 m2 worden aangekocht; voor het gebouw ca. 2.000 m2 en voor de parkeer- en ontsluitingsvoorzieningen zo’n 2.000/3.000 m2. • Als we kijken wat de grond in Hoogezand kost op dit moment en daarbij uitgaand van een nietzicht locatie komen we aan een totaal van ca € 425.000 excl. BTW voor de grond; • Als we ervan uitgaan dat het onbebouwd blijvende deel van het terrein wordt verhard en/of aangelegd moeten we daarvoor ca € 100,- per m2 rekenen. Globaal dus ongeveer € 300.000- excl. BTW; • Tegen de achtergrond van de huidige ontwikkeling van de bouwprijzen is het moeilijk om een exacte indicatie te geven. Toch kiezen we hier voor een globale kostprijs van ca. € 1500,- per m2 + ca. € 300,- per m2 voor de installaties. Globaal dus ongeveer € 3.600.000, - excl. BTW; • Hier bovenop moeten dan ook aansluitkosten en nutsvoorzieningen worden meegenomen, deze zijn afhankelijk van hetgeen wordt gevraagd; we gaan uit van optimale aansluitingen. € 40.000 excl. BTW.
Als de grond als bouwgrond wordt gekocht mag je er van uit gaan dat het bouwrijp wordt geleverd en er dus buiten de normale huisaansluitingen (wel afhankelijk van de gewenste zwaarte en grootte), geen extra voorzieningen voor infrastructuur e.d. nodig zijn. Bij nieuwbouw wordt dan daarop een pand gerealiseerd. Uiteraard hangen de kosten daarvan nauw samen met wat voor soort gebouw we willen maken en hoe we het constructief en energetisch uitwerken. Het pand zal energie-neutraal moeten worden. De totale kosten voor het verwerven van grond en de bouw van een energieneutraal gebouw en worden geraamd op € 4.365.000, - excl. BTW.
Direct zal ook moeten worden gekeken of er goede mogelijkheden zijn het gebouw geheel of grotendeels energie-neutraal te maken. Het gebouw zelf moet voldoen, maar ook het terrein. Zoals ligging, bereikbaarheid en er moeten voldoende parkeervoorzieningen en ontsluitingsmogelijkheden (inritten) aanwezig zijn.
16
6. Financiering 6.1 Benodigde middelen Uit de berekeningen van de globale kosten voor de geschetste mogelijkheden (bestaand gebouw of volledig nieuwbouw, zie 5.4) wordt geschat dat een totaalbedrag van € 4.360.000 excl. BTW ofwel € 5.281.000 incl. BTW nodig is. Bij een bestaand gebouw zou dit iets lager kunnen zijn, afhankelijk van de aankoopwaarde. De deelnemende organisaties zijn niet in staat om voor dit bedrag de financiering van een gebouw te realiseren. Dus zelfstandig dit Sociaal Plein realiseren is niet mogelijk.
6.2 Samen met de gemeente Met dit plan willen de deelnemers en betrokken sociaal-maatschappelijke (vrijwilligers)organisaties aangeven dat zij met volle ambitie hun huidige taak willen voortzetten en waar mogelijk verbeteren. Die inzet toekomstbestendig maken en als voorziening voor alle inwoners verder uitbouwen, gaat de organisaties zelfstandig niet lukken. Als belangrijke partner zal het nodig zijn dat de gemeente hierin samen optrekt met de initiatiefnemers van het Sociaal Plein. Bij het gezamenlijk onderzoeken hoe de beschikbare financiële middelen efficiënter in te zetten, hoopt dit plan een bijdrage te leveren. De vraag aan de gemeente is om samen het traject te verkennen. Te kijken of dit initiatief meerwaarde heeft ten opzichte van de huidige situatie, of het realiseerbaar en toekomstbestendig is. Streefdoel is dat er een samenwerking tot stand komt waarin beide partijen, de gemeente en de projectgroep Sociaal Plein in een overeenkomst aangeven op welke wijze de verkenning uitgevoerd wordt. Het door de gemeente op een andere manier naar de huisvesting kijken, is voor de blijvende en belangeloze inzet van de vele vrijwilligers een krachtig signaal.
17
6.3 Mogelijke financiers buiten de gemeente In het kader van mogelijke financiers buiten de gemeente kunnen contacten gelegd worden met de provincie Groningen en het NPG. Dit plan is namelijk een niet te missen kans om iets te doen aan de armoede problematiek in Midden-Groningen. Daarbij zou ook onderzocht moeten worden of Europese fondsen iets kunnen bijdragen. Deze bijdrage, welke doorgaans éénmalig is, zal in dat geval worden gebruikt voor de bouwkundige realisatie van het Sociaal Plein. Via een gedegen en verder uitgewerkt projectvoorstel kan contact gezocht worden met fondsen, instellingen en serviceorganisaties voor bijdragen voor de verdere inrichting van het Sociaal Plein.
Bijlage 1. Overzicht van de betrokken organisaties Midden-Groningen kent een groot aantal sociaal-maatschappelijke (vrijwilligers)organisaties, die ondersteuning bieden aan inwoners van Midden-Groningen. Een aantal hebben het initiatief genomen om het idee van een Sociaal Plein te verwerken tot een plan. Dit houdt niet direct in dat de organisaties gehuisvest zullen worden in het Sociaal plein. Wanneer blijkt dat het idee mogelijk wordt gerealiseerd, zal onderzocht worden wie daadwerkelijk kiest om in het gebouw te gaan werken. De verwachting is dat wanneer er duidelijkheid is voor realisatie, het aantal betrokkenen zal toenemen. Het concept zal zo flexibel moeten zijn dat tussentijdse wisseling van organisaties mogelijk is. B1.1.
Midden-Groningen, zonder vergoeding. Momenteel huurt Maxima 400 m2 van de gemeente bij de BWRI aan de Molenraai in Sappemeer. De ruimte is in twee ongeveer gelijke delen opgesplitst: een kledingzaak en een magazijn dat een hoogte heeft van ongeveer 6 meter zodat er twee pallets boven elkaar kunnen worden geplaatst. In de winkel is een grote uitnodigende ontmoetingstafel, het kloppend hart waar klanten en vrijwilligers elkaar ontmoeten bij een kopje koffie of thee.
Humanitas Midden-Groningen Humanitas Midden-Groningen is een afdeling van de grote landelijke vrijwilligersorganisatie Humanitas. Het is een organisatie van mensen voor mensen die het even niet in hun eentje redden. Humanitas komt op voor een samenleving waarin mensen actief vormgeven aan hun eigen leven en verantwoordelijkheid nemen voor het samenleven met elkaar. Deze uitgangspunten vertaalt Humanitas in diensten van-mens-tot-mens op de gebieden welzijn, wonen en zorg.
In het magazijn is een keuken en toilet; er wordt kleding gesorteerd en opgeslagen. Dress for Success maakte ook deel uit van Maxima Midden-Groningen. Dress for Success verzorgt kleedsessies voor mensen uit de doelgroep die solliciteren. De uitgekozen kleding is gratis. Op 1 juni 2022 is Dress for Success verhuisd naar de stad Groningen.
Momenteel is Humanitas Midden-Groningen gehuisvest in een voormalig schoolgebouw aan de Troelstralaan in Hoogezand. Daar zijn voormalige klaslokalen in gebruik, waarvan er twee zijn ingedeeld in kantooren gespreksruimten. Eén lokaal is in gebruik als cursuslokaal. De lokalen zijn gelegen aan een centrale ruimte die als vergaderplek en contact-ruimte dienstdoet. Aan die centrale ruimte zijn ook de voorzieningen gelegen: receptie met ontvangst, toiletgroep, bergingen en dergelijke. Het huidige gebouw wordt gehuurd van de gemeente. Die heeft te kennen gegeven de voormalige school op een termijn van 2 á 3 jaren te willen slopen. Totaaloppervlak; 3x ca. 50 m2 + ca. 100 m2 verkeers- en toegevoegde ruimten. B1.2.
Kledingbank Maxima MiddenGroningen Kledingbank Maxima Midden-Groningen is een modezaak zonder kassa voor mensen met een uitkering of laag inkomen. Er komen 1.500 mensen winkelen in de voorjaars-/ zomercollectie en in de herfst-/wintercollectie kleding. Er werken 60 vrijwilligers bij Maxima
De gemeenteraad heeft eind 2021 het besluit genomen om het gebouw van de BWRI af te breken om plaats te maken voor nieuwbouw. De inwonende organisaties kunnen niet mee naar het nieuwe gebouw. De huur is aan Maxima opgezegd per 31 december 2022. Totaaloppervlak: ca. 400 m2, met deels een hoge ruimte van ca. 6 meter.
B1.3.
De Midden-Groningse Uitdaging (Huisraadbank) De Midden-Groningse Uitdaging was een netwerk van bedrijven met maatschappelijke ambities. Tot voor kort was de Midden-Groningse Uitdaging gehuisvest bij Oostland Verhuizingen aan de A. Plesmanlaan in Kolham. Daar hadden ze een hoge opslagruimte (in oppervlakte wat variërend) in gebruik die deel uitmaakt van de 18
goederenopslag van het verhuisbedrijf. Deze ruimte was voor de Huisraadbank.
3DIG050 in Hoogezand is gehuisvest in een vroeger winkelpand aan de Hoofdweg in Hoogezand. De ruimte bestaat grofweg uit drie gedeelten: Een deel voor ontvangst en receptie waar ook gesprekken kunnen plaatsvinden. Een deel voor dagbesteding waar aan een grote centrale tafel de verschillende activiteiten plaatsvinden Een werk(plaats) gedeelte waar dagelijks wordt gewerkt aan het upgraden en gereed maken van computers die worden uitgezet bij de doelgroep.
Ten gevolge van vooral de gevolgen van de Coronapandemie is de opslagruimte inmiddels door het verhuisbedrijf aan anderen verhuurd. Totaaloppervlak: ca. 100-150 opslagruimte (ca. 6m).
B1.4.
m2
hoge
Speelgoedbank Amalia Speelgoedbank Amalia heeft tot doel speelgoed uit te geven aan mensen in MiddenGroningen die niet de financiële middelen hebben om dit te kopen. Helaas zijn er ook in deze gemeente steeds meer mensen die rond of zelfs onder de armoedegrens leven. Amalia wil kinderen uit die groep graag voorzien van eigentijds en deugdelijk speelgoed. In principe zijn de gebruikers ingeschreven naar aanleiding van een recente uitkerings-specificatie of doorverwijzing via de Voedselbank, de Kledingbank, de Kredietbank of Humanitas.
De huidige situatie bevalt prima. Men zit tamelijk anoniem op een plek waar meer bedrijven zitten. Goed bereikbaar en ook voldoende herkenbaar. De ruimte wordt particulier gehuurd; feitelijk spelen er op dit moment geen huisvestingsproblemen. Totaaloppervlak ca. 250 m2. B1.6.
De Voedselbank Midden-Groningen helpt graag en belangeloos mensen, die onder de armoedegrens leven, aan voedsel en andere producten voor levensonderhoud. Door toedoen van vrijwillige bijdragen en vele vrijwilligers willen ze zo een bijdrage leveren aan het verminderen van (verborgen) armoede en ook aan het tegengaan van de verspilling van voedsel. De Voedselbank is op dit moment gevestigd in een bedrijfsgebouw aan de Productieweg in Hoogezand. De ruimte wordt particulier gehuurd en bevalt prima; feitelijk spelen er op dit moment geen huisvestingsproblemen. De voedselbank zou de screening van klanten graag in het Sociaal Plein plaats laten vinden.
De Speelgoedbank Amalia vindt nu nog onderdak in het buurtcentrum De Badde aan de Thorbeckelaan in Hoogezand. Daar hebben ze de beschikking over een ruimte van ca. 50 m2 op de verdieping. De huidige situatie is niet ideaal. Graag zou men meer zichtbaar zijn en in een winkelachtige setting meer direct in contact staan met bijvoorbeeld de Kledingbank die in feite soortgelijke doelstellingen heeft maar dan op het gebied van kleding. Totaaloppervlak ca. 50 m2. B1.5.
Computerbank DIG050 De Stichting DIG050 is een kleinschalige dagbesteding met locaties in Groningen en Hoogezand. Het zijn algemene voorzieningen; dat houdt in dat je er in Hoogezand zonder verdere verwijzing of indicatie terecht kunt als je in de gemeente Midden-Groningen woont. De dagbesteding is ooit begonnen als computerproject. Vandaar ook de naam “computerbank” zoals die meestal wordt gebruikt. Daarnaast wordt er gekookt, geknutseld, geschilderd en ontmoeten mensen elkaar. Ook helpen ze daar waar digitale vaardigheden of ondersteuning nodig zijn.
19
De Voedselbank MiddenGroningen
B1.7.
Stichting Leergeld De Stichting Leergeld heeft als missie het voorkomen van sociale uitsluiting van kinderen uit gezinnen met minimale financiële middelen. Leergeld biedt kansen aan kinderen in de leeftijd van 4 tot 18 jaar om te kunnen deelnemen aan binnen- en buitenschoolse activiteiten. De lange termijn ambitie van Leergeld is dat alle kinderen kunnen meedoen. Graag zou men meer zichtbaar zijn en de opzet van het Sociaal Plein kan nadrukkelijk bijdragen aan het beter en makkelijker bereiken van de doelgroep.
B1.8.
Organisaties die ook meedenken Werkpro Deze organisatie stelt zich ten doel te werken aan een samenleving waarin iedereen meedoet en ieders talent wordt benut. Door middel van zinvol werk voor iedereen die zijn talenten wil ontdekken, ontwikkelen en inzetten. Zinvol werk is niet altijd betaald, maar wel van waarde. Voor klanten, de leefomgeving en de medewerker. Mogelijk dat het Sociaal Plein hierin een bijdrage kan leveren of andersom dat Werkpro een bijdrage aan het Sociaal Plein kan leveren. Stichting Goed Bezig Deze stichting heeft ten doel het uitoefenen van leerwerkbedrijven en –projecten waarbinnen jongeren die, om wat voor reden dan ook, afstand hebben tot school, werk en/ of maatschappij, worden begeleid op weg (terug) naar een baan, opleiding of zelfstandig ondernemerschap. De opzet van het Sociaal Plein kan nadrukkelijk bijdragen aan het beter en makkelijker bereiken van de doelgroep. Ook kan de Stichting door de inzet van de jongeren binnen hun projecten mogelijk bijdragen aan de dagelijkse gang van zaken binnen het Sociaal Plein.
Cosis Cosis helpt mensen met een verstandelijke en/of psychische beperking zelf grip te krijgen en te houden op hun leven. Mogelijk dat het Sociaal Plein hierin een bijdrage kan leveren of andersom dat Cosis een bijdrage aan het Sociaal Plein kan leveren. Kredietbank Midden-Groningen De Kredietbank biedt hulp aan iedereen met geldproblemen, maar werkt ook preventief. Eenieder kan altijd bij de Kredietbank terecht voor een adviesgesprek. Dit is gratis en geheel vrijblijvend. Ze geven informatie en advies om financiële problemen op te lossen. Of helpen om geldzorgen te voorkomen. Zij willen zeker
Kwartier Zorg en Welzijn Kwartier Zorg en Welzijn is zowel actief in welzijnsactiviteiten als in professionele ondersteuning vanuit vier Sociale Teams in Midden-Groningen. Binnen die opzet denkt de organisatie na over samenwerkingen en zichtbaarheid. In dat kader willen ze graag op de hoogte blijven van de ontwikkelingen rond het Sociaal Plein.
20
Bijlage 2. Overzicht van de benodigde vierkante meters Voor de opzet van het plan is ervan uitgegaan dat een aantal deelnemers zeker in het Sociaal Plein zal worden gehuisvest. Verder is algemene en flexibel in te vullen ruimte opgenomen, zodat er in de toekomst meerdere organisaties alsnog kunnen worden ondergebracht. B2.1.
Humanitas Midden-Groningen Humanitas:
• totaal ca. 250 m2 onder te verdelen in deel ontmoetingsruimte • ca. 150 m2 cursuslokalen • ca. 100 m2 kantoren/ spreekkamers met voorzieningen
Humanitas verwacht weinig veranderingen door te voeren op een nieuwe locatie. Zoals eigenlijk voor alle deelnemers is het samenwerken onder één dak het allerbelangrijkst. In het nieuwe plan is het ruimtegebruik vergelijkbaar met de oude situatie. Makkelijker is het om bijvoorbeeld de cursuslokalen te delen en voor grotere oplopen of evenementen gebruik te maken van de centrale grotere ontmoetingsruimte. B2.2.
• Totaal 400 m2 onder te verdelen in deel ontmoetingsruimte • ca. 200 m2 winkelruimte • ca. 200 m2 magazijn/ werkplaatsruimte • ca. 50 m2 kantoren/ spreekkamers met voorzieningen
Kledingbank Maxima gaat voor ongeveer evenveel ruimte, maar wil deze ruimte effectiever gebruiken. Niet de hele oppervlakte hoeft even hoog te zijn; het voelt wel als open en toegankelijk. Kantoor en spreekkamers kunnen in deeltijd worden gedeeld met andere organisaties.
De Midden-Groningse Uitdaging (Huisraadbank) Midden Groningse Uitdaging:
• Totaal 250 m2 onder te verdelen in deel ontmoetingsruimte • ca. 200 m2 magazijn/ werkplaatsruimte • ca. 50 m2 kantoren/ spreekkamers met voorzieningen
Het ruimtegebruik is voor de MGU vergelijkbaar met oude situatie Huisraadbank. B2.4.
Speelgoedbank Amalia Speelgoedbank:
Kledingbank Maxima MiddenGroningen Kledingbank:
21
B2.3.
• Totaal 175 m2 onder te verdelen in deel ontmoetingsruimte • ca. 75 m2 winkelruimte • ca. 100 m2 magazijn/ werkplaatsruimte
Voor Speelgoedbank Amalia verandert de situatie duidelijk. Nu huisvesten ze zich min of meer alleen in een buurthuis, maar in de nieuwe situatie trekken ze samen met andere organisaties op binnen het Sociaal Plein. Enige kantoorruimte wordt gedeeld met anderen en het grotere “winkeloppervlak” zal o.a. samen met de Kledingbank een plek krijgen. Voor handling, reparatie en opslag is in een gezamenlijke werkplaats ingeruimd. B2.5.
Computerbank DIG050 Vooralsnog wordt geen aparte ruimte voor de Computerbank DIG 050 gereserveerd. Wel is het goed om in het gebruik van de centrale ontmoetingsruimte rekening te houden met de projecten zoals die regelmatig worden opgezet. Ook kan de voorziening in de vorm van cursuslokalen, gebruikt worden.
B2.6.
De Voedselbank MiddenGroningen Voor de voedselbank wordt geen aparte ruimte gereserveerd in het Sociaal Plein. De screening voor de Voedselbank kan prima in één van de te delen kantoorruimten of spreekkamers binnen het Sociaal Plein, plaatsvinden.
B2.7.
Organisaties die mogelijk ook zouden kunnen worden ondergebracht: B2.8.
Voor Werkpro is niet uitgegaan van een aparte ruimte. Ze zijn zeer geïnteresseerd in het deelnemen in de organisatie van het geheel en de sfeer binnen de ontmoetingsruimte in het bijzonder. In deeltijd kan een kantoorruimte worden gedeeld.
B2.9.
Stichting Goed Bezig ziet binnen het Sociaal Plein Midden-Groningen een goede verbinding richting allerlei projecten waar ze aan werken: daarbij lijkt het voor hen een ideale plek om een kringloopwinkel onder te brengen. Dat brengt aanloop en extra reuring van en voor alle inwoners van de gemeente MiddenGroningen.
B2.10.
Stichting Goed Bezig ziet binnen het Sociaal Plein Midden-Groningen een goede verbinding richting allerlei projecten waar ze aan werken: daarbij lijkt het voor hen een ideale plek om een kringloopwinkel onder te brengen. Dat brengt aanloop en extra reuring van en voor alle inwoners van de gemeente MiddenGroningen.