processtappen raadsakkoord

Routekaart processtappen raadsakkoord. Na de verkiezingen worden er diverse processen uitgerold. Er moet een nieuwe gemeenteraad worden geïnstalleerd. Er wordt gezocht naar politieke samenwerking en er worden bestuurders benoemd. Aanvullend op een coalitieakkoord kan de raad een strategische raadsagenda/raadsakkoord opstellen met een aantal onderwerpen/thema’s waar de raad in die raadsperiode zelfstandig dan wel op voorstel van het college over wil debatteren. Een raadsakkoord komt vaak voort uit de wens om op een ander manier politiek te bedrijven en de klassieke structuur van oppositie en coalitie los te laten. Het raadsakkoord laat zich goed combineren en integreren in een lange termijnagenda van de raad. De agendacommissie heeft vervolgens de rol om deze onderwerpen te vertalen naar een passend besluitvormingsproces. De griffie is door de grootste partij, GemeenteBelangen, gevraagd de raad te adviseren wat nodig is voor het invoeren van een raadsakkoord. Hierbij is van belang om vooraf goede afspraken te maken:  Zijn we het er als raad over eens dat we een gezamenlijk leerproces ingaan om ons het werken met een raadsakkoord gaandeweg eigen te maken?  Overeenstemming over een neutrale procesbegeleider, bijvoorbeeld de griffier.  Ruimte in het raadsakkoord. Een raadsakkoord gaat om overeenstemming, maar ook om het markeren van verschillen.

Dat kan en mag ook, het is alleen wel belangrijk om dat vooraf met elkaar goed af te spreken.  Concreet actieplan van griffie en ambtelijke ondersteuning. Hiermee wordt zichtbaar hoe dit met een raadsakkoord wordt opgepakt en wat daarvoor nodig is.  Ambtelijke communicatie met de raad. Nu werken ambtenaren voor wethouders en informeren zij via die lijn de gemeenteraad. Dat kan nog steeds de werkvorm zijn, maar meer voor de hand ligt dat er meer directe lijnen met raadsleden mogelijk zijn. Hoe doen we dit?  Raadsakkoorden vragen een bepaald soort dynamiek; zoeken naar samenhang en gemeenschap, maar het ook niet schuwen van de scherpte. Dat vereist vergaderruimte, ontmoetingsplaatsen, wandelgangen en andere fysieke ruimte die dat type interactie mogelijk maakt.  Symboliek: Wie gaat met het succes op de foto en wie krijgt als er dingen niet goed lopen de schuld? Wie is het gezicht van het beleid en wie wordt in de lokale media aangesproken als het niet goed gaat?  Hoe betrekken we de inwoners erbij? Uitgangspunten 1. Geef het proces vorm met aandacht voor transparantie en openbaarheid. 2. Verken vooraf de optie van een raadsakkoord, bijv. in het duidingsdebat. (is inmiddels gebeurd) 3. Een raadsakkoord wordt gesloten vanuit een gezamenlijke verantwoordelijkheid die alle fracties willen nemen om de rol van de gemeenteraad in de lokale samenleving neer te zetten.

Het raadsakkoord is vooral een werkplan voor de raad, waarin ambities en afspraken van de raad met zichzelf staan.

4. Neem in het raadsakkoord een aantal thema’s op waarmee de raad in de komend periode aan de slag wil. Neem hierin niet te veel verschillende thema’s op, kies bijvoorbeeld jaarlijks maximaal 5, en zet hier een tijdspad op. 5. Over de thema’s hoeft inhoudelijk geen overeenstemming te zijn, de raad spreekt alleen raadsbreed af deze thema’s op te gaan pakken. 6. Dit raadsakkoord wordt door de fracties ondertekend. 7. Neem de thema’s uit het raadsakkoord vervolgens op in de LTA. Processtappen Gesprekken met elke afzonderlijke fractie De grootste partij/procesbegeleider nodigt alle partijen uit voor een afzonderlijk gesprek. Er worden bij voorbaat geen partijen uitgesloten van de onderhandelingen. Iedere partij kan worden gevraagd de volgende vragen te beantwoorden: • Visie op het gaan werken met een raadsakkoord/samenlevingsagenda (samenwerkingsverwachtingen inventariseren). • Een lijst met maximaal tien (kern)punten, die men van belang acht voor opname in een raadsakkoord met bijbehorende argumentatie. • Over de thema’s hoeft inhoudelijk geen overeenstemming te zijn, een raadsakkoord dat te veel op inhoud en standpunten is dichtgetimmerd laat de raad ook weinig ruimte meer voor debat. • Of, en zo ja hoe en wanneer de samenleving betrokken moet worden bij het bepalen van de thema’s en/of de prioritering van thema’s.

• Wat men belangrijk vindt voor het profiel van wethouders, hoe men de benoemingsprocedure voor zich ziet. • Hoe het college er kwantitatief uit zou kunnen zien (aantal wethouders, full- of parttime). • Of men kandidaten wil voordragen voor wethouderschap. • Wat mogelijke breekpunten zijn. • Overige informatie die men voor het vervolgproces van belang acht. Aanbevelingen voor het verdere proces en inwoners hierbij betrekken Aan het einde van de informatieronde zal de informateur verslag uit brengen over de uitkomsten van de informatieronde en aanbevelingen doen voor het verdere proces. Over de uitkomsten van de informatieronde en de aanbevelingen voor het verdere proces zal een openbare bijeenkomst plaatsvinden waarbij inwoners input kunnen leveren. Vertalen raadsakkoord/samenlevingsagenda in uitvoeringsprogramma en begroting In het dualisme is het dagelijks bestuur, de uitvoering, opgedragen aan het college van burgemeester en wethouders. Daarom is een uitvoeringsprogramma het geëigende middel om de bestuurlijke voornemens handen en voeten te geven. Op deze manier geeft de raad heldere opdrachten aan het college (kaderstelling) en kan passend toezien op de uitvoering ervan (controle).

Het raadsakkoord vormt de basis als opdracht aan het college en is, uitgewerkt in een uitvoeringsprogramma, belangrijke input voor de ambtelijke organisatie bij de opstelling van de afdelingsprogramma’s.

Wat levert dit onderdeel op In het uitvoeringsprogramma wordt, in overleg met de raad en met het college, door de raad vastgelegd hoe we de doelen uit het raadsakkoord bereiken. Verder wordt duidelijk afgesproken welke rol van de raad passend is bij voorstellen vanuit het college (betrekken van raad op juiste moment en manier). Er wordt afgesproken in welke volgorde de thema’s uit het raadsakkoord worden opgepakt, wat prioriteit krijgt, of er tussenresultaten nodig zijn, wat de procesdoelen zijn. Kwaliteit van bestuur en beleid is ook gediend met realisme. Er moet worden nagegaan of de plannen zich verhouden met beschikbare middelen, met name financieel en personeel. Tegelijkertijd is continuïteit en voortgang van lopend beleid belangrijk, en er wordt uitvoering gegeven aan wettelijke taken. Ook dit wordt zichtbaar gemaakt in het uitvoeringsprogramma. Het uitvoeringsprogramma wordt verwerkt in de (meerjaren)begroting. Op deze manier wordt de raad in staat gesteld om (bij) te sturen. Zie hiervoor ook de aanbevelingen in het overdrachtsdocument van de auditcommissie. Vaststelling door de raad Het uitvoeringsprogramma wordt ter vaststelling aan de raad voorgelegd.

Suggesties voor thema’s in het raadsakkoord Uit het duidingsdebat kwamen de volgende thema’s vrij eensgezind naar voren:  Financiën goed op orde krijgen en houden  Het NPG 5% amendement uitwerken  Uitwerking van het initiatiefvoorstel armoedebeleid  Communicatie en participatie raad/inwoners. (Uitwerking QSLD)  Woningmarkt (betaalbaar wonen – leegstand in kernen) Uit de verkennende gesprekken kwamen de volgende thema’s naar voren:  Vernieuwing van de bestuurscultuur, van monisme naar dualisme  IBOR-groenvoorziening en overdracht kunstwerken  Dienstverlening  Economische ontwikkelingen gemeente, in relatie tot werkgelegenheid en wonen;  Landbouw versus woningbouw  (Generatie)armoede, kloof arm en rijk  Sociaal: Maken van een paraplu in het kader van kansengelijkheid voor kinderen.  Armoede in relatie tot de energietransitie  Energietransitie inclusief participatie.  Gaswinningen en versterking en SNN  