Memo inzet college Wijzigingsbesluit Groningenveld 2021-2022

Memo Inzet college op wijzigingsbesluit Groningenveld 2021-2022

Van:

College van burgemeester en wethouders

Mailadres:

frits.tenbloemendal@midden-groningen.nl

Datum:

22 april 2022

Zaak:

871471

Aan:

Gemeenteraad Midden-Groningen

Memo behorende bij Raadsbrief proces wijzigingsbesluit Groningenveld 2021-2022, d.d. 20 april 2022 Op 1 april 2022 heeft de staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat (SEZK) het wijzigingsbesluit gepubliceerd. Dit houdt in dat de gaswinning in het lopende gasjaar 2021-2022 verhoogd wordt naar 4,5 bcm. Het oorspronkelijke vaststellingsbesluit dat is genomen over dit gasjaar ging nog uit van 3,9 bcm. Op basis van de Mijnbouwwet staat een Wijzigingsbesluit niet open voor zienswijzen. Dat betekent dat belanghebbenden na de publicatie tegen het besluit in bezwaar kunnen gaan. Hieronder treft u een korte puntsgewijze analyse aan van het voorliggende wijzigingsbesluit en vervolgens een voorlopige inzet van het college hierop. Het college besluit op 10 mei of zij wel of niet in bezwaar gaat tegen het Wijzigingsbesluit. Het college wil dit doen op basis van uw input doen, zodat zij een besluit kan nemen mede namens uw raad en de gemeente als rechtspersoon. Deze memo is gebaseerd op het Wijzigingsbesluit met de onderliggende stukken, zoals deze te vinden is op https://www.rvo.nl/onderwerpen/bureau-energieprojecten/lopendeprojecten/groningen/wijziigngsbesluit-201-2022 . Hier zijn naast het wijzigingsbesluit ook de operationele strategie, SDRA, en adviezen van GTS en SodM te raadplegen.

Pagina:

2 van 5

Datum: Zaak:

871471

Onderwerp:

Inzet college op wijzigingsbesluit Groningenveld 2021-2022

Puntsgewijze analyse van het Wijzigingsbesluit Groningenveld 2021-2022

▪

De verhoging van de gaswinning ten opzichte van het Vaststellingsbesluit 2021-2022 wordt veroorzaakt door vertraging van de ingebruikname van de stikstoffabriek in Zuidbroek en een verhoogde gasvraag uit Duitsland. Door de warme winter, uitstel van onderhoud aan stikstofinstallaties en de samenstelling van hoogcalorisch gas, is geen verhoging nodig tot 7,6 bcm zoals aanvankelijk aangekondigd, maar tot 4,5 bcm in een qua temperatuur gemiddeld jaar.

▪

Separaat heeft de staatsecretaris besloten tot het ombouwen van gasopslag Grijpskerk voor laagcalorisch gas.

▪

GTS adviseert de staatsecretaris om, gelet op de geopolitieke ontwikkelingen, de opslag Grijpskerk nog niet te vullen met laagcalorisch gas zoals de bedoeling was, maar dit een jaar uit te stellen. De opslag kan dan een jaar langer gebruikt worden voor hoogcalorisch gas. De staatsecretaris heeft dit advies niet overgenomen en kiest nadrukkelijk voor het zo snel mogelijk sluiten van het Groningenveld.

▪

Alhoewel het vullen van de opslag Grijpskerk betekent dat er nu een geringe hoeveelheid meer gas gewonnen moet worden uit het Groningenveld, is daarmee de sluiting van het Groningenveld nog steeds voorzien in 2023 en kan het veld in 2022 ingezet worden voor de minimumflow.

▪

SodM geeft aan dat de seismische dreiging in hoofdzaak nog steeds bepaald wordt door de winning in het verleden en de daarmee verband houdende drukvereffening in het gehele veld in plaats van dat het verband houdt met het volume waarover het in dit wijzigingsbesluit gaat. Niet de winning maar de drukvereffening is nu de reden van de aardbevingen waar we nu mee geconfronteerd worden.

▪

TNO heeft een Seismische Dreigings- en Risico-Analyse (SDRA) uitgevoerd. Hieruit blijkt dat de seismische dreiging zeer beperkt toeneemt ten opzichte van het oorspronkelijke besluit. TNO concludeert dat in absolute zin het persoonlijk risico voor gasjaar 2021-2022 op basis van het wijzigingsbesluit vergelijkbaar is met dat behorende bij het oorspronkelijke besluit. Ook

Pagina:

3 van 5

Datum: Zaak:

871471

Onderwerp:

Inzet college op wijzigingsbesluit Groningenveld 2021-2022

concludeert TNO dat het verschil in schadeprognose tussen het oorspronkelijk vaststellingsbesluit en het gewijzigde vaststellingsbesluit zeer klein is. Overwegingen

▪

De staatsecretaris heeft zich ingespannen om de extra benodigde winning uit het Groningenveld zoveel mogelijk te beperken. Dat heeft ertoe geleid dat de winning niet toeneemt van 3,9 miljard m3 naar 7,6 miljard m3 zoals in januari aangekondigd, maar tot 4,5 miljard m3. Dat is nog steeds een verhoging, maar wel een veel minder sterke verhoging.

▪

Door de gasopslag Grijpskerk te vullen met laagcalorisch gas komt sluiting van het Groningenveld in 2023 concreet in zicht.

▪

Op basis van de SDRA concludeert TNO dat alle gebouwen in het aardbevingsgebied aan de veiligheidsnorm voldoen (P50) en dat een beperkt aantal van 28 adressen binnen de verwachtingswaarde P90 niet aan de norm voldoet. TNO geeft echter ook aan dat wanneer zij de modelinstellingen van de SDRA aanpassen op de meest recente wetenschappelijke inzichten, er 863 adressen niet voldoen aan de veiligheidsnorm (P50).

▪

De directe gevolgen van gaswinning, maar ook onzekerheid over de definitieve sluitingstermijn van het Groningenveld hebben effect op het welbevinden en gezondheid van inwoners. Onderzoeken hebben uitgewezen dat onzekerheid en een gebrek aan perspectief gezondheidsproblemen veroorzaken. De staatsecretaris zet de nodige stappen om het gasveld op korte termijn daadwerkelijk te kunnen sluiten, tegelijkertijd kan de staatssecretaris in het licht van de geopolitieke situatie geen garanties geven voor een definitieve sluitingsdatum. Wat dat betreft blijft de onzekerheid voorlopig voortduren.

Voorlopige inzet college We willen een zo laag mogelijke winning uit en een zo snel mogelijke sluiting van het Groningenveld. Het wijzigingsbesluit betekent weliswaar een iets hogere winning dan in het oorspronkelijke vaststellingsbesluit vastgelegd, maar hiermee wordt het ook mogelijk om het Groningengasveld in 2023 daadwerkelijk te sluiten. Dat is een belangrijk gegeven bij de keuze om wel of niet in bezwaar te gaan.

Pagina:

4 van 5

Datum: Zaak:

871471

Onderwerp:

Inzet college op wijzigingsbesluit Groningenveld 2021-2022

Door de geopolitieke ontwikkelingen van de afgelopen maanden is de inzet van het Groningenveld ineens in een ander perspectief komen te staan. Dat moeten we goed in de gaten houden. Er zijn voortdurend organisaties die ervoor pleiten om het gasveld open te houden. Tegelijkertijd zet de staatsecretaris de sluiting van het Groningenveld door, ook in dit wijzigingsbesluit. Met een uiteindelijke verhoging van 0,6 miljard m3 ten opzichten van de eerder aangekondigde 3,7 miljard m3 verhoging lijkt het in bezwaar gaan tegen dit besluit niet proportioneel. Het maken van bezwaar leidt in een uitspraak van de Raad van State hooguit tot de conclusie dat de staatssecretaris een motiveringsgebrek moet rechtzetten. En een dergelijke uitspraak zal waarschijnlijk pas komen wanneer het gasjaar al (bijna) voorbij is. Bovenstaande punten betekenen dat de voorlopige inzet van het college is om geen bezwaar aan te tekenen tegen dit wijzigingsbesluit. We hebben echter wel kritiekpunten op het wijzigingsbesluit. ▪

We constateren dat TNO een gevoeligheidsanalyse heeft uitgevoerd op de SDRA waardoor de bandbreedte van het aantal adressen dat niet aan de veiligheidsnorm voldoet groot is. Dit veroorzaakt onrust en onzekerheid bij onze inwoners en dat willen we voorkomen. Er moet een eenduidig beeld zijn van de veiligheidssituatie. Als dat betekent dat de SDRA moet worden aangepast aan de meest recente wetenschappelijke inzichten, dan moet de staatsecretaris daar opdracht toe geven.

▪

Over de voortgang van de versterking doet de SEZK in zijn besluit ook geen uitspraken. Deze weegt hij in zijn wijzigingsbesluit niet expliciet af, terwijl hij dit volgens de Mijnbouwwet wel zou moeten doen. Inmiddels is een uitgebreide gespreksagenda opgesteld met daarin de punten die waarvan de regio vindt dat de staatssecretaris deze moet aanpakken (de gespreksagenda is 8 april met de raad gedeeld).

Het college denkt dat het bespreken van deze punten met de staatsecretaris sneller tot resultaten leidt dan een procedure via de Raad van State.

Pagina:

5 van 5

Datum: Zaak:

871471

Onderwerp:

Inzet college op wijzigingsbesluit Groningenveld 2021-2022

De volgende procedure dient zich alweer aan Het wijzigingsbesluit waarover u op 28 april debatteert gaat over de aanpassing van het vaststellingsbesluit voor het huidige gasjaar dat loopt tot 1 oktober 2022. Op 21 april heeft de staatsecretaris de stukken gepubliceerd die ten grondslag liggen aan de procedure voor het vaststellingsbesluit Groningenveld 2022-2023, dus komend gasjaar. Dat betekent dat beide procedures nu door elkaar heen lopen. Het vaststellingsbesluit Groningenveld 2022-2023 doorloopt het wettelijke vastgelegde proces en dat betekent dat de wettelijke adviseurs eerst gevraagd worden om advies aan de staatsecretaris uit te brengen op basis van de eerste stukken (Raming GTS, Operationele Strategie NAM en SDRA door TNO). Na deze adviesronde publiceert de staatssecretaris zijn ontwerp-vaststellingsbesluit waarop een ieder zijn of haar zienswijze in kan dienen (waarschijnlijk in juni). En uiteindelijk, kort voor 1 oktober, publiceert de staatssecretaris dan zijn definitieve besluit. Dat besluit staat dan open voor beroep. De drie momenten waar de gemeente invloed kan uitoefenen op het besluit zijn daarmee het advies, de zienswijze en het eventuele beroep. De adviesfase voor het vaststellingsbesluit Groningenveld 2022-2023 is gestart en de adviezen moeten 20 mei ingediend zijn.

Op basis van de mijnbouwwet artikel 52d, 6.a is deze adviesrol belegd bij de colleges van de gemeenten en provincie. Op dit moment wordt gewerkt aan dit advies. Dit advies wordt regionaal voorbereid en afgestemd. Op 17 mei neemt het college hierover een besluit. Naar goed gebruik wil het college input vanuit de raad meenemen in dit advies. Voorgesteld wordt om dit tijdens de commissievergadering van 12 mei te doen. U krijgt dan kort voor de commissievergadering een analyse en inzet van het college, vergelijkbaar met de wijze waarop het college u heeft geïnformeerd over het wijzigingsbesluit. De stukken die ten grondslag liggen aan het vaststellingsbesluit 2022-2023 en op basis waarvan het advies wordt opgesteld vindt u op de RVO (https://www.rvo.nl/onderwerpen/bureau-energieprojecten/lopendeprojecten/groningen/vaststellingsbesluit-2022-2023).