43. Raadsbrief Besluit pro forma beroep vaststellingsbesluit Groningenveld 2022-2023

Raadsbrief

Datum:

25 oktober 2022

Verzenddatum:

25 oktober 2022

Behandeld door:

Frits ten Bloemendal

Mailadres:

frits.tenbloemendal@midden-groningen.nl

Zaak:

981573

Portefeuillehouder:

Markus Ploeger

Onderwerp:

Besluit pro forma beroep vaststellingsbesluit Groningenveld 2022-2023

Geachte leden van de raad, Op 26 september 2022 heeft de staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat (EZK) het vaststellingsbesluit voor het gasjaar 2022-2023 gepubliceerd (zie bijlage). In dit besluit krijgt NAM de opdracht om, vanuit het uitgangspunt niet meer winnen dan nodig, 2,8 miljard m3 gas te winnen uit het Groningenveld. Met dit winningsniveau is NAM in staat om 11 productieclusters op de waakvlam te zetten zodat deze bij bijzondere omstandigheden weer direct operationeel gemaakt kunnen worden. Het instellen van de waakvlamperiode is een nieuwe stap op weg naar de definitieve sluiting van het Groningenveld. Zoals u weet hebben we op 2 augustus 2022 een zienswijze ingediend op het ontwerpvaststellingsbesluit. Deze zienswijze was mede namens uw raad en de gemeente als rechtspersoon ingediend. Tegen het definitieve besluit van 26 september kunnen belanghebbenden tot 11 november 2022 beroep instellen bij de Raad van State. Uit de analyse die wij samen met de veiligheidsregio Groningen, de beide waterschappen, de provincie en de betrokken gemeenten hebben gemaakt blijkt dat we op één punt een beroepsgrond hebben. De staatssecretaris heeft namelijk geen Seismische Dreigings- en Risico Analyse (SDRA) door TNO heeft laten opstellen die behoort bij een winning van 2,8 miljard m 3. Het leveren van een SDRA is een wettelijk vereiste.

Met de SDRA kunnen we toetsen of er gebouwen zijn die nog niet in beeld zijn voor beoordeling. Daarmee is het belangrijk voor de veiligheid van onze inwoners. Wij hebben onze bevindingen over het vaststellingsbesluit ambtelijk en bestuurlijk gedeeld met het ministerie van EZK. Dat heeft geleid tot de uiteindelijke toezegging van de staatssecretaris om alsnog een SDRA uit te vragen bij TNO die hoort bij de winning van 2,8 miljard m 3. Op 17 oktober 2022 heeft de staatssecretaris deze toezegging in een kamerbrief verwoord (zie bijlage).

Pagina:

2 van 3

Datum:

13 oktober 2022

Zaak:

981573

Wij zijn blij met deze toezegging, maar hebben de SDRA nog niet in handen en willen de beroepstermijn ook niet laten verlopen. Wij hebben daarom besloten om op dit moment pro-forma beroep bij de Raad van State in te stellen en indien nodig later nog een voorlopige voorziening aan te vragen. Dit doen wij als regionale overheden gezamenlijk. De inzet van het beroep is om de gevolgen van het vaststellingsbesluit voor de veiligheid inzichtelijk te krijgen. We willen daarom als regio een aanvullende SDRA die hoor bij een winning van 2,8 miljard m3 en we willen dat de staatssecretaris consequenties verbindt aan de uitkomsten ervan. Met andere woorden: dat de staatssecretaris alle gebouwen die uit de aanvullende SDRA rollen en nog niet in het versterkingsprogramma zitten, alsnog toevoegt aan het programma. Zodra dit is gebeurd wordt het beroep ingetrokken. Mocht dit al voor 11 november gebeuren, dan wordt er geen beroep ingesteld. Gedeputeerde Staten van de provincie Groningen treden op als penvoerder voor deze procedure en zal formeel het beroepschrift indienen en de voorlopige voorziening aanvragen namens de regionale overheden. Daartoe heeft het college gedeputeerde staten gemandateerd. Het opstellen van het beroepschrift en de voorbereiding van de zitting gebeurt ambtelijk in regionale samenwerking.

Op grond van de Gemeentewet (artikel 160 lid 1 onder e) kan het college namens de gemeenteraad beroep instellen, tenzij u anders beslist. De periode om een andere beslissing te nemen is echter kort, gezien de beroepstermijn van 11 november. Nadere toelichting en analyse van het vaststellingsbesluit De jaarlijkse cyclus om te komen tot een vaststellingsbesluit start in januari met een advies van Gasunie Transport Services (GTS) over de benodigde hoogte van de gaswinning. Vervolgens stelt NAM op basis hiervan een of meer Operationele Strategieën. De wettelijke adviseurs (waaronder de gemeenten) moeten hier advies over geven. Hierna neemt de staatssecretaris een ontwerp-besluit waarop een ieder een zienswijze kan indienen. Tot slot neemt de staatssecretaris voor 1 oktober een definitief besluit. GTS raamde in januari 2022 dat 7 productieclusters open moesten blijven. Hiervoor is 1,7 miljard m3 gaswinning nodig. NAM heeft vervolgens een operationele strategie opgesteld op basis van deze raming. Daarnaast heeft NAM een operationele strategie opgesteld voor de situatie dat 11 productieclusters open moeten blijven. De regio adviseerde hier in mei 2022 over vanuit haar wettelijke taak uit de Mijnbouwwet. Dit advies is 18 mei 2022 met u gedeeld.

In het ontwerpbesluit van juni 2022 gaf de staatssecretaris aan dat hij om wendbaar te kunnen blijven tot 1 april 2023 11 productieclusters open wil houden en daarna 5. Hiervoor is 2,8 miljard m3 nodig. De regio heeft in juli 2022 zienswijzen ingediend tegen het ontwerpbesluit. Deze zienswijzen zijn met uw raad afgestemd en mede namens uw raad ingediend. In september 2022 stelde GTS de raming bij vanwege wijzigingen aan de aanbod- en vraagkant. Dit is het advies waarop de staatssecretaris zijn definitieve besluit heeft gebaseerd. Daarmee voldoet de staatssecretaris aan het wettelijk vastgelegde regime 'niet meer dan nodig'. Het Groningenveld kan worden ingezet bij uitzonderlijke omstandigheden om in de eerste uren of

Pagina:

3 van 3

Datum:

13 oktober 2022

Zaak:

981573

dagen bij te springen. Het gaat om maximaal 1,5 miljard m3 boven op de vastgestelde gaswinning. Deze passage maakt al een aantal jaren onderdeel uit van ieder vaststellingsbesluit. Er is nog nooit gebruik gemaakt van deze bepaling. De staatssecretaris besluit in maart 2023 of hij het aantal productieclusters kan terugbrengen van 11 tot 5. Als hij op dat moment besluit om dat niet te doen, dan zal hij hier een wijzigingsbesluit op nemen. Wanneer in maart 2023 wordt besloten om 11 productieclusters open te houden zal de minimumflow over het gehele jaar hoger worden, 3,2 miljard m3. In het ontwerp-besluit van juni 2022 zagen we al dat een SDRA op het voorgenomen winningsniveau ontbrak. We hebben de staatssecretaris daar in onze zienswijzen op gewezen. De staatssecretaris heeft desondanks geen SDRA opgesteld, omdat hij van mening is dat dit geen toegevoegde waarde heeft. Hij baseert zich daarbij op het advies van Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) waarin staat dat uit de SDRA geen nieuwe inzichten te verwachten zijn, omdat de huidige situatie is dat niet de gaswinning van nu, maar de drukvereffening vanwege gaswinning uit het verleden, de aardbevingen veroorzaakt. Wij zijn het op dat punt niet eens met de staatssecretaris en SodM. De SDRA is van belang om inzicht te krijgen in adressen die nog niet in beeld zijn voor beoordeling.

Bovendien stelt TNO, die de SDRA uitvoert, bij elke SDRA ook een gevoeligheidsanalyse op. Deze gevoeligheidsanalyse laat tot nu toe meer adressen zien bij elke SDRA en ook adressen die nog niet in beeld waren. Dat geldt ook voor de gevoeligheidsanalyse die TNO uitvoerde op de SDRA bij 1,7 miljard m3. De gevoeligheidsanalyse van TNO wordt niet door SodM ondersteund. Deze is wat het SodM betreft onzuiver omdat het onveiligheidsmarges inbouwt boven de onveiligheidsmarges die al in het model zijn ingebouwd. Het is onnodig stapelen van conservatisme op conservatisme vindt het SodM. Vanuit de gedachte dat je niet voorzichtig genoeg kan zijn, zijn wij het daar niet mee eens. Bovendien wekt het werken met twee versies van de SDRA niet het vertrouwen wat zo nodig is. Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van de gemeente Midden-Groningen A. Hoogendoorn Burgemeester

H.J.W. Mulder Gemeentesecretaris