329.2 adviesrapport Scenarioverkenning JBN Drenthe
Tekst van het document
Adviesrapport
Scenarioverkenning Uitvoering Jeugdbeschermingsmaatregelen in Drenthe
Juni 2025 | Eveline Kampman en Thomas Dijksman
Samenvatting Ons, Thomas Dijksman en Eveline Kampman, is gevraagd
We hebben een vierde scenario geschetst, in het geval dat
om te onderzoeken welke mogelijke alternatieven er zijn
JBN wel haar certificering behoudt.
voor de uitvoering van jeugdbeschermingsmaatregelen in Drenthe op het moment dat Jeugdbescherming Noord
Dit scenario is:
niet meer de bevoegdheid heeft om deze maatregelen uit
4.
voeren, omdat ze niet meer over het benodigde certificaat
JBN blijft bestaan met kerntaken en specialisme, lokaal wordt expertise opgebouwd.
beschikt. In dit rapport hebben we een drietal scenario's verkend.
Dit laatste scenario achten wij het beste scenario. Er is op dit moment te vaak sprake van pseudo-veiligheid bij
Deze scenario's zijn:
jeugdigen met een maatregel in Drenthe. Het urgentie-
1.
Overname van maatregelen door regionale
besef van de huidige situatie dient gebruikt te worden om
en landelijke GI’s
het stelsel te verbeteren. Dit is niet een probleem van JBN,
2.
Een nieuwe GI oprichten in Drenthe
noch enkel van Drenthe, maar van het gehele stelsel.
3.
Gefaseerde afbouw van maatregelen bij JBN, geen regionale GI en de stevige lokale teams vangen de casuïstiek op
We hebben de scenario's getoetst op rechtmatigheid (mag dit wel?), doelmatigheid (is dit haalbaar en effectief?) en we hebben gekeken hoe het scenario zich verhoudt tot het toekomstscenario jeugd- en gezinsbescherming (een beweging die landelijk wordt onderschreven). Van bovenstaande scenario's achten wij alle scenario's ongewenst, maar het eerste scenario het meest uitvoerbaar en waarschijnlijk omdat het de rechtmatigheidstoets doorstaat.
2
Inhoudsopgave Samenvatting
2
Inhoudsopgave
3
Inleiding
4
Aanleiding
5
Aanpak
6
Verantwoordelijkheden in het stelsel
8
Bevindingen AEF-onderzoek
10
Bevindingen
12
Scenario's
13
Scenario 1: Overname van maatregelen door regionale en landelijke GI's
13
Scenario 2: Een nieuwe regionale GI oprichten
15
Scenario 3: Gefaseerde afbouw van maatregelen bij JBN, geen regionale GI en de
17
stevige lokale teams vangen de casuïstiek op Scenario 4: JBN blijft bestaan met kerntaken en specialisem, lokaal wordt expertise opgebouwd
19
Overzicht scenario's
21
Conclusies en aanbevelingen
22
3
Inleiding De afgelopen twee maanden hebben wij gesproken met
en jeugdreclasseringsmaatregelen gecontroleerd aan een
partijen die een bijdrage leveren aan de veiligheid van de
andere GI zijn overgedragen.1
Drentse jeugdigen en gezinnen. Dit op verzoek van de jeugdhulpregio Drenthe naar aanleiding van het over-
Aan ons is de vraag gesteld:
bruggingscertificaat dat Jeugdbescherming Noord (JBN) heeft ontvangen van het Keurmerk Instituut Nederland
Welke alternatieve scenario's zijn er voor de uitvoering
(KMI). Het KMI heeft in december 2024 besloten om het
van jeugdbeschermingsmaatregelen, voor de Drentse
certificaat van JBN in te trekken, omdat het niet aan het
jeugdigen, op het moment dat JBN haar certificaat niet
landelijk vastgestelde normenkader kon voldoen. Het KMI
krijgt?
heeft een overbruggingscertificaat verstrekt, omdat ze vertrouwen heeft in het herstel van JBN. Jeugdbeschermingsmaatregelen mogen alleen maar
In dit rapport geven we achtereenvolgens weer: •
Hoe we de verkenning hebben uitgevoerd;
•
Wat de verantwoordelijkheid is van de verschillende
uitgevoerd worden door, de naam zegt het al; een gecertificeerde instelling. Jeugdbescherming Noord (JBN)
partijen in het stelsel; •
Schetsen we een drietal scenario's op het moment
is de regionaal werkende Gecertificeerde Instelling (GI)
dat JBN haar certificaat definitief verliest en een
in Groningen en Drenthe en is daarnaast de Veilig Thuis
vierde scenario op het moment dat ze haar certificaat
organisatie in de regio Groningen.
behoudt; •
Per scenario geven we aan wat de kern van het
Als GI voert JBN-maatregelen uit zoals een ondertoezicht-
scenario is, wat de opbrengst uit de interviews
stelling (OTS) of een voogdij- en jeugdreclasseringsmaat-
is, wat de financiële aspecten zijn waar rekening
regel (JR). Op het moment dat JBN geen certificaat meer
mee moet worden gehouden, hoe doelmatig en
ontvangt, verstrekt het KMI een beëindigingscertificaat
rechtmatig het scenario is en hoe het zich
voor 6 maanden en dit certificaat kan éénmalig met zes
verhoudt tot het toekomstscenario.
maanden worden verlengd. Dit certificaat wordt ingetrokken, op het moment dat alle lopende jeugdbeschermings-
•
We eindigen met een aantal conclusies en aanbevelingen.
1. zie artikel 6 van de regeling aanwijzingen tijdelijk certificaat jeugdbescherming en jeugdreclassering 2024
4
Aanleiding Al jaren hebben de Drentse gemeenten grote zorgen
jeugdhulpregio's Drenthe en Groningen een
De optelsom van toezicht, overbruggingscertificering en
over de taakuitvoering door JBN. Al meerdere keren
onderzoek uitgevoerd door Andersson Elffers Felix (AEF)
negatieve berichtgeving bevestigt de zorg die er leeft
heeft er vanuit de Groningse en Drentse gemeenten een
naar de bestaande situatie bij JBN. De AEF heeft een
rondom de continuïteit en kwaliteit van de zorg voor
aanvullende financiering plaatsgevonden. De regio geeft
rapport opgeleverd (d.d. 20 februari 2025) met daarin een
jeugdigen en gezinnen in een kwetsbare en onveilige
aan dat de bekostiging boven het landelijk tarief ligt en
herstelplan.
situatie. Illustratief is een recente uitspraak van de Rechtbank Noord-Nederland, waarin een ondertoezicht-
toch lukt het JBN niet om de kerntaken van een GI goed uit te voeren. De regio geeft aan dat er korte perioden van
Naast het verliezen van het certificaat van het KMI is er een
stelling is beëindigd vanwege het ontbreken van een
verbetering zijn geweest, maar telkens ontstaan er toch
toezichtstraject gestart vanuit de Inspectie Gezondheids-
(vaste) jeugdbeschermer bij JBN2.
weer tekortkomingen. De zorg voor jeugdigen met een
zorg en Jeugd (IGJ). Ook de Jeugdautoriteit is betrokken
maatregel is daardoor al meerdere jaren onder de maat.
om de continuïteit van kritieke jeugdzorgfuncties te
De Drentse wethouders hebben besloten om, in
waarborgen.
afwachting van de uitkomst van het toezichtstraject en
Vanwege grote zorgen over de continuïteit en het functioneren van de organisatie is er op verzoek van de
de beoordeling door het KMI, onderzoek te doen naar alternatieve scenario’s. Waarbij dit uitdrukkelijk als een plan B wordt verkend, de eerste inzet is gericht op het herstel van JBN. In bijgaande tekening is weergegeven hoe de tijdlijn rondom JBN er uit heeft gezien en naar verwachting er uit zal zien de komende maanden.
2. https://uitspraken.rechtspraak.nl/details?id=ECLI:NL:RBNNE:2025:1043&showbutton=true&idx=1
5
Aanpak Om te komen tot de rapportage die voor u ligt, zijn interviews afgelegd met verschillende stakeholders. Dit om te verkennen of, en zo ja welke, alternatieve scenario’s denkbaar en uitvoerbaar worden geacht. Op basis van deze interviews zijn we gekomen tot een selectie van de aangedragen scenario's. Vervolgens hebben we deze scenario's getoetst op zorgcontinuïteit, rechtmatigheid en doelmatigheid. Tot slot hebben we gekeken naar de verhouding tot het toekomstscenario kind- en gezinsbescherming.
Wat is het toekomstscenario? Het Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming is een gezamenlijk programma van de ministeries van J&V en VWS en VNG, waarin nauw samengewerkt wordt met de partners in het veld om de kind- en gezinsbescherming effectiever en slimmer te organiseren.3 Het Toekomstscenario beoogt een nieuwe manier van denken en werken, waarin gezinsgericht en in samenhang met alle betrokkenen wordt ingezet op eerdere en passende hulp aan alle leden in een gezin. In elf proeftuinen beproeven we deze gezinsgerichte aanpak. Het toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming is een landelijk programma waarover recent veel discussie is ge-
3. In deze animatie wordt uitgelegd wat het toekomstscenario behelst: Animatievideo: Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming
weest. Met name de uitwerking van de structuurwijzigingen
4. Zie bijvoorbeeld dit statement van Veilig Thuis. Recent hebben de GI's in een manifest gevraagd om te stoppen met het toekomstscenario. De VNG heeft uitdrukkelijk afstand genomen van dit manifest.
in de jeugdveiligheidsketen zijn onderwerp van gesprek. 4
6
De volgende stakeholders hebben bijgedragen aan de
Er is gekozen voor semigestructureerde interviews met
totstandkoming van dit advies:
ruimte voor toelichting en nuance. De gesprekken zijn gevoerd aan de hand van een open leidraad gericht op
•
Jeugdbescherming Noord
drie hoofdvragen:
•
Leger des Heils Jeugdbescherming & -Reclassering
1.
•
William Schrikker Jeugdbescherming &- Reclassering
•
Jeugdbescherming Friesland
•
Jeugdbescherming Overijssel
•
Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd
•
Jeugdautoriteit
•
Ministerie van Justitie en Veiligheid
•
Landelijk Programmateam Toekomstscenario
De inhoud van dit rapport is bewust niet herleidbaar tot
•
Rechtbank Noord-Nederland
individuele personen. In de periode tussen maart en begin
•
Gemeentelijke vertegenwoordigers
juni 2025 zijn de gesprekken gevoerd. Tussentijd heeft er
jeugdregio Drenthe
twee keer bestuurlijk overleg plaatsgevonden waarbij we
•
Sharon Stellaard
de bevindingen tot dan toe hebben besproken.
•
Raad voor de Kinderbescherming
•
Keurmerkinstituut
Vervolgens is de uitkomst van die gesprekken gevat in een
•
Vertegenwoordigers van de advocatuur
conceptrapportage, welke ambtelijk is gedeeld op 18 juni
Welke kansen en risico’s zie je nu JBN in de problemen is geraakt?
2.
Welke alternatieve scenario’s zijn denkbaar en wat zijn de implicaties daarvan?
3.
Welke bijdrage zou jouw organisatie kunnen leveren bij een mogelijke (tijdelijke) oplossing?
2025. Na een laatste correctieronde is dit advies definitief aangeboden op 23 juni 2025, zodat het besproken kan worden in het Algemeen Bestuur Overleg van de jeugdhulpregio van 2 juli 2025.
7
Verantwoordelijkheden in het stelsel Voordat we naar ons inhoudelijke rapportage gaan, vinden
Inspectie voor Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ)
De Rechtspraak
we het belangrijk om het huidige stelsel te duiden. Dit
De IGJ is verantwoordelijk voor het onafhankelijke toezicht
Een GI is de organisatie die jeugdbeschermings- of
vraagstuk bevindt zich in een uiterst complex speelveld.
op de kwaliteit van de jeugdhulp. De IGJ ziet toe op de
jeugdreclasseringsmaatregelen uitvoert. Een rechter
Om de complexiteit goed te kunnen overzien, is het
kwaliteit van de GI, maar ook op de kwaliteit van het KMI.
kan een jeugdbeschermingsmaatregel opleggen aan
belangrijk om de rol van de verschillende partijen te
jeugdigen die in hun ontwikkeling worden bedreigd, zoals
begrijpen. We zullen hieronder de verantwoordelijkheden
Jeugdautoriteit (JA)
een onveilige thuissituatie. Heeft een jeugdige een
van de verschillende partijen uitleggen.
De Jeugdautoriteit is verantwoordelijk voor het toezicht op
strafbaar feit gepleegd, dan kan de rechter een jeugd-
de continuïteit van de jeugdhulp, waaronder de jeugd-
reclasseringsmaatregel opleggen.
Ministerie van Justitie en Veiligheid
bescherming. Op het moment dat jeugdhulpaanbieders
Het ministerie van J&V is stelselverantwoordelijk voor
financiële problemen ervaren kijkt de jeugdautoriteit mee
Raad voor de Kinderbescherming (RvdK)
de uitvoering van JB-maatregelen en ziet daarop toe.
in het belang van de continuïteit van jeugdhulp. De Jeugd-
De taken en bevoegdheden van de RvdK vloeien voort uit
Dat betekent dat dit ministerie verantwoordelijk is voor
autoriteit gaat straks over naar de NZa.
de wet: beschermingstaken, taken rond gezag en omgang
het functioneren van het gehele systeem van jeugd-
na een scheiding, taken rond het afstaan en adopteren van Keurmerkinstituut (KMI)
kinderen, pleegouderschap en afstammingsvragen, taken
Het KMI is door het ministerie van J&V aangesteld als
rond strafbare feiten gepleegd door jongeren en taken
Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
verstrekker van het certificaat dat een GI nodig heeft om
rond schoolverzuim. De raad adviseert de rechtbank over
Het ministerie van VWS is verantwoordelijk voor de zorg
haar werkzaamheden als GI uit te mogen voeren. Het KMI
het instellen van jeugdbeschermingtaken en geeft ook een
en het welzijn van jeugdigen en de preventieve kant
werkt op basis van een landelijk vastgesteld normenkader,
advies welke GI de taak uit moet voeren.
daarvan, waarbij de uitvoering van deze taken vaak
waaraan GI's worden getoetst.
bescherming.
De Drentse gemeenten
gedelegeerd is naar gemeenten. Het ministerie heeft onder meer landelijke tarieven voor GI's vastgesteld en
De Gecertificeerde Instelling
De Drentse gemeenten zijn verantwoordelijk voor de
trekt de landelijke Hervormingsagenda Jeugd, waarin
De GI geeft uitvoering aan de maatregelen die door de
contractering van de GI's voor de uitvoering van de
belangrijke passages zijn opgenomen over het inrichten
rechter zijn opgelegd in het kader van de veiligheid van
maatregelen. Het ministerie van J&V ziet toe op
van Stevige Lokale Teams (waarin ook veiligheidsexpertise
de jeugdige. Dat geldt zowel voor jeugdbeschermings- als
gemeenten, zodat ze deze contractering en daarmee de
wordt benoemd).
jeugdreclasseringsmaatregelen. Ook niet-wettelijke taken
uitvoering van de maatregelen op een correctie wijze
maken onderdeel uit van de portefeuille van de GI's.
uitvoeren en zorgdragen voor de continuïteit van zorg bij
8
acute en/of structurele onveiligheid. Doen ze dat niet naar behoren dan kan het Rijk interbestuurlijk toezicht (IBT) toepassen op gemeenten voor de uitvoering van deze taak. In onderstaande tekening is schematisch weergegeven hoe bovenstaande organisaties zich verhouden ten opzichte van de jeugdige die beschermt dient te worden.
9
Bevindingen AEF onderzoek AEF heeft een onderzoek afgerond op 20 februari 2025.
Naast de personele problemen is er ook sprake van
De actuele situatie van JBN (evenals de benodigde
De uitkomst van dit onderzoek is relevant voor de
andere factoren die maken dat er zorgen zijn over JBN.
verbeteringen op de korte termijn) is bepalend voor de
context van deze opdracht en van invloed op de mogelijke
AEF stelt: ‘Interne organisatorische problemen lijken de
snelheid waarin er een keuze zal moeten worden gemaakt
scenario’s. In het AEF-rapport is daarover voldoende
voornaamste oorzaak van de wachtlijsten en financiële
tussen de scenario’s die zijn uitgewerkt in dit rapport.
uitgelicht en beschreven. We hebben in dit rapport een
instabiliteit in de organisatie.’
korte samenvatting opgenomen uit het rapport van AEF
Naast het onderzoek naar de certificering door het KMI,
rondom (het ontstaan van) de problemen bij JBN, voor
Onder meer (1) verzuim en verloop, (2) kostprijzen en (3)
voert de IGJ ook een onderzoek uit naar vijf GI's, waar-
zover het relevant is voor dit rapport.
productiviteit moeten worden aangepakt om te komen tot
onder JBN. Het definitieve onderzoeksrapport wordt in
duurzaam herstel.
juli 2025 verwacht. Er wordt een rapport per organisatie
Achtergrondinformatie Jeugdbescherming Noord en Veilig Thuis Groningen (JBN/VTG) kampen al jarenlang met uitdagingen rond kpi's en normtijden, oplopende wachtlijsten, hoog verzuim, en personeelstekorten. Ondanks eerdere verbetertrajecten, zoals het Plan van Aanpak 2020-2022, is de situatie niet blijvend verbeterd. Werknemers ervaren hoge werkdruk en gebrek aan toekomstperspectief, wat tot meerdere noodsignalen heeft geleid. Op dit moment werkt JBN/VTG aan procesverbeteringen en maatregelen om de werkdruk te verlagen. In samenwerking met de betrokken gemeenten is besloten om een onderzoek uit te voeren naar mogelijkheden om te komen tot duurzaam herstel.
opgeleverd en een overkoepelend rapport.5 Dit onderzoek Gelijktijdig daalt de instroom van nieuwe jeugdbescher-
betreft een verdiepend onderzoek, nadat de inspectie
mings- en reclasseringsmaatregelen. Hoewel dat
begin dit jaar heeft geconstateerd dat de uitvoering van
inhoudelijk een gewenste ontwikkeling lijkt, betekent dit
jeugdbeschermingsmaatregelen landelijk ondermaats is
een extra complicerende factor voor de bedrijfsvoering
en in de breedte (dus bij meerdere GI's) niet aan de norm
van JBN. Daadwerkelijk herstel vraagt het versterken
voldoet.
van strategische beleidscapaciteit, het verbeteren van leiderschap en constructieve werksfeer en inzet van extra
Terugloop van aantal maatregelen
capaciteit om de werkvoorraad actief op te pakken. JBN
Ter bevestiging van het beeld dat het aantal maatregelen
tracht met de aanstelling van de nieuwe bestuurder deze
in de laatste jaren daalt, hieronder een overzicht:
beweging te maken. Er wordt breed vertrouwen
Maatregelen
uitgesproken in deze bestuurder. De vraag is of er
JBN
voldoende draagkracht is om tijdig genoeg verbeteringen
Jeugdbescherming
2020 2021
2022
2023
OTS
430
420
358
293
Voogdij
174
151
156
113
Jeugdreclassering
182
180
159
160
Machtigingen uithuisplaatsing
142
179
119
121
928
930
792
687
te laten optreden. Op de korte termijn staat de continuïteit bij JBN onder druk en bepaalt de certificering (als randvoorwaarde) door het KMI of de GI haar activiteiten nog kan en mag voortzetten.
(Drentse kinderen; de gegevens over 2024 zijn nog niet bekend)
5. 'Zorgen over kinderen die wachten op jeugdbescherming en jeugdreclassering'
10
Op basis van de cijfers vanuit de gemeenten in ZuidDrenthe, is duidelijk dat in de periode vanaf 2022 tot 2024, het aandeel dat JBN heeft in de behartiging van de maatregelen, gedaald is van 45,9% naar 39,9%. In het AEF-rapport wordt op pagina 17 aangegeven dat het totale aantal maatregelen voor Drenthe uitvoert door JBN is gedaald naar 388 in 2024. Deze trend laat zien dat zowel het werkelijk aantal maatregelen uitgevoerd door JBN, als het marktaandeel van JBN onder druk staan. JBN is op dit moment de kleinste GI van Nederland. In het schema rechts zijn alle GI's van Nederland met het aantal maatregelen per GI opgenomen. Wederzijdse afhankelijkheden Drenthe – Groningen JBN is een regionaal gebonden GI, voor de jeugdhulpregio's Groningen en Drenthe. In Groningen is Veilig Thuis Groningen onderdeel van de organisatie van JBN. Op het moment dat de Drentse gemeenten een andere invulling gaan geven aan de contractering van gecertificeerde instellingen voor de uitvoering van maatregelen, heeft dit consequenties voor de Groninger gemeenten. Dit is geen onderdeel van onze opdracht, maar dit aspect dient meegewogen te worden bij het maken van een keuze.
11
Bevindingen Uit de gesprekken komen een aantal belangrijke rode
Het vraagt maximale inspanning en flexibiliteit van de
waardoor echte oplossingen uitblijven. Dit is lastig om
draden naar voren:
keten om daar een antwoord op te bieden.
te exact te verwoorden en betreft deels cultuur, maar het algemene beeld is dat handelen te lang uitblijft.
•
Er is erkenning voor de complexe situatie van JBN en
•
begrip voor de inzet op herstel. •
•
Het afchecken van alle boxen in de wettelijke opgestelde kaders, maakt niet dat het echt veilig is.
•
Veel betrokkenen zien (tijdelijke) taakovername door
Zoals de inspectie al vermeldt in de aankondiging
zorgaanbieders als een noodzakelijke stap. Zowel bij
Er wordt veel vertrouwen uitgesproken in de huidige
van haar onderzoek van 27 februari 2025. Te veel
herstel van JBN als bij alternatieve scenario’s (ook dan
bestuurder van JBN die recent is aangetreden.
jeugdigen wachten op een vaste jeugdbeschermer.
is tijd nodig om te komen tot zorgvuldige en
Er is meermaals aangegeven dat er sprake is van
gecontroleerde overdracht).
pseudo-veiligheid.
We hebben een probleem in het stelsel, de aandacht richt zich nu op JBN, maar die kan dit niet eigenstandig oplossen. Het betreft een collectieve
• •
In het merendeel van de gesprekken komt terug dat
Meerdere partijen geven aan dat bij 80% van de
de huidige situatie ook moet worden aangegrepen
verantwoordelijkheid en daarmee ook collectieve
casuïstiek de scheiding van ouders het dominante
om versnelt het stelsel te herzien en te werken aan het
buikpijn.
probleem is, wat maakt dat de ontwikkeling van de
afbouwen van het aantal beschermingsmaatregelen.
jeugdige wordt bedreigd of dat het onveilig is. •
Elk alternatief scenario dat wordt gekozen is suboptimaal. Er is geen scenario waarin een oplossing
• •
De rechtsbescherming van ouders en jeugdigen
De gemeentelijke inzet op echtscheidings-
rondom het dwingende kader van een jeugd-
kosteloos zal zijn. Op dit moment wordt de wettelijke
problematiek is onvoldoende om het grote
beschermingsmaatregel is een groot goed en mag
taak, de bescherming van jeugdigen, niet (volledig)
aantal ‘scheidings-OTS’en te verminderen.
niet in het gedrang komen.
waargemaakt. • •
Er is grote zorg over de huidige uitvoering: Het
Er wordt ervaren dat Drenthe in haar aansturing te verdeeld is om echt te sturen en actie te ondernemen.
ontbreken van vaste jeugdbeschermers leidt tot onacceptabele risico’s voor kinderen en gezinnen. •
•
Het Toekomstscenario (en daarmee een Regionaal Veiligheidsteam) wordt door sommigen als wenselijk, maar nog onvoldoende uitgewerkt en niet landelijk
•
Dit vraagt om een lange termijnvisie, niet om
gedragen beschouwd. Voor de korte termijn biedt dat
reactieve bestuurlijke korte termijn keuze of tijdelijke
daarom ook geen volledige oplossing.
Lange wachttijden bij de uitvoering van
pleisters. Drentse gemeenten houden te veel vast aan
beschermingsmaatregelen zijn ontoelaatbaar.
hun eigen autonomie en zijn onvoldoende sturend,
12
Scenario's Scenario 1: Overname van maatregelen door regionale en landelijke GI’s Omschrijving
Belangrijke bevindingen uit interviews
In dit scenario wordt uitgegaan van het (gefaseerd)
•
Landelijke GI’s zijn bereid om een rol te spelen, maar
nemen op het moment dat er geen certificaat wordt
overnemen van de lopende en nieuwe maatregelen van
geven aan zich te moeten beperken tot een specifieke
verstrekt. Zolang er een (overbruggings)certificaat is,
JBN door GI’s in omliggende regio’s waarbij het specifiek
doelgroep, conform de doelgroepbepaling. Daarbij
zullen deze GI's niet in deze markt treden. Daarnaast
zal gaan om de GI in Overijssel en de GI in Friesland, en/of
geldt ook dat ze in omvang onvoldoende kunnen
wordt de uitdrukkelijke kanttekening geplaatst dat
door de landelijk werkende GI’s zoals de William Schrikker
om JBN integraal over te nemen en dat de uitvoering
beide GI's nimmer hun eigen organisatie in gevaar
jeugdbescherming & -reclassering (WSS) en het Leger des
van maatregelen landelijk ook onder druk staat. Ook
wensen te brengen door een overname. Beide GI's
Heils jeugdbescherming & -reclassering (LJ&R).
William Schrikker, die landelijk veruit de grootste GI is,
lijken op het eerste gezicht goed functionerende GI's,
is op dit moment in onderzoek bij de inspectie.
waarbij moet worden opgemerkt dat de GI in
Kern van het scenario
Landelijke overheidspartijen zien dit scenario niet
Friesland, nauwelijks groter is dan JBN en daardoor
Deze route vraagt om intensieve coördinatie en afstem-
als voorkeursscenario vanwege de discontinuïteit in
slechts een beperkt aantal jeugdigen over kan nemen.
ming met andere GI’s, samenwerking met rechtbanken,
lopende zorgtrajecten en een mogelijk onvoldoende
herverdeling van dossiers en waar nodig uitbreiding van
dekkend GI-(zorg)landschap.
capaciteit. Ook wordt ingezet op een zorgvuldig over-
•
•
Justitiële partners hebben zorgen over de praktische
drachtsproces per maatregel of cluster van casuïstiek.
uitwerking van dit scenario. Overdracht van uitvoe-
De ervaring leert dat het gecontroleerd overdragen van
rende partij bij wettelijke maatregelen brengt zware
zorgtrajecten veel vraagt van gemeenten, GI’s en zorgaan-
administratieve lasten met zich mee.
bieders en veel impact heeft op jeugdigen, gezinnen en professionals.
•
De Regionale GI's (Overijssel en Friesland) hebben aangegeven bereid te zijn jeugdigen en personeel over te
13
Financiële aspecten
Rechtmatigheid
Doelmatigheid
•
Overname van personeel en/of maatregelen kost
Dit scenario scoort hoog op rechtmatigheid.
Dit scenario scoort redelijk op doelmatigheid.
extra tijd, die niet gedekt wordt binnen de huidige
•
•
•
•
De contractuele gevolgen zijn mogelijk beperkt, mits
landelijke tarieven.
andere GI's toegevoegd kunnen worden aan het be-
maakt dat niet alle cliënten, maar ook niet alle mede-
Kosten voor overdracht en organisatie van de maatre-
staande contract.
werkers over kunnen.
gelen zijn onzeker, maar zullen zeker niet (aanzienlijk)
•
Het voldoet aan normenkader van het KMI.
•
lager zijn dan de investering die nodig is om te komen
•
Past in het denkkader J&V (mits continuïteit is
maar willen onder geen beding hun eigen organisatie
tot herstel (conform het AEF-rapport).
geborgd/sprake is van certificaat bij uitvoering
in gevaar brengen.
De ontmanteling van JBN is zeker niet kosteloos.
maatregelen).
•
De vraag is in hoeverre JBN door de overdracht van
•
Doelgroepbepaling bij landelijke GI's is leidend, wat
Regionale GI's willen een belangrijke steen bijdragen,
Er is onzeker of medewerkers de jeugdige volgen bij het wijzigen van de GI.
maatregelen versneld in een faillissementsscenario
•
De wachttijd is hiermee niet opgelost.
terechtkomt.
•
Risicodekking overnemende partijen is zeer kostbaar.
Het is onzeker of de huidige medewerkers bereid zijn
•
Gevolgen van 'knip' voor Groningen? Is er sprake van
om over te stappen naar een andere GI of de sector verlaten. Het is in dit scenario daarom allerminst zeker
continuïteit in buurregio? •
Praktische 'omzetting' van 300+ maatregelen is een
dat er behoud is van de relatie tussen de jeugdbe-
grote operatie voor de Rechtbank en voor gemeenten
schermer en het gezin.
en vraagt veel coördinatie.
Verhouding tot het toekomstscenario Dit scenario brengt ons op geen enkele wijze dichter bij het toekomstscenario.
14
Scenario 2: Een nieuwe regionale GI oprichten Omschrijving In dit scenario wordt verkend of een nieuwe (GI) kan
In dit scenario is de impact op het jeugdveiligheidsland-
worden opgericht in de regio Drenthe die de taken van
schap niet vooraf te voorspellen. Alles valt of staat met de
JBN op termijn kan overnemen. Dit zou kunnen betekenen
kwaliteit van de nieuw op te richten GI. Omdat er geen
dat er een nieuw samenwerkingsverband of organisatie
bewezen 'trackrecord' is, zullen de landelijke partijen
wordt ingericht die voldoet aan de voorwaarden voor
niet veel vertrouwen hebben in een goede afloop.
certificering bij het KMI en contractering bij de
Het toevoegen van een nieuwe partij aan bestaande
nieuwe partijen is dat het vooraf moeilijk in te schat-
gemeenten.
contracten moet ook met instemming van de huidige
ten is of een partij voldoet aan alle verwachtingen
gecontracteerde partijen. Het lijkt onwaarschijnlijk dat
vanuit de opdrachtgever. Op papier kan een nieuwe
er een nieuwe marktpartij kan ontstaan die kan voldoen
toetreder een beter alternatief lijken dan de huidige
aan alle spelregels en met een afbouwopdracht (en kleine
partijen, in de praktijk moet nog maar uitwijzen of
omzet) gaat starten in Drenthe.
dat dan werkelijk zo is. Dit scenario lijkt verleidelijk
Kern van het scenario Op het moment dat er geen nieuw certificaat wordt verstrekt, volgt een zogenoemd 'beëindigingscertificaat'. JBN krijgt dan een periode de tijd om zaken over te dragen en de uitvoering van wettelijke maatregelen te stoppen. In dit scenario moet die tijd worden gebruikt om tot een nieuwe
IGJ, Jeugdautoriteit en het ministerie van J&V geven aan geen voorstander te zijn van dit scenario.
•
Eerdere ervaringen met mogelijke toetreding van
•
betere uitkomst.
Vanuit het veld wordt breed getwijfeld aan de haalbaarheid van een nieuwe GI op korte termijn. De verwachting is dat geen enkele partij in korte tijd zal kunnen voldoen aan de certificeringseisen.
•
In het onderzoek naar landelijke tarieven voor GI’s is onderstreept dat er geen sprake is van een markt-
een nieuwe GI vraagt om het werven van gekwalificeerd
werking in de jeugdbescherming en dat gestuurd
personeel, het realiseren van een organisatie die
moet worden op de afbouw van het aantal
voldoet aan de certificeringseisen, en het inregelen van
maatregelen.
contractuele afspraken met gemeenten. In dit scenario zou
opbouwfase van de nieuwe organisatie.
•
de overkant’), maar biedt geen enkele garantie op een
zaken over te dragen aan de nieuw op te richten GI en
om de continuïteit van de uitvoering te borgen tijdens de
het opbouwen van een nieuwe organisatie.
Belangrijke bevindingen uit interviews
van het KMI. Dat zou kans en gelegenheid geven om de
mogelijk een tijdelijk vangnet (crisisorganisatie) nodig zijn
De landelijke tarieven bieden nauwelijks ruimte voor
(onder het mom van: ’het gras lijkt altijd groener aan
regionale GI te komen, die voldoet aan het normenkader
personeel integraal over te nemen. Het oprichten van
•
•
Een regionale GI, alleen op de schaal van de jeugdregio Drenthe, heeft maar een beperkte omvang. De vraag is of een GI met een dergelijke omvang wel zelfstandig overeind kan blijven.
15
Financiële aspecten
Rechtmatigheid
Doelmatigheid
•
Er is een aannemelijk risico op discontinuïteit. Daarbij
Dit scenario scoort laag op rechtmatigheid, tenzij het kan
Dit scenario scoort laag op doelmatigheid.
is er geen garantie/zekerheid op kwaliteit van zorg. Er
voldoen aan het normenkader van het KMI.
•
kan in de op- en afbouwfase veel misgaan.
•
•
Een nieuwe organisatie zal in de periode van het
betrokken partijen. Het bouwen en oprichten van een
Financieel lijkt dit scenario ook onaantrekkelijk, omdat
beëindigingscertificaat van JBN (maximaal 1 jaar) aan
nieuwe organisatie is kostbaar.
er kosten gemaakt moeten worden voor de afbouw
de volledige certificeringsvoorwaarden van het KMI
van JBN én de opbouw van een nieuwe organisatie die
moeten voldoen. Dit is een onwaarschijnlijk ingewik-
niet vanaf de start volledig operationeel zal zijn op de
kelde opgave.
300+ zaken van JBN. •
•
De kans dat kan worden voldaan aan normenkader in een relatief korte periode is klein.
•
Daar komt bij dat het de verwachting is dat deze
Kans op overgang van personeel van JBN naar nieuwe GI, maar dat is geen garantie.
organisatie direct onder een vergrootglas ligt van de
nieuwe organisatie ook te klein om te kunnen bou-
partijen die een verantwoordelijkheid hebben in dit
beperkt en daarmee kwetsbaar (het blijft de kleinste
wen.
stelsel.
GI van Nederland), met de opgave om nog verder te
•
De huidige landelijke tarieven bieden onvoldoende •
Past niet in de lijn der verwachting van het ministerie van J&V.
•
Ook de ontmanteling van JB Noord in dit scenario brengt kosten met zich mee.
De omvang van de nieuw op te richten organisatie is
krimpen.
Geen zekerheid over toereikende bekostiging op de lange termijn.
•
•
•
Zonder risicobijdrage is de marge/reserve voor een
dekking voor frictie- en opstartkosten. •
Dit vraagt een enorme (financiële) investering van alle
Kans op status quo en geen werkelijke verbetering/ verandering in kwaliteit van zorg.
•
Biedt geen oplossing voor huidige wachttijden.
Verhouding tot het toekomstscenario Doordat de contractuele afspraken met de partijen in het jeugdveiligheidsdomein onveranderd blijven in dit scenario, worden hier geen aanvullende stappen in de richting van het toekomstscenario gezet. De taak/rol van de GI's blijven onveranderd.
16
Scenario 3: Gefaseerde afbouw van maatregelen bij JBN, geen regionale GI en de stevige lokale teams vangen de casuïstiek op maatregelen. Het lijkt (veel) te vroeg om te werken in
omdat onveiligheid in gezinnen moet worden
Omschrijving
een situatie waarbij een regionale GI niet meer nodig
teruggedrongen en maatregelen moeten worden
In dit scenario wordt uitgegaan van een gecontroleerde en
is.
uitgevoerd.
gefaseerde afbouw van JBN als gecertificeerde instelling,
•
De landelijke partijen wijzen op de huidige wet- en
in combinatie met een tijdelijke crisisorganisatie. Deze
regelgeving waarin duidelijk onderscheid wordt
tijdelijke structuur wordt ingericht om te voorkomen dat
gemaakt in bevoegdheden van GI’s en van
kinderen zonder vaste jeugdbeschermer komen te zitten
zorgaanbieders. Dat maakt dat onder deze wetten en
en moet zorgen voor rust, overzicht en continuïteit in de
regels er niet veel taken kunnen worden belegd bij
uitvoering van lopende maatregelen.
andere partijen dan bij een gecertificeerde instelling. •
Tijdelijke verdeling van taken vraagt een hoge mate
Kern van het scenario
van coördinatie en afstemming. Partijen twijfelen aan
Hier zou JBN haar activiteiten geleidelijk afbouwen. In de
de beschikbare capaciteit en expertise bij gemeenten
tussentijd moeten (deel)taken worden ondergebracht bij
om dat goed te kunnen doen.
een tijdelijke crisisorganisatie, bestaande uit een combi-
•
Er is nog onvoldoende uitgewerkt wat dit in de
natie van zorgaanbieders, lokale teams en (waar mogelijk)
praktijk betekent. Het is onduidelijk wat de impact is
andere gecertificeerde instellingen.
voor gezinnen. Er moet worden uitgewerkt wat dan de formele rol van de jeugdbeschermer nog kan zijn.
Er wordt toegewerkt naar een nieuwe, duurzame uitvoe-
•
Het inrichten van een tijdelijke crisisorganisatie is
ringsstructuur (mogelijk Regionaal Veiligheidsteam), in lijn
tijdrovend en kostbaar. Dit terwijl er behoefte is aan
met het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming.
een structurele (lange termijn) keuzes. •
Een tijdelijke crisisorganisatie/inzet lijkt vrijwel alle
Belangrijke bevindingen uit interviews
stakeholders in elk scenario noodzakelijk. Bij behoud
•
Er wordt getwijfeld aan de uitvoerbaarheid van dit
van JBN zorgt het voor de lucht en tijd om te komen
scenario. Enerzijds vanwege de uitblijvende landelijke
tot verbetering. Bij overname naar nieuwe organisaties
kaders over het Toekomstscenario, anderzijds
geeft het ruimte om warme overdrachten mogelijk te
vanwege de instroom van nieuwe wettelijke
maken en bij het afbouwscenario kun je niet zonder,
17
Financiële aspecten
Rechtmatigheid
Doelmatigheid
•
Een tijdelijke crisisorganisatie kost geld en vooraf is
Dit scenario scoort laag op rechtmatigheid.
Dit scenario scoort redelijk op doelmatigheid.
niet bepaald hoe lang die organisatie in stand moet
•
•
•
•
Er is geen gecertificeerde instelling die deze
Biedt kans om inhoudelijke ondersteuning te bieden
worden gehouden.
maatregelen uit kan voeren. De huidige wet- en
aan gezinnen in acute/structurele onveiligheid.
De gefaseerde afbouw van maatregelen bij JBN vraagt
regelgeving en de stelselverantwoordelijke (het
•
Gezinnen op de wachtlijst worden sneller geholpen.
nieuwe partijen om in te stappen op zorg en onder-
ministerie van J&V) staat niet toe dat je uitvoering
•
Kerntaken en deeltaken GI worden uitgevoerd door
steuning, ook dat zal niet passen binnen de huidige
geeft aan dit scenario. Zonder certificaat kunnen
financiële kaders/de begroting van die partijen.
en mogen geen wettelijke maatregelen worden
Gefaseerde afbouw is moeilijk te sturen. Versnelde
uitgevoerd.
zorgaanbieders en het lokale team. •
Je gebruikt de crisissituatie om stappen in de richting van een RVT te zetten.
afbouw brengt JBN dichter bij een faillissementsscenario waarbij een groot deel van de kosten voor rekening zullen komen van de gemeenten.
Verhouding tot het toekomstscenario In dit scenario werk je versneld toe naar de regionale veiligheidsteams zoals benoemd in het toekomstscenario. Het scoort dan ook hoog op de verhouding tot deze ontwikkeling.
18
Scenario 4: JBN blijft bestaan met kerntaken en specialisme, lokaal wordt expertise opgebouwd Kern van het scenario
2.
Uitvoering en begeleiding van gezags- en omgangsre-
Omschrijving
JBN blijft bestaan als regionale GI. JBN voert in deze rol
De hiervoor beschreven scenario's zijn allemaal sub-
haar kerntaken als GI uit. Daarbij is het belangrijk dat
optimaal. De huidige situatie is ook verre van ideaal. Feit is
opdrachtgevers het vertrouwen uitspreken naar JBN,
hulp). De GI is onder de huidige wet- en regelgeving
dat er nu jeugdigen zijn die niet de bescherming krijgen
waarbij dit vertrouwen moet groeien. JBN is in dit scenario
een wettelijke verwijzer.
die ze nodig hebben. Niet alleen bij JBN, maar in de gehele
heel eerlijk over welke taken ze wel of niet uit kan voeren.
keten van jeugdbescherming. Dat móet veranderen.
Lukt het niet om een jeugdige een vast jeugdbescherming
Deze inzet leidt tot een afname van het aantal ondertoe-
te geven, dan gaan we dat samen wel organiseren. We
zichtstellingen en daarmee de druk op de GI. De wijze van
JBN trekt er heel hard aan om intern veranderingen door
beperken daarmee de scope van JBN tot wat ze daadwer-
financiering van de GI dient hier passend bij te zijn. De re-
te voeren. Dit is echter onvoldoende om het nú veilig te
kelijk waar kan maken, waarbij de kerntaken van de GI bij
gio betaalt voor een hele dure maar noodzakelijk specialist
maken voor de meest kwetsbare jeugdigen. Gemeenten
JBN blijven.
en is daar ook bereid toe.
zijn aan zet om hier verandering in aan te brengen. Op dit moment is er een regionale GI nodig en de rechtsbescherming van het gedwongen kader. Daarnaast kan er echter veel meer opgebouwd worden, om te voorkomen dat jeugdigen in het gedwongen kader belanden. We hebben er daarom voor gekozen om een vierde scenario te beschrijven, mede gelet op het feit dat we de verwachting hebben dat het JBN lukt om aan de eisen van de certifi-
Tegelijkertijd bouwen we binnen de gemeenten zo snel mogelijk op naar een vorm van regionale veiligheidsteams. Waarbij we ook oog hebben voor de kleinere gemeenten in Drenthe en waarborgen de grotere gemeenten, dat de kleinere gemeenten deze ambitie ook waar kunnen maken. Je zou bijvoorbeeld kunnen kiezen voor drie regionale veiligheidsteams in Drenthe.
cering te kunnen voldoen. In dit scenario gaan we ervan
De huidige deeltaken van GI's landen bij de lokale veilig-
uit dat JBN blijft bestaan als een specialist in het zorgland-
heidsteam.6 Onder deeltaken kan worden verstaan:
schap die zorgt voor het uitvoeren van haar kerntaken als
1.
gelingen; 3.
Het organiseren van hulp (m.u.v. bepaling inzet jeugd-
Er is een nauwe samenwerking tussen alle betrokken partijen. Er is een gedeelde verantwoordelijkheid, maar dit leidt in de huidige situatie soms juist tot een situatie waarin niemand verantwoordelijkheid neemt. Dit mag niet meer voorkomen. Gemeenten dienen veel dwingender te zijn richting de gecontracteerde zorgaanbieders voor de levering van jeugdhulp, maar ook richting de GI over het nakomen van gemaakte afspraken.
Betrokkenheid aan de voorkant in de vorm van con-
Belangrijke bevindingen uit interviews
GI en het waarborgen van de uitvoering van het gedwon-
sultatie en advies of intensieve vrijwillige hulp, waarbij
•
gen kader, waarmee we de rechtsbescherming voor jeug-
moet worden opgemerkt dat ‘drang’ geen rechtsgrond
heid. Dat betekent dat we met elkaar kaders hebben
digen en ouders in stand houden.
heeft.
afgesproken (bijvoorbeeld het tijdelijk niet hebben
Er is op dit moment te vaak sprake van pseudoveilig-
6. In juni 2024 deed AEF landelijk onderzoek naar de inrichting van Regionale Veiligheidsteams. Daarbij zijn de volgende taken als kerntaken van een GI benoemd. Uitvoeren van kinderbeschermingsmaatregelen. 2. Verzoeken indienen bij de rechter. 3. Uitvoeren van jeugdreclassering. 4. Specialistische taken op landelijke niveau of waarvoor één GI is aangewezen. Het benoemen van deeltaken en kerntaken dient echter nog onderwerp van gesprek te zijn met de GI.
19
•
•
•
van een vast jeugdbeschermer) waardoor het nu in
Financiële aspecten
Doelmatigheid
sommige gevallen feitelijk onveilig is voor de betref-
•
Net als bij alle andere scenario's is dit een kostbaar
Dit scenario scoort hoog op het gebied van doelmatigheid.
fende jeugdige. Het kader zegt dat het mag, maar voor
scenario. Je dient lokaal iets op te bouwen, en tegelij-
•
de jeugdige is het ongewenst.
kertijd te investeren in JBN. Door de beschikbaarheid
die nu op een wachtlijst staan (en d.m.v. triage als
We hebben ons te houden aan de wettelijke kaders
van de kerntaken van de GI te financieren, verzekert
minst urgent worden aangemerkt)
ten behoeve van de rechtsbescherming van de
de opdrachtgever (lees de jeugdhulpregio) zich tegen
jeugdigen en hun ouders, daar mag geen afbreuk aan
dreigende discontinuïteit (vanwege o.a. versnelde
dichter bij het afbouwen van het aantal maatregelen
gedaan worden.
afbouw of beperkte instroom).
te komen zonder daarbij het landschap direct op zijn
Het is in Drenthe te vrijblijvend om geen jeugdhulp te
•
Je biedt dan daadwerkelijk hulp ook aan de gezinnen
Daarmee gebruik je de ontstane situatie om een stap
kop te zetten en erkent de noodzaak van het inter-
leveren en/of jeugdigen door te verwijzen naar andere
Rechtmatigheid
veniëren in gevaarlijke/acute/structurele onveilige
zorgaanbieders.
Dit scenario scoort hoog op rechtmatigheid.
situaties
Partijen spreken uit dat in 80% van de casuïstiek die
•
nu beland bij de GI, echtscheidingsproblematiek het
Er is een GI die daadwerkelijk uitvoering geeft aan haar wettelijke taak.
dominante probleem is. •
Er zijn betere alternatieven beschikbaar voor deze vraagstukken, dat vraagt investeren aan de voorkant
•
en samenwerking van partijen.
Verhouding tot het toekomstscenario
Dit scenario vraagt om commitment, actiebereidheid,
In dit scenario maak je een beweging richting het
samenwerking en sturing van de Drentse gemeenten.
toekomstscenario.
20
Overzicht scenario's Scenario 1: Overname van maatregelen
Scenario 2: Een nieuwe regionale GI
Scenario 3: Gefaseerde afbouw van maat-
Scenario 4: JBN blijft bestaan met
door regionale en landelijke GI’s
oprichten
regelen bij JBN, geen regionale GI en de
kerntaken en specialisme, lokaal wordt
stevige lokale teams vangen casuïstiek op
expertise opgebouwd
Omschrijving
Omschrijving
Omschrijving
Omschrijving
In dit scenario wordt uitgegaan van het
In dit scenario wordt verkend of een
In dit scenario wordt uitgegaan van een
In dit scenario gaan we ervan uit dat JBN
(gefaseerd) overnemen van de lopende en
nieuwe (GI) kan worden opgericht in de
gecontroleerde en gefaseerde afbouw van
blijft bestaan als een specialist in het
nieuwe maatregelen van JBN door GI’s in
regio Drenthe die de taken van JBN op
JBN als gecertificeerde instelling, in com-
zorglandschap die zorgt voor het uitvoeren
omliggende regio’s waarbij het specifiek
termijn kan overnemen. Dit zou kunnen
binatie met een tijdelijke crisisorganisatie.
van haar kerntaken als GI en het waarbor-
zal gaan om de GI in Overijssel en de GI in
betekenen dat er een nieuw samen-
Deze tijdelijke structuur wordt ingericht om
gen van de uitvoering van het gedwongen
Friesland, en/of door de landelijk werkende
werkingsverband of organisatie wordt
te voorkomen dat kinderen zonder vaste
kader, waarmee we de rechtsbescherming
GI’s zoals de William Schrikker jeugdbescher- ingericht die voldoet aan de voorwaarden
jeugdbeschermer komen te zitten en moet
voor jeugdigen en ouders in stand houden.
ming & -reclassering (WSS) en het Leger
voor certificering bij het KMI en contracte-
zorgen voor rust, overzicht en continuïteit in
des Heils jeugdbescherming & -reclassering
ring bij de gemeenten.
de uitvoering van lopende maatregelen.
Rechtmatigheid
Rechtmatigheid
Rechtmatigheid
Rechtmatigheid
Doelmatigheid
Doelmatigheid
Doelmatigheid
Doelmatigheid
(LJ&R).
21
Conclusies en aanbevelingen Er is sprake van een disfunctionerend jeugdveiligheids-
en geld) nodig. Die middelen moeten echt beschikbaar
•
stelsel, daar zijn alle betrokken partijen het over eens.
komen en blijven zodat de medewerkers worden
Een scenario zonder regionale GI is op dit moment niet
gefaciliteerd om de gevraagde beweging en andere rol-
nen van (verblijfs)plekken aan jeugdigen. Er gaat
wenselijk.
en taakverdeling te kunnen maken. Het vraagt ook om
kostbare tijd van GI- en toegangsmedewerkers
realistische verwachtingen van bestuurders.
verloren aan het zoeken naar een passende plek.
Als er gekozen moet worden uit de scenario's zonder de
Het aanpassen van rollen, taken en systemen is niet van
Het ontbreekt aan zicht op het aantal beschikbare
inzet van JBN (vanwege het uitblijven van de certificering),
vandaag op morgen geregeld. Tegelijkertijd is er nú
plekken in Drenthe, zicht op de vraag en er
dan achten we het scenario waarbij de Drentse jeugdigen
behoefte aan tijdige, passende en kwalitatieve zorg voor
wordt vanuit het contractmanagement nog
worden verdeeld over de overige GI's, nog het minst na-
jeugdigen in onveilige (thuis)situaties.
onvoldoende gestuurd op deze beweging.
•
delige scenario. Binnen de huidige wet- en regelgeving is doorstaat dit scenario de rechtmatigheidstoets het beste.
Daarvoor is het noodzakelijk dat:
•
Er regie op plaatsing plaatsvindt bij het toeken-
Contracteer aan de hand van het zicht op de
De jeugdigen die nu een maatregel van JBN hebben
vraag, dat ontstaat door regie op plaatsing,
dienen betere ondersteuning te ontvangen. Het is
passende jeugdhulp.
We pleiten echter voor scenario 4, waarbij er hard wordt
onacceptabel dat jeugdigen, waarbij ernstige
gewerkt aan het behoud en de verbetering van JBN en er
ontwikkelingsbedreigingen zijn geconstateerd, nu niet
die ook jeugdhulp kunnen bieden, voeg kennis
gelijktijdig lokaal en regionaal hard wordt gewerkt aan
direct kunnen worden geholpen. Dat betekent dat er meer
toe uit de keten.
het opbouwen van de lokale teams en ondersteunende
jeugdigen op een passende wijze lokaal geholpen worden.
jeugdhulp.
• We hebben daarbij de volgende aanbevelingen:
Let op: het gaat bij de keuze voor dit scenario om een fundamentele en langdurige keuze die gemaakt wordt en die
•
Investeer in stevige lokale teams/veiligheidsteams
Bij 80% van de jeugdhulp, waaronder de inzet van de GI, is de echtscheidingsproblematiek van ouders het dominante probleem. Dat moet terug naar
•
Verenig je als Drentse gemeenten, stuur gezamenlijk
20%. Scheiden gaan we niet voorkomen, maar deze
ook ingevuld moet worden. Dit vraagt een grote inspan-
op deze opgave, met een lánge termijnvisie, investeer
generatie moet leren hier beter mee om te gaan. Het
ning. Daarvoor is het én noodzakelijk dat er bestuurlijk en
maximaal in deze beweging om het voor volgende
is een vaardigheid die we als maatschappij hebben te
managerial commitment is op die keuze, maar vooral dat
generaties echt beter te maken en ácteer.
ontwikkelen en dat gaat niet vanzelf. Biedt hiervoor
er samen wordt gewerkt in de uitvoering vanuit het ge-
een beter alternatief. Daarvoor is het noodzakelijk dat
schetste perspectief. Daarvoor zijn middelen (menskracht
de rechter in het kader van het personen en familierecht meer passend aanbod heeft dat daadwerkelijk beschikbaar is.
22
Investeer daarom in: •
beschikbare begeleide omgangstrajecten;
•
een scheidings- en relatieteam lokaal/regionaal. Zorg daarbij voor een grotere beschikbaarheid van bijzonder curatoren voor jeugdigen (op dit moment zijn er slechts enkele in Drenthe) en het opleiden van gezinsadvocaten in de regio. In Groningen start voor dit laatste ook een pilot;
•
laagdrempelige interventies in de stevige lokale teams.
•
Investeer blijvend in de samenwerking met JBN. In elk scenario is JBN nodig om tot een goede uitvoering te komen. Bij behoud van de organisatie in samenwerking met de lokale teams, bij ontbreken van een certificering bij de overdracht van jeugdigen, gezinnen en professionals. Deze opgave kun je niet zonder elkaar volbrengen.
23