327. Raadsbrief - Ontwikkelperspectief NOVEX-gebied Groningen

Raadsbrief Datum:

3 september 2025

Verzenddatum:

5 september 2025

Behandeld door:

Richard van Benthem

Mailadres:

richard.vanbenthem@middengroningen.nl

Zaak:

1575547

Portefeuillehouder Erianne van der Burg :

Onderwerp:

Ontwikkelperspectief NOVEX-gebied Groningen

Geachte leden van de raad, In 2022 heeft het Rijk 16 regio’s in Nederland aangewezen waarin de complexe problematiek en dito opgaven zo groot zijn dat betrokkenheid van de rijksoverheid noodzakelijk is om tot oplossing te komen. Dit zijn de zogenaamde NOVEX-gebieden. In de provincie Groningen liggen er drie. Het gebied van de vier aardbevingsgemeenten is daar één van. Samen met de provincie wordt er vanaf eind 2023 gewerkt aan een regionaal samenwerkingsverband, waarin rijk en regio samen op trekken om tot een ontwikkelperspectief en uitvoeringsagenda te komen. Op 6 juni 2024 heeft het college formeel ingestemd met deelname aan het samenwerkingsverband NOVEX-gebied Groningen (NOVEX-NGG). De regionale samenwerking is voor Midden-Groningen belangrijk om als gemeente aanspraak te kunnen maken op sectorale middelen van het Rijk en op middelen van Nij Begun. Afgelopen jaar is er gewerkt aan het ontwikkelperspectief waarover wij u via deze brief informeren. Het ontwikkelperspectief is nog vóór het zomerreces in gezamenlijkheid vastgesteld door regio en rijk en is toegevoegd als bijlage. Het ‘Ontwikkelperspectief NOVEX-gebied Groningen’ Met het ontwikkelperspectief werken Rijk en regio gezamenlijk aan de toekomst van dit gebied. De uitgangspunten: Er speelt veel in NOVEX-NGG.

Met dit ontwikkelperspectief wordt beoogd samenhang tussen de verschillende opgaven en overheidslagen aan te brengen en deze samen verder uit te werken om de juiste integrale keuzes te kunnen maken. Hieronder staan de uitgangspunten: 1. Versterk de kwaliteiten van de regio en werk vanuit de eigen kracht van het gebied. De kwaliteit van de leefomgeving staat centraal en ruimtelijke kwaliteit voorop.

Pagina:

2 van 3

Datum:

28 april 2025

Zaak:

1575547

2. Zet in op een regio die economisch vitaal is, versterk het verdienvermogen, die een rol van (inter) nationale betekenis speelt en benut de potentie. 3. Benut grote opgaven om het kleine mogelijk te maken. Waarborg dat ontwikkelingen bijdragen aan kansen voor het gebied en de inwoner(s). 4. Beschouw water en bodem als leidende principes om toe te werken naar een toekomstbestendige en nieuw perspectief. 5. Zorg dat inwoners weer vertrouwen krijgen in de toekomst: maak dat ontwikkelingen bijdragen aan een beter toekomstperspectief voor inwoners en het gebied. Organiseer participatie en leg dit transparant uit. Het integrale toekomstperspectief richt zich op drie rode draden: I. II. III.

Aantrekkelijk en robuust landschap, water als levensader Sterke samenleving, dorpen en steden Onderscheidende clusters en netwerken

Het ontwikkelperspectief beschrijft niet alleen het eindbeeld, maar ook wat ervoor nodig is om daar te komen. Daarom wordt voor elke rode draad beschreven: − − − − −

Ambitie - het eindbeeld? Opgaven, kansen en schuurpunten - wat moet worden opgepakt? Ontwikkelrichting - wat is nodig om de ambitie te bereiken? Agenda - welke aanpak hoort daarbij? Nadere uitwerking en aandachtspunten - waar moet rekening mee gehouden worden?

Gebiedsgerichte aanpak De betrokken overheden werken aan het perspectief. Na vaststelling daarvan worden lopende en nieuwe ontwikkelingen, programma's en projecten in het gebied opgenomen in het op te stellen gebiedsprogramma. Hiermee wordt overzicht gecreëerd. Uitgewerkt wordt hoe het gebiedsprogramma kan worden georganiseerd per ontwikkellijn/rode draad. Daarmee zorgen de samenwerkende partijen voor regie, samenhang en prioritering. Het is daarbij nadrukkelijk niet de bedoeling om lopende zaken over te nemen, noch of dat alles via de gebiedsgerichte samenwerking moet verlopen. Indien gewenst kan daar wel voor worden gekozen. Verder verwijzen wij inhoudelijk naar de bijlage. Doel samenwerking en samenhang andere NOVEX-gebieden Het doel van de regionale samenwerking en het voorliggende ontwikkelperspectief is om via samenwerking met het rijk middelen te kunnen verwerven voor de grote opgaven in onze gemeente. Er zijn drie NOVEX-gebieden in Groningen. Het gaat om NOVEX-gebied GroningenAssen (RGA), NOVEX-gebied Nedersaksenlijn (NSL) en NOVEX-gebied Groningen (NGG). Alle drie liggen deels in of lopen door onze gemeente. Midden-Groningen heeft daarmee een relatief ‘luxe’ positie t.o.v. andere gemeenten in de regio. Het vergt echter wel strategie om te zorgen dat de opgaven in het juiste NOVEX-gebied worden belegd, zodat wordt voorkomen dat we ergens kansen laten liggen.

Op het niveau van thema's als Wonen, Landbouw, Klimaat, etc. is

Pagina:

3 van 3

Datum:

28 april 2025

Zaak:

1575547

hiernaar gekeken en grofweg kan voor Midden-Groningen gezegd worden dat: − − − −

de thema's Wonen, Werken en Mobiliteit in het stedelijk gebied van Hoogezand/Sappemeer kunnen worden ondergebracht via NOVEX-RGA; de thema's Versterking & Herstel, Energie, Landbouw, Ruimtelijke kwaliteit, Klimaat & Water en Recreatie & Toerisme kunnen worden ondergebracht via NOVEX-NGG; de spoorzone problematiek van het stedelijk gebied thematisch kan worden ondergebracht via NOVEX-NSL.

Naar aanleiding van een bestuurlijke toezegging bij de behandeling van het Masterplan Hoogezand/Sappemeer hierover heeft u eerder al een kaart van de NOVEX-gebieden ontvangen, waarin deze thematische verdeling nader wordt geduid. Voor alle volledigheid voegen wij deze nogmaals als bijlage toe aan deze raadsbrief. NOVEX-gebieden, mogelijke financieringsbronnen en relatie met andere ontwikkelingen Met het onderbrengen van thema's in de NOVEX-gebieden willen wij vooral meer grip krijgen op welke geldstromen bij de thema's horen. Deze exercitie levert geen garanties op dat wij deze middelen ook verwerven. Daar is strategie en lobby voor nodig. Dit najaar wordt daaraan gewerkt. Daar ligt ook de relatie tot het Masterplan Hoogezand/Sappemeer voor het stedelijk gebied, maar ook voor het landelijk gebied van Midden-Groningen. Wij houden u op de hoogte van de ontwikkelingen. Tenslotte: vanuit de organisatie van NOVEX-gebied Groningen zal er dit najaar een raden en Staten infomoment georganiseerd worden. Via de Griffie zult u hierover een uitnodiging ontvangen. Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van de gemeente Midden-Groningen

E. van Lente Burgemeester

M.H.M. Nieuwenhuijsen-Janssens Gemeentesecretaris

Deze brief is digitaal vervaardigd en daarom niet ondertekend. Bijlagen: 1. Ontwikkelperspectief NOVEX-gebied Groningen 2. Thema's NOVEX-gebieden