260625-11 Verslag bijeenkomst Regioberad Nij Begun 17 februari 2026

Verslag GR Regioberaad Nij Begun Datum: 17-02-2026 Tijd: 19:30 – 22:15 uur Locatie: Provinciehuis Groningen Aanwezig: Niels Joostens (vz) Eemsdelta: Dennis Vijver, griffier Tineke Kramer Groningen: Justine Jones, griffier Josine Spier Het Hogeland: Rolf van Bruggen, Anne Marie Smits, raadsadviseur Mirthe Bos Midden-Groningen: Esmeralda Smith, raadsadviseur Jesper Stap Oldambt: Harma Nobbe, Janet de Wal, plv. griffier Jeroen Bottema Pekela: Erik Schipper Stadskanaal: Harma Zwiers, griffier Wendy Onrust Veendam: Ammy van Eerden, Nick van Woerkom, griffier Ariën Swart Westerkwartier: Jeroen Betten, plv. griffier Hanna Mutter Westerwolde: Marco Visscher Provincie Groningen: Floor Buigel, Mariët Bosman, griffier Nettie Engels, commissiegriffier Ilse van der Werf, aanstaand griffier Dennis Schuldink Aa en Hunze: Ina Oortwijn, Frits Klein Lankhorst, griffier Pascal van Corbach Noordenveld: Tineke Nieboer, Nanda Emmens, plv. griffier Henriette Johannes Tynaarlo: Marcel Elzerman, Marjolein Koning, griffier Minke Oenema Afwezig: Eemsdelta: Groningen: Midden-Groningen: Pekela: Stadskanaal: Westerkwartier: Westerwolde:

Petra Blink Tom Rustebiel Marieke Bos-Wu Henry Gerdes, griffier Michel Meerman Ronald Elzen René de Vink Wim Eilert, griffier Onno Rijkens

1.

Opening en vaststellen agenda De voorzitter opent na een kort fotomoment de vergadering om 19:39 uur. De agenda wordt ongewijzigd vastgesteld.

2.

Vaststellen verslag Regioberaad 27 januari 2025 Het verslag wordt vastgesteld met inachtneming van een aanpassing in de presentielijst: mw. Nieboer was wel aanwezig. De voorzitter bedankt de opsteller van het verslag voor de inzet.

3.

Ingekomen stukken Er is een brief van de Kunstraad Groningen binnengekomen n.a.v. de ontwerp-regeling Perspectief Groningen en Noord-Drenthe, met de oproep om een plek te geven aan de cultuursector binnen de op te richten stichting. Deze brief wordt betrokken bij agendapunt 7.

4.

Concept-overdrachtsdocument Regioberaad Door de verlate aanwezigheid van de presentatoren voor het agendapunt ‘voorstel diverse vervolgprocessen’ worden agendapunten 5 en 6 naar voren gehaald. De vervolgprocessen worden behandeld als agendapunt 6. 1

Op verzoek van het Regioberaad is een concept overdrachtsdocument opgesteld. Nieuw aan te treden raadsleden na de gemeenteraadsverkiezingen worden hier in vogelvlucht meegenomen op hoe het Regioberaad tot stand is gekomen, met welk doel, wat er in de afgelopen jaren besproken is en welke toekomstige onderwerpen op de agenda komen. De voorzitter gaat pagina voor pagina door het overdrachtsdocument. Vanuit de aanwezige raadsleden worden complimenten gegeven aan de stellers van het stuk, en wordt opgemerkt dat het een interessant stuk is voor álle raadsleden en niet alleen de leden van het Regioberaad. Wel worden de volgende opmerkingen meegegeven: - Het Regioberaad in nieuwe samenstelling zou nog beter kunnen worden gepositioneerd wanneer er dieper wordt ingegaan op zaken als tijdsdruk rondom (zienswijze)procedures en de Staat van Groningen. - In het overdrachtsdocument zou meer toelichting mogen worden gegeven op de verschillende termen. Er is hier en daar sprake van ‘Nij Begun-jargon’. - Er wordt afgesproken om de evaluatie in het najaar van 2026 uit te voeren om de volgende redenen: er is tijd nodig voor een uitvoerige evaluatie, 1 maart 2027 is een krappe deadline voor een eventuele verlengingsprocedure en er zijn Provinciale Statenverkiezingen in maart 2027. 5.

Stand van zaken uitvoeringsstructuur Sociale Agenda (uitgesteld agendapunt vanwege weersomstandigheden d.d. 27 januari) Mw. Cora-Yfke Sikkema, bestuurlijk trekker van de Sociale Agenda geeft een toelichting op de uitvoeringsstructuur van de Sociale Agenda. Mw. Sikkema vertelt dat de Sociale Agenda steeds meer in de uitvoerende fase komt. Zij gaat kort in op de aanleiding van de Sociale Agenda en het uiteindelijke doel: de regio Groningen en Noord-Drenthe in 30 jaar tijd (één generatie) op het landelijk gemiddelde van de brede welvaart brengen op het gebied van leefbaarheid, kansen jeugd, gezondheid, armoede en participatie. Er wordt dieper ingegaan op de governance. Mw. Sikkema geeft aan dat de samenwerking op dit moment goed verloopt, maar dat formele governance uiteindelijk nodig is. Op dit moment wordt samengewerkt binnen een convenant tussen de 13 gemeenten en de provincie Groningen. De gemeente Groningen is kassier en de stuurgroep neemt de besluiten. Raden en staten worden halfjaarlijks geïnformeerd. Voordeel van deze werkwijze is dat er snel tot uitvoering kan worden overgegaan. Nadeel is echter dat er een beperkte positie is voor volksvertegenwoordiging en maatschappelijke partijen. De stuurgroep heeft Berenschot opdracht gegeven om te onderzoeken welke uitvoeringsstructuur het meest dienend is aan de Sociale Agenda, wetende dat er meer speelt binnen Nij Begun.

Er is gekozen voor Berenschot omdat dit bureau al bekend is met de bijzondere omstandigheden, niet vanaf nul begint. De eerste bespreking van het conceptadvies met stakeholders heeft plaatsgevonden op 22 januari jl. De hoofdlijn van het advies is om één gemeenschappelijke regeling te gebruiken voor zowel de Sociale als de Economische Agenda, rekening houdend met de aard van de agenda bij de inrichting. Mw. Sikkema omschrijft dit als een 2-onder-1-kap constructie: waarbij wel eigen financiële stromen en uitvoeringsorganisaties bestaan, bestuurlijke samenhang. De governance wordt in maart in de stuurgroep besproken en zal op termijn via de colleges bij de raden terecht komen.

2

Vanuit het Regioberaad worden vragen gesteld over o.a. de verschillende sporen van de beide agenda’s, het tijdig delen van het Berenschot advies over de governance sociale agenda met de volksvertegenwoordigers, de procedure, de krappe planning en de leefbaarheidstafels. Mw. Sikkema gaat hier nader op in en zegt toe de vraag over het vroegtijdig delen van het Berenschot advies mee te nemen naar de stuurgroep. Naar aanleiding van de bespreking wordt afgesproken om de halfjaarlijkse updates over de Sociale Agenda standaard te agenderen voor het Regioberaad als ingekomen stukken. 6.

Voorstel diverse vervolgprocessen Er volgt een ambtelijke presentatie over het vervolgproces rondom de Economische Agenda. Op dit moment loopt de zienswijzeprocedure op de Gemeenschappelijke Regeling voor de economische agenda. Op 1 april krijgen raden, staten en algemeen besturen de volgende stukken aangeboden: - De definitieve gemeenschappelijke regeling voor de toestemmingsprocedure inclusief reactienota op de ingediende zienswijzen. Voor deze toestemmingsprocedure geldt een wettelijke termijn van 13 weken; - De concept-statuten voor de stichting. Deze stukken worden alvast beschikbaar gesteld. Na het zomerreces volgt hiervoor een procedure van 6 weken voor wensen en bedenkingen; - Het eerste concept-meerjarig uitvoeringsplan. Raden, staten en algemeen besturen kunnen hierop een zienswijze geven. Hiervoor wordt een standaard termijn van 8 weken voorgesteld die eindigt op 27 mei 2026. Verder relevant voor de planning: op 14 april vindt een gezamenlijke informatiebijeenkomst plaats om raden, staten en AB’s op het gewenste informatieniveau te krijgen. Op 21 april is de eerstvolgende vergadering van het Regioberaad. Verder is op 1 juli de eerste vergadering van het AB van de gemeenschappelijke regeling beoogd.

Om deze vergadering goed voor te bereiden wordt namens de bestuurders aan het Regioberaad voorgelegd in hoeverre het haalbaar is om de toestemmingsprocedure gelijk te laten lopen met de zienswijzeprocedure voor het meerjarig uitvoeringsplan. Dit zou betekenen dat de toestemmingsprocedure wordt verkort. Vanuit het Regioberaad wordt gevraagd waarom dit proces niet eerder onder de aandacht is gebracht en wat er misgaat als de procedure langer duurt dan de voorgestelde 8 weken? Reactie is dat een toestemmingsprocedure anders verloopt dan een zienswijzeprocedure. Volksvertegenwoordigingen komen mede op basis van de reactienota op de zienswijzen bij de definitieve versie van de GR tot hun toestemming voor de toetreding tot de gemeenschappelijke regeling. De vergadering op 1 juli moet goed worden voorbereid. Deze vergadering is nodig om de benodigde middelen vanuit het Rijk op tijd te kunnen aanvragen. Vanuit het Regioberaad wordt opgemerkt dat het gaat om de governance voor de komende dertig jaar, maakt de paar weken vertraging van de formele termijn dan uit? Ook wordt de angst uitgesproken dat dit zorgt voor precedentwerking en er vaker gaat worden gevraagd om kortere termijnen. Het Regioberaad heeft zich al eerder uitgesproken voor haalbare termijnen voor raden en staten.

Het was wenselijk geweest om dit hele traject in één raadsperiode te doorlopen, zodat iedereen op het juiste informatieniveau was. Dit onderwerp is vlak na de verkiezingen voor nieuwe raadsleden erg ingewikkeld. Er wordt op gewezen dat er een druk inwerkprogramma is, en dat er in deze periode weinig formele raadsvergaderingen zijn, waarin bovendien een heleboel besluiten moeten worden 3

genomen. Snelheid kan in dit geval ten koste gaan van kwaliteit. Daarnaast wordt aangegeven dat men zich er ongemakkelijk bij voelt dat deze vraag aan het Regioberaad wordt voorgelegd zonder dat hier vooraf afstemming over heeft kunnen plaatsvinden met de verschillende klankbordgroepen en werkgroepen. Ambtelijk wordt aangegeven dat dit een lerend proces is. Er wordt toegezegd dat wordt uitgezocht wat de gevolgen zijn wanneer de termijn langer is dan 8 weken. Deze vraag wordt ook neergelegd bij het ministerie van Financiën. Het verzoek om de looptijd van de toestemmingsprocedure aan te passen aan die van de datum van de vergadering op 1 juli wordt vanuit de colleges voorgelegd aan de raden. 7.

Stand van zaken zienswijze ontwerpregeling Perspectief Groningen en Noord-Drenthe In de vorige vergadering van het Regioberaad is advies gegeven over een concept-zienswijze en een lijst van mogelijke toevoegingen op deze zienswijze. Sindsdien is er nog een brief van de Kunstraad binnengekomen (zie agendapunt 3). De aanwezige afgevaardigden lichten de stand van zaken per gemeente toe. In alle gemeenten en in de provincie lijkt de conceptzienswijze te worden overgenomen. De Noord-Drentse gemeenten vragen in hun zienswijze als toevoeging aandacht voor de geborgde zetel voor Noord-Drenthe. Daarnaast zijn er lokaal verschillende toevoegingen: - Het verzoek om de samenhang te zoeken tussen de Sociale en Economische Agenda; - Het verzoek om de evaluatie te laten uitvoeren door een onafhankelijke partij; - Het verzoek om een rol voor de cultuursector binnen de stichting; - Het verzoek om een vierjaarlijkse evaluatie; - Het verzoek om een plafond voor de uitvoeringskosten/ om de uitvoeringskosten te verbinden aan een percentage van de totale kosten; - Het verzoek om een paragraaf over financiële risico’s; - Het verzoek om een transparante uitvoeringsstructuur; - Het verzoek om het Wetterskip Fryslan tijdig en structureel te betrekken; - Het verzoek om een herkenbare vertegenwoordiging in het dagelijks bestuur van het openbaar lichaam; Er is nog een korte discussie over een eventuele

rol voor de cultuursector. Niet overal is hier al over gesproken. Verschillende aanwezigen zien de toegevoegde waarde. Wel wordt opgemerkt dat er criteria moeten zijn voor deelname in de stichting. Ook voor organisaties op gebied van bijvoorbeeld natuur, recreatie en sport zou een plek kunnen zijn weggelegd.

8.

Inventarisatie agendapunten Regioberaad 21 april 2026 Er worden geen agendapunten aangedragen.

9.

Rondvraag en sluiting Er wordt gevraagd of er een verslag is gemaakt van het najaarsgesprek over de Staat van Groningen van 4 november 2025 en wanneer dit gedeeld wordt met raden en staten. Dit wordt ambtelijk nagevraagd. Verder wordt gevraagd naar de stand van zaken ten aanzien van vraag over het Wetterskip Fryslân die is gesteld in de vorige vergadering van het Regioberaad. Deze vraag staat ambtelijk nog steeds uit. Vervolgens worden er complimenten uitgesproken voor de voorzitter en ambtelijke ondersteuning. De voorzitter sluit de vergadering om 22:13 uur.

4