260305-15.2 Bijlage 2 - Gemeenteraadsverkiezingen Pamflet informatie

Modelmotie: geef kinderen en jongeren een plek aan de gemeentelijke formatietafels Op initiatief van de Alliantie Kinder- en Jongerenparticipatie op decentraal niveau, ter gebruik in aanloop naar gemeenteraadsverkiezingen van maart 2026. De raad van de gemeente [naam] in vergadering bijeen, Constaterende dat: ●​ kinderen en jongeren momenteel geen structurele plek hebben in het gemeentelijke formatieproces, terwijl zij de gevolgen ondervinden van de keuzes die daarin worden gemaakt; ●​ een groot deel van de kinderen en jongeren nog geen stemrecht heeft en daarmee geen formele invloed kan uitoefenen via verkiezingen; ●​ artikel 12 van het VN-Kinderrechtenverdrag vastlegt dat kinderen het recht hebben om gehoord te worden over aangelegenheden die hen aangaan, en dat aan hun mening passend gewicht moet worden toegekend; Overwegende dat: ●​ kinderen en jongeren niet alleen de toekomstige, maar ook de huidige inwoners van de gemeente zijn; ●​ beslissingen die tijdens de formatie worden genomen grote impact hebben op jonge toekomstige generaties; ●​ betekenisvolle kinder- en jongerenparticipatie vraagt om betrokkenheid in een vroeg stadium van besluitvorming, juist bij het bepalen van beleidsprioriteiten; ●​ veel kinderen en jongeren in [naam gemeente] de effecten van de lokale politiek voelen en graag hun stem willen laten horen, maar zich nog niet betrokken voelen; ●​ de

gemeenteraadsverkiezingen en aansluitende formatie een belangrijke kans bieden om hier verandering in te brengen; ●​ het betrekken van kinderen en jongeren bij de formatie kan bijdragen aan nieuwe ideeën, een frisse kijk op uitdagingen voor de gemeente en beleid dat beter aansluit bij de behoeften van onze jongste inwoners; Spreekt uit dat: ●​ kinderen en jongeren gelijkwaardig en actief worden betrokken bij de formatie na de gemeenteraadsverkiezingen van 2026; ●​ deze betrokkenheid passend, toegankelijk en veilig wordt vormgegeven en aansluit bij hun leefwereld; ●​ met kinderen en jongeren wordt gesproken over de impact van beleidsvoornemens op toekomstige generaties; ●​ kinder- en jongerenparticipatie structureel wordt verankerd in de gemeentelijke beleidsvorming. en gaat over tot de orde van de dag.

Tekstuele toelichting JAR op het pamflet en de motie De jongerenadviesraad van de provincie Groningen, hierna genoemd als JAR, vindt lokale betrokkenheid van jongeren erg belangrijk. De JAR onderneemt zelf dan ook actief om meer jongeren uit Groningen te spreken en deze ingevingen te gebruiken bij het opstellen van de adviezen. Zowel gevraagd als ongevraagd wordt er advies gegeven. Omdat er op gemeentelijk niveau in de provincie Groningen weinig jongerenparticipatie-vormen bestaan die vergelijkbaar zijn met de provinciale aanpak, heeft de JAR besloten om deze gemeenteraadsverkiezingen de kans te grijpen om meer jongeren te betrekken bij de lokale besluitvorming. Vandaar dit pamflet en de motie. Het pamflet Het pamflet dient als aandachtstrekker voor onderwerpen die over het algemeen belangrijk gevonden worden door (Groningse) jongeren. Van een gezonde leefomgeving tot beter openbaar vervoer. Het zijn onderwerpen waar een gemeente het verschil kan maken. Juist daarom is het ontzettend belangrijk dat jongeren worden meegenomen in de belangenafwegingen en denkproces over deze thema’s. Het pamflet sluit dan ook af met de tekst: “Jongeren zijn geen bijzaak, maar de toekomst. Betrek hen bij de formatiegesprekken over hun toekomst.”.

Met deze tekst hoopt de JAR duidelijk te maken dat het ontzettend belangrijk is om straks, tijdens de formatie, jongeren te betrekken bij de gesprekken over hun toekomst en leefomgeving. De motie De Nationale Jeugdraad (NJR) kwam begin dit jaar met een modelmotie om op gemeentelijk niveau jongeren te betrekken bij de formatie. Een soortgelijke motie die uitspreekt jongeren te betrekken bij de formatiegesprekken is vorig jaar ook aangenomen op het congres van de VNG. De JAR neemt in Groningen dan ook het voortouw met deze motie om dat doel jongeren aan de formatietafel krijgen - te bereiken. Deze motie maakt duidelijk dat het van essentieel belang is om de generatie van de toekomst te betrekken bij het moment waar afspraken worden gemaakt over de toekomst. Hiermee wordt ook eigenaarschap voor deze jongeren gecreëerd, wat wellicht weer kan leiden tot meer vertrouwen en draagvlak in de gemeente. Ook zijn deze formatiegesprekken hét moment om structurele vormen van jongerenparticipatie op te nemen in het coalitieakkoord. De provinciale JAR kan de jongeren die aan de formatiegesprekken deelnemen begeleiden bij de voorbereiding en het gesprek. Daarnaast zal de JAR zelf ook deelnemen om eerder genoemde doelen te verwezenlijken.

Op deze manier poogt de JAR om in zoveel mogelijk gemeenten in de provincie Groningen jongeren actief te betrekken bij besluiten over hun leefomgeving en toekomst. De JAR vindt betrokkenheid van jongeren op dorpsniveau, stedelijk niveau, gemeentelijk niveau, provinciaal niveau, regionaal niveau, landelijk niveau, Europees niveau en wereldwijd niveau erg belangrijk. Maar straks, na de gemeenteraadsverkiezingen van 2026, is de gemeente aan zet om haar jongeren te betrekken bij de gesprekken over hun gezamenlijke toekomst. Grijp die kans met twee handen aan en maak uw gemeente weer een stukje mooier en toekomstbestendiger voor iedereen. Bij vragen kunt u contact opnemen met de JAR via onderstaand mailadres. Mail: jongerenadviesraadgroningen@gmail.com

Toelichting NJR op motie In veel gemeenten worden kinderen en jongeren nog onvoldoende betrokken bij politieke besluitvorming, terwijl juist zij direct geraakt worden door gemeentelijk beleid. Het recht om mee te praten over zaken die hen aangaan is vastgelegd in artikel 12 van het VN-Kinderrechtenverdrag. In de praktijk verschilt de mate waarin hier invulling aan wordt gegeven sterk per gemeente. Van de 342 gemeenten zijn er bijvoorbeeld zo’n 85 met erkende jongerenraden in verschillende vormen. Echter zouden kinderen en jongeren in de wijze waarop ze hun stem kunnen laten horen niet afhankelijk moeten zijn van de plek waar ze wonen. De formaties na de gemeenteraadsverkiezingen in maart 2026 vormen een perfect moment om daar verandering in te brengen. De alliantie Kinder- en Jongerenparticipatie op decentraal niveau zet zich er daarom voor in dat kinderen en jongeren in zoveel mogelijk gemeenten een betekenisvolle rol krijgen bij de totstandkoming van de lokale coalitieakkoorden.

In aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen zal de alliantie dit actief onder de aandacht brengen, samenwerken met lokale stakeholders en gemeenten ondersteunen Gemeenten die meer willen weten over lokale kinder- en jongerenparticipatie, of in gesprek willen gaan over hoe zij kinderen en jongeren kunnen betrekken bij de formatie en het daaropvolgende beleid, kunnen contact opnemen met de NJR (memobuijs@njr.nl), Save the Children (marjolein.weidema@savethechildren.nl) of de VNG (demjongeren@vng.nl).