2026-04-04 Brief CU aan de heer Schmaal

Slochteren, 4 april 2026 Geachte heer Schmaal, Dank voor de twee goede gesprekken die we hebben kunnen voeren. Na het gesprek van afgelopen woensdag heeft u ons gevraagd na te denken en te reflecteren op het gesprek. Hierbij treft uw onze reflectie en conclusie. Voor de ChristenUnie is het zijn van een betrouwbare overheid begin- en eindpunt van politieke oordeelsvorming. Plannen worden door ons op inhoud beoordeeld. Een goed participatietraject bij ontwikkelingen die de leefomgeving van inwoners raken is daarin belangrijk. Gezien de uitslag van de gemeenteraadsverkiezingen en de ervaringen van de afgelopen bestuursperiode is voor de ChristenUnie een stevig collegeakkoord met heldere en duidelijke afspraken belangrijk. Een college moet kunnen rekenen op voldoende steun waarbij er ook ruimte is voor het inhoudelijke debat in de gemeenteraad. Het college moet bestaan uit sterke bestuurders die samen ook een team kunnen vormen. In korte tijd hebben we in de bestuurlijke driehoek te maken met een nieuw team. In de verkennende fase lijken boven- en onderstroom op dit moment vermengd te zijn geraakt. Voor de verkennende fase is het bespreken van thema’s voldoende aan de orde geweest. De ChristenUnie heeft daarin inhoudelijk geen breekpunten opgeworpen. Wel zijn er voor ons onderwerpen zo belangrijk dat ze raken aan onze idealen en uitgangspunten.

Vanuit ons mensbeeld en onze visie op de samenleving is er geen inhoudelijke samenwerking mogelijk met FvD. Andere partijen sluiten we niet uit. Met deze partijen hebben we, in wisselende samenstellingen, de afgelopen jaren goed samengewerkt. We vertrouwen er dan ook op dat dit in de nu begonnen bestuursperiode opnieuw mogelijk is. Onderlinge verschillen in relaties tussen personen zijn nu meer uitgesproken. Daarbij is een onderscheid aangegeven tussen het GroenLinks deel en het PvdA deel van de nu als eenheid uitkomende GLPvdA fractie. Naar ons idee is er de afgelopen maanden waarin deze partijen steeds vaker ook gezamenlijke woordvoeringen hebben gedaan geen noemenswaardig verschil in stemgedrag aan de orde geweest. Bij een ChristenUnie motie over het onthouden van planologische medewerking aan partijen die zonneparken ontwikkelen maar tot nu toe de afspraken over landschappelijke inpassing niet nakomen is er wel verdeeld gestemd. Het zonneparkenbeleid is in ons eerste gesprek aan de orde geweest. Dat is een inhoudelijk verschil dat relevant zou kunnen zijn voor het verdere proces.

Gevoeligheden tussen personen, over en weer, zijn mogelijk van invloed op de samenwerking in de gemeenteraad. Voor ons spelen die gevoeligheden ten aanzien van personen niet. Waarbij we aantekenen dat gedrag en houding en het hebben van stokpaardjes wel hebben gezorgd en kunnen zorgen voor gevoeligheden en irritaties. Daarover moeten we vaker in gesprek omdat ze afleiden van de inhoud, maar ook vaak onbenoemd blijven. Dit vraagt ook om medewerking van alle raadsfracties. Bij eerdere door de griffie of burgemeester georganiseerde momenten bleef een de van de gemeenteraad weg. Voor de ChristenUnie is het belangrijk dat er werk wordt gemaakt van de positionering van de gemeente Midden-Groningen als een 60.000 plus gemeente. We profiteren nu nog niet van de schaalsprong na de herindeling en de daarmee verbonden bestuurskracht. Met aan de ene kant de stad Groningen en de andere kant Oost-Groningen en Duitsland hebben we mogelijkheden die we nu niet benutten. Opstaan voor het goede betekent voor de ChristenUnie dat we er als partij willen zijn voor alle inwoners van de gemeente Midden-Groningen. Maar speciaal stem willen geven aan wie niet zo snel gehoord wordt. Vanuit onze uitgangspunten en christelijk-sociale visie vinden we een gemeente die omziet naar de zwakkeren belangrijk.

Iedereen heeft mogelijkheden en daarom willen we dat niemand aan de kant blijft staan, maar dat iedereen vanuit zijn eigen kunnen deelneemt en verantwoordelijkheid neemt voor zijn/ haar eigen leven. Voor wie daarbij ondersteuning nodig heeft is de gemeente het eerste aanspreekpunt. Gericht op wanneer het mogelijk is meer eigen regie. Vanuit onze waarden zien we ieder mens als waardevol. Wij vinden waardig ouder worden en opgroeien van jongeren in een veilige omgeving belangrijk. Een goede doorontwikkeling van Kwartier Zorg en Welzijn is voor ons om die reden dan ook prioriteit. De ingeslagen weg geeft vertrouwen maar vraagt ook om vinger aan de pols. In een vergrijzende samenleving zal de druk op voorzieningen toenemen. Waardig ouder worden en tegengaan van vereenzaming zijn belangrijk. Daarvoor is het nodig om in ieder geval de basisvoorzieningen op orde te hebben. Midden-Groningen staat voor een aantal belangrijke uitdagingen die wat de ChristenUnie betreft met voorrang worden opgepakt. Prioriteit is woningbouw waarbij in alle wijken en dorpen woningbouw mogelijk moet zijn. In de eerste plaats gericht op doorstroming zodat er weer ruimte komt voor jongeren en gezinnen om een toekomst op te bouwen, en op reguliere vraag vanwege de gezinsverdunning. Maar ook voor het behoud van bestaande voorzieningen die nu onder druk kunnen komen te staan.

Gezien de goede infrastructuur is Midden-Groningen goed bereikbaar en moeten we meer werk maken van onze vestigingsplaatsvoordelen. Daar is wel iets voor nodig, oplossen van bottlenecks vanwege bruggen over het Winschoterdiep en veel spoorwegovergangen die vanwege de ontwikkelingen van de verbindingen met Duitsland en het doortrekken van langere trajecten van Arriva meer bewegingen zullen vragen. Zowel volkshuisvesting als bereikbaarheid vragen om een masterplan voor de gehele gemeente om samen met de regio aanspraak te kunnen maken op middelen. Daarin is ook een wereld te winnen waar het gaat om doen van aanvragen richting de nationale overheid en Europa. Gemeenten werken nu nog te weinig samen en er is te nog weinig samenhang. In de versterkingsgemeenten gaat de sloop en nieuwbouw en het bouwkundig versterken van de huizen op dit moment goed al zijn er verschillen in tempo. Midden-Groningen moet wat ons betreft vasthouden aan de doelstelling om de fysieke versterking in de komende bestuursperiode af te ronden. Ook vanwege de afspraken die hierover eerder zijn gemaakt. Disputen over de betaling hiervan komen niet voor rekening van de gemeente of regio maar moeten tussen Rijk en NAM worden opgelost. Concluderend ziet de ChristenUnie voor zichzelf voldoende ruimte om de volgende fase van de verkenning in te gaan.

Daarin zal een programma dat inhoudelijk voldoende aanknopingspunten moeten bieden die voor de ChristenUnie voldoende waarborgen biedt voor het realiseren van voor ons belangrijke punten. Een combinatie van partijen waarbij GroenLinks-PvdA onderdeel is van de coalitie zou dit makkelijker maken. Een college dat in staat is om inhoudelijk een goed team te vormen is minstens zo belangrijk. Gericht op samenwerking met in de eerste plaats de gemeenteraad, maar ook met de ambtelijke organisatie en de regio. Met vriendelijke groet, Ingeborg Prins-Kruize Marco Metscher Hans Kruizenga Niels Joostens