11. Raadsbrief energietoeslag huishoudens met laag inkomen

Raadsbrief

Datum:

20 maart 2022

Verzenddatum:

20 maart 2022

Behandeld door:

Alice Tamminga

Mailadres:

alice.tamminga@bwri.nl

Zaak:

857772

Portefeuillehouder:

Peter Verschuren

Onderwerp:

Energietoeslag huishoudens met laag inkomen

Geachte leden van de raad, Het kabinet heeft een bedrag van € 679 miljoen vrijgemaakt voor een eenmalig generieke tegemoetkoming voor huishoudens met een laag inkomen. De tegemoetkoming is bedoeld om de kosten van de flink gestegen energieprijzen op te vangen. De energietoeslag wordt verstrekt door gemeenten. Er is beleidsvrijheid voor het bepalen van de doelgroep, de inkomensgrens en de hoogte van de energietoeslag. Via deze brief informeren wij de raad over de wijze waarop wij uitvoering geven aan de regeling. Uitvoering Het rijk hecht aan een landelijke uniforme uitvoering en heeft daarom een richtlijn opgesteld. Het college heeft besloten om hierbij aan te haken. Zo stellen we de hoogte van de eenmalige energietoeslag vast op € 800 per huishouden. Voor de doelgroep sluiten we op advies van de landelijke richtlijn aan bij ons minimabeleid. Deze richtlijn heeft het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid in overleg met de VNG opgesteld om de uitvoering landelijk zo eenvoudig en uniform mogelijk in te richten. Dit houdt in dat alle huishoudens met een inkomen gelijk of lager dan 125% van het sociaal minimum in aanmerking komen voor de toeslag. Alle inwoners die een periodieke uitkering hebben bij BWRI en een inkomen hebben gelijk of lager dan 125% van het sociaal minimum ontvangen de energietoeslag ambtshalve.

Zij hoeven geen aanvraag in te dienen en ontvangen de energietoeslag automatisch op hun bankrekening. Andere doelgroepen dienen een schriftelijke aanvraag in te dienen. Wij zullen via de sociale media en de regiokrant bekendheid genereren voor deze mogelijkheid. Ook vragen we onze maatschappelijke partners om inwoners te informeren.

Pagina:

2 van 3

Datum:

20 maart 2022

Zaak:

857772

Budget Het landelijke budget van € 679 miljoen wordt verdeeld aan de hand van de reguliere verdeelsleutel van de bijzondere bijstand. De exacte hoogte van het bedrag zal bekend worden gemaakt via de meicirculaire. Een voorlopige berekening wijst uit dat we een budget van ongeveer € 2,4 miljoen kunnen verwachten. Na een lobby van de VNG heeft het rijk de garantie afgegeven dat als gemeenten het rijksbudget (in ons geval € 2,4 miljoen overschrijden omdat zij bijvoorbeeld veel huishoudens weten te bereiken, zij aanspraak kunnen maken op een aanvullend budget. Gemeenten krijgen in elk geval voldoende budget om alle huishoudens met een inkomen van maximaal 120% van het sociaal minimum een energietoeslag te verstrekken. In onze gemeente wonen volgens de miniscan van Stimulansz ongeveer 5000 huishoudens met een inkomen gelijk of lager dan 120% van het sociaal minimum. We zijn daarmee 'verzekerd' van een budget van ongeveer 4 miljoen. Hiermee hebben we voldoende budget om aan 91% van de huishoudens met een inkomen van maximaal 125% van het sociaal minimum een energietoeslag te verstrekken. Als we in een uitzonderlijke situatie meer dan 91% van de huishoudens met een laag inkomen weten te bereiken én al deze huishoudens hebben ook nog eens recht op een energietoeslag dan is het gegarandeerde budget van het rijk onvoldoende. De overschrijding is maximaal € 392.000.

Het risico op een overschrijding is laag omdat wij uit ervaring weten dat niet alle huishoudens gebruik maken van een regeling. Zo bereiken we met minimaregelingen zoals het Meedoenfonds en de Collectieve Aanvullende Ziektekostenverzekering (CAZ) gemiddeld 35% van de potentiële doelgroep. We verwachten door de landelijke bekendheid wel meer mensen te bereiken, maar een 100% bereik is zeer uitzonderlijk te noemen. Daarbij zullen ook niet 100% van alle huishoudens met een inkomen gelijk of lager dan 125% van het sociaal minimum aanspraak kunnen maken op de energietoeslag. Zo hebben mensen jonger dan 21 jaar, mensen met studiefinanciering en mensen die in een inrichting wonen geen recht op de energietoeslag. Met een inkomensgrens van 125% sluiten wij wel goed aan bij ons huidige minimabeleid. Daarbij wordt de uitvoering een stuk makkelijker. Het recht op de toeslag is voor huishoudens die deelnemen aan minimaregelingen zoals de Collectieve Aanvullende Ziektekostenverzekering of het Meedoenfonds eenvoudig te bepalen omdat we geen inkomenstoets meer hoeven uit te voeren. Aanvullende maatregelen De eenmalige energietoeslag heeft mede tot doel om het beroep op de individuele bijzondere bijstand vanwege hoge energiekosten deels te voorkomen.

De toeslag zal niet volledig kunnen voorkomen dat er als gevolg van de sterk gestegen energierekening toch huishoudens in de financiële problemen komen. Ten eerste is het zo dat de eenmalige energietoeslag en de verlaging van de energiebelasting voor een aantal huishoudens niet toereikend zal zijn om de gestegen kosten op te vangen. Ten tweede zien we dat veel energieleveranciers de maandelijkse voorschotten nog niet verhogen. Dit maakt dat veel mensen bij de jaarrekening geconfronteerd gaan worden met een

Pagina:

3 van 3

Datum:

20 maart 2022

Zaak:

857772

forse nabetaling. Als het nodig is om grote financiële problemen in een gezin te voorkomen, kan aanvullend op de eenmalige energietoeslag individuele bijzondere bijstand worden verleend. Dit kan leiden tot een uitzetting van het budget voor de bijzondere bijstand. Ook als dit gebeurt, zullen we de raad informeren. Het rijk constateert dat naast deze financiële compensaties er meer inzet nodig is om huishoudens met lage inkomens, hoge energiekosten en slecht geïsoleerde woningen te ondersteunen. Gemeenten ontvangen daarom een bedrag waarmee huishoudens die getroffen worden door energiearmoede gerichte ondersteuning kunnen krijgen bij het verlagen van hun energierekening. Onze gemeente ontvangt hiervoor een budget van € 860.000. De raad wordt hierover voor de zomer nader geïnformeerd. Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van de gemeente Midden-Groningen

A. Hoogendoorn

H.J.W. Mulder

Burgemeester

Gemeentesecretaris