05. Financieel advies AC Jaarstukken 2025

Advies auditcommissie Jaarrekening 2025 Gemeente Midden-Groningen 1. Inleiding Voor u ligt het advies van de auditcommissie op het voorstel van het college om de jaarstukken 2025 van de gemeente Midden-Groningen vast te stellen. In de verordening van de auditcommissie is vastgesteld dat de auditcommissie de raad zal adviseren over de jaarrekeningcontrole en de daarbij door de accountant aangegeven aanbevelingen. De auditcommissie spreekt allereerst haar waardering uit aan allen die ambtelijk bijgedragen hebben aan het tijdig opstellen van de jaarrekening 2025 en de daarbij behorende documenten. 2. Bevindingen naar aanleiding van de interimcontrole 2025. In de boardletter van 19 januari 2026 heeft de accountant zijn bevindingen en aanbevelingen naar aanleiding van de interim-controle opgenomen. De boardletter geeft een helder beeld van de positieve ontwikkeling die de organisatie het afgelopen jaar heeft gemaakt. In de boardletter van 19 januari 2026 heeft de accountant zijn observaties uit de interimcontrole 2025 nader in detail beschreven: “Het algemeen beeld dat wij, op grond van de interimcontrole, hebben gekregen van gemeente Midden-Groningen is dat er een cultuur heerst van toewijding en de wil om processen goed uit te voeren.

Tegelijkertijd zien we dat de omvang van de organisatie en de hiermee gepaard gaande wederzijdse afhankelijkheden (tussen de verschillende afdelingen) vraagt om vaste beheersingsstructuren. Onder leiding van concern control zijn hier de afgelopen jaren de nodige stappen in gezet.” 3. Bevindingen accountant naar aanleiding van de controle van de jaarrekening Bij de controle van de Jaarrekening 2025 is de belangrijkste conclusie dat de accountant een controleverklaring met goedkeurend oordeel over de getrouwheid afgeeft. Naar aanleiding van de jaarrekeningcontrole resteren er geen van materieel belang zijnde ongecorrigeerde afwijkingen. De gerapporteerde bevindingen zijn niet materieel (dus hebben geen invloed op de strekking van de controleverklaring). Ook de overige bevindingen zijn volgens modus audit vooral van belang voor de beoordeling van de jaarstukken en de verdere kwaliteitsverbetering van de administratieve organisatie en interne beheersing. Modus audit heeft aangegeven dat zij van oordeel zijn dat de jaarrekening 2025 (inclusief de rechtmatigheidsverantwoording) van gemeente Midden-Groningen een getrouw beeld geeft van het eigen vermogen op 31 december 2025 en het resultaat over 2025. Hierbij geldt als voorwaarde dat de gecontroleerde jaarrekening ongewijzigd door de raad wordt vastgesteld.

3.1 Resultaat 2025 De afwijking tussen het verwacht jaarrekeningresultaat in de slotbegrotingswijziging 2025 en het daadwerkelijke jaarrekeningresultaat 2025 is afgerond € 5,2 miljoen. Hieronder is een overzicht weergegeven van de grote afwijkingen die hiertoe geleid hebben.

3.2 Eigen vermogen Het eigen vermogen in 2025 van de gemeente Midden-Groningen bedraagt in totaal 63,5 miljoen (2024: € € 52.1 miljoen). De omvang van het eigen vermogen bedraagt ultimo 2025 18,2% van het balanstotaal (ultimo 2024: 15,6% van het balanstotaal) en is ten opzichte van voorgaand jaar licht toegenomen. Dit betekent dat het eigen vermogen meer is toegenomen (€ 11,4 miljoen) dan de schulden in 2025 (€ 1,3 miljoen). De belangrijkste redenen hiervoor zijn: • De aflossing van externe geldleningen: -/- € 8,5 miljoen. • Afname van crediteuren op balansdatum: -/- € 6,3 miljoen. • Toename van de voorzieningen op balansdatum: + € 5,3 miljoen. • De toename van de ontvangen voorschotbedragen voor het uitvoeren van projecten: + € 11,1 miljoen. 3.3 Weerstandsvermogen Het weerstandsvermogen betreft de relatie tussen de beschikbare weerstandscapaciteit en alle risico’s waarvoor geen maatregelen zijn getroffen en die van materiële betekenis kunnen zijn in relatie tot de financiële positie. De berekende beschikbare weerstandscapaciteit (voor de samenstelling hiervan zie paragraaf 3.3 in de jaarrekening 2025) bedraagt afgerond € 20 miljoen (2024: € 17,5 miljoen). De beschikbare weerstandscapaciteit is weliswaar toegenomen, de risico’s zijn echter ook toegenomen. De weerstandsratio is afgenomen van 2,5 naar 2. Nog steeds ruim voldoende.

Met name de risico’s die een relatie hebben met grondexploitaties zijn gestegen. Dit betekent dat de gemeente in staat is om financiële risico's op te vangen. Het is echter belangrijk om te blijven monitoren of de beschikbare weerstandscapaciteit voldoende is om mogelijke toekomstige risico's op te vangen. De auditcommissie onderschrijft dit, zeker in deze onzekere financiële tijden. 4.

Rechtmatigheidsverantwoording

4.1 toelichting rechtmatigheidsverantwoording Voor dit boekjaar heeft het college een rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening en een toelichting in de paragraaf bedrijfsvoering opgenomen. De conclusie van het college is dat over 2025 rechtmatig is gehandeld. De accountant heeft vastgesteld dat de rechtmatigheidsverantwoording een getrouw beeld geeft. Op basis van de jaarstukken 2025 zijn er bevindingen lager dan de verantwoordingsgrens van 2% van de lasten exclusief dotaties aan de reserves (€ 6,4 miljoen).

Het college stelt vast dat de omvang van de in deze jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties die niet rechtmatig tot stand zijn gekomen € 2,7 miljoen bedraagt. Dit is lager dan de daarvoor gestelde grens van € 6,4 miljoen. Van de niet rechtmatig tot stand gekomen baten en lasten alsmede de balansmutaties van € 2,7 miljoen is € 0,4 (investeringskredieten) acceptabel op basis vandoor de raad vastgestelde afspraken. De bevindingen komen voort uit het begrotingscriterium en het voorwaardencriterium, specifiek de naleving van de Europese aanbestedingsregels. Het college stelt dat zij in 2025 rechtmatig heeft gehandeld. Modus audit onderschrijft deze conclusie. 4.2

Rapportage rechtmatigheid door het college

Begrotingscriterium In de rechtmatigheidsverantwoording is sprake van een begrotingsonrechtmatigheid: • Overschrijding van een investeringskrediet van € 0,4 miljoen. Deze afwijking is opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording en nader toegelicht in de paragraaf bedrijfsvoering. Het college heeft deze onrechtmatigheid als acceptabel aangemerkt, omdat deze overschrijding wordt gecompenseerd door direct gerelateerde baten. Misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium De Nota M&O van de gemeente Midden-Groningen is in 2024 geactualiseerd en op 7 januari 2025 door het college vastgesteld. Dit beleid biedt een kader voor controle en sancties, benoemt welke risicogebieden er zijn en hoe M&O beleid in de bedrijfsvoering kan worden vormgegeven door middel van het treffen van beheersmaatregelen. Er is in 2025 in beperkte mate sprake is van geconstateerd misbruik en oneigenlijk gebruik. In deze gevallen is het geconstateerde misbruik teruggevorderd, waardoor er geen sprake is van een onrechtmatigheid . Voorwaardencriterium Bevindingen Europese aanbestedingen Binnen het voorwaardencriterium zijn bevindingen gedaan op het gebied van de Europese aanbestedingsregels. Uit de spendanalyse blijkt dat voor een bedrag van circa € 2,3 miljoen niet is voldaan aan de aanbestedingswetgeving. Deze afwijking is opgenomen in de rechtmatigheidsverantwoording.

De auditcommissie begrijpt dat er een dalende lijn is in de geconstateerde onrechtmatigheden m.b.t. inkoop en aanbesteden. Het proces inkoop is aangepast en er is toegelicht dat er steeds minder ‘nieuwe’ onrechtmatigheden worden geconstateerd. Verder is gesproken over de onzekerheden m.b.t. de getrouwheid die vanuit de RIGG naar de gemeente komen en de risico’s die de gemeente loopt omdat de verantwoordingsgrens voor zorgaanbieders om een productieverantwoording incl. accountantsverklaring naar verwachting zal stijgen naar € 300.000. Daarmee loopt de gemeente het risico dat de onzekerheden van de RIGG verder stijgen. Hierop is ambtelijk ook aangegeven dat hierover het gesprek wordt aangegaan met de RIGG. De auditcommissie wordt graag van de ontwikkelingen op de hoogte gehouden. 4.3 Conclusie rechtmatigheid De accountant heeft de interne controles en de rapportage rechtmatigheid 2025 beoordeeld en kan instemmen met deze rapportage en het oordeel ten aanzien van de rechtmatigheid 2025. 5. Eindconclusie ten aanzien van de jaarrekening De auditcommissie stelt vast dat er de afgelopen tijd veel werk is verzet door het college en de ambtelijke organisatie om de basis op orde te krijgen en te houden. Het college was zelf verantwoordelijk voor de rapportage over de rechtmatigheid.

De rechtmatigheidsverantwoording is onderdeel van de jaarrekening en valt onder het getrouwheidsoordeel van de accountant. De accountant heeft geen andere bevindingen dan door het college zelf in de jaarrekening zijn opgenomen en geeft aan daarop te kunnen steunen, met complimenten naar het college en het ambtelijk apparaat voor de inspanningen en het resultaat hiervan.

De accountant heeft een goedkeurende verklaring afgegeven ten aanzien van de getrouwheid. De accountant heeft hierbij tevens vastgesteld dat de rechtmatigheidsverantwoording van het college een getrouw beeld geeft. De auditcommissie heeft kennisgenomen van de bevindingen en het oordeel van de accountant en is positief over dit resultaat’. De controle van de jaarstukken 2025 was de eerste controle voor modus audit. Modus audit geeft aan dat zij bij de controle van de jaarrekening de volledige en constructieve medewerking van de organisatie heeft gehad. Ten aanzien van het verslag van bevindingen van de accountant spreekt de auditcommissie uit dat dit verslag helder, informatief en goed leesbaar is. Ook de toelichting bij de auditcommissie was helder en duidelijk, dus de eerste kennismaking met modus audit als accountant bij de jaarrekeningcontrole wordt door de auditcommissie als positief ervaren. De auditcommissie neemt met instemming kennis van deze accountantsverklaring en geeft een positief advies aan de raad om de jaarstukken 2025 vast te stellen. Aldus vastgesteld op 25 juni 2025, De auditcommissie van de gemeente Midden-Groningen, mevrouw Vulpes,

mevrouw Goedhart,

Voorzitter auditcommissie

Griffier auditcommissie