03. Bijlage 1 Nota van Ruimtelijke Uitgangspunten

Nota Ruimtelijke uitgangspunten Gebiedsontwikkeling Hereweg 196-216 eo

29-10-2025

1

omgevingsplan. Dit kader dient door de gemeenteraad vast te stellen.

Inleiding

De gemeente Midden-Groningen heeft een stevige ambitie als het gaat op het vlak van woningbouw. Waar in het verleden de gesprekken gingen over ‘krimp’, gaat het nu via voorzichtige groei naar een stevige uitdaging om aan de woonvraag binnen de gemeente te voorzien. Hiervoor heeft de raad de Woonvisie 2024-2030 vastgesteld. De opgave ligt zowel in het stedelijk gebied als in de netwerken van dorpen. Het woonbehoefte-onderzoek van 2022 laat een behoefte zien in het dorp Meeden van circa 20 – 30 eenheden tot 2030. Verwachting is dat de groei in de jaren ernaar doorzet. Wonen is één van de bouwstenen in de ruimtelijke ontwikkeling van Meeden, maar kan niet los worden gezien van uitdagingen die in het dorp Meeden zijn, zoals de druk op voorzieningen, behoud van cultureel historisch erfgoed en de bereikbaarheid. Bij de vaststelling van het Programma Vrijkomende Locaties, met het speerpunt toevoegen van woningen op de vrijkomende voormalige schoollocaties, zijn de voormalige schoollocaties in Meeden buiten het programma gehouden. Parallel is een bestuurlijke opdracht geformuleerd om breed te verkennen waar in Meeden woningbouw mogelijk kan worden gemaakt om invulling te geven aan de vastgestelde Woonvisie. Gedurende deze verkenning zijn twee initiatieven, een gemeentelijke en privaat initiatief, samengekomen in de omgeving van de voormalige schoollocatie Hereweg 210 te Meeden.

In bijgaande “Nota Ruimtelijke Uitgangspunten” voor de gebiedsontwikkeling Hereweg 196-216 en omgeving is een uitwerking gemaakt van de ambities en ruimtelijke uitgangspunten die gehanteerd worden voor de verdere uitwerking van deze integrale gebiedsontwikkeling en die zullen terugkomen in het op te stellen

Achtergrond en uitkomst woningbouwverkenning

Om invulling te geven aan de vastgestelde Woonvisie (tot 2030) heeft een brede verkenning plaatsgevonden naar ontwikkelingsmogelijkheden voor woningbouw in Meeden. De focus lag op locaties waarvan het grondeigendom bij de gemeente lag, zodat er meer sturing kan zijn op de snelheid van mogelijk woningbouwontwikkeling op deze locaties. Aan de hand van een aantal criteria (zoals planologisch, impact omgeving, ontsluiting, hoeveelheid programma…) zijn in deze verkenning een aantal locaties gewogen. De locatie van de voormalige schoollocatie Hereweg 210 en het achtergelegen gebied kwam als meest kansrijk uit deze globale analyse. Met de kans om een typerende laanstructuur te realiseren, de kans om in te spelen op een naastgelegen privaat initiatief (herbestemming rijksmonument) en de kans om met één integrale ontwikkeling in een keer de woningbouwopgave aan te pakken hebben hieraan bijgedragen. De overige locaties zijn kleiner van omvang.

Plangebied

Meeden is een Oldambtster wegdorp, op de rand van het Dollardgebied en het veengebied. Het dorp ligt op een zandrug. De vruchtbare kleigrond die de Dollard achterliet, maken van Meeden een welvarend boerendorp. Dat is ook nu nog te zien: grote boerderijen met royale tuinen bepalen nog steeds voor een belangrijk deel het oude lint. De Hereweg is de drager. Deze weg wordt gekenmerkt door een diversiteit aan boerderijen, arbeiderswoningen en 2

zijn voor deze locatie de volgende ambities en uitgangspunten geformuleerd om te komen tot een veilig en gezonde woon- en leefomgeving.

voormalige notabelenwoningen. Het plangebied ligt aan deze drager en in de kern van het dorp ten westen van de Badweg. Het plangebied is ongeveer 4ha groot.

1) Ruimte voor wonen in dorps milieu met behoud en versterken van het groene karakter én behoud van zicht op het landschap. Bij de ontwikkeling van het plangebied zullen monumentale bomen worden behouden en worden groene structuren toegevoegd. Er wordt rekening gehouden met enkele doorzichten naar het landelijk gebied. Het toekomstige bouwplan moet zo vormgegeven worden dat het naadloos aansluit bij de aanwezige bestaande bebouwing, in met name woningen 1 laag met kap.

Thema’s, ambities en uitgangspunten

De ambitie voor het gebied rondom de voormalige school locatie en de kwekerij aan de Hereweg 216 is het creëren van een ontspannen woongebied voor circa 30-50 woningen. In de vastgestelde omgevingsvisie van de gemeente Midden-Groningen zijn een aantal belangrijke waarden en thema’s benoemd. Aan de hand hiervan

Figuur 1: Ligging plangebied in Meeden 3

2) Variatie en kwaliteit in wonen. In het plangebied wordt ingezet op een ontspannen woongebied met een gevarieerd aanbod van type woningen passend bij de dorpse behoefte met voldoende betaalbare woningen. Daarbij sluiten wij aan op de vastgestelde Woonvisie (30-40-30). Hiermee ontstaat een gemengd buurtje met ruimte voor verschillende doelgroepen (starters, senioren, gezinnen). Het terrein bestaat uit twee sferen: een deel met de Monumentale boerderij (erf wonen) en de school locatie met het lintje naar het zuiden (lint wonen).

boerderij is ruimte voor een aantal woningen waarbij de cultuurhistorische elementen blijven behouden. Achter de monumentale boerderij komen woningen in kleinere schuurvolumes zodat er een erfsetting met de monumentale boerderij aan de Hereweg ontstaat. De ambitie is om dit ruimtelijk als één project te zien, een grote monumentale Groningse boerderij met schuur volumes erachter. • Lint wonen (rood) De voormalige school locatie met het lintje erachter is een ontspannen straatje met typische Groningse woningen eraan. De locatie van de oude school kan op verschillende manieren ingevuld worden maar het

• Erf wonen (oranje) In de grote schuur van de monumentale

Figuur 2: Structuurschets gebiedsontwikkeling Hereweg 196-216 eo 4

belangrijkste is dat deze een goede aansluiting krijgt naar de Hereweg maar ook een goede verbinding heeft met het lintje naar het zuiden.

trees met de auto. Wel zullen deze twee gebieden voor de fiets en te voet verbonden worden. Gekeken wordt of aangesloten kan worden aan typische dorpsommetjes ter stimulering van een goede beleving van landschap en/of natuur.

3) Samenleven. We zetten in op nabuurschap dat bijdraagt aan een hechte/ zelfredzame gemeenschap. Om dit te stimuleren wordt gezocht naar mogelijkheden voor sociale ontmoeting voor en door bewoners. Deels door rekening houden met de inrichting van openbare en semi/openbare plekken (bijv. speelplek) en het inzetten op collectieve woonvormen met collectieve voorzieningen. Het samen bouwen (Collectief Particulier Opdrachtgeverschap) aan een deel van de ontwikkeling draagt hier ook aan bij.

7) Toekomstbestendig (klimaatrobuust, duurzaam). Gezien de hoogteverschillen in het gebied zetten wij in om wateroverlast (met de steeds hevige piekbuien) zo veel mogelijk te beperken. In de openbare en semi-openbare ruimte hebben wij aandacht voor meer opvang en hergebruik van water, meer groen, beperken van verharding en waar mogelijk gebruik van waterdoorlatende verharding. We beperken hittestress door behoud van (oude) bomen en aanplant van nieuwe bomen. Ook voor deze ruimtelijke ontwikkeling geldt een herplantplicht. Om deze ontwikkeling minimaal te laten bijdragen aan de klimaatverandering wordt ingezet op biobased bouwen. Er wordt gestreefd naar zo veel mogelijk gebruiken van hergebruikte biobased materialen. Voor de schuurwoningen wordt ingezet op minimaal 80% houtbouw. Het ontwerpen van de gebouwen en het terrein is aandacht voor natuurinclusief. De ontwikkeling draagt positief bij aan de lokale biodiversiteit en natuurwaarden.

4) Bijdragen aan behoud van basisvoorzieningen in het dorp. Het toevoegen van woningen in Meeden draagt bij aan de toekomstbestendigheid van basisvoorzieningen. Indien nodig wordt ruimte geboden in het plan aan basisvoorzieningen, zoals een huisartsenpost eventueel aangevuld met bijpassende zorgfuncties. 5) Trots op cultuur en cultuurhistorie. Met de ontwikkeling van de voormalige schoollocatie versterken wij het historische groene lint Hereweg. Ook de ontwikkeling van een typerende laanstructuur draagt bij aan de versterken van cultuurhistorie van Meeden. Door de transformatie van het Rijksmonument (monumentale boerderij) zetten wij in op het behoud van cultuurhistorisch erfgoed in Meeden. Een parel in het lint waar we trots op mogen zijn.

Planproces

Na vaststelling van deze nota wordt een vervolg gegeven aan het Ruimtelijk Ontwerp van deze integrale gebiedsontwikkeling. Er zal een stedenbouwkundig ontwerp en een beeldkwaliteitsplan op hoofdlijnen worden opgesteld dat als basis zal dienen voor het op te stellen omgevingsplan. Uiteraard zullen de nodige onderzoeken worden uitgevoerd. De omgeving kan in kader van het bijbehorende participatieproces hierin meepraten. Parallel aan dit proces worden afspraken met initiatiefnemer van de kwekerij verder vormgegeven zoals onder andere het definitieve woningbouwprogramma, eventuele voorzienin-

6) Goede fysieke verbindingen en toegankelijkheid. Het plangebied zal op twee plekken toegankelijk zijn vanaf de Hereweg er komt geen verbinding tussen de twee en5

gen, planning en fasering. Partijen leggen dit in (anterieure) overeenkomsten vast. Na overeenstemming kan de ruimtelijke procedure worden opgestart voor de gehele ontwikkeling. Na de zienswijzenperiode zal het omgevingsplan aan de gemeenteraad worden voorgelegd ter besluitvorming. Zodra het omgevingsplan is vastgesteld zal sprake zijn van twee deelontwikkeling, het lint en het erf wonen. De gemeente zal haar deel tot ontwikkeling brengen door het benaderen van de markt via tenders en/of uitgifte van bouwkavels. NB: Indien geen overeenstemming wordt bereikt, kan de gemeente verder met alleen de ontwikkeling van de voormalige schoollocatie en (deels) het lint.

6