03. Bijlage 1 Lokaal Plan van Aanpak Versterking 2026 Midden-Groningen

Lokaal Plan van Aanpak Versterking Midden-Groningen 2026

Inhoud 1.

Inleiding ...................................................................................................................................... 3

2.

Stand van zaken versterking ................................................................................................. 4 2.1

3.

2

Realisatie opdracht 2025 ................................................................................................ 5

Resterende opgave in 2026 ..................................................................................................... 6

1. Inleiding Onze inwoners moeten net zo veilig kunnen wonen als in de rest van Nederland. Als gevolg van de gaswinning is dat in onze gemeente niet altijd het geval. Om te zorgen dat inwoners weer veilig kunnen wonen en werken is het versterkingsprogramma gestart. Deze opgave is wettelijk verankerd in de Tijdelijke wet Groningen (TwG). Binnen die kaders stelt de gemeente het Lokaal Plan van Aanpak (LPvA) vast. NCG voert de versterking uit in opdracht van de gemeente. De afgelopen periode zijn er opnieuw belangrijke ontwikkelingen geweest rond de gaswinning en het bredere herstel (zoals de uitwerking van Nij Begun). In dit LPvA 2026 richten wij ons uitsluitend op de versterkingsopgave en onze opdracht aan NCG. De overige maatregelen uit Nij Begun vallen buiten de scope van dit plan; uw raad wordt hierover separaat geïnformeerd. Hoewel het Groningenveld in april 2024 definitief is gesloten, zijn aardbevingen niet volledig uitgesloten. Na-ijlende bodembeweging kan ook na het stoppen van de winning leiden tot seismiciteit. De recente beving bij Zeerijp in november 2025 heeft dat opnieuw bevestigd. De gevolgen zijn voelbaar in de hele regio. Ondanks dat deze beving niet in onze gemeente heeft plaatsgevonden zorgt dit ook voor onrust bij onze inwoners. Het onderstreept het belang om de resterende opgave zorgvuldig én voortvarend uit te voeren.

De versterkingsopgave in onze gemeente is in 2025 zichtbaar opgeschoven richting afronding. Ruim driekwart van de totale werkvoorraad is inmiddels afgerond. In het vorige LPvA hebben wij NCG de opdracht gegeven om alle toen resterende gebouwen van een versterkingsadvies te voorzien. De volledige toen bekende opgave is daarmee in opdracht gezet. Tegelijkertijd zien we dat de opgave dynamisch blijft: adressen kunnen alsnog worden toegevoegd, beoordelingen kunnen worden herzien en nieuwe inzichten kunnen leiden tot aanvullende versterkingsvragen. Dit betekent dat NCG ook in 2025 opnieuw verzoeken heeft gekregen en ook in 2026 zal krijgen voor adviezen en uitvoering. In 2026 werken we nadrukkelijk in samenhang met de gezamenlijke Agenda voor Herstel van Groningen, die door Rijk, provincie, versterkingsgemeenten, NCG en IMG is vastgesteld. Deze agenda benadrukt dat versterking niet alleen draait om technisch veilige huizen, maar ook om herstel van vertrouwen, leefbaarheid en toekomstperspectief. Daarom blijven wij de versterkingsopgave waar mogelijk verbinden met ondersteuning voor inwoners en met bredere hersteldoelen in onze dorpen en wijken. In eerdere planningen werd uitgegaan van afronding van de versterkingsopgave in 2028. Tegelijkertijd is binnen het gehele aardbevingsgebied duidelijk dat niet alle versterkingen vóór 2028 gerealiseerd kunnen worden.

Uw raad heeft 2028 expliciet als uitgangspunt in het vorige LPvA via een amendement laten opnemen. Daarom hanteren wij 2028 in dit Lokaal Plan van Aanpak nog steeds als streefdatum en zien wij dit als een inspanningsverplichting van NCG voor Midden-Groningen. Wij blijven hier samen met NCG op sturen en monitoren de voortgang actief, met de kanttekening dat zorgvuldigheid richting inwoners altijd voorop staat en dat een realistische planning leidend blijft wanneer omstandigheden daarom vragen.

3

2. Stand van zaken versterking In de onderstaande tabel is de voortgang van de versterkingsopgave opgenomen (peildatum 2 september 2025).

De versterkingsopgave in onze gemeente is zichtbaar verder opgeschoven richting afronding. In het LPvA 2025 werd uitgegaan van 3.346 adressen, waarvan 2.238 adressen waren afgerond. De cijfers van september 2025 laten zien dat het totaal aantal adressen licht is gegroeid naar 3.372 adressen en dat inmiddels 2.613 adressen zijn afgerond. Dit betekent dat in 2025 per saldo 375 adressen zijn afgerond en dat de resterende opgave is teruggelopen van 1.108 naar 759 adressen. Daarmee is in één planjaar substantieel voortgang geboekt, terwijl tegelijkertijd sprake blijft van een beperkte, dynamische instroom.

4

2.1

Realisatie opdracht 2025

Het Lokaal Plan van Aanpak 2025 had als kern om de resterende opgave in Midden-Groningen volledig in opdracht te zetten. In het Plan van Aanpak van vorig jaar hebben we aangegeven dat we onszelf niet alleen als opdrachtgever zien aan het begin van het versterkingstraject, maar gedurende het gehele proces. Dit resulteert in een nadere analyse van de voortgang die hieronder is opgenomen. Sinds de vaststelling van het LPvA 2025 (cijfers peildatum 20 september 2024) is de versterkingsoperatie aantoonbaar opgeschoven richting afronding, terwijl de werkvoorraad licht dynamisch bleef. In het onderstaande overzicht is de wijziging van de opgave in de verschillende fasen weergegeven.

NB. Binnen de gehele opgave hebben we op dit moment te maken met 61 weigeraars. Dit zijn inwoners die op dit moment niet willen deelnemen. Deze adressen zijn wel opgenomen in de aantallen. Op een later moment kunnen zij alsnog besluiten het traject te vervolgen. Belangrijkste ontwikkelingen in 2025 Sinds de vaststelling van het LPvA 2025 is de versterkingsopgave in Midden-Groningen duidelijk verschoven richting afronding. •

• •

Werkvoorraad: de totale werkvoorraad is licht toegenomen met 26 adressen. De adressen uit de eerdere bewonersbelofte (1 juli 2024) hebben in 2025 een versterkingsadvies ontvangen. De toename wordt veroorzaakt door nieuwe instroom en/of herbeoordelingen. Afronding: in één planjaar zijn 375 adressen afgerond. Dit onderstreept dat de realisatie in 2025 stevig heeft doorgezet. Resterende opgave: het aantal nog niet afgeronde adressen is gedaald van 1.108 naar 759 (–349 adressen, ruim 30% reductie). Dit laat een duidelijke voortgang zien.

Bovenstaande ontwikkelingen laten zien dat 2025 vooral in het teken stond van het sterk terugbrengen van de voorkant van de keten (nog te starten, opname en beoordeling), terwijl aan de achterkant zichtbaar productie is gerealiseerd. Tegelijkertijd bevestigt de lichte groei dat de opgave, ondanks eerdere opdrachtverlening van alle resterende adressen, dynamisch blijft door nieuwe instroom en herbeoordelingen. Dat is een gegeven dat we mogelijk de komende jaren blijven zien.

5

3. Resterende opgave in 2026 Op peildatum 20 september 2025 resteren 759 adressen in onze gemeente binnen de versterkingsopgave. Dit is 22,5% van de totale werkvoorraad van 3.372 adressen. Daarmee is ruim driekwart afgerond, maar is er nog steeds sprake van een substantiële opgave. De resterende opgave bevindt zich bovendien vooral in de laatste stappen van het traject. Het grootste deel van de adressen zit in planvorming (424 adressen) en uitvoering (245 adressen). Samen vormen deze fases veruit het grootste deel van wat nog moet worden gerealiseerd. Het aantal adressen in de fasen nog te starten, opname en beoordeling (77 in totaal) is relatief beperkt. Zoals eerder benoemd is de toename van de totale opgave het gevolg van nieuwe instroom en herbeoordelingen. 2026 zal in hoofdzaak een realisatiejaar zijn. Het tempo en de voortgang worden vooral bepaald door de doorstroom van planvorming naar uitvoering en door de oplevering van lopende uitvoeringsprojecten. De blijvende dynamiek vraagt daarbij om voldoende ruimte in planning en capaciteit, zodat nieuwe adressen zorgvuldig kunnen worden ingepast zonder dat dit ten koste gaat van het bestaande programma. Spreiding over de gemeente De resterende versterkingsopgave concentreert zich het meest in vijf dorpen: Schildwolde, Slochteren, Siddeburen, Overschild en Tjuchem.

In deze dorpen gaat het om 536 adressen, oftewel 71% van de totale resterende opgave (759 adressen). Hieronder is de opgave in deze dorpen gespecificeerd.

Vooral in Schildwolde, Slochteren en Siddeburen is de werkvoorraad nog omvangrijk. Dat past bij het verloop van de operatie: in deze kernen is de versterking relatief vroeg gestart, zijn grotere aantallen adressen in scope gekomen en bevinden veel trajecten zich nog in planvorming of uitvoering. In Overschild en Tjuchem is de totale kernopgave kleiner, maar is het aandeel adressen dat nog niet is afgerond relatief hoog. Ook daar blijft in 2026 dus gerichte aandacht nodig. Deze concentratie maakt dat de voortgang van de versterkingsoperatie in 2026 in belangrijke mate wordt bepaald door de doorstroom en realisatie in deze vijf kernen.

6

Focuspunten 2026 Om voortgang in de versterkingsopgave te houden zodat deze afgerond kan worden, is een scherpe prioritering in de planning en stevige regie op planvorming en uitvoering door NCG nodig. Hieronder zijn de belangrijkste focuspunten voor 2026 weergegeven. 1. Mensgerichte ondersteuning op complexere dossiers Naarmate de opgave kleiner wordt, neemt het aandeel complexe en kwetsbare dossiers relatief toe. Hierbij gaat het bijvoorbeeld agrarische bedrijven en/of erfgoed. In 2026 zetten wij daarom in op actieve begeleiding van deze dossiers vanuit de gemeente, zodat inwoners zich ondersteund blijven voelen en trajecten niet onnodig vastlopen. We organiseren inwonersondersteuning, signaleren knelpunten en brengen die in bij NCG en IMG, met korte lijnen voor gezamenlijke oplossingen. 2. Versnellen planvorming Op de peildatum bevinden 424 adressen zich in de fase planvorming. Het is belangrijk dat het merendeel van deze adressen doorstroomd naar de fase uitvoering. We blijven in gesprek met NCG om de voortgang te monitoren en waar mogelijk knelpunten te verhelpen. 3. Uitvoering stabiel houden en uitbreiden Op de peildatum bevinden 245 adressen zich in de fase uitvoering. NCG is verantwoordelijk voor planning en realisatie. Vanuit onze opdrachtgeversrol blijven wij hierover in overleg met NCG en volgen we de voortgang nauwgezet.

Daarbij bespreken we knelpunten in planning, capaciteit en bewonerslogistiek (zoals tijdelijke huisvesting en overlastbeperking), met als doel een zo soepel mogelijke doorstroom van planvorming naar uitvoering te ondersteunen. 4. Nieuwe instroom en herbeoordelingen beheersbaar inpassen Op de peildatum zitten nog 39 adressen in opname en 38 adressen in beoordeling. Deze voorraad aan de voorkant van de keten is beperkt, maar laat zien dat nieuwe instroom en herbeoordelingen ook in 2026 blijven voorkomen. Wij willen deze bestaande voorraad afronden en tegelijk ruimte houden om nieuwe adressen zorgvuldig in te passen. 5. Kern- en gebiedsgerichte aanpak waar de opgave het grootst is De resterende versterkingsopgave is sterk geconcentreerd in vijf kernen: Schildwolde, Slochteren, Siddeburen, Overschild en Tjuchem. Samen vertegenwoordigen deze kernen circa 71% van het restant. Dit betekent dat de voortgang in 2026 in sterke mate samenhangt met de ontwikkeling in deze gebieden. Hoewel NCG de uitvoering organiseert, zetten wij als gemeente in op een kern- en gebiedsgerichte opdracht en afstemming. We bespreken de planning en communicatie met NCG en zorgen lokaal voor ondersteuning, bewonerscontact en het benutten van koppelkansen zoals verduurzaming en woningverbetering.

7