01. Raadsvoorstel visie en uitvoeringsagenda vrijetijdseconomie

Openbaar

Voorstel Gemeenteraad

Datum:

9 november 2022

Opsteller:

Gerda Kamps

Zaak:

100434

Contactgegevens:

gerda.kamps@midden-groningen.nl

Portefeuillehouder: Patricia Nieland-Kampen Onderwerp:

Visie en uitvoeringsagenda vrijetijdseconomie

1. Voorstel 1. De visie Vrijetijdseconomie Midden-Groningen 2030 en de uitvoeringsagenda 2023-2025 vast te stellen en deze visie als bouwsteen te gebruiken voor de omgevingsvisie MiddenGroningen. 2. Het krediet van € 70.000 per jaar beschikbaar te stellen voor de jaren 2023, 2024 en 2025. 3. De begrotingswijziging 2023-003 vast te stellen. 4. De afschrijvingstermijn voor straatmeubilair en bebording vast te stellen op 10 jaar. 2. Inleiding De vrijetijdssector draagt bij aan de lokale economie, de brede welvaart en de werkgelegenheid in de gemeente. De gemeente Midden-Groningen heeft de ambitie om een volwaardige vrijetijdssector te ontwikkelen. Een sector die bijdraagt aan een levendige gemeente waar het prettig wonen en recreëren is voor onze inwoners en waar mensen van buiten de gemeente graag (langer) verblijven en vaker terugkeren. Een groeiende groep mensen heeft tijd en de financiële middelen om eropuit te gaan. Een dag fietsen, wandelen of met de boot eropuit, een lang weekend of een midweek in een recreatiewoning of bed and breakfast of de zomervakantie op de camping. Vrijetijdsbesteding is een belangrijke factor in ons dagelijkse leven. Ook in Midden-Groningen wordt de vrijetijdssector van steeds groter economische belang.

Met deze visie op de vrijetijdseconomie en de daarbij behorende uitvoeringsagenda wordt het mogelijk om de ambitie voor een volwaardige vrijetijdseconomie waar te maken. 3. Publiekssamenvatting Gemeente Midden-Groningen wil werk maken van recreatie en toerisme. We willen dat de

Pagina:

2 van 7

Datum:

6 april 2022

Zaak:

100434

werkgelegenheid en uitgaven in deze sector groeien. Bovendien willen we dat de vrijetijdseconomie bijdraagt aan de leefbaarheid en het voorzieningenniveau in de kernen. Daarbij is er een goede balans nodig tussen het economisch voordeel, de draagkracht van natuur en landschap en het draagvlak onder bewoners. Midden-Groningen heeft een aantal waardevolle en unieke kenmerken. Rust, ruimte en duisternis zijn voorbeelden die toeristen en recreanten aanspreken. Deze zijn te vinden in de unieke natuurgebieden, in de uitgestrekte landbouwgebieden en op de vele meren en waterwegen. Daarnaast heeft gemeente Midden-Groningen een interessant cultureel aanbod, vele kerken, boerderijen, molens en musea en een aanbod van culturele evenementen en activiteiten. We willen de natuur, het landschap en de kernen aantrekkelijker, goed beleefbaar en levendiger maken met routes, erfgoed, musea en evenementen die aansluiten bij de typische kenmerken en de sterke punten van Midden-Groningen. Samen met bedrijven en instellingen gaan we aan de slag om deze ambitie waar te maken. Hoe we dat doen hebben we vastgelegd in onze visie op de vrijetijdseconomie en de daarbij behorende uitvoeringsagenda. In de visie staat aangegeven waar we naartoe willen en in de uitvoeringsagenda staat hoe we daar komen. 4.

Bevoegdheid van de Raad De gemeenteraad heeft de bevoegdheid om het beleid vast te stellen en daarvoor de benodigde financiële middelen beschikbaar te stellen. 5. Beoogd effect Met deze visie en uitvoeringsagenda werken we aan een duurzame en toekomstbestendige vrijetijdssector. Een sector die bijdraagt aan de brede welvaart in de gemeente Midden-Groningen en waar gemeente, bedrijven en organisaties samenwerken om de ambities te realiseren. We streven daarbij naar een goed evenwicht tussen het economisch voordeel, de draagkracht van de leefomgeving en het draagvlak onder bewoners. 6. Historische context Ons college heeft ambitie als het gaat over vrijetijdseconomie. Die ambitie is opgenomen in de programmabegroting die onlangs aan de raad is aangeboden. In de afgelopen jaren zijn tijdens diverse bijeenkomsten gesprekken gevoerd met een groot aantal partners. Niet alleen met bedrijven en instellingen uit de vrijetijdssector, maar ook met musea, culturele instellingen, erfgoedorganisaties en natuur beherende organisaties. Ook is gekeken naar landelijke trends en ontwikkelingen in de sector, maar ook naar regionale en lokale ontwikkelingen die van invloed zijn op de vrijetijdseconomie. De vrijetijdssector staat niet op zichzelf, maar is onderdeel van een groter (eco)systeem.

De verbinding en samenhang met de verschillende beleidsvelden hebben we in beeld gebracht en verwoord in deze visie.

Pagina:

3 van 7

Datum:

6 april 2022

Zaak:

100434

Begin december 2021 hebben we uw raad tijdens een informerende bijeenkomst bijgepraat over trends en ontwikkelingen in de sector. De input die we van de verschillende raadsfracties hebben ontvangen hebben we meegenomen in de visie. 7. Argumenten 7.1.1 de visie vrijetijdseconomie en de uitvoeringsagenda dragen bij aan de ambitie om te komen tot een volwaardige vrijetijdssector Deze visie en de uitvoeringsagenda zijn samen met de recreatiesector tot stand gekomen. We hebben trends en ontwikkelingen in kaart gebracht, zowel landelijk, regionaal als lokaal en hebben deze vertaald in kansen en mogelijkheden. De acties die daaruit voort zijn gekomen zijn neergelegd in de uitvoeringsagenda en dragen bij aan de ambitie om te komen tot een volwaardige vrijetijdssector. 7.1.2 de vrijetijdssector groeit en draagt bij aan de economie en werkgelegenheid De uitdaging is de ontwikkeling van een volwaardige vrijetijdssector. Dat vertaalt zich in meer bezoekers, meer toeristische overnachtingen en verhoging van de bestedingen. De afgelopen jaren zien we een toename van het aantal overnachtingen. Meer gasten betekent dat bedrijven op zoek gaan naar meer personeel. De afgelopen jaren hebben we gezien dat het aantal banen in de vrijetijdsector als geheel stijgt. Maar met onze ambities denken we dat het aantal banen in de komende jaren nog kan groeien.

7.1.3 de vrijetijdssector draagt bij aan brede welvaart Toerisme heeft invloed op veel andere sectoren, zoals onderwijs, cultuur, detailhandel, infrastructuur en mobiliteit. De vrijetijdseconomie levert daarmee een bijdrage aan maatschappelijke opgaven als leefbaarheid, duurzaamheid en werkgelegenheid. Tijdens bijeenkomsten over de omgevingsvisie werd veelvuldig meegegeven dat onze gemeente zich heel goed zou kunnen richten op recreatie en toerisme. De omgeving leent zich daar prima voor en voorzieningen worden door de inwoners zeer gewaardeerd. 7.1.4 professionele marketing en toeristische informatievoorziening zijn noodzakelijk om de sector te laten groeien Profilering, marketing en informatievoorziening zijn onmisbaar voor het realiseren van onze ambities. We willen meer bezoekers, meer toeristische overnachtingen en een verhoging van de bestedingen. Marketing Midden-Groningen is onze uitvoeringsorganisatie op het gebied van marketing en informatievoorziening. 7.1.5 Recreatieve ontwikkelingen hebben invloed op de omgeving We werken momenteel aan een omgevingsvisie. Het vertrekpunt is het ‘Strategisch ontwikkeldocument Omgevingsvisie’. Uw raad heeft dit document vastgesteld. De omgevingsvisie is het hoofdkader voor ruimtelijke ontwikkeling in Midden-Groningen. Elk gebied in Midden-Groningen heeft zijn eigen waarden. Een waarde is een kwaliteit.

Voorbeelden zijn veilig, open ruimte, bereikbaar of ruimte voor recreatie, natuur of landbouw. Deze waarden spreken we samen af.

Pagina:

4 van 7

Datum:

6 april 2022

Zaak:

100434

Natuur en recreatie zijn opgenomen bij de opgaves in het strategisch ontwikkeldocument. Dit is gekoppeld aan de visies voor economische ontwikkeling van de A7-zone. Een aandachtspunt voor de omgevingsvisie is om ruimte te bieden aan een verbindend recreatief netwerk. Dat geldt met name voor het buitengebied. Deze visie Vrijetijdseconomie is dan ook een van de bouwstenen voor de nog op te stellen omgevingsvisie. 7.1.6 Om de ambitie te kunnen realiseren zijn financiële middelen noodzakelijk Willen we onze ambities om te komen tot een volwaardige vrijetijdssector realiseren, dan is het noodzakelijk dat daarvoor financiële middelen beschikbaar worden gesteld. In de begroting 2022 waren slechts beperkt financiële middelen beschikbaar. In paragraaf 9 van dit voorstel is uitgewerkt welke middelen nodig zijn. Deze zijn verwerkt in de programmabegroting voor de komende jaren. 7.1.7 Meer toeristen betekenen extra inkomsten uit toeristenbelasting Toenemend aantal toeristen en recreanten betekent extra bestedingen en daarmee extra inkomsten voor onze bedrijven, instellingen en musea. Enerzijds betekent dit directe bestedingen in de recreatiesector en horeca. Anderzijds betekent dit indirecte bestedingen bij bijv. winkels en tankstations. Maar niet alleen ondernemers en instellingen profiteren van meer toeristen.

Ook de gemeente profiteert van een toenemend aantal toeristen die bij campings en in hotels en B&B’s overnachten. We zien de afgelopen tijd een toename van het aantal overnachtingen en daarmee meer inkomsten uit toeristenbelasting. 8. Kanttekeningen en risico’s 8.1.1 Beschikbare middelen Zonder de financiële middelen genoemd in de financiële paragraaf is het niet mogelijk om de ambities uit de visie te realiseren. 8.1.2 Beschikbare capaciteit vergunningverlening en toezicht evenementen Meerdaagse evenementen kunnen een extra impuls betekenen voor de recreatiesector: meer bestedingen en meer overnachtingen. Dat betekent een extra belasting van onze gemeentelijke teams (vergunningen en toezicht) en van de hulpdiensten en politie. Politie heeft al aangegeven dat ze vanwege grote capaciteitsproblemen keuzes moeten maken en dat kan onder meer ten koste gaan van de evenementen. Dit betekent dat een organisator van evenementen ook zelf actief moet inzetten op beveiliging en begeleiding. 8.1.3 Beschikbare capaciteit uitvoering onderzoeken Om inzicht te krijgen in bestaande en uiteindelijk gewenste situaties is in de uitvoeringsagenda een aantal onderzoeken opgenomen. Deze onderzoeken worden in beginsel uitbesteed. Ook onderzoeksbureaus hebben te maken met krapte op de arbeidsmarkt, waardoor onderzoeken wellicht niet in de gewenste periode uitgevoerd kunnen worden. 9.

Financiële paragraaf

Pagina:

5 van 7

Datum:

6 april 2022

Zaak:

100434

De totale investeringsomvang is ongeveer € 1.535.000. Voor een deel daarvan (€ 300.000) is eerder al een krediet beschikbaar gesteld. Het betreft de beschoeiing bij de haven in Zuidbroek. De kapitaallasten bedragen ongeveer € 30.000 per jaar vanaf 2024 en € 87.000 per jaar vanaf 2025. De onderhoudskosten die verband houden met de investeringen worden geschat op € 39.000 per jaar, vanaf 2024. Er is nog geen rekening gehouden met eventuele subsidies. Naast benodigde middelen voor investeringen en bijbehorende onderhoudskosten zijn er in de visie incidentele kosten opgenomen voor diverse onderzoeken en structurele bijdragen aan derden. Dit gaat om ongeveer € 155.000 per jaar, structureel. Incidenteel gaat het om € 96.000 in 2023, € 7.500 in 2024, € 57.500 in 2025 en € 30.000 in 2026. De totale kosten zijn ongeveer € 250.000 vanaf 2023 en € 340.000 vanaf 2025. Deze bedragen zijn al in de begroting 2023 gereserveerd. Onderdeel van de investeringen van € 1.535.000 is € 30.000 per jaar voor eenheid in bebording en € 40.000 per jaar voor meubilair aan routes in 2023, 2024 en 2025. Voor deze investeringen komt er geen separate kredietaanvraag. Het voorstel is om een krediet van € 70.000 beschikbaar te stellen voor de jaren 2023, 2024 en 2025. In de nota afschrijvingsmethodieken zijn straatmeubilair en bebording niet expliciet benoemd.

Voorgesteld wordt om de afschrijvingstermijn op 10 jaar vast te stellen. Wij vragen u om in te stemmen met onderstaande begrotingswijziging.

Pagina:

6 van 7

Datum:

6 april 2022

Zaak:

100434

10. Communicatie We gaan als volgt communiceren over deze visie: • We gaan de inwoners van Midden-Groningen op de hoogte brengen van de visie via een persbericht. • We gaan de Groninger gemeenten en Waterschap Hunze en Aa’s en op de hoogte brengen van de inhoud van de visie en de uitvoeringsagenda • We koppelen de visie terug naar de bedrijven, organisaties en instellingen die in een eerdere fase zijn betrokken.

• •

Pagina:

7 van 7

Datum:

6 april 2022

Zaak:

100434

Met alle partijen die betrokken zijn worden afspraken gemaakt over de verdere communicatie en de uitvoering van acties tijdens de looptijd van de visie Met alle partijen die betrokken zijn worden afspraken gemaakt over de verdere uitvoering van de visie

11. Draagvlak en vervolgtraject (afstemming, tijdpad) Deze visie is tot stand gekomen in samenwerking met bedrijven, instellingen en andere organisaties. Hieronder een overzicht wat we hebben gedaan en welke partijen betrokken zijn geweest: • We hebben in 2019 en in 2022 een aantal bijeenkomsten georganiseerd voor ondernemers, terrein beherende organisaties, culturele instellingen, musea en commissies dorpsbelangen. We hebben gesproken met mensen die namens een bedrijf of organisatie aanwezig waren. Zij hebben tijdens die bijeenkomsten aangegeven waar vanuit hun organisaties raakvlakken zijn met de vrijetijdseconomie en welke verbeteringen zij zien • We hebben verschillende bedrijven bezocht en gesproken met de ondernemer. • Naast een uitnodiging voor de bijeenkomsten, hebben we ook de provincie Groningen, Het Groninger Landschap, Marketing Midden-Groningen en Routebureau Groningen gevraagd om een reactie op de visie. • We hebben de gemeenteraad vertelt over het proces. Ook was er een informatiebijeenkomst voor de raad op 8 december 2021, waarin we de raadsleden hebben geïnformeerd over trends en ontwikkelingen in de vrijetijdssector en de kansen voor Midden-Groningen. Marketing Midden-Groningen heeft tijdens deze bijeenkomst hun rol uiteengezet.

• We hebben de input van de organisaties verwerkt in de visie en hebben deze visie besproken met een flink aantal betrokken personen van bedrijven, organisaties en verenigingen. In het vervolgtraject koppelen we de visie terug naar de eerder betrokken bedrijven, organisaties en instellingen. Andere organisaties als de Groninger gemeenten en het Waterschap Hunze en Aa’s brengen we op de hoogte van de visie. En uiteraard gaan we de acties uitvoeren zoals die in de uitvoeringagenda zijn opgenomen. Burgemeester en wethouders van de gemeente Midden-Groningen,

A. Hoogendoorn Burgemeester

H.J.W. Mulder Secretaris

Bijlage: 1 Visie vrijetijdseconomie Midden-Groningen 2030 en uitvoeringsagenda 2023-2026 2 Brief ondernemers aangesloten bij Marketing Midden-Groningen