01. Raadsvoorstel financiele verordening ODG

Voorstel Gemeenteraad

Datum:

8 april 2022

Opsteller:

Maarten van der Werff

Zaak:

864838

Contactgegevens:

maarten.vanderwerff@midden-groningen.nl

Portefeuillehouder: David de Jong Onderwerp:

Ontwerpbegroting 2023, Financiële verordening en jaarstukken 2021 Omgevingsdienst Groningen

1. Voorstel 1. Kennis te nemen van de ontwerpbegroting 2023 van de Omgevingsdienst Groningen. 2. Kennis te nemen van de concept jaarrekening 2021 van de Omgevingsdienst Groningen. 3. Kennis te nemen van de concept Financiële Verordening Omgevingsdienst Groningen. 4. Geen zienswijze in te dienen tegen de ontwerpbegroting 2023 van de Omgevingsdienst Groningen. 5. Geen zienswijze in te dienen tegen de concept Financiële Verordening Omgevingsdienst Groningen. 2. Inleiding Op 31 maart 2022 heeft de Omgevingsdienst Groningen (ODG) de ontwerpbegroting 2023 toegezonden en op 13 april 2022 de concept jaarrekening 2021. Beide zijn als bijlage toegevoegd. Uw college wordt verzocht om de ontwerpbegroting en de concept jaarrekening door te geleiden naar de gemeenteraad. In zowel de ontwerpbegroting als de concept jaarrekening wordt onderscheid gemaakt tussen de Brzo-taken en de reguliere taken. Dit collegevoorstel richt zich alleen op de reguliere taken, omdat de Brzo-taken specifiek zijn voorbehouden aan de provincie. Deze zijn ook separaat in de beide documenten benoemd. Ontwerpbegroting ODG 2023 Op donderdag 25 maart 2022 heeft het AB van de ODG de ontwerpbegroting 2023 vastgesteld. Met de vaststelling van de ontwerpbegroting wordt een volgende stap gezet in het proces rondom de begroting.

De gemeenteraad heeft op basis van de gemeenschappelijke regeling de bevoegdheid om een zienswijze op de ontwerpbegroting 2023 in te dienen bij het AB. De ontwerpbegroting is gebaseerd op de begroting van 2022, waarbij de stijging van loonkosten en materiële kosten procentueel zijn verhoogd voor 2023. Daarnaast is rekening gehouden met de invoering van de Omgevingswet, het nieuwe financieringsmodel en de komst van het nieuwe zaaksysteem.

Pagina:

2 van 7

Datum:

8 april 2022

Zaak:

864838

Concept jaarrekening ODG 2021 De concept jaarrekening is op vrijdag 8 april 2022 besproken in het DB van de ODG. Deze wordt ter informatie aangeboden aan de gemeenteraad. Vervolgens wordt de jaarrekening in de vergadering van het AB vastgesteld. In dit voorstel wordt een beknopte weergave van de concept jaarrekening gedaan voorzien van een reactie. Financiële verordening Het Algemeen Bestuur van de ODG stelt bij verordening de uitgangspunten voor het financieel beleid vast. Deze verordening waarborgt dat aan de eisen van rechtmatigheid, verantwoording en controle wordt voldaan. De ontwerpverordening is door het AB op 25 maart jl. vastgesteld en ligt nu voor om een eventuele zienswijze tegen in te dienen. 3. Publiekssamenvatting De gemeente Midden-Groningen laat alle taken op het gebied van vergunningverlening en toezicht en handhaving voor bouw en milieu door de Omgevingsdienst Groningen uitvoeren. Hieraan zijn financiële verplichtingen verbonden. Om betrokken te zijn bij de totstandkoming van deze verplichtingen krijgt de gemeenteraad de mogelijkheid om een zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting. Ontwerpbegroting ODG 2023 De Omgevingsdienst Groningen voert voor de gemeente Midden-Groningen de Wabo-taken uit. Om deze taken te kunnen uitvoeren worden kosten gemaakt en betalen gemeenten een jaarlijkse bijdrage. Hiervoor wordt ieder jaar een begroting opgesteld.

Voordat de begroting kan worden vastgesteld, krijgt de gemeenteraad de mogelijkheid om zijn zienswijze in te dienen tegen de ontwerpbegroting. In deze fase is het proces rondom de begroting nu aanbeland. In de ontwerpbegroting is te zien dat voor de Omgevingsdienst Groningen een aantal ontwikkelingen gaat spelen die van invloed zijn op de financiën. Deze ontwikkelingen zijn onder andere de komst van de Omgevingswet, evaluatie van het nieuwe financieringsmodel, een krappe arbeidsmarkt en dergelijke. Concept jaarrekening ODG 2021 Op hoofdlijnen heeft de Omgevingsdienst Groningen de taken uitgevoerd zoals die zijn afgesproken met de gemeente Midden-Groningen. De Omgevingsdienst Groningen heeft in 2021, net als de gemeente, te maken gehad met een krappe arbeidsmarkt en was inhuur van personeel ook lastig. Daarnaast is veel inzet gepleegd ter voorbereiding op de Omgevingswet. Over het algemeen zijn de afgesproken producties gehaald en is het jaar 2021 afgesloten met een negatief resultaat van € 274.000,-. Financiële verordening In de financiële verordening stelt het Algemeen Bestuur van de ODG vast aan welke eisen de rechtmatigheid, verantwoording en controle moet worden voldaan. De gemeenteraad kan tegen het ontwerp van de financiële verordening een zienswijze indienen.

Pagina:

3 van 7

Datum:

8 april 2022

Zaak:

864838

4. Bevoegdheid van de Raad De ODG is ontstaan bij het sluiten van een gemeenschappelijke regeling tussen de provincie Groningen en alle Groninger gemeenten. Daaruit vloeit voort dat de gemeente Midden-Groningen ook mede-eigenaar is van de ODG. Vanuit de rol van eigenaar moet worden gestreefd naar een evenwichtige bedrijfsvoering. Naast de rol van eigenaar is de gemeente Midden-Groningen ook opdrachtgever voor de taken die de ODG voor haar uitvoert. Vanuit deze rol vindt veelvuldig afstemming plaats over de wijze waarop de taken worden verricht in relatie tot de verstrekte opdracht. Ontwerpbegroting ODG 2023 Met de toezending van de begrotingsstukken voldoet de ODG aan artikel 35 lid 1 van de Wet gemeenschappelijke regelingen. Dit artikel bepaalt dat het dagelijks bestuur van het openbaar lichaam, het bestuur van de bedrijfsvoering organisatie of het gemeenschappelijk orgaan de ontwerpbegroting acht weken voordat zij aan het algemeen bestuur wordt aangeboden, respectievelijk acht weken voordat zij door het bestuur van de bedrijfsvoering organisatie of het gemeenschappelijk orgaan wordt vastgesteld, toestuurt aan de raden van de deelnemende gemeenten. Het geven van een zienswijze is een raadsbevoegdheid. Concept jaarrekening ODG 2021 Op grond van artikel 58b van de Wet gemeenschappelijke regelingen zijn de jaarstukken ter informatie aan de raad toegezonden.

Financiële verordening Op basis van artikel 13 lid b van de Gemeenschappelijke regeling ODG stelt het Algemeen Bestuur een financiële regeling vast. Voorafgaand aan het vaststellen worden de raden en staten in de gelegenheid gesteld om een zienswijze in te dienen. 5. Beoogd effect Het betrekken van uw raad in het kader van de P&C cyclus van de Gemeenschappelijke regeling van de ODG. Informeren van het AB van de ODG over het standpunt van uw raad over de ontwerpbegroting 2023. 6. Historische context De voorliggende ontwerpbegroting 2023 is de begroting waar het takenpakket zoals ingebracht door Midden-Groningen financieel integraal is verwerkt. De begroting 2021, die in 2020 is vastgesteld, vormt het kader voor de jaarrekening 2021. Deze geeft op hoofdlijnen een juist beeld van de taken die Midden-Groningen afneemt van de ODG. 7. Argumenten Ontwerpbegroting ODG 2023 Vanaf 2022 vindt de begrotingsopzet plaats op basis van het nieuwe financieringsmodel. De jaarlijkse bijdrage wordt bepaald aan de hand van de jaaropdracht die de gemeente sluit met de ODG. In deze jaaropdracht wordt geraamd hoeveel producten de gemeente Midden-Groningen gaat afnemen. Hierbij moet worden gedacht aan een inschatting van het aantal vergunningen, toezichten handhavingszaken. Dit is niet exact te bepalen op voorhand. Ter illustratie, voor het jaar 2021 is

Pagina:

4 van 7

Datum:

8 april 2022

Zaak:

864838

een substantiële verhoging van het aantal aanvragen omgevingsvergunningen behaald. Uitgangspunt is een indexatie van 2,75%. Dit betreft een verhoging als gevolg van indexering van loon- en prijsstijgingen. De bijdrage voor 2023 komt daarmee op een totaal bedrag van € 3.765.000,-. Ten opzichte van de begroting van 2022 betekent dit een stijging in de bijdrage aan de ODG van € 297.000,-. Dit bedrag bestaat voor € 95.000,- uit indexatie. De overige stijging is toe te schrijven aan het inbrengen van meerwerk, de ontwikkelingen rondom de invoering Omgevingswet en de aanpak krapte arbeidsmarkt. De toename van de kosten van de invoering Omgevingswet en de aanpak krapte arbeidsmarkt worden verdeeld naar rato van inbreng van de taken bij de ODG. Aangezien Midden-Groningen, met de provincie, de grootste afnemer is bij de ODG draagt zij ook voor het grootste deel bij aan de verhoging van de kosten.

In onderstaande diagram is de verdeling van de jaarbijdrage aan de ODG weergegeven:

Conceptjaarrekening De totale omzet en reservemutaties was voor de ODG € 19,925 mln. De afgesproken productie op basis van jaaropdrachten is globaal gehaald. Er is een negatief resultaat van € 274.000,- behaald. Dit resultaat komt voort uit onderstaande posten: • Hogere personeels- en materiële lasten • Hogere lasten overhead • Lagere bijdrage VTH • Lager saldo van projecten • Lager saldo van meerwerk • Realiseren post onvoorzien • Hogere reservemutaties Het werven van personeel valt tegen en kost meer. Overhead is gestegen als gevolg van extra inhuur voor P&O en ICT. Daarnaast valt op da er minder meerwerk is afgenomen dan begroot. Ten slotte

Pagina:

5 van 7

Datum:

8 april 2022

Zaak:

864838

moet worden vermeld dat in lijn met besluitvorming van het Algemeen Bestuur een onttrekking heeft plaatsgevonden ter dekking van de lagere deelnemersbijdrage. Financiële verordening De financiële verordening van de ODG is het kader waarin eisen zijn opgenomen over rechtmatigheid, verantwoording en controle. Door een wijziging in wetgeving is de wijze waarop de rechtmatigheidsverantwoording plaatsvindt verschoven van de accountant naar het Dagelijks Bestuur van de ODG. Daarnaast zijn wijzigingen aangebracht om de verordening in lijn te brengen met regelgeving, gebruikelijke werkwijze van de deelnemers en opmerkingen van de accountant. Op basis van artikel 13 lid b van de Gemeenschappelijke Regelingen kan de gemeenteraad tegen de ontwerp-financiële verordening een zienswijze indienen. Zienswijze De wijzigingen van de financiële verordening brengen geen grote verantwoordingen teweeg. Het advies is om hiertegen geen zienswijze in te dienen. De ontwerpbegroting 2023 laat een kostenstijging voor de gemeente Midden-Groningen zien ten opzichte van voorgaande jaren. Deze kostenstijging heeft te maken met externe factoren waarop de ODG geen invloed heeft maar wel mee wordt geconfronteerd. Gelet op deze ontwikkeling stellen wij voor om geen zienswijze in te dienen. 8.

Kanttekeningen en risico’s Ontwerpbegroting ODG 2023 In de ontwerpbegroting zijn naast de volgende financiële ontwikkelingen verwerkt: - Afgesproken zachte landing als gevolg van nieuw financieringsmodel van 3 jaar (2 e jaar); - Bijstelling van de jaaropdracht; - Inbreng van minder complexe milieutaken; - Aanvullende bijdrage voor de Omgevingswet; - Aanpak van de arbeidsmarkt. Daarnaast is een algehele verhoging van 2,75% t.o.v. de begroting van 2022 via de verhoging van de deelnemersbijdragen verrekend. Daarnaast zijn in de ontwerpbegroting vier ontwikkelingen benoemd die niet financieel zijn verwerkt. De reden hiervoor is dat er te weinig informatie beschikbaar is om hiervoor een goede raming te kunnen afgeven. Deze ontwikkelingen zijn: - IT ontwikkelingen; - Effecten invoering Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb); - Register Externe Veiligheid. Deze ontwikkelingen zijn meegenomen in de risicoparagraaf en de weerstandsreserve. Voor de Wkb wordt in 2022 onder de Omgevingswet een businesscase opgesteld. Hiervoor wordt separaat aan het Algemeen Bestuur een besluit voorgelegd met een begrotingswijziging. Concept jaarrekening ODG 2021 2021 was opnieuw een lastig jaar. Op het gebied van VTH-bouw is net als in 2020 een aanzienlijke stijging van het aantal aanvragen omgevingsvergunning bouw ingediend. Samen met de corona-

Pagina:

6 van 7

Datum:

8 april 2022

Zaak:

864838

perikelen heeft dit de nodige voeten in de aarde gehad om deze taken te kunnen voldoen. Krapte op de arbeidsmarkt hebben hierbij zeker niet geholpen. Al met al kan worden gesteld dat binnen de beschikbare middelen een realistische prestatie is behaald. Met de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen op komst, waarvan voor beide de inwerkingtreding voorlopig is opgeschort, zijn grote wijzigingen in de werkprocessen gemoeid. Dit vereist de nodige aandacht en zorgvuldigheid. Hier wordt in nauwe samenwerking met betrokken deelnemers en de ODG gewerkt. 9. Financiële paragraaf Ontwerpbegroting ODG 2023 In de begroting van de gemeente Midden-Groningen is een jaarlijkse bijdrage voor de ODG opgenomen. Op basis van de begroting 2022 van de ODG is al rekening gehouden met meerjarige ontwikkelingen in de deelnemersbijdrage, namelijk € 3.563.000,- voor 2023. De geactualiseerde deelnemersbijdrage 2023 bedraagt € 3.765.000,-. De deelnemersbijdrage van de gemeente wijzigt als volgt:

Begroting MG Nieuwe raming Verschil

2023

2024

2025

2026

€ 3.581.000

€ 3.607.000

€ 3.632.000

€ 3.632.000

€ 3.765.000

€ 3.816.000

€ 3.744.000

€ 3.847.000

€ -184.000

€ -209.000

€ -112.000

€ -215.000

In deze tabel is de verschuiving meerwerk meegenomen in het begrote bedrag. De financiële effecten van de ontwerpbegroting 2023 voor de gemeente zullen worden verwerkt in de voorjaarsnota 2022 en begroting 2023. Concept jaarrekening ODG 2021 en verder De jaarrekening laat een negatief resultaat zien van € 274.000. Het negatieve resultaat wordt gedekt uit de algemene reserve. Een aandachtspunt voor 2022 is de weerstandscapaciteit van de ODG. Wanneer de begrote onttrekkingen 2022 uit de algemene reserve worden gedaan, dan wordt de ratio van het weerstandsvermogen kleiner dan 1. Dat betekent dat de algemene reserve niet toereikend is om alle risico’s te dekken, indien die zich voordoen. 10. Communicatie Nadat uw raad een besluit heeft genomen over het al dan niet kenbaar maken van een zienswijze op de ontwerpbegroting ODG 2023 moet dit worden meegedeeld aan de ODG. 11. Draagvlak en vervolgtraject (afstemming, tijdpad) De ontwerpbegroting is afgestemd met het team financieel advies. Deze stukken boden geen aanleiding tot het plaatsen van aanvullende opmerkingen. De financiële gevolgen zijn in het betreffende kopje verwerkt. Als uw raad een besluit heeft genomen over het al dan niet indienen van een zienswijze op de voorliggende stukken wordt dit vervolgens aan de ODG meegedeeld. De ODG legt het vervolgens aan

Pagina:

7 van 7

Datum:

8 april 2022

Zaak:

864838

het Algemeen Bestuur voor ter vaststelling.

Burgemeester en wethouders van de gemeente Midden-Groningen,

A. Hoogendoorn Burgemeester

H.J.W. Mulder Secretaris

Bijlage: 1 Aanbiedingsbrief Omgevingsdienst Groningen 2 Ontwerpbegroting Omgevingsdienst Groningen 2023 3 Conceptjaarrekening Omgevingsdienst Groningen 2021 4 Ontwerp financiële verordening Omgevingsdienst Groningen 5 Concept raadsbesluit