SCW- Raadadvies voor 6 april TONK concept

Er is bij de SCW navraag gedaan naar onze advisering i.v.m. de commissie MZ op 6 april In verband met de bespreking in de commissie MZ van het raadsvoorstel bestemming overgebleven TONK gelden denken wij er daarom goed aan te doen u alvast ons advies in concept te sturen. Het bevat inhoudelijk wat wij erover willen zeggen. Maar we hebben nog geen tijd gehad voor het redactiewerk. We zullen binnenkort de definitieve versie sturen in verband met de behandeling in de raad.

Concept Advies Sociale Cliëntenraad Walcheren aan de gemeenteraad van Middelburg in verband met het voorstel bestemming onderbesteding TONK gelden. (Rvs- Bestemmen onderbesteding middelen TONK (Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten) 2021 )

Walcheren, 5 april 2022

Geachte lezer,

Voorafgaand aan de bespreking van dit voorstel in de gemeenteraad is door het college op ongebruikelijke wijze de publiciteit gezocht. In de Middelburgse en Veerse Bode staat : (…) Het gaat om budget dat de gemeente van het Rijk heeft ontvangen. (…) Het Middelburgse college van burgemeester en wethouders wil zo snel mogelijk 610.0000 euro extra investeren in twee projecten die in de startblokken staan en aansluiten bij het vraagstuk van toenemende (economische) ongelijkheid. (…)

Pagina 1 van 10

Met de tekst wekt de gemeente ten onrechte de indruk dat het genoemde budget door het Rijk specifiek voor deze projecten bedoeld is, en dat de besluiten voor uitvoering van de beide projecten al genomen zijn. Dat laatste geldt alleen voor de inspanning voor de inburgering, met name de afspraken met Welzijn Middelburg, waarvoor tot nu toe geen adequate financiële dekking was. Die (nieuwe) rol voor Welzijn Middelburg was overigens al veel eerder bepaald, in verband met de gemeentelijke taken in de nieuwe Wet Inburgering. Uit de motie van 16 december blijkt dat de raad daarvan niet op de hoogte was en naar de bekende weg vroeg. Het budget van €639.000,- vanuit het Rijk bestaat uit overgebleven TONK gelden. Dat geld (Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Kosten) was een vorm van bijzondere bijstand, bedoeld voor huishoudens die door de coronasituatie te maken kregen met een onvoorzienbare en onvermijdelijke terugval in hun inkomen, en die daardoor noodzakelijke kosten niet meer konden voldoen en waarvoor andere regelingen niet of onvoldoende soelaas boden(bron: VNG). Het overgebleven geld gaat in principe in de gemeentelijke spaarpot, maar het college (of de gemeenteraad) kan ook andere voorstellen doen.

Het college van de gemeente Middelburg was eigenlijk van plan om ook het resterende TONK budget te besteden zonder het ter besluitvorming voor te leggen aan de raad. Op 15 februari jl. ontving de SCW ambtelijk bericht over een voorstel aan het college inzake een nieuwe bestemming voor aan de gemeente uitgekeerde coronasteunpakketten. (…) Om deze middelen in te zetten om te zorgen dat we juist nu kwetsbare mensen goed blijven bereiken en ondersteunen wordt een collegevoorstel gedaan voor inzet op verschillende projecten. Om te wegen of initiatieven in aanmerking komen voor het ontvangen van een bijdrage uit de coronasteunpakketten hebben we een aantal criteria opgesteld, zoals dempen van de maatschappelijke effecten van corona, snel inzetbaar, sluiten aan bij lange termijndoelstellingen voor het sociaal domein zoals o.a. preventie. (..) voorgesteld om een pilot te starten voor deelname aan het Volwassenfonds in navolging op het succes van het Jeugdfonds Sport en Cultuur.(…) Echter, niet het college is bevoegd om over de bestemming van het TONK restant te besluiten, maar de gemeenteraad. Daarom worden de plannen van het college nu als voorstel aan de gemeenteraad voorgelegd.

De SCW heeft naar aanleiding van het voorstel het volgende op te merken:

Ten eerste: Het college toont met het plan voor het Volwassenfonds, en zijn reactie op de door ons daartegen ingebrachte bezwaren, dat het in een bubbel zit en dat het aan werkelijk inzicht in, en gevoel voor, de ernst van de huidige problemen ontbreekt.

Pagina 2 van 10

Wat er nu gebeurt is dat steeds meer mensen gedwongen zijn te kiezen welke rekening zij deze maand gaan betalen, de huur of de energie. In bepaalde gevallen moeten vele tientallen of zelfs honderden euro’s bijbetaald worden bij de eindafrekening. En niet alleen de kosten voor energie, maar alle kosten voor levensonderhoud stijgen. De inflatiecijfers zijn op dit moment hoger dan wanneer ook in de afgelopen vijftig (!) jaar. De SCW is van mening dat onder zulke omstandigheden met voorrang gekeken moet worden naar de nood die ontstaat door deze toegenomen kosten van levensonderhoud, met name de energieprijzen. Het is onverantwoordelijk om in deze tijd waarin zoveel mensen in de problemen dreigen te komen zoveel (extra) geld te besteden op een manier die niet zoveel mogelijk mensen financieel direct ondersteunt. De afwerende reactie van het Middelburgs college in hun beantwoording van ons advies luidt: “ (…)We kunnen dit inkomensprobleem als gemeente alleen niet oplossen en zullen hiervoor ook naar de rijksoverheid moeten kijken. De rijksoverheid heeft hierin maatregelen genomen. Om de hoge energierekening voor een deel te compenseren is in 2022 de energiebelasting verlaagd. Aanvullend hierop is voor huishoudens met een inkomen op of net boven het sociaal minimum een eenmalige energietoeslag in het leven geroepen.

Het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) heeft recent aanvullende koopkrachtmaatregelen voor 2022 aangekondigd. Voor specifiek de minima betekent dit dat het richtbedrag van de energietoeslag met 600 euro extra verhoogd wordt naar 800 euro en dat het geld voor energiebesparende maatregelen voor kwetsbare huishoudens eerder wordt ingezet. Huishoudens met een bijstandsuitkering ontvangen uiterlijk 31 maart alvast automatisch 200 euro. Over de uitbetaling van het hogere bedrag moeten nog afspraken worden gemaakt.(…) “

Andere gemeentebesturen blijken een beter oog en meer gevoel voor de urgentie te hebben. -Utrecht maakt uit eigen middelen € 1,5 miljoen extra vrij voor maatwerk voor de energiekosten van lage inkomens. De overgebleven TONK wordt voor verdere ondersteuning van door corona en de huidige crisis getroffen ondernemers gebruikt. -Hilversum gebruikt het TONK overschot voor uitbreiding van financiële ondersteuning door schuldhulpverlening, bijzondere bijstand en minimaregelingen. -Groningen werkt aan een regeling om inwoners en ondernemers die het zwaarst door corona zijn getroffen te ondersteunen. -Haarlem zet een aanzienlijk deel aan TONK-gelden (€ 1,8 miljoen) in voor de financieel kwetsbaren. “Zo wil Haarlem voorkomen dat de energiearmoede voor financieel kwetsbaren structureel toeneemt en wordt een toename van schulden voorkomen.” -Den Haag gebruikt TONK gelden om de ondersteuning voor energiekosten te verhogen. “Bij een lager bedrag zullen de inwoners nog steeds in financiële problemen komen, waardoor schulden ontstaan. Dit zal niet alleen persoonlijk leed veroorzaken, maar ook maatschappelijke kosten, bijvoorbeeld in de vorm van schuldhulpverlening.”

Pagina 3 van 10

Ten tweede: Het college informeert niet, maar strooit met argumenten en zet op het verkeerde been. Uit het raadsvoorstel: “(…)Door te participeren aan het Volwassenfonds zorgen we er voor dat sport en cultuur iedereen binnen onze gemeente mogelijk wordt gemaakt(…)” Om die bewering over “iedereen” in perspectief te zetten: Het college stelt hier dat 4200 inwoners in aanmerking kunnen komen voor het Volwassenfonds. 4200 toekenningen uit een budget van € 229.581 betekent € 54,66 per persoon. Bruto op jaarbasis is dat niet meer dan € 18,22 per persoon. Als het college waar wil maken wat het belooft zou een budget van bijna 1 miljoen per jaar nodig zijn. De SCW gaat in dit voorbeeld alleen van sportabonnementen (dus zonder de onmisbare materialen, tenues, en dergelijke) uit, ook omdat deelname aan cultuur duurder is. Enkele gegevens over contributies voor Middelburgse sportverenigingen op basis waarvan we onder andere tot onze conclusie komen; voor voetbal € 240 per jaar, voor rugby € 167(recreant) en € 290(senior), voor hockey € 274, voor tennis € 142,50 met een toeslag van € 27 per half jaar voor competitiedeelname. Dat is gemiddeld € 218,50 per jaar. Andere contributiebedragen zijn; waterpolo bij De Zeeuwse Kust € 318,Optisport compleet kost € 43 per maand, € 516 per jaar.

Aquajoggen kost per les € 7,60, dat is per jaar ongeveer €329,33 (één keer per week, tien maanden per jaar) Uit een onderzoek van het Mulierinstituut van enkele jaren terug: “ (…)De sporten zijn atletiek, handbal, hockey, voetbal en volleybal. Bij deze vijf sporten zijn de gemiddelde contributies voor senioren in het seizoen 2018/2019 het hoogst bij hockeyverenigingen (€ 299), gevolgd door handbalverenigingen (€ 249), volleybalverenigingen (€ 232) en voetbalverenigingen (€ 207). De contributie van atletiekverenigingen (€ 175) is het laagst. (…) Dat is gemiddeld per jaar € 232,40. Als alleen de 1509* volwassen personen die nu het Fonds CSO al gebruiken zich aanmelden is daarmee een bedrag van € 350.692 gemoeid. Voor 4200 mensen is dat € 976.080 per jaar. Wanneer de kinderen doorstromen als ze volwassen worden hebben we het over € 105.00 á 120.00 euro per jaar. (455 kinderen maken gebruik van jeugdfonds sport en 62 van jeugdfonds cultuur). *(cijfers 2019) Enig rekenen leert dan dat je met het voorgestelde budget voor het Volwassenfonds hooguit 329 mensen drie jaar lang kan helpen. Pagina 4 van 10

Dat aantal zal over drie jaar bij de evaluatie vast als een groot succes geclaimd worden, maar van “iedereen” is geen sprake. De overgrote meerderheid van mensen in armoede heeft er helemaal niets aan. Het Volwassenfonds en het beschikbare budget beantwoorden op geen enkele manier aan de doelen die het college zegt na te streven. Het college antwoordde ons in relatie met deze voornemens eerder: “(…) Deze pilot loopt naast het fonds CSO. Dit betekent dat de bijdrage van het fonds CSO ook meer besteed kan worden aan andere activiteiten, aangezien het bedrag vaak niet voldoende is voor contributie, lesgeld en/of materialen voor sport of een creatieve activiteit.(…)” Terzijde: Er wordt hier met argumenten gegoocheld. Eerst stelt het college dat mensen niet kunnen deelnemen aan (sport)verenigingen; daarom het Volwassenfonds. Straks kan de € 115 van het Fonds CSO opeens meer besteed worden aan àndere activiteiten vanwege het Volwassenfonds? Maar mensen namen toch al niet deel? Hierboven is uit de cijfers gebleken dat het Volwassenfonds met dit budget volstrekt ontoereikend is om alle, of zelfs maar een flink deel van de Middelburgers in armoede gelegenheid te bieden voor wat de contributiekosten betreft.

Er zou daarnaast dan ook nog een zeer substantiële verhoging van het Fonds CSO nodig zijn om enigszins in andere, bijkomende kosten van het lidmaatschap van een sportvereniging tegemoet te komen, en het Volwassenfonds als een reële optie te kunnen beschouwen. Laat staan dat er sprake zou zijn van meer budget voor activiteiten. Let wel; het verenigingsleven gaat met meer kosten gepaard dan alleen die voor contributie en materiaal. Het college vindt dat “het Volwassenfonds een verbreding is van het reguliere Jeugdfonds Sport en Cultuur” en dat “ het succes van het Jeugdfonds” reden is voor “een pilot om de behoefte onder volwassenen verder te bepalen”. Een groot verschil tussen Het Jeugdfonds en het Volwassenfonds is dat mensen in armoede op zichzelf bezuinigen om hun kind te laten sporten. Het ligt niet voor de hand dat zij dat ook voor zichzelf zullen (kunnen) doen. Het Jeugdfonds draait niet alleen op inkomsten vanuit de gemeenten. Het Volwassenfonds draait volledig op de licentiebijdragen van de gemeenten. De gemeenten zelf betalen volledig de contributiegelden. Verder; het succes van het Fonds CSO is aanzienlijk: 1509 volwassen maken op jaarbasis gebruik van het Fonds CSO (2019). En daarnaast 475 kinderen. Orionis Walcheren voert het Fonds CSO succesvol, snel en laagdrempelig uit.

Orionis zet actief in op communicatie over de minimaregelingen aan diverse doelgroepen, zoals de werkende minima. En is bijvoorbeeld ook regiehouder bij de Inburgering en kan de nieuwkomers attenderen op het Fonds CSO en alle andere minimaregelingen die het daarnaast uitvoert.

Pagina 5 van 10

Ten derde: In de opzet van het Volwassenfonds worden mensen in armoede bevoogdend en apart (anders) behandeld. Zij moeten om lid van een vereniging te worden naar een tussenpersoon die hen aanmeldt en voor ze betaalt, dat mogen ze niet zelf doen. Ze moeten hun sportmaterialen verplicht bij bepaalde winkels aanschaffen, tenminste als zij de tegoedbon willen gebruiken en hun keuze wordt daarbij beperkt (niet iets in de aanbieding kopen). Zo gaat het bij het Jeugdfonds. Zoiets gebeurt in het fonds CSO niet. Er is aan het Volwassenfonds geen bezwaar- en klachtregeling verbonden. Dat betekent dat de regeling eerder als een gunst dan als een recht is georganiseerd. De verschuiving van recht naar gunst moet vermeden worden binnen het armoedebeleid. Praktisch roept het ook de vraag op waar mensen naartoe moeten als er iets niet goed gaat of een aanvraag afgewezen wordt. We maken ons zorgen over de huidige ontwikkeling binnen het armoedebeleid, waarbij steeds meer/grotere onderdelen van het armoedebeleid weg van de overheid bij andere initiatieven worden geplaatst. De werking van de Algemene wet bestuursrecht valt daarmee weg waardoor voor de burger in kwestie de waarborgen en bescherming van die wet niet meer gelden. Met andere woorden, de positie van de burger in armoede ten opzichte van de taakuitvoering van de overheid wordt erdoor verzwakt/uitgehold.

Dat je je via een intermediair moet aanmelden voor een lidmaatschap vinden we voor een doelgroep van volwassenen bevoogdend en daarom niet passend. Men wordt zodoende gedwongen om op een ongelijkwaardige manier deel te nemen aan de samenleving. De SCW vindt het zorgelijk dat dit tegenwoordig door beleidsmakers steeds minder als bezwaarlijk lijkt te worden beleefd. "Je kunt als volwassene zelf geen aanvraag indienen. Dit doet een intermediair voor je." Het standaardformulier (er is deelnameformulier dat mensen voorafgaand aan de vraag alvast in gevraagd wordt vullen) van het Volwassenfonds past niet bij de Middelburgse situatie. Dat mensen naast het vermelden van hun inkomen ook nog eens gevraagd wordt om uit te leggen waarom zij de contributie niet zelf kunnen betalen vindt de SCW over de grens. De gemeente kan wat de SCW betreft veel beter de mogelijkheid bieden om de contributie via het Declaratiefonds Maatschappelijke Participatie (Fonds CSO) te declareren. Het past bij “werken op basis van vertrouwen”, er kan desgewenst bij steekproef gecontroleerd worden, en er hoeft geen externe uitvoeringsinstantie betaald te worden. De Stichting Volwassenfonds bestaat van de gemeentelijke vergoedingen voor hun werkzaamheden. De gemeente betaalt voor een licentie afhankelijk van de grootte van de gemeente en het aantal aanvragen.

De gemeente Middelburg heeft al een uitvoeringsinstantie voor het armoedebeleid; Orionis Walcheren. Daar heeft de gemeente toezicht op. Nu zou er een stichting bijkomen die, betaald , één specifieke regeling gaat uitvoeren. Dit terwijl er al een declaratiefonds voor participatie bestaat; het Fonds CSO.

Pagina 6 van 10

Privacy: De Autoriteit Persoonsgegevens raadt aan de omgang met persoonlijke gegevens overzichtelijk te houden; niet meer dan nodig. Het Volwassenfonds biedt een constructie die persoonsgegevens via een intermediair naar de toekennende stichting en daarna naar een vereniging laat gaan. Waarbij mensen dus verplicht worden zaken uit hun persoonlijke levenssfeer te delen. Waarom zou iemand aan een intermediair bij Maatschappelijk Werk, bij de schuldhulpverlening, etc. moeten vertellen waarvan hij/zij lid van wil worden ? Het hoort er volgens het college blijkbaar bij als je in armoede leeft. Het college merkt over het ongemakkelijke van op deze manier verenigingslid zijn, “van de armen” zoals dat vroeger heette, op: “(…) Alleen de penningmeester weet vanuit welke weg de contributie is voldaan.(…)” Die opmerking getuigt van erg weinig invoelend vermogen voor wat het werkelijk betekent om je vanwege je inkomenspositie apart van anderen te moeten weten, en te voelen. Het feit dat er één is die het weet is genoeg. En de penningmeester is meestal ook gewoon lid van de club. Verder klopt het feitelijk niet. Je meldt namelijk aan de intermediair waar je lid van wil worden, de intermediair geeft jouw gegevens door aan het Volwassenfonds, dat betaalt voor jou aan de vereniging van je keuze. De weg die je gegevens (en je voorkeuren) afleggen is dus vrij lang.

Ten vierde: De Sociale Cliëntenraad Walcheren maakt zich ernstige zorgen over de manier waarop cliënten tegenwoordig binnen het Middelburgs bestuur mogen worden weggezet, en hoe de cliëntenparticipatie vanuit het Middelburgse gemeentebestuur gemarginaliseerd wordt. In onze verordening staat onder andere: Uit de verordening: “(…) Het DB en de afdelingen die belast zijn met het armoedebeleid van de drie Walcherse gemeenten zorgen ervoor dat aan de SCW alle informatie wordt verstrekt die nodig is voor haar taakvervulling in een zodanig stadium, dat er daadwerkelijk invloed mogelijk is op beleidsvorming en besluitvorming. (…)” Uit de verordening: “(…) De SCW wordt tijdig betrokken bij voorbereiding, afstemming, totstandkoming en evaluatie van zaken waarmee cliënten rechtstreeks worden geconfronteerd en bij beleidsbeslissingen en beleidswijzigingen die van invloed zijn op de dienstverlening aan en de positie van de cliënt. De SCW wordt de gelegenheid geboden hierover gevraagd of ongevraagd advies uit te brengen.(…)”

Het college geeft de volgende verklaring om niet aan de verordening te voldoen: Pagina 7 van 10

“(…) De Sociale Cliëntenraad Walcheren (SCW) bijvoorbeeld is vooraf niet betrokken geweest bij de samenstelling van het voorstel voor het Volwassenfonds. Eén van redenen hiervoor is dat het Volwassenfonds een verbreding is van het reguliere Jeugdfonds Sport en Cultuur waarmee we in Zeeland jaarlijks 2.500 kinderen tot 18 jaar aan een lidmaatschap van een sportvereniging, een zwemdiploma en een cultureel aanbod helpen, waarvan meer dan 500 jaarlijks in Middelburg. Hierin participeren al langer dan 13 jaar verschillende Middelburgse en Walcherse intermediairs als Orionis Walcheren, Maatschappelijk Werk Walcheren, Leergeld Walcheren, Welzijn Middelburg, en nog velen meer. Daarnaast is er nog geen sprake van structurele voorziening welke bekostigd wordt uit armoedebudget. Door het succes van het Jeugdfonds starten we een pilot om de behoefte onder volwassenen verder te bepalen. Aan de hand van evaluatie wordt bepaald of dit een structureel karakter kan krijgen binnen het Middelburgse.(…)”. De SCW stelt vast dat het college gedurende de voorbereiding, afstemming en totstandkoming van dit voorstel de cliëntenparticipatie, de SCW en de verordening stelselmatig heeft genegeerd.

De redenering van de gemeente, dat de Sociale Cliëntenraad niet betrokken hoefde te worden omdat het Volwassenfonds een verbreding van het Jeugdfonds Sport en Cultuur zou zijn en het Volwassenfonds nog niet ten laste komt van het armoedebudget, is in tegenspraak met de (gemeentelijke) verordening. We zien dat het college het recht op cliëntenparticipatie niet alleen belemmerd heeft maar ook bereid is dat met bedenksels te verdedigen. Dat het Volwassenfonds een verbreding van het Jeugdfonds zou zijn is een betekenisloos en gewrongen gelegenheidsargument. Verder was de TONK regeling een vorm van bijzondere bijstand, deze werd door Orionis uitgevoerd. Daarbij was de SCW als wettelijk vertegenwoordiger van de cliënten intensief betrokken, en wanneer vervolgens het restant aan het overige armoedebeleid wordt toegevoegd, moet de cliëntenparticipatie daarbij weer ( bij voorbereiding, afstemming, totstandkoming en evaluatie) betrokken worden. Dat het Volwassenfonds nu nog niet ten laste komt van het armoedebudget doet hiervoor niet ter zake. Verder lezen wij in het raadsvoorstel: “(…)De facturatie vindt direct plaats vanuit de sportaanbieder of culturele aanbieder naar het fonds waardoor “misbruik” wordt voorkomen. (…) “ Zolang er maar aanhalingstekens staan mogen er blijkbaar verdachtmakingen en beschuldigingen geuit worden.

Dat niet alleen het ambtelijk apparaat maar ook het college deze, laten we maar zeggen “uitglijder”, laat passeren roept vraagtekens op over hoe er over minima wordt gedacht. Als cliënten ervaren en herkennen wij de relatie van deze uitlating met zowel de aard van het beleid zoals dit nu wordt vormgegeven als met de manier waarop dat wordt gedaan. We willen op deze plaats daarnaast aangeven dat we de door ons geconstateerde tendens om mensen met financiële problemen steeds meer te behandelen alsof zij handelingsonbekwaam zijn en dwingender dan bij andere burgers op hun gedrag te sturen, betreuren.

Pagina 8 van 10

We spreken zeer veel mensen uit de doelgroep. Wij zien geen enkele aanleiding te veronderstellen dat minima het fonds CSO niet naar behoren gebruiken. Overigens; zou u kunnen vertellen wat u bijvoorbeeld precies met de Kinderbijslag en de zorgtoeslag doet? Misschien betaalt u er een keer een andere rekening van, maar uiteindelijk zorgt u dat uw kinderen niets tekort komen en wordt de maandelijkse zorgpremie betaalbaar en betaald.

CONCLUSIES De verantwoordelijk wethouder van Den Haag merkte over het gebruik van het TONK restant voor energiekosten in die gemeente op: “Ik vind dat het uiteindelijk veel effectiever is om het bestaansminimum voor deze groep structureel te verhogen, zodat mensen zelf in staat zijn om schommelingen in bijvoorbeeld de energierekening op te vangen. Dat voorkomt het herhaaldelijk optuigen van nieuwe, uitvoeringsintensieve regelingen door gemeenten, die als het ware het gebrek aan het bestaansminimum ‘repareren’.” De SCW onderschrijft dat het gebrek aan bestaansminimum als de eerste oorzaak voor armoede in Nederland gezien moet worden, en verhoging daarvan het beste middel ter voorkoming en bestrijding is.

De gemeente moet ondertussen, en zeker in de extreme huidige omstandigheden, in het armoedebeleid op een realistische manier prioriteiten stellen en het schaarse budget effectief inzetten. Het voornemen van het Middelburgs college met het Volwassenfonds getuigt zorgwekkend weinig van beide.

Wat betreft het tweede deel van de plannen, de manier waarop € 380.000 vanuit de onderbesteding van de TONK-gelden voor de gemeentelijke opdracht vanuit de WIN moet worden besteed vinden we opmerkelijk. Er wordt hierbij op het voldoen aan de opdracht vanuit de raad op 16 december gewezen. Maar nergens wordt gespecificeerd wat er op basis van die motie daarna extra gedaan gaat worden, en welk deel nu gebruikt wordt om het ten tijde van de motie al bestaande gebrek aan adequate dekking te betalen. Dat geeft te denken over de houdbaarheid van de financiering en de continuïteit van de gemeentelijke inspanning voor de WIN. De SCW vraagt zich af of het niet wenselijker was geweest de uitvoering voor een groter deel bij het goed in de problematiek ingevoerde Vluchtelingenwerk te leggen, in plaats van bij het op dit terrein toch onervarener Welzijn Middelburg zo’n groot deel van de taken neer te leggen. Eerder in dit advies schreven wij: “ (…)Uit de motie van 16 december blijkt dat de raad daarvan niet op de hoogte was en naar de bekende weg vroeg.(…)” Tegenwoordig werkt de gemeente vaker met subsidie en opdrachtverstrekkingen dienstverleningsovereenkomsten en dergelijke. De besluitvorming in de gemeenteraad, het stellen Pagina 9 van 10

van kaders en opstellen van beleidsplannen is daarmee minder aan de orde. De SCW is minder op de hoogte en de raad waarschijnlijk ook.

ADVIEZEN Wij zien op dit moment verstandiger en nuttiger en vooral veel dringender bestedingen voor budgettaire ruimte dan het Volwassenfonds. De SCW adviseert dringend zo veel als mogelijk te budget vrij te maken voor directe financiële ondersteuning voor de hoge energiekosten. Daar moet nu de prioriteit liggen wanneer het om het voorkomen van armoede en schulden gaat. De SCW wijst verder op de OV Connexxion pas voor de minima. Hiermee kunnen gemeenten hun inwoners met een laag inkomen, een reisproduct aanbieden waarmee zij binnen de concessie Zeeland na 09.00 uur gratis met de bus kunnen reizen. Dit OV product zouden wij heel graag geïntroduceerd zien op Walcheren, en die zou de mogelijkheden voor meedoen aan de samenleving, inclusief meer bewegen, zeer vergroten . Het OV product voor minima van Connexxion kost € 70. Met een relatief kleine bijdrage kan die dus met de investering van het bedrag van € 229.581 binnen het bereik van een groep van 1500 mensen komen voor drie jaar. Het OV minima product van Connexxion kan op de reguliere OV chip kaart gezet worden. Wij zijn al maanden in gesprek met gemeenten over dit OV product voor minima, sinds het najaar van 2021. Het lijkt op de lange baan geschoven te worden. Daarnaast vinden we dat de extra gelden geïnvesteerd zouden kunnen worden om het Fonds CSO voor volwassenen substantieel te versterken.

Middelburg heeft veel aandacht gehad voor het verhogen van de inkomensgrens naar 130% van de bijstandsnorm in 2017, maar blijft al jaren achter in vergelijking met andere (Zeeuwse) gemeenten wat betreft de hoogte van de bijdrage. Als het budget van € 229.581 aan dit fonds zou worden toegevoegd kan er drie jaar lang in ieder geval €50,- extra worden uitgekeerd aan de ruim 1500 deelnemers. Om een dergelijke verhoging hebben wij onlangs nog gevraagd. (Voor volwassen minimaal € 60,- extra, nog dit jaar, en vervolgens een structurele verhoging. SCW advies 21 januari 2022) In Eindhoven verstrekt de gemeente per jaar €180 aan minima, in Kapelle is het €208, in Borsele, Goes en Reimerswaal € 225, in Middelburg is het bedrag al zeker 15 jaar € 115 per jaar. Het Fonds Cultuur Sport Onderwijs is een gemeentelijk declaratiefonds voor de maatschappelijke participatie van minima. Laagdrempelig uitgevoerd door Orionis Walcheren. De bijdrage voor volwassenen dient wat de SCW betreft na 15 jaar stilstand aanzienlijk verhoogd te worden. Voor sommige minima is dit fonds de enige gemeentelijke inkomensondersteuning die zij op jaarbasis op hun bankrekening ontvangen.

Met vriendelijke groeten, (In concept) SCW

Pagina 10 van 10