RM 2025.11.03 Memo actieve informatie concept Terrassenbeleid Middelburg 2025
Tekst van het document
memo - actieve informatie aan
commissie
portefeuillehouder
datum
Gemeenteraad
Ruimte
Rutger Schonis
16 september 2025
steller
afdeling
telefoon
Cynthia Westerweel
Leefomgeving
+31118675257
c.westerweel@middelburg.nl
onderwerp
Concept Terrassenbeleid Middelburg 2025
Geachte leden van de raad, Aanleiding
In april 2025 heeft uw raad de beleidsdoelen voor het nieuwe terrassenbeleid vastgesteld. Tezamen met alle input die is opgehaald uit het uitgebreide participatietraject heeft dit geresulteerd in het concept Terrassenbeleid Middelburg 2025. Informatie
Het college heeft op 16 september 2025 besloten om het concept Terrassenbeleid Middelburg 2025 vrij te geven voor inspraak. Tot en met 3 november 2025 kan eenieder reageren op het concept Terrassenbeleid Middelburg 2025 door het indienen van een zienwijze. In het nieuwe (concept)beleid willen we ruimte geven waar het kan en richting geven waar het moet. Het beleid uit 2016 is gebruikt als fundament. Aanpassingen zijn voornamelijk doorgevoerd op punten waar het beleid uit 2016 onduidelijk of niet consequent was. Als eindbeeld hebben we een duidelijk en goed handhaafbaar nieuw terrassenbeleid met een optimaal evenwicht tussen de belangen van de inwoners en bezoekers van de stad en die van de ondernemers nagestreefd. De voornaamste wijzigingen ten opzichte van het beleid uit 2016 zijn als volgt. Nieuwe terrasvergunning worden voor een periode van 5 jaar uitgegeven. Huidige vergunde terrasvergunningen zijn persoonsgebonden. Bij wijziging in de exploitatie dient een nieuwe terrasvergunning aangevraagd te worden. Nieuwe terrasvergunningen worden voor een periode van 5 jaar uitgegeven. Op deze manier kan de gemeente grip houden op de leefbaarheid van de stad (openbare orde en veiligheid in brede zin, waaronder verkeersveiligheid), en de bescherming van het milieu en het stedelijk milieu (waaronder de ruimtelijke ordening en de inrichting van de openbare ruimte).
Daartoe is het van belang om na afloop van een vergunningsperiode van 5 jaar opnieuw te kunnen beoordelen of de terrasvergunning kan worden verleend. In de praktijk zal het er vaak op neer komen dat de vergunning weer kan worden verleend, maar het is denkbaar dat op dit vaste toetsmoment na 5 jaar blijkt dat de vergunning op een van de hierboven genoemde gronden niet meer kan worden verleend. Voor de ondernemer biedt het meer duidelijkheid over de duur van zijn of haar vergunning en de nieuwe terrasvergunning is (binnen de geldigheidsduur) overdraagbaar. Dat was een belangrijke wens van ondernemers. Nieuwe terrasvergunningen worden niet verleend voor het exploiteren van terrassen op parkeervakken.
blad
2 van 4 onderwerp
Concept Terrassenbeleid Middelburg 2025
-
-
-
-
-
-
-
Het laatste decennium hebben terrassen, vaak ten koste van parkeren, fors meer ruimte gekregen. Omwille van de verkeersveiligheid en de toegenomen vraag naar parkeerruimte en ruimte voor vergroening, verlenen we geen nieuwe terrasvergunningen meer voor het exploiteren van terrassen op parkeervakken. Uitzondering hierop vormen terrassen op parkeerplaatsen die, door vaststelling van het nieuwe parkeerbeleid, in de toekomst geen parkeerplaatsen meer zijn. Een terrasboot is enkel toegestaan op de locatie Achter de Houttuinen. In het beleid uit 2016 waren er volop nieuwe mogelijkheden voor terrasboten. Bij gebrek aan belangstelling en uit oogpunt van leefbaarheid zijn deze mogelijkheden/locaties geschrapt. De regeling gevelzitplaatsen voor detailhandel komt te vervallen. Deze regeling maakte het voor detailhandel mogelijk om in een strook van 1 meter uit de voorgevel zitplaatsen te creëren. Gebleken is dat deze regeling voor verwarring zorgt en de druk op de toch al schaarse openbare ruimte vergroot. We stellen geen eisen aan materiaal- en kleurgebruik van terraselementen zoals genoemd in 2.5 van het concept beleidsplan (tafels, stoelen, (lounge)banken, parasols, bloembakken e.d.). Ondernemers hechten veel waarde aan het eigen kunnen/mogen maken van hun terras. We laten ze daarom vrij in hun keuze ten aanzien van materiaal- en kleurgebruik bij de inrichting van hun terras.
Uitzondering hierop vormen de parasols. Er is slechts 1 basiskleur (effen, niet fluorescerend) per terras toegestaan. Deze kleur mogen ze wel zelf bepalen. Het plaatsen van (lounge)banken, bloembakken, terrasschermen e.d. is onder voorwaarden mogelijk. We hechten veel waarde aan het open karakter van terrassen. We willen zoveel mogelijk voorkomen dat de karakteristieke gevels in de binnenstad aan het zicht onttrokken worden. Voor bovengenoemde terraselementen gelden daarom regels m.b.t. opstelling en/of afmetingen. Voor alle terraselementen zoals genoemd in 2.5 van het concept beleidsplan geldt dat ze altijd binnen grenzen van het vergunde terras dienen te worden geplaatst of te vallen. In het beleid uit 2016 was het voor horecaondernemers mogelijk om 2 menuborden maximaal 1 meter buiten de grenzen van het vergunde terras te plaatsen. Gebleken is dat dit in veel gevallen de doorgang hierdoor, voor met name voetgangers, verhinderd/beperkt werd. Dat willen we voorkomen. Voor alle terraselementen zoals genoemd in 2.5 van het concept beleidsplan geldt dat ze vrij dienen te zijn van reclame. Reclame leidt tot een druk en rommelig straatbeeld wat afbreuk doet aan de esthetiek van de binnenstad. Zeker in de historische/monumentale binnenstad van Middelburg is dit niet passend.
Voor de belangrijkste gebieden in Middelburg hebben we de maximale afmetingen van terrassen uitgewerkt op terraskaarten. De binnenstad moet toegankelijk zijn voor iedereen. Dat houdt in dat we willen waarborgen dat de doorgang (voor hulpdiensten, voor mensen met een fysieke beperking, voor ouderen etc.) kan worden gegarandeerd en we willen voorkomen dat terrassen een belemmering vormen. Met name de afgelopen decennia hebben terrassen, vaak ten koste van parkeren, alle ruimte gekregen. Tezamen met de opkomst van overdekte winterterrassen heeft dit geleid tot een intensiever commercieel gebruik van de openbare ruimte. Openbare ruimte die toch al schaars is. Terrassen concurreren daarom meer dan ooit met andere belangrijke opgaven als parkeren en vergroening. Steeds vaker dient de afweging tussen commercieel belang en algemeen belang gemaakt te worden. Om deze redenen stellen we voor de belangrijkste gebieden in Middelburg terrassen voor met maximale afmetingen. Deze zijn verwerkt op terraskaarten die als bijlagen bij het concept
blad
3 van 4 onderwerp
Concept Terrassenbeleid Middelburg 2025
-
-
-
-
-
Terrassenbeleid Middelburg 2025 zijn gevoegd. Ook worden op sommige locaties omwille van verkeersveiligheid en/of verkeersdoorstroming en/of bereikbaarheid/opstelruimte van hulpdiensten de mogelijkheden voor terrassen beperkt (zie terraskaarten in het concept Terrassenbeleid Middelburg 2025). Voor Plein 1940 is geen terraskaart bijgevoegd. De combinatie van vergunde terrassen op het plein conflicteert met de bereikbaarheid van hulpdiensten en de wens voor fietsparkeren. Voor Plein 1940 wordt daarom een herinrichting voorgesteld. Ook voor de Dam/het Damplein is nu geen terraskaart opgenomen, omdat de keuze in het nieuwe parkeerbeleid bepalend is voor de (her)inrichting van deze locatie. Voor deze pleinen zal daarom in een later stadium een terrassenkaart worden vastgesteld. Voor overdekte winterterrassen dient een tijdelijke (5 jaar) en seizoensgebonden omgevingsvergunning aangevraagd te worden. Tot op heden werd er ieder jaar door de gemeente een gedoogbrief afgegeven aan horecaondernemers die een overdekt winterterras wilden exploiteren. Dat gaf ondernemers geen zekerheid voor een langere periode. Overdekte winterterrassen mogen worden opgesteld in de periode van het laatste weekend van oktober tot de eerste werkdag (maandag) van maart. Voor ondernemers zijn overdekte winterterrassen essentieel, en in veel gevallen zelf cruciaal, voor de bedrijfsvoering.
Ook voor de werkgelegenheid (ondernemers kunnen daardoor jaarrond personeel in dienst nemen/houden) zijn overdekte winterterrassen belangrijk. Daarnaast voorzien de overdekte winterterrassen in een behoefte van de samenleving. Dit blijft ongewijzigd. Een belangrijke kanttekening is dat overdekte winterterrassen vaak niet op een duurzame manier worden verwarmd. Voor overdekte winterterrassen wordt een beeldkwaliteitsplan opgesteld. Overdekte winterterrassen werden slechts getoetst op brandveiligheid. Er waren geen eisen of regels met betrekking tot de uiterlijke vorm. In de praktijk zagen we daardoor een verscheidenheid aan bouwwerken verrijzen. Om een kwaliteitsslag te maken, wordt er een beeldkwaliteitsplan (BKP) opgesteld. Aanvragen voor overdekte winterterrassen zullen worden getoetst aan het BKP. Een overdekt winterterras is alleen mogelijk op een plek waar in het reguliere terrasseizoen ook een terras is vergund. Vanwege verkeersveiligheid kan een overdekt winterterras niet per definitie de afmetingen krijgen als het reguliere terras. Een overdekt winterterras kan nooit groter zijn dan het regulier vergunde terras op die locatie, maar mogelijk dus wel kleiner. Terrasaanvragen worden getoetst door een gemeentelijk sneltoetsteam. Nieuwe terrasaanvragen zullen worden getoetst door een sneltoetsteam van de gemeente aan het Terrassenbeleid Middelburg 2025.
Terrasaanvragen voor overdekte winterterrassen worden daarnaast nog getoetst aan het, nog op te stellen, BKP.
Zoals gezegd, zijn de huidige vergunde terrasvergunningen persoonsgebonden. Bij wijziging in de exploitatie dient een nieuwe terrasvergunning aangevraagd te worden. Nieuwe terrasvergunningen worden voor een periode van 5 jaar uitgegeven. Voor een viertal situaties bestaat de kans dat het, vanwege de bereikbaarheid van hulpdiensten, niet gewenst is om te wachten tot een wijziging in de exploitatie om (een deel van) het terras op te heffen. Aan de VRZ is hiervoor om een advies gevraagd. Mocht inderdaad sprake zijn van een urgente situatie, dan zijn wij genoodzaakt de betreffende vergunde terrasvergunning(en) (deels) direct in te trekken.
blad
4 van 4 onderwerp
Concept Terrassenbeleid Middelburg 2025
Ondernemers zijn in bepaalde gevallen sterk afhankelijk geworden van de omzet die zij op hun terras maken. In het conceptterrassenbeleid hebben we daar zoveel mogelijk rekening mee gehouden. Zo blijven overdekte winterterrassen mogelijk, bieden we een ruime periode aan waarin overdekte winterterrassen mogelijk zijn, zijn nieuwe terrasvergunningen binnen de geldigheidsduur straks overdraagbaar en zijn ondernemers vrijer in materiaal- en kleurgebruik bij de inrichting van hun terras. De gemeente moet echter kunnen blijven beschikken over de openbare ruimte als het algemeen belang daar om vraagt. In bepaalde situaties zal het gemeentebestuur het algemeen belang zwaarder moeten laten wegen dan het commerciële belang van een individuele ondernemer. Het is van groot belang om ondernemers duidelijk te maken dat terrasvergunningen geen onbeperkte geldigheid hebben en dat ondernemers daar in hun bedrijfsvoering rekening mee dienen te houden.
Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Middelburg, de waarnemend secretaris, de burgemeester,
Garmt Kolhorn
Yvonne van Mastrigt