RM 2024.11.04 Memo actieve informatie Smart Grid Arnestein

memo - actieve informatie aan

commissie

portefeuillehouder

datum

Gemeenteraad

Ruimte

Jeroen Louws

8 oktober 2024

steller

afdeling

telefoon

e-mail

Cor Helmendach

Leefomgeving

+31118675234

c.helmendach@middelburg.nl

onderwerp

Smart Grid Arnestein

Geachte leden van de raad, aanleiding

Uw raad heeft krediet verstrekt voor het laten uitvoeren van een haalbaarheidsonderzoek naar een Smart Grid op Arnestein. Met een Smart Grid kunnen ondernemers duurzaam opgewekte elektriciteit uitwisselen. Daarnaast kunnen ondernemers gebruik maken van een grotere transportcapaciteit en ontstaan er mogelijkheden voor een laadplein voor elektrische vrachtwagens en bestelbussen. Met deze memo brengt het college u op de hoogte van de uitkomsten van het haalbaarheidsonderzoek. informatie

Vanuit een aantal bedrijven is er de ambitie om lokaal duurzame energie op te wekken, deze onderling te verdelen om de productieprocessen te elektrificeren en, al dan niet binnen een collectief, laadvoorzieningen voor elektrische vrachtwagens te realiseren. Netcongestie is een belemmerende factor voor het initiatief van deze bedrijven. Tot 2030 kunnen bedrijven geen uitbreiding krijgen voor afname of teruglevering van elektriciteit. De bedrijven zijn op zoek naar betaalbare en technisch haalbare oplossingen. Het haalbaarheidsonderzoek is uitgevoerd door Impuls Zeeland NV, HZ University of Applied Science en adviesbureau Zebra. In totaal hebben er ongeveer 25 geïnteresseerde bedrijven meegewerkt aan het onderzoek. Er zijn 10 bedrijven die willen participeren in een vorm van samenwerking waar energie en vermogens onderling worden uitgewisseld. 3 scenario's lijken veelbelovend: Energie uitwisselingsplatform Een energie uitwisselingsplatform, waarbij energie tussen bedrijven wordt verdeeld en verrekend, blijkt het meest eenvoudig te realiseren en is ook financieel interessant voor de deelnemende bedrijven. Bedrijven hoeven hiervoor geen collectieve organisatie op te richten en vanuit de regelgeving zijn geen bijzondere maatregelen nodig. Bedrijven kunnen onderling o.b.v.

lange termijn energiecontracten afspraken maken over de hoogte en hoeveelheid van stroom die zij onderling uit willen wisselen. Om deze boekhoudkundige uitwisseling mogelijk te maken, dient er een marktpartij geselecteerd te worden die d.m.v. een platform de uitwisseling faciliteert. Voor een energie uitwisselingsplatform is bij de ondernemers draagvlak aanwezig en dit wordt gezien als iets wat snel en makkelijk uitgevoerd kan worden.

blad

2 van 3 onderwerp

Smart Grid Arnestein

Groepstransportovereenkomst Bedrijven kunnen binnen een collectief het bij de netbeheerder gecontracteerde transportvermogen (GTV) bundelen. Met Stedin legt met het collectief vast dat het gebundelde GTV onder deelnemende bedrijven binnen het collectief verdeeld kan worden. De bedrijven maken binnen het collectief afspraken over de verdeling van vermogen, nl. wanneer en hoeveel vermogen per deelnemend bedrijf gebruikt kan worden. Hierdoor kan een bedrijf dat in het collectief meedoet meer vermogen krijgen voor uitbreiding of elektrificatie van productieprocessen. Een groepstransportovereenkomst biedt belangrijke extra mogelijkheden omdat bedrijven daarmee op eigen terrein vermogen kunnen organiseren voor gemiddeld 16 laadpunten voor het laden van vrachtwagens, maar ook voor eventuele uitbreiding van bedrijfsprocessen. Organisatorisch vraagt deze optie ook om meer samenwerking. Er dient een collectief te worden opgericht door de bedrijven. Het collectief gaat met de netbeheerder een groepsovereenkomst aan, waarin een groepsvermogen wordt vastgesteld. Het collectief moet dan ook een marktpartij selecteren die ervoor zorgt dat het collectieve vermogen niet wordt overschreden en dat het vermogen lokaal tussen de deelnemende bedrijven wordt gebalanceerd. Binnen het collectief worden afspraken gemaakt over het verdelen van vermogen.

Elke mutatie binnen het collectief dient door alle partijen goedgekeurd te worden en als deze mutatie impact op het collectieve vermogen heeft, dient met de netbeheerder opnieuw onderhandeld te worden en komt er een nieuw contract. Voor Stedin is deze materie nieuw en het project op Arnestein is voor Stedin een pilot. Zeer grote verbruikers als Vitrite en Synthomer zijn uitgesloten van een groepstransportovereenkomst. Centraal laadplein De kosten voor deze voorziening kunnen door verschillende bedrijven worden gedeeld en het biedt de mogelijkheid om overdag groene stroom te benutten. Er zijn exploitanten die een dergelijk laadplein voor eigen risico en rekening kunnen realiseren. Vervolg Impuls Zeeland en Zebra stellen voor om samen met de bedrijven te bovengenoemde scenario's tot uitvoering te brengen. Daarvoor moet e.e.a. worden georganiseerd en er moeten bindende afspraken tussen de bedrijven worden vastgelegd. Naar het zich nu laat aanzien, zijn geen grote investeringen in een batterij of in infrastructuur nodig. Met Stedin, met de leverancier van het energie uitwisselingsplatform en met de exploitant van het laadplein moeten contracten worden gesloten. Verder zijn er mogelijkheden om het project uit te breiden naar Ramsburg en daar is ook een bedrijf dat belangstelling heeft voor deelname.

Zodra duidelijk is hoeveel middelen hiervoor nodig zijn, zal het college een raadsvoorstel voorleggen. De toekomst van enkele grote bedrijven op Arnestein is onzeker. Dat hoeft echter geen gevolgen te hebben voor de realisatie van bovenvermelde scenario's. Ook zonder deze grote bedrijven is een energie hub te realiseren. Uit de doorrekening van diverse scenario's is gebleken dat de inzet van een batterij niet zinvol is. Dat heeft te maken met het feit dat er binnen Arnestein bedrijven zijn die alle lokaal opgewekte elektriciteit meteen kunnen verbruiken. Verder wordt het door het energie uitwisselingsplatform voor ondernemers financieel extra aantrekkelijk om te investeren in in zonnepanelen op bedrijfsdaken. Dat maakt geen onderdeel uit van het project, maar het is zeer waarschijnlijk dat de realisatie van het uitwisselingsplatform zal leiden tot investeringen in PV-installaties. De gemeente kan nog een rol spelen in het verdelen van de aansluitkosten voor de PV-installaties. Als een aansluiting dient te worden verzwaard voor de teruglevering van opgewekte elektriciteit, brengt Stedin kosten in rekening volgens een vastgesteld tarief. Als een bedrijf op enige afstand

blad

3 van 3 onderwerp

Smart Grid Arnestein

van een transformatorstation is gevestigd, kunnen deze kosten hoog zijn. Deze kosten kunnen met meerdere bedrijven worden gedeeld. Verder kan de gemeente met locatie Waldammeweg in alle scenario's deelnemen aan de Smart Grid.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Middelburg, de secretaris, de burgemeester,

Aart van den Brink

Yvonne van Mastrigt