RM 2023.02.27 Memo actieve informatie Terugkoppeling moties wonen december 2022

memo - actieve informatie aan

commissie

portefeuillehouder

datum

Gemeenteraad

Ruimte

Rutger Schonis

14 februari 2023

steller

afdeling

telefoon

e-mail

Wilbert Dingemanse

Leefomgeving

+31118675424

w.dingemanse@middelburg.nl

onderwerp

Terugkoppeling moties wonen december 2022

Geachte leden van de raad, aanleiding

In december 2022 zijn door uw raad een aantal moties aangenomen met betrekking tot woningbouw. Via deze memo willen we reageren op de moties 22-132 12.m.1 en 12.m.3. Naar aanleiding van motie 12.m.1 komen we niet met een voorstel zoals gevraagd is, maar geven we tekst en uitleg wat het college hier mee doet. Daarbij komen vanzelf ook diverse punten vanuit motie 12.m.3 aan de orde. Motie 22-132 12.m.1 Versnellen woningbouw Verzoekt het college: 1. In het eerste kwartaal 2023 met een voorstel te komen over op welke manier de woningbouw versneld kan worden en daarbij in ieder geval de volgende suggesties mee te nemen: a. Reeds bewezen bouwtechnieken (3D printen van woningen, prefab bouw, houtbouw, legobouw, enzovoorts) grootschalig laten toepassen; b. Inzetten op kleinschalige, flexibele en/of innovatieve woningbouw; c. Ambtelijke capaciteit (tijdelijk) uitbreiden; d. Deze expertise en menskracht eventueel op Walcherse of Zeeuwse schaal organiseren; Motie 22-132 12.m.3 Vraaggerichte woningbouw Verzoekt het college: 1. In de uitwerking van de Woonagenda aandacht te hebben voor juist ook de samenhang tussen alle deelnota’s die in 2023 volgen; 2. Vraaggericht bouwen - vanuit wensen van wonen/inwoners en werken/werkgevers - en een snelle doorstroming als uitgangspunten te hanteren in de uitwerkingsnota’s.

Met specifieke aandacht voor het aantrekken en behouden van jongeren, gezinnen en specifieke arbeidsmarktprofessionals. 3. Daarvoor in te zetten op ‘snel, creatief, slim en innovatief’ bouwen, waarbij reeds elders beproefde instrumenten en woonconcepten worden meegenomen in de overwegingen. informatie

De punten a en b vanuit motie 12.m.1 zijn zaken waar de gemeente weinig op kan sturen. De gemeente toetst woningbouwplannen, maar bouwt zelf niet. Het teveel opleggen van eisen kan ook leiden tot een (ongewenste) aanbesteding. Initiatieven vanuit de markt ondersteunen we uiteraard wel, mits het gaat om kwalitatief goede woningen en het ook passend is qua beeldkwaliteit.

blad

2 van 3 onderwerp

Terugkoppeling moties wonen december 2022

Recente voorbeelden zijn de Sardijngeulstraat (prefab via het concept MorgenWonen) en het plan van VG-D voor Sint Laurens (houtskeletbouw), beide met kortere bouwtijd dan gebruikelijk. Ook het plan voor flexwoningen op de locatie Het Zwin kunnen we hieronder scharen. Als het gaat om kleinschalig, flexibel en innovatief wordt ook vaak verwezen naar (collectief) particulier opdrachtgeverschap (cpo of po). Hier heeft de gemeente ervaring mee en die ervaring is erg wisselend. Voor vrijstaande woningen en tweekappers is dit erg geschikt gebleken, zodat we dit zeker willen continueren. Wordt het echter een cpo-project van meer dan twee woningen, dan is de ervaring dat dit eerder vertragend werkt dan versnellend. Bovendien is er expertise nodig bij degene die het initiatief trekt. De grootste uitdagingen voor Middelburg liggen op dit moment wat ons betreft op de volgende vlakken:  Het vinden van locaties voor de bouw van sociale huurwoningen. Hier gaan we de komende tijd actief mee aan de slag. Stap 1 in dit proces is de kaderstelling voor een participatieproces voor locatiekeuze. Hierover is op 30 januari en 1 februari met een delegatie vanuit de gemeenteraad gesproken.  Een nieuwbouwwoning wordt simpelweg te duur en relatief ten opzichte van bestaande bouw ook steeds duurder (bestaand aanbod daalt in prijs, nieuwbouw stijgt nog).

In combinatie met stijgende hypotheekrentes leidt dit er toe dat de verkoop van nieuwbouwwoningen steeds lastiger verloopt. In projecten als Essenvelt, Mortiere en Rittenburg zien we dit duidelijk terug. Dit speelt landelijk en dit kunnen we als gemeente niet oplossen. Zoals het recente ‘plan van aanpak versnellen processen en procedures woningbouw’ vanuit het ministerie ook al laat zien: de meeste tijdwinst is te halen in het voortraject, de fase waarin de woningen ontwikkeld worden. Dit vraagt om politiek commitment en duidelijkheid vooraf over het (vraaggerichte) programma en randvoorwaarden, om strakke kaders qua participatie en een goede afstemming en samenwerking tussen partijen. Ook kan efficiënter gewerkt worden als gekozen wordt voor enkele grotere bouwlocaties in plaats van meerdere kleine plannen. Hiermee wordt het aantal bestemmingsplanprocedures (met mogelijk bezwaar tot en met de Raad van State), het aantal participatieprocessen en het aantal momenten van inspraak immers verkleind. Dit wringt echter met politieke voorkeuren voor vooral kleinschalige inbreiding binnen de bestaande stad.

In de woondeal tussen Rijk, provincie en de Zeeuwse gemeenten zijn afspraken gemaakt over versnelling, bijvoorbeeld door het in het leven roepen van een regionale versnellingstafel, waaraan door de diverse partijen in de keten afstemming plaatsvindt en knelpunten kunnen worden opgelost. Als het gaat om samenwerking (punt d van motie 12.m.1): Waar mogelijk zullen we gebruik maken van het Expertteam Woningbouw vanuit RVO en maken we al gebruik van kennis en expertise bij de andere Walcherse en Zeeuwse gemeenten. In de uitvoering van de Zeeuwse Woonagenda vindt regelmatig regionale afstemming plaats. Op Walchers niveau is er eens in de circa zes weken ook bestuurlijke afstemming tussen de wethouders verantwoordelijk voor wonen. Afgesproken is om voor de in de woondeal benoemde sleutellocaties te bezien of we deze (en zo ja, welke) met een gezamenlijke ambtelijke organisatie kunnen oppakken.

blad

3 van 3 onderwerp

Terugkoppeling moties wonen december 2022

Tenslotte: Als het gaat om de uitbreiding van ambtelijke capaciteit (punt c vanuit motie 12.m.1) merken we op dat de capaciteit binnen de afdeling Leefomgeving recent is uitgebreid met een jurist, een beleidsmedewerker wonen/stedelijke vernieuwing en een beleidsmedewerker wonen/gebiedsontwikkeling.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Middelburg, de secretaris de burgemeester

mr. A. van den Brink

mr. H.M. Bergmann