Notulen raadscommissie Maatschappelijke Zaken 12 januari 2022

Notulen van de raadscommissie Maatschappelijke Zaken, gehouden op woensdag 12 januari aanvang 19.30 uur, digitaal via Teams

Aanwezig: PvdA: LPM GroenLinks: SP: Fractie Onderdijk (FO): D66: VVD: CDA: ChristenUnie: SGP:

Caroline Diepeveen Wim Steketee, Eduard Smit, Wim Bartels Petra de Ruiter, Marianne Golsteijn Ingrid Bos, Huib Ghijsen (bij agendapunt 4) Hilde Onderdijk Bas van der Reest, Jeroen Jakobsen Alex Wöhler, Roy Hildenbrant Ella Poppe, Wim Kant Clement Remijnse Corné de Voogd, Jonathan Schroevers

Voorzitter: Griffiemedewerker:

Jeroen Louws Karin de Reuver

Portefeuillehouders:

Carla Doorn Chris Simons Chris Dekker

Aanvang:

19.30 uur

1. Opening, mededelingen en vaststelling agenda Voorzitter betuigt namens de leden het medeleven aan de nabestaanden van de vandaag overleden 15 jarige Tim, die afgelopen zondag is neergestoken. De heer Jakobsen wordt welkom geheten als nieuw commissielid namens D66, de heer Reijnierse is gestopt. Agenda wordt ongewijzigd vastgesteld. 2.

Vaststellen notulen vergadering van de raadscommissie Maatschappelijke zaken december 2021 Conform vastgesteld. 3. Inspraak niet geagendeerde onderwerpen Geen insprekers. BESPREEKPUNTEN

4. Regionale Mobiliteitsstrategie (MZ 22-004) De heer Ghijssen (SP); heeft de stukken van de provincie laten rondsturen aan de leden door de griffie. Hij snapt de bespreking in de commissie Maatschappelijke Zaken maar dit onderwerp overstijgt deze commissie omdat het over het totale openbaarvervoer gaat en denkt dat dit verstandig is om ook in de commissie Ruimte te behandelen. De heer Bartels (LPM); verzoekt ook dit onderwerp nog in de commissie Ruimte te bespreken en ontvangt dan graag daarvoor ook de beantwoording van zijn schriftelijke vragen De heer Wöhler (VVD); wil dit onderwerp ook geagendeerd hebben in de commissie Ruimte.

Notulen vergadering raadscommissie Maatschappelijke Zaken 12 januari 2022

De Voorzitter bedankt de leden voor de reacties en dit voorstel zal met de griffie en met de voorzitter van Ruimte besproken of dit mogelijk is en wordt teruggekoppeld. (NOOT; GRIFFIE. Hierover is overlegd met de voorzitter en we hebben afgesproken aan het begin van de commissievergadering bij het vaststellen van de agenda te bepalen of dat mogelijk is tijdens de vergadering aanstaande maandag. Wethouder Simons heeft ondertussen aangegeven zijn best te doen de overgebleven vragen van de commissie MZ maandag voorafgaand aan de commissie te beantwoorden. Zie hieronder en bijlage. Het agendapunt hebben we voor het overzicht al wel toegevoegd aan de agenda van maandagavond. Dit agendapunt wordt verder behandeld). Zie verder de notulen van de commissie Ruimte vervolg van 18 januari Bijlage 1. toezeggingen wethouder Simons bij agendapunt 3 Bijlage 2. verkeersanalyse Bijlage 3. eindrapport gebiedsontsluitingsvisie Veerse Meer Zuid toezeggingen 1e termijn Mevrouw Diepeveen (PvdA); we lezen weinig over de betaalbaarheid van het openbaar vervoer van dit gekozen systeem.

Is er naar gekeken? Kan er iets gezegd worden of dit duurder uitvalt of niet voor de gebruikers? In elkaar schuiven van het openbaar vervoer en WMO-vervoer lijkt ons een goed idee; kan er in de hele waaier aan vervoersvormen (buurtbus, flextaxi, leerlingenvervoer e.d.) nog meer integratie plaatsvinden? Het kan simpeler en geïntegreerder, kan het college aangeven of hier ideeën over zijn of mogelijkheden in ontwikkeling zijn? Werken met knooppunten en hubs; met het overstappen en beschikbaarheid vervoer tot 23.00 uur moet dit wel veilig zijn om te wachten, het gaat hier wel om borgen van sociale veiligheid. Het komt nu maar terloops ter sprake. We zouden er graag meer aandacht voor zien. Is het college hier mee eens? Op welke wijze willen zij daar aandacht voor vragen? Station Middelburg; zou het hoogste voorzieningen niveau moeten hebben en er is al jaren geen horecavoorziening, we zijn afhankelijk van externe partner. Als de NS hier niet in voorziet dan zijn we dit ook voor die knooppunten kwijt. Neemt de provincie of de gemeente daar een taak in? De heer Wöhler (VVD); hoe kijkt het college naar al die belangen en potentiële klanten betrekken bij het vraag gestuurd aanbieden? Ter overweging; er wordt gesproken als ambitie; een fijnmazige en flexibele vervoersvormen, dit moet je wel kunnen realiseren.

Zeeland heeft een arbeidsvraagstuk; er ligt ook een extra inspanning op de arbeidsmarkt. Meer arbeidskrachten en vrijwilligers. Heeft het college al een beeld hoe we dit gaan invullen? De heer De Voogd (SGP); wil aandacht m.b.t. ontschotting van de budgetten van het doelgroepenvervoer van de gemeenten en de provincie en openbaar vervoer. Er is een pilot in voorbereiding en wil graag de stand van zaken en iets meer informatie. Graag aandacht voor de betaalbaarheid en ook de grip op financiën. Wat betekent dit voor de gemeente Middelburg, vergt dit voor de gemeente nog wat extra investeringen voor de hubs? Als er meer wordt samengewerkt met de provincie, hoe houdt de gemeente dan grip op de financiën? Vrijwilligers die ingezet worden als chauffeur SGP vraagt hier aandacht voor omdat dit ook kwetsbaarheid is, het deur tot deur principe komt op hiermee onder druk te staan. We moeten uitkijken dat mensen moeten terugvallen op eigen vervoer of op vervoer van familie en/of kennissen. Hoe wordt de communicatie vormgegeven bij de invoering? De heer Van der Reest (D66); wat is het vervolg hiervan? Is het de visie of de strategie? Wie is de eigenaar, wie is de regisseur van dit hele proces e.d.? Hoe gaan we zorgen dat de doelstellingen gehaald gaan worden? Graag een toelichting wat het vervolgtraject is.

Wat is de implementatie op lokaal niveau? Mobiliteitscentrale naar boven komen en als we instemmen hiermee en daarmee ook dat wij het goed vinden om een GR te starten om een gezamenlijke mobiliteitscentrale op te gaan zetten. Zover waren wij nog niet, we hebben ook gezegd; liever niet of geen extra gemeenschappelijke regelingen. Is de gemeente hierin gehoord en wat zouden de andere mogelijkheden kunnen zijn? In hoeverre houdt Middelburg dan de eigen controle, zowel financieel als kwalitatief?

2

Notulen vergadering raadscommissie Maatschappelijke Zaken 12 januari 2022

De heer Remijnse (ChristenUnie); m.b.t. de mobiliteitscentrale; dacht dat er gemeenten uit zijn gestapt, uit de vervoerscentrale. Kan de wethouder zeggen hoe de gemeenten die hier niet aan deelnemen aan de vervoerscentrale, hoe zitten die er in? Kosten en efficiency; ICT is vaak zwaar kosten overschrijdend geweest in het verleden. Hier staat best wel een forse ICT component in, in hoeverre gaan deze overheden die ICT efficiënt aanpakken en hoe borgen ze die efficiency en de kosten? De beheersbaarheid hiervan. Er wordt gesproken over het VN gedrag van de rechten van de mensen; lijkt dat hier naar een heel abstract uitgangspunt wordt verwezen. Beperken we ons hier slechts tot de rechten van de mens of is voorzien we in meer dan dat en willen we dat ook? Mensen met beperkingen en kwetsbare groepen; kan de wethouder aangeven welke specifieke kwetsbare groepen men voor ogen heeft? Pagina 15; een hele opsomming van vervoersopties; zijn er nog bestaande opties nu, die niet gedekt zijn door deze strategie of genoemd worden? Pagina 23; aandacht voor de totale maatschappelijke kosten; wat willen we bereiken en doen voor onze inwoners versus de totale maatschappelijke kosten.

Wordt hier alleen geduid op financiële kosten maar ook op milieu, duurzaamheid e.d.? Alleen financiële kosten? Kan dit plan bijdragen aan het meer organiseren van autovrije gebieden? Kan dat mobiliteitsplan ondersteunend in zijn? Kan dit plan ook bijdragen aan het meer organiseren van autoluwe/autovrije gebieden? Advies; samenwerking met bedrijven waar de busjes deel van de dag niet worden gebruikt. Wordt er al nagedacht over combinatie van vervoer met bijvoorbeeld pakket bezorging? Zit er een verdienmodel in? Kan de overheid dat stimuleren? Is dat in de picture bij deze aanpak? (NOOT;GRIFFIE “De MaaS-apps zijn niet ontwikkeld door overheden, maar door marktpartijen. Voor wat betreft beschikbaar stellen van wegbeheerdersdata wordt door samenwerking via Regionaal Data Team ingezet op efficiëntie en beheersing van de kosten. Er wordt verwezen naar het “VN verdrag van de rechten van mensen met een beperking” (ook wel VN-verdrag handicap genoemd). Dat verdrag en de Nederlandse implementatie gaat over de manier waarop wordt gezorgd dat iedereen mee kan doen in de maatschappij. Voor mobiliteit gaat het er bijvoorbeeld om dat bussen en haltes toegankelijk moeten zijn voor mensen met een beperking.

Pagina 15; een hele opsomming van vervoersopties; zijn er nog bestaande opties nu, die niet gedekt zijn door deze strategie of genoemd worden? Antwoord: Dit zijn de opties die voor de komende vijf jaar in beeld zijn. Richting de toekomst zullen er zeker nog nieuwe opties bij gaan komen, zoals bijvoorbeeld autonoom vervoer over de weg of over het water. Pagina 23; aandacht voor de totale maatschappelijke kosten; wat willen we bereiken en doen voor onze inwoners versus de totale maatschappelijke kosten. Wordt hier alleen geduid op financiële kosten maar ook op milieu, duurzaamheid e.d.? Alleen financiële kosten? Of er breder gekeken gaat worden dan alleen naar de maatschappelijke kosten. Antwoord: Er is altijd een belangenafweging tussen onder andere de kwaliteit van het onderwijs, organisatorische aspecten van het onderwijs, duurzaamheid, beschikbare mobiliteitsopties en de capaciteit daarvan. De aanpak zal dan ook in samenspraak tot stand moeten komen, waarbij de mogelijkheden voor het spreiden van de piek kan worden onderzocht en scholen goed bereikbaar blijven”). De heer Ghijssen (SP); bedenkingen of dit wel uitvoerbaar is, dit betekent ook dat er bezuinigd moet worden. Dit kan je realiseren door inzetten van slimme mobiliteit en is dit wel een goed uitgangspunt.

Het fijnmazige net en de kosten worden overgelaten aan de gemeente zoals de hub, daar moet je rekening mee houden en goed realiseren. Fijnmazige net is een kluwen van verschillende vervoersmiddelen en ook vrijwillige chauffeurs en deze worden niet zoals de professionals regelmatig gekeurd en bijgeschoold. Dit is een punt van veiligheid en eerlijke professionele concurrentie. We zouden liever zien dat de provincie heel het scala aan vervoer voor zijn rekening neemt ook qua organisatie en digitalisering van een systeem. Is de gemeente bewust van de risico’s en hier rekening mee wil houden en dat de gemeente parallel aan de ontwikkeling van dit systeem kijkt naar een alternatief wat we bij de hand moeten houden. Wethouder Simons; betaalbaarheid; dit komt terug in de strategie en dit wordt onderzocht, de reiziger staat centraal. Middelburg heeft specifiek gezegd dat als we met verschillende systemen gaan werken, 3

Notulen vergadering raadscommissie Maatschappelijke Zaken 12 januari 2022

dan is de voorwaarde het is het de geldende OV pas moet het zijn en dit wordt daarin meegenomen. De betaalbaarheid wordt op een aantal pilots de komende jaren onderzocht. Nog meer simpeler, meer integratie; we kijken naar alle vervoersstromen en wethouder is het niet eens met om als gemeente alles zelf te doen en te zorgen voor een alternatief voor dit soort zaken, want dit kost alleen maar meer geld. Door de vervoersstromen en de onbenutte personenbusjes, deze zijn op sommige tijden leeg en kunnen dan ingezet worden. Je kan dit veel beter integreren, organiseren en inzetten van busjes en taxi’s, je kan hier ook zaken over afspreken met de vervoerders, scholen, zorginstellingen e.d. Om hierover goede afspraken maken en alleen om dat fijnmazige net wat we graag willen, dat dat realiseerbaar is in Zeeland. Hubs moeten veilig zijn; er moeten voorzieningen zijn, medewerkers aanwezig e.d. We hebben in Middelburg een grote hub; het NS station, NS gaat investeren in het station en ook aan de invulling. Een van de voorwaarde is dat er een restauratie in terugkomt. Eerst wordt het gebouw gerestaureerd, rechter zijde van het station is nu alleen voor Connexxion en mag er geen andere vervoerder zijn.

Met één grote hub moet je afspreken dat het voor iedere vervoerder toegankelijk is, ook voor de overstap en ook om zo de veiligheid te waarborgen en willen we als Middelburg hiervoor inzetten. Er moeten nog een aantal hubs komen in Middelburg, maar dit moet nog verder uitgezocht worden. Middelburg wil ook inzetten in buurtbuslijnen, dat je keiharde directe lijnen hebt naar Veere en Vlissingen en dat we de wijken d.m.v. het systeem van buurtbussen fijnmazig bediend kunnen worden. Dit moet verder uitgewerkt worden met daarbij wel dat centraal de binnenstad en het station bereikbaar moet zijn. INTERRUPTIE Mevrouw Poppe (CDA); buurtbus wordt straks als belangrijke schakel gezien; wordt deze sterke schakel niet de zwakste schakel met vrijwilligers die op de bus rijden? Wethouder Simons; heeft het niet over de buurtbus met vrijwilligers, dit moet nog uitgezocht worden. Het gaat om buurtbus als systeem, als dit met vrijwilligers kan dan is het prima maar college vinden we dat daar kwaliteit en zekerheid in moet zitten en werken liever met mensen die in vaste dienst zijn. Pilots wordt met alle 13 gemeenten en provincie uitgewerkt, ook alle partijen/belangengroepen worden hierbij betrokken. Arbeidsmarkt; we hebben in de toekomst alle vervoerders nodig om dit te kunnen doen. Die rijden op dit moment, soms met wat loze uren met lege of gedeeltelijk lege busjes e.d.

rijden en dat willen we juist voorkomen en hopen dat de arbeidsmarkt dit kan oppakken. In Zeeland heeft iedere sector het moeilijk om personeel te krijgen. Ontschotting budgetten; daar is de samenwerking tussen gemeente en provincie heel goed. Dat moet geborgd worden, daar moet controle op komen. De WMO budgetten gaan niet naar de provincie toe en de provincie doet niet zijn OV budget naar de gemeente toe. Dat er een goede vervoerscentrale is, een goede planning is en er moet een goede afrekenmethodiek komen, maar dit komt ook terug in de pilots. Betaalbaarheid; of het dezelfde tarieven zullen zijn is de vraag. Als de mensen een betaalsysteem hebben zoals OV pas heb je geen andere systemen nodig die alleen maar geld kosten. We vragen altijd eerst aan de mensen of ze zelf hun vervoer kunnen regelen, het is niet zo dat als de mensen ouder worden dat de gemeente dit gaat doen, zelf regelen dat is de basis. Kunt u naar een halte lopen dan is er vervoer. Mensen die niet in staat zijn om naar een halte te komen of speciaal vervoer nodig hebben blijft deur tot deur vervoer bestaan. Communicatie bij invoering wordt er een heel vervoerscommunicatieplan gezamenlijk met de vervoerders opgesteld en opgepakt. De eigenaar van het proces zijn de 13 gemeenten en de provincie. Wij blijven eigenaar van ons gedeelte en de provincie voor een groter gedeelte voor het OV gebeuren.

Het vervolg is nu starten met de pilots en met alle belangenpartijen ontwikkelen wat er mogelijk kan zijn. Ook goed kijken in het land wat er is. Implementatie in Middelburg; kosten zijn voor ons gedeelte, we doen dit gezamenlijk met de vervoerders, NS en provincie. Er gaat een pilot draaien met Vlissingen om te kijken hoe we met strakke lijnen een stuk van het WMO vervoer te integreren in het openbaar vervoer, liefst om de 20 minuten een bus te laten rijden tussen Middelburg en Vlissingen. Kijken hoe we dit kunnen integreren en realiseren. De mobiliteitscentrale wordt geen nieuwe GR en dit wordt onderzocht. Als we dat doen, dan wordt dit een apart besluit. Welke governance we ook kiezen, het komt sowieso terug naar de raad. Alle gemeenten doen er aan mee. INTERRUPTIE De heer Van der Reest (D66) als we voor dit raadsvoorstel kiezen, hebben dan ook ingestemd met dat we die mobiliteitscentrale gaan instellen? En zal er te zijner tijd nog een keer over de 4

Notulen vergadering raadscommissie Maatschappelijke Zaken 12 januari 2022

juridische vorm en de governance een besluit moeten worden genomen, maar dan hebben we zijn wel al een bepaald stadium al gepasseerd. Dat lees ik niet terug in dit raadsvoorstel maar wel in de stukken van de provincie. Graag meer vastigheid van de wethouder. We spreken dan de intentie uit om gezamenlijk toe te werken naar die mobiliteitscentrale met de 13 gemeenten en de provincie? Wethouder Simons; dat is specifiek voor de provincie want zij zitten er nu niet in. Zij kiezen er nu wel voor om aan te sluiten bij de nieuwe mobiliteitscentrale met de 13 gemeenten. Wij zitten nu al met de 13 gemeenten in de mobiliteitscentrale. INTERRUPTIE De heer Remijnse (ChristenUnie); wel verwarrend; leest volgens formulering van het raadsbesluit, toewerken naar een mobiliteitscentrale. Vervoerscentrale; zitten we daar allemaal in. Stemmen nu met een richting die geformuleerd is onder punt 1c en volgens mij kunnen we daar niet om heen? Wethouder Simons wij zitten in de vervoerscentrale en wij noemen dit de vervoerscentrale 2.0. Alle 13 gemeenten zitten daar nog in. Misschien dat we het in de toekomst mobiliteitscentrale gaan noemen. Het zijn de blokken, Zeeuws Vlaanderen, de Bevelanden en Walcheren. Zeeuws Vlaanderen is de hoofdaandeelhouder, andere zijn later aangesloten op een bepaalde manier daar is voor Middelburg wat onduidelijk en een stukje frictie over geweest en daarover is gesproken.

De Walcherse gemeenten doen alle drie nog mee. Vragen over ICT en over de vervoerstypen worden beantwoord via het verslag. Ook of er breder gekeken gaat worden dan alleen naar de maatschappelijke kosten. Autoluwe binnenstad; dit is meer voor bespreking in de commissie ruimte. We willen iets met de bezorging van de pakketten en de bevoorrading van de binnenstad. We kunnen hier winst op halen, maar het bedrijfsmodel is nog niet rond. We hebben een ondernemer nodig die dit wil gaan oppakken en dat ook de ondernemers bereid zijn om een stuk van de kosten op zich te nemen. Bijvoorbeeld een centrale loods aan de rand van de stad of pakketensysteem inzetten, als je goederen brengt kan je ze ook ophalen. We zijn een van de weinige steden in Zeeland die dit echt goed kan, omdat we de binnenstad goed kunnen afsluiten. Wethouder Simons neemt mee om ook op een andere manier van die busjes gebruik te gaan maken. INTERRUPTIE De heer Remijnse (ChristenUnie); de intenties die de wethouder nu uitspreekt zit wel degelijk in die vraag om de binnenstad autoluw te maken. Die intenties zouden ook in de strategie plaats kunnen hebben, is dit geborgd in beleid of moeten we dit opnemen in de strategie? Wethouder Simons er staat in een rapport van Impuls Zeeland op de kast en proberen herhaaldelijk om met ondernemers hierover te praten om hier een oplossing voor te vinden.

We hebben een ondernemer nodig die dit oppakt en zal dit in deze strategie meenemen. Gemeente Middelburg is bewust van de risico’s en hadden liever al de pilots gestart om te zien hoe dit loopt en wat voor mogelijkheden er zijn. We zijn als Middelburg rijkelijk bedeeld met vervoer maar zijn ons wel van bewust dat we niet zonder vervoer moeten komen te staan, die kans is groot. Connexxion heeft moeite om mee te doen met de aanbesteding, er zijn landelijk maar een paar vervoerders die dit kunnen. Juist door hier slim en goed mee om te gaan zouden we daar een win-win situatie kunnen hebben. We voorzien een aantal knelpunten en risico’s en had graag al eerder met de pilots gestart, dit is door Corona niet gelukt. Want de bussen zijn zo goed als leeg hierdoor. De heer Ghijssen (SP); risico; in hoeverre kan daar rekening mee worden gehouden en een terugval scenario te hebben als pilots mislukken of teleurstellend zijn? Wethouder Simons goed dat er de terugvalopties wel zijn en dat we kunnen terugschakelen indien nodig bij het WMO-vervoer. We hebben geen invloed op het openbaar vervoer. De provincie zit met de druk dat zij een OV concessie moeten doen voor de aanbesteding en duurt zo’n 1,5 jaar.

2e termijn De heer Van der Reest (D66); we werken nu samen met andere gemeenten en die hebben allemaal dezelfde taken en bij dit raadsvoorstel komt er een andere overheid bij die andere taken en verantwoordelijkheden heeft. Dat dit gebundeld wordt tot een mobiliteitscentrale en er een breder scala aan taken zou worden uitgevoerd. Wat zou er concreet veranderen als we dit aannemen en de provincie 5

Notulen vergadering raadscommissie Maatschappelijke Zaken 12 januari 2022

die aansluit bij t.o.v. de manier hoe wij het nu doen in die kleine blokjes met de 13 gemeenten die nu samenwerken? De heer Remijnse (ChristenUnie); graag beantwoording ICT vragen en de mogelijk uit de hand lopen van de kosten hieromtrent. Wethouder Simons vragen ICT en kostenbeheersingsmaatregelen zijn die er en worden die nog benoemd, vragen van de heer Bartels komen bij de commissie Ruimte als beantwoording. Wethouder geeft een toelichting op de vraag van de heer van der Reest met voorbeelden over de werking van de mobiliteitscentrale en hoe die gebruikt kan worden ook met het digitale gebruik van het systeem. Ze moeten ook kunnen betalen met de OV of digitaal. Aan de achterkant moet geregeld dat de overheden die er achter zitten de kosten gaan betalen en de gemeenten en de provincie voor het OV vervoer. Om dit goed te regelen zou het goed zijn dat de provincie aansluit bij de 13 gemeenten of wij bij de provincie op een heel nieuw systeem. Dat we gezamenlijk met één betaalsysteem met verschillende vervoersvormen dat aan de voorkant voor de reiziger heel helder is om snel van A naar B te kunnen en aan de achterkant de financiële afwikkeling door de diverse overheden goed geregeld is. INTERRUPTIE De heer Van der Reest (D66); takenpakket van gemeenten hetzelfde en provincie heeft andere taken; wordt straks anders, groter e.d. Kan op dit moment niet de consequenties overzien.

Gaan wij akkoord of krijgen we in een later stadium er nog iets in te zeggen? Wat voor besluit nemen we hier precies? Hoe gaat dit mobiliteitscentrale er uitzien? Wethouder Simons dit is eerder beantwoord, zie hierboven; vorm en governance komt terug naar de raad al was het om de financiën. Vervoerscentrale doet nu al een taak van de provincie. Wethouder zoekt dit uit en antwoord volgt via het verslag. Het was de haltetaxi, die werd al geregisseerd door de vervoerscentrale. De provincie is geen partner maar wij voeren wel een taak uit van de provincie. We komen met het hele concept over de mobiliteitscentrale komen we bij u terug, er zijn landelijk al voorbeelden die goed werken. (NOOT; GRIFFIE “de Provincie is aandeelhouder van de Gemeentelijke Vervoerscentrale Zeeland (GVZ), net als alle Zeeuwse gemeenten aandeelhouder zijn. Echter heeft de Provincie aandelen zonder ‘zeggenschap’. De haltetaxi wordt nog steeds georganiseerd door de GVZ, als het stukje aanvullend openbaar vervoer voor de trajecten waar geen OV-lijn meer loopt. De Provincie betaalt hiervoor centrale kosten aan de GVZ. Deze kosten worden bij de regio’s voor elk 1/3 deel in mindering gebracht op de maandelijkse factuur Wmo. De uitvoering van deze ritten vindt plaats met voortuigen die ook voor de Wmo worden ingezet.

Hiervoor wordt een vast bedrag betaald door de Provincie aan de GVZ, wat weer in mindering gebracht wordt bij de regio’s”). Mevrouw Onderdijk (FO); wil graag periodieke rapportages over de evaluaties van diverse onderdelen. Wethouder Simons u krijgt regelmatig een terugkoppeling van de pilots en de onderzoeken, dit wordt in de communicatie terugkomen. (NOOT; GRIFFIE. Hierover is overlegd met de voorzitter en we hebben afgesproken aan het begin van de commissievergadering bij het vaststellen van de agenda te bepalen of dat mogelijk is tijdens de vergadering aanstaande maandag. Wethouder Simons heeft ondertussen aangegeven zijn best te doen de overgebleven vragen van gisteren maandag voorafgaand aan de commissie te beantwoorden. De eventuele resterende vragen kunnen daar nog kort aan bod komen. Het agendapunt hebben we voor het overzicht al wel toegevoegd aan de agenda van maandagavond.) Beantwoording vragen van Wim Bartels (LPM) over Regionale Mobiliteitsstrategie De voorzitter sluit dit agendapunt en het vervolg is in de commissie Ruimte van 17 januari 2022.

6

Notulen vergadering raadscommissie Maatschappelijke Zaken 12 januari 2022

5.

Regiovisie beschermd wonen en maatschappelijke opvang 2022 – 2025 (MZ 22-005)

1e termijn De heer Remijnse (ChristenUnie); zwaartepunt verschuift van wonen in een intramurale setting naar wonen in de wijk met ondersteuning dichtbij huis. We zien in de praktijk dat dit ook tot problemen leidt, in hoeverre zijn de hulp/zorgverleners organisaties bij dit ingroeipad voldoende toegerust en ingesteld voor acute ambulante 24-uurs zorg in de eigen omgeving? Agenda die hier genoemd wordt; zijn er nog regio Zeeland specifieke aspecten die niet perse door die landelijke afsprakennorm worden gedekt? Valt er in het Zeeuwse iets buiten de boot? De heer Wöhler (VVD); m.b.t. preventie en vroegsignalering; staat dat er regionaal afspraken gemaakt zijn maar dat gemeenten zelf bepalen hoe ze hier inhoudelijk vorm gaan geven. Hoe gaat de gemeente inhoudelijk vorm geven aan dit aspect? De koppeling met de sociale cohesie in de wijk die gemaakt wordt in dit stuk en op dit moment nog uitgewerkt wordt, o.a. in het Middelburgs model. Wat is de visie van de wethouder op dit aspect? De heer Steketee (LPM); er staat dat er voldoende onafhankelijke cliëntondersteuners ondergebracht moeten worden bij beschermd wonen in het team Thuis. Zij moeten onder meer mensen op tijd begeleiden binnen een instelling naar een woning in de wijk.

Is er voor deze mensen voldoende woningaanbod gelet op de huidige woningmarkt of gaat Middelburg ook werken met tijdelijke woningen? Bijvoorbeeld flex woningen? Hoe gaat dit geregeld worden? In welke wijken gaan deze mensen wonen? Zijn er bepaalde wijken aangewezen? Is er een expertteam voor Middelburg of voor heel Zeeland? Is er al antwoord op de brief van de artikel 12 inspecteur i.v.m. het bedrag wat Vlissingen nog gereserveerd heeft? Mevrouw Diepeveen (PvdA); we begrijpen dat per 1-1-2022 de gemeenten verantwoordelijk zijn voor de toegang voor de afhandeling van de meldingen beschermd wonen. Voor Middelburg is dit TIM, die het al druk heeft en kunnen zij deze extra taken wel naar behoren uitvoeren? Zijn ze daar op voorbereid? Pagina 3 over de inkoop van deze doelgroep en de ambitie om deze op Zeeuwse schaal aan te bieden. Verwacht u niet veel weerstand uit de raden over deze gedachten c.q. plannen? Hoe denkt u de raden gerust te stellen op dit gebied? Waarom meteen een extern onderzoek? Wat zijn de kosten hiervan? Waarom wachten we niet op de resultaten van de gezamenlijke rekenkamers? Dat onderzoek zal zeker ook ingaan op de governance vorm. Waarom houden we het geld niet in onze zak? In hoeverre zijn er afspraken gemaakt met Woongoed en wat is de stand van zaken? Op blz.

38 staat genoemd; alle gemeenten hebben het berichtenverkeer op orde, tot nu toe is het niet het geval. Hoe ver zijn ze met het op orde brengen van het berichtenverkeer en is de verwachting dat dit in 2022 op orde zal zijn. Op welke manier blijft de raad geïnformeerd over de voortgang van de uitvoering van de regiovisie? De heer Schroevers (SGP); komt er vertaling naar het gemeentelijk beleid? Er wijzigt wat in de verdeelbudgetten, als er minder gewerkt wordt met concentratie en meer met spreiding, kan het duurder worden. Als het budget hetzelfde blijft dan het niet toereikend is? Wat als de transformatie niet leidt tot een lager kostenniveau? Is er dan sprake van een structureel tekort op langer termijn? We gaan structureel 1 miljoen vanuit beschermd wonen inzetten voor maatschappelijke opvang, gaat dit op langer termijn geen financieel risico zijn? Er staat dat er € 25.000 beschikbaar is voor de toegang en voor de preventie geen budget beschikbaar is.

Wanneer is dit budget er wel? Hoe groot is dit? Lopen we hier ook nog risico mee? Mevrouw Bos (SP); het is ambitieus, is het allemaal haalbaar in het genoemde tijdsbestek? Overgangsperiode naar de lokale toegang; is men daar al klaar voor, is de deskundigheid aanwezig, zijn er medewerkers voor, gaan alle gemeenten samenwerken en zijn er eventuele alternatieven overwogen? Als je die verschuiving gaat maken, hoe zit het met die woningcapaciteit? Wethouder Doorn; het ligt in de lijn der verwachting en het kan problemen in de buurt opleveren, die zorg hebben wij ook. Dit hebben de 13 gemeenten ook uitgesproken in het OZO (Overleg Zeeuwse Overheden). Er is alle aandacht daarvoor en de organisaties zijn er op toegerust. In het Zeeuwse iets buiten de boot vallen; we zijn een bijzondere provincie en pakken dit ook met alle 13 gemeenten op. We 7

Notulen vergadering raadscommissie Maatschappelijke Zaken 12 januari 2022

gaan er van uit dat we nu alles afgedekt hebben en er niets buiten de boot valt. Het is een keiharde voorwaarde van 24-uurs beschikbaarheid. We zitten vooral in het versterken van het preventieve veld, hier moeten we nog veel in doen. Dit is opgenomen in het implementatieplan. Bij vroegsignalering spelen ook Orionis en de wijknetwerken, die we aan het opzetten zijn, een belangrijke rol. Dit zit allemaal in het Middelburgse model. De sociale cohesie; we verwachten heel veel van het voorliggend veld. INTERRUPTIE De heer Wöhler (VVD) is de wethouder het eens met de oplossingen die geschetst worden gebaseerd zijn op een theoretische werkelijkheid en niet op een best practices op bestaande situaties? De wethouder baseert dit op wat op papier staat en is toch wel een groot risico. Wethouder Doorn; daar hebben we nog niet de juiste tools voor en zouden we dit goed moeten monitoren of het werkt. In het traject Weer Thuis gaan we ook met landelijke experts samen afspraken maken met zorgaanbieders en woningcorporaties van Walcheren hoe om te gaan met deze doelgroep. In februari hebben wij een eerste bijeenkomst hierover. Het CZW (College Zorg en Welzijn) bureau geeft hier uitvoering aan. Mevrouw Bos (SP); wijknetwerken zijn er nog niet en alleen op papier. Is men bewust van de risico’s die dat met zich meebrengt? Wethouder Doorn; we zijn ons zeker bewust van de risico’s.

Het is een visie die we hier neerleggen en zal uitgewerkt moeten worden. Wat we nu al kunnen neerleggen en uitvoeren zullen we doen. Het is niet helemaal nieuw en de ervaring is er wel vanuit Vlissingen als centrumgemeente. Woningaanbod is een zorg wat voor iedereen geldt, Woongoed is hier nauw bij betrokken. Je komt terecht in de wijken waar er sociale huurwoningen zijn en Woongoed heeft aangegeven om rekening te houden met samenstelling van de wijken. We zijn in gesprek hoe we dit het beste kunnen doen. Expertteam; CZW bureau heeft 2 medewerkers ingezet om te ondersteunen bij belangrijke vragen. Er is nog geen antwoord van de art 12 inspecteur gezien, wel begrepen dat dit onderweg is. Of de toegang klaar is; er is extra formatie voor vrijgemaakt om zich bezig te houden met beschermd wonen. Onderzoek naar één organisatie met Beschermd wonen en inkoopbureau Jeugd; dit is een verzoek van de 13 gemeenten geweest, anders moet je voor een relatief kleine doelgroep weer een aparte instituut optuigen. Jaren geleden heeft bureau Berenschot ook al heeft geconstateerd dat wij in Zeeland heel erg versnipperd zijn daarin en aangegeven om gespecialiseerde instellingen te combineren en zijn deze 2 organisatie specifiek genoemd. De raden gaan uiteindelijk over de governance.

We zijn geen voorstander van nieuwe GR en hebben besloten om te onderzoeken om te kijken hier een andere vorm aan te geven. Dat de raden zich over verschillende vormen van governance kunnen buigen. Mevrouw Diepeveen (PvdA); het gaat niet om een GR wel of niet. We hebben in het Intervence dossier meegemaakt met de bestuurscommissie dat de democratische controle mogelijkheden voor de raad enorm beperkt waren of niet bestaand. In dit licht gezien waarom u dan die kant de constructie met de inkoop jeugd in wil gaan, gezien de ervaringen van de afgelopen tijd? Graag visie van de wethouder. Wethouder Doorn; daar hebben we voldoende van meegekregen en van geleerd en daarom gaan we kijken nu met het extern bureau kijken naar andere vormen wat hierbij passend is. Daar krijgt u als raad van alles over te zeggen, daar is het nu te vroeg voor. Berichtenverkeer op orde; CZW bureau heeft handleidingen en administratieve protocollen opgesteld. In de tussentijd wordt er hard gewerkt aan de aansluiting van de systemen met CZW en toegangen, dat die met elkaar verbonden worden. De raden blijven geïnformeerd als er iets te vertellen is en blijft hierbij betrokken.

Het budget € 25.000 hebben we voor bescheiden formatie uitbreiding, de Zeeuwse budgetten hebben we voor de komende 2 jaar op een hoop gegooid en van daaruit krijgen de gemeenten weer een bedrag wat ze kunnen gebruiken voor eigen preventie. De heer Schroevers (SGP); komt er nog een concrete vertaling van deze visie naar gemeentelijke beleid? Er is budget voor de toegang en las dat er nog geen budget voor preventie, daar staat pm achter en er moet nog een besluit moet komen en wanneer komt dit en risico’s met zich mee brengt? Wethouder Doorn; dit is een van de weinige decentralisaties waarmee wij uit gaan komen, vooralsnog lijkt het erop dat we met beide modellen uitkomen. Dit blijft een risico want we weten niet wat de instroom en 8

Notulen vergadering raadscommissie Maatschappelijke Zaken 12 januari 2022

uitstroom is . Daarom zijn wij zo geharnast op het reservebedrag van 7 miljoen wat er nog is en ook om de risico’s op te vangen als ze deze zich gaan voordoen. Als deze er dreigen te komen dan komen we bij u terug. Wethouder begrijpt niet wat voor alternatieven mevrouw Bos bedoelt. 2e termijn De heer Van der Reest (D66); de effecten op derden (politie, overlast door verwarde mensen e.d.) en afspraken met Woongoed over de woningen. Wil graag meer duiding over de risico’s dan alleen; we zijn ons er van bewust zijn en gaan er mee aan de slag en ook woningaanbod; graag meer onderbouwing. Er had een betere risicoanalyse onder moeten zitten. Combinatie inkoop jeugd en beschermd wonen; staat niet in het dictum maar in de kanttekening en daar wordt specifiek aangegeven om te onderzoeken om te samenwerken en niet breder te kijken en er staat niet dat we gaan onderzoeken wat de mogelijkheden zijn om bescherm wonen bij een ander instituut onder te brengen. Onderzoek van Berenschot is niet paraat Kan de wethouder een diepere analyse geven waarom direct ingezoomd op deze samenwerking en niet breder? Via het verslag, memo o.i.d. (NOOT; GRIFFIE; “Er zullen eerst meerdere scenario’s onderzocht worden rondom de vormgeving van de governance door een extern bureau.

Bij de kanttekening in het raadsvoorstel is specifiek de verbinding met het jeugddomein beschreven gezien het jeugddomein een belangrijk thema geweest is het afgelopen jaar”). Mevrouw Bos (SP); alternatieven in de breedste zin, zijn er alternatieven om het andere manier in te richten e.d. Kan je op basis van deze visie al wel besluiten nemen? Mevrouw Diepeveen (PvdA); externe onderzoek; waarom is het rekenkameronderzoek niet voldoende en wachten we niet daarop? Als u blijft staan op een extern onderzoek i.p.v. op het rekenkameronderzoek te wachten; als dan terugkomt naar de raad dan graag in combinatie met het rekenkamer onderzoek en niet apart. Zodat we dit samen kunnen behandelen. De heer Wöhler (VVD); we moeten nu een visie gaan vaststellen maar er liggen nog geen afspraken ten grondslag met Woongoed en wordt verwijzen naar een theoretisch stuk het Middelburgs model. We maken ons ook zorgen over de financiële component, zien ook de kosten in deze regiovisie alleen maar toenemen als we straks alles ambulant gaan doen.

Graag toelichting van de wethouder als we dit stuk ter besluitvorming voorleggen en moet nog uitgewerkt worden; gaat dit in de vorm een plan van aanpak, actieve informatie of krijgen we de mogelijkheid als raad per uitgewerkt element kaders te stellen en daarna te controleren? De heer Steketee (LPM); gaat Middelburg met flexwoningen werken omdat alles binnen 6 maanden gerealiseerd moet worden? De woonvisie eigenlijk te laat is en ook de prestatieafspraken met de woningcorporaties zijn te laat. Je weet niet of Woongoed dit kan nakomen. Graag mening van de wethouder. Mevrouw Onderdijk (FO); aangaande de visie moeten ook een risico analyse en resultaten van de rekenkamer hierop acteren en hierop vooruitzien en er moet een plan van aanpak komen. Wethouder Doorn; effecten op derden; er is uitdrukkelijk hier aandacht voor gevraagd binnen het OZO en zijn alle partijen hierbij betrokken zoals politie en OM. We weten dat de druk heel groot is op deze partijen en kunnen wij niet oplossen. Maar de overheid heeft wel besloten dat dit doorgedecentraliseerd moet worden naar de gemeenten en dat Vlissingen als centrumgemeente hier niet alleen voor verantwoordelijk is. INTERRUPTIE De heer Van der Reest (D66); we merken op dat er een risico is en hoe groot en wat het effect is e.d. staat niet genoemd in de tekst (strategie) om dit te ondervangen en die druk bestaat al en kan opgevoerd worden.

Gebrek aan woningen e.d. er staan zaken genoemd als mogelijk risico maar zijn niet genoemd en niet gekwantificeerd. Er lijkt over dat daar niet over is nagedacht omdat het niet beschreven wordt. Krijgen we daar op een of andere manier nog wat van te horen? Dan prima. Zo niet dan had het beter uitgewerkt moeten worden voordat we een besluit kunnen nemen. Wethouder Doorn; onderkent dit wel, er staat wel in het stuk dat er nog geen systeem is om te monitoren en te evalueren. Die evaluaties en de gegevens uit dit monitoring krijgt u uiteraard. 9

Notulen vergadering raadscommissie Maatschappelijke Zaken 12 januari 2022

Er zijn een aantal risico’s die nog niet zijn uitgewerkt en moeten we ondervinden. Dit is niet iets heel nieuw en ligt nu bij Vlissingen als centrumgemeente en komt er een gedeelte naar Middelburg. We hebben er voor gekozen om een gedeeltelijk samen te doen. Zodra het CZW bureau dit voor elkaar heeft, krijgt u die resultaten, die evaluaties. De heer De Voogd (SGP); is op zoek naar de concrete vertaling in gemeentelijk beleid, komt een samenhangende woon- en zorg visie in de gemeente Middelburg? Wethouder Doorn; er is om een woon- en zorgvisie gevraagd maar volgens de wethouder komt deze niet en wens is wel neergelegd. Wethouder beantwoord via het verslag hoe ver het hier nu mee staat. Ook m.b.t. de analyses en hoever het CZW bureau hier mee is, komt via het verslag. (NOOT; GRIFFIE; “In januari 2021 is de Wet langdurige zorg opengesteld die gevolgen heeft gehad voor de mensen die onder de Wmo nog een indicatie beschermd wonen hebben. In Zeeland is 53% van de klanten overgegaan naar de Wet landurige zorg. Dat is meer dan in andere regio’s, waar het ongeveer rond de 30% ligt. Dit heeft te maken gehad met een overtegenwoordiging van de doelgroep ouderen in een BW-voorziening in Zeeland. Dit was al bekend voorafgaand aan de openstelling van de GGZ voor de Wlz.

De inschatting volgens landelijke vuistregel is dat ongeveer de helft van de personen die op dit moment nog een indicatie voor beschermd wonen heeft, na verloop van tijd in staat zal zijn om uit te stromen naar een zelfstandigere vorm van wonen met begeleiding. Op basis van de beschikbare cijfers moet gedacht worden aan ongeveer 15 personen die vanuit een intramurale voorziening zullen uitstromen naar een vorm van begeleid zelfstandig wonen voor Middelburg. Voor de andere groep is de verwachting dat de huidige vorm van ondersteuning in een geclusterde woonvorm of met intensieve begeleiding thuis ook structureel nodig zal blijven. De precieze kwantitatieve duiding is een belangrijk onderdeel van gesprek met zorgaanbieders en corporaties. Dit is onderdeel van het traject Weer Thuis. In dit traject werken de Walcherse gemeenten met ondersteuning van landelijke experts op dit gebied toe naar bestuurlijke afspraken over de uitstroom met zorgaanbieders en corporaties. Naast deze afspraken met de woningcorporaties en zorgaanbieders, is het voornemen om bij de kadernota een aanvraag te doen voor capaciteit om een Woonzorgvisie voor Middelburg te schrijven. Met betrekking tot het berichtenverkeer inventariseert op dit moment het CZW-Bureau nog waar eventuele knelpunten liggen en streeft ernaar om in het eerste kwartaal een plan van aanpak voor het berichtenverkeer op te leveren.

Voor wat betreft de monitoring wordt gestart met het inventariseren wat we precies willen monitoren. Hiervoor wordt een werkgroep ingericht”). Inkoop jeugd en beschermd wonen; het gaat om een aantal scenario’s om die 2 samen te voegen, het is geen wet van meden en perzen. Als het niet zou kunnen dan wordt het ook niet gedaan. Uitgangspunt is geweest om voor een kleine groep niet iets nieuws optuigen, dat is de intentie geweest om te kijken naar deze 2 samen. Rapport van Berenschot is van jaren geleden om de versnippering tegen te gaan. Het gaat niet over een afgewogen voorstel wat u krijgt voor een organisatievorm. Wethouder Doorn zal het OZO ook meegeven dat het de uitkomsten van de rekenkameronderzoeken dat die hierbij betrokken moeten worden. De onderzoeken door de externen lopen wat langer door, die van de rekenkamer worden eerder verwacht. INTERRUPTIE De heer Van der Reest (D66); in het raadsvoorstel staat; de bestuurlijke wens is om te onderzoeken welke mogelijkheden er bestaan om de uitvoeringstaken voor beschermd wonen en jeugd gezamenlijk vorm te geven. Dit is heel specifiek die 2 instanties bij elkaar voegen en niet over waar kunnen we bescherm wonen onderbrengen.

10

Notulen vergadering raadscommissie Maatschappelijke Zaken 12 januari 2022

Waarom geen onderzoek naar waar het beste we beschermd wonen kunnen onderbrengen. U zegt dat we scenario’s krijgen voorgelegd, misschien staat het dan verkeerd in het raadsvoorstel. Graag nadere toelichting van de wethouder. Wethouder Doorn; het gaat hier voornamelijk over de inkoop en dit lijkt de beste combinatie om die twee samen te voegen. Als het uit de scenario’s blijkt dat het een ongelukkig idee is, dan moet je kijken naar andere alternatieven. Het is een aanzet tot een onderzoek om niet weer iets nieuws op te tuigen voor een relatief kleine doelgroep. Bij alternatieven denkt de wethouder aan alternatieve woonvormen; heeft hier gesprekken over gehad en gevraagd waar er behoefte aan is en hoe kunnen wij als gemeente dit meenemen. Wethouder denkt dat er nog wel een hiaat kan zijn als we woonvormen voor jongvolwassen moeten zoeken. Dit zou een alternatief kunnen zijn, maar gezien de woningmarkt is dit lastig. Dit is een visie van intramuraal naar extramuraal, het gaat hier om de uitgangspunten en er zijn nog geen keiharde afspraken gemaakt. Om mensen te laten herstellen in hun eigen omgeving, om ambulant te laten prevaleren boven een intramurale bepaalde locatie. Om zo te kijken wat we lokaal kunnen doen en wat moet regionaal gebeuren. De financiële zorgen; wethouder zal bij verslag beantwoord.

We komen bij u terugkomen zoals eerder gezegd als er informatie is over evaluaties, monitoring e.d. Als het gaat om kaderstellen, een plan van aanpak e.d., dat is verdere uitwerking van de visie. Bij verslag zal worden aangegeven hoever we nu hiermee zijn. (NOOT; GRIFFIE; “Een extern bureau zal de opdracht krijgen om meerdere scenario’s voor samenwerkingsvormen uit te werken voor de governance van beschermd wonen. Eén van de scenario’s is om te onderzoeken welke mogelijkheden er bestaan om de uitvoeringstaak beschermd wonen en jeugd samen vorm te geven”). INTERRUPTIE De heer Wöhler (VVD); specifieke vraag is of die uitwerking in de vorm van raadsvoorstel is en komt naar de raad. Een plan van aanpak komt vaak naar ons toe via actieve memo. Wethouder geeft aan dat het een visie is en dat snappen wij. Maar vervolgkeuzes gemaakt worden die wel concreet zijn dan is het niet voldoende via een memo. INTERRUPTIE De heer Remijnse (ChristenUnie); de toezegging van de uitwerking in een meer concreet plan, bijvoorbeeld een woon- en zorgvisie. Dat dit bijna voorwaardelijk is om dit stuk rijp voor besluitvorming te zijn. Als we niet duidelijk krijgen, dat er een nadere uitwerking krijgen, die terugkomt naar de raad over de genoemde risico’s vanuit verschillende perspectieven en de beheersmaatregelen hierop. Wordt het erg ingewikkeld om hier nu ja op te zeggen.

Wethouder Doorn; begrijpt dit en gaat dit ambtelijk terugleggen hoe we dit het beste en in welke vorm kunnen doen, raadsvoorstel o.i.d. Dit volgt via het verslag. (NOOT; GRIFFIE; “Bij de kadernota wordt een aanvraag gedaan voor capaciteit voor de Woonzorgvisie. Met de Woonzorgvisie kan lokaal een verdiepingsslag worden gegeven op deze regiovisie en de Woonvisie die nog aan uw raad ter besluitvorming wordt voorgelegd. De duiding van de totale woonzorgopgave, de leefbaarheid en de wijze waarop we van gemaakte afspraken tot uitvoering komen zijn onderdeel van een Woonzorgvisie. Een Woonzorgvisie zal via het college aan uw raad aangeboden worden ter besluitvorming”). Wethouder Doorn; flexwoningen; in eerste instantie niet, het gaat om mensen die terug moeten of kunnen naar hun eigen vertrouwde woonomgeving en dus niet naar flexwoningen. Deze kan je wel inzetten om woningnood tijdelijk aan te pakken. INTERRUPTIE De heer Steketee (LPM); dit staat zo wel genoemd in het stuk en waarschijnlijk omdat die termijn van 6 maanden aan de orde is omdat te realiseren. Die mensen zijn niet gebaat bij flexwoningen. Wethouder Doorn; klopt, dit is niet gewenst maar als iets nodig is en mensen uit de instelling moeten en zelfstandig moeten gaan wonen, dan is dat zo. Deze mensen zijn gebaat bij een eigen woning en niet van flexwoning naar flexwoning.

Het is een enorme opgave, realiteit is anders is wat weerbarstiger. Wethouder heeft de vurige mens om die 7 miljoen te investeren in verschillende woonvormen, waar de mensen behoefte aan hebben en het realiseren hiervan is wel vers twee en lastig. Woonzorgvisie die wil de wethouder laten maken en kijken wat dit dan betekent. 11

Notulen vergadering raadscommissie Maatschappelijke Zaken 12 januari 2022

De voorzitter geeft de commissie de gelegenheid om te debatteren hierover. Wethouder Doorn; geeft een reactie op het debat en geeft aan in het verslag dat e.e.a. nog wordt het verduidelijkt. Dit is een visie stuk en als we dit vaststellen kunnen we verdere inzoomen, dan gaan we de risico’s beter in beeld krijgen. De wethouder zegt nogmaals toe dat de raad op de hoogte wordt gehouden. Verder hebben we een vurige wens om een woonzorgvisie te laten maken en blijkt noodzakelijker te zijn dan we dachten. We hadden het idee om dit bij de kadernota te regelen. Misschien is het mogelijk om dit naar voren te trekken en zou een amendement helpen om de te zorgen dat er wel. Het is wel een regiovisie en als er geen besluitgenomen wordt dan betekent dat we geen Zeeuwse financiële afspraken hebben over die doorcentralisatie en dat is wel een risico. Het is wel landelijk dat we dit noen VWS houdt dit scherp in de gaat. Daarnaast de continuïteit van zorg misschien in geding komt als wij vanaf 2023 zelf verantwoordelijk zijn voor beschermd wonen. Er is veel aangelegen om dit stuk op de agenda te houden, maar een amendement helpt wel om die woonzorgvisie naar voren te halen zodat deze er zo snel mogelijk komt. Dat we in het verslag opnemen hoe we hier met de terugkoppeling naar de raad toe, hoe we daar mee omgaan.

Wat via een raadsvoorstel of memo komt en dat we in het verslag aandacht besteden aan de beheers risico’s. Dit kan ik u toezeggen en heb u ook geschetst het risico als we het niet besluiten. (NOOT; GRIFFIE; Op korte termijn wordt u geïnformeerd over de uitvoeringsagenda. De uitvoeringsagenda is de nadere uitwerking van deze regiovisie, waarin aan de hand van ontwikkellijnen concreet vorm gegeven gaat worden aan de ambities uit de regiovisie. Een belangrijk onderdeel van de uitvoeringsagenda is de communicatie over de diverse ontwikkellijnen naar uw raad en andere partners. Uw raad zal in de vorm van actieve informatie geïnformeerd worden over de voortgang van de uitvoeringsagenda. Daarnaast is in de regiovisie opgenomen dat we halverwege 2024 de samenwerkingsstructuur en – afspraken evalueren. Op basis van de evaluatie besluiten we tot voortzetting of wijziging hiervan per 2026. Afhankelijk van de evaluatie wordt uw raad dan opnieuw een besluit voorgelegd. Over het proces rondom de governance wordt u nog geïnformeerd”).. De voorzitter concludeert dat de naar aanleiding van de toezeggingen door de wethouder er daarna pas een besluit kan worden genomen of dit voorstel rijp is voor besluitvorming. De voorzitter sluit dit agendapunt af. Beantwoording zie hierboven.

INFORMATIE 6. a.

Actieve informatieplicht Memo actieve informatie Implementatieplan Middelburgs Model - geagendeerd op verzoek van Alex Wöhler (VVD) De heer Wöhler (VVD); doet samen met mevrouw Diepeveen (PvdA) het voorstel om dit als bespreekpunt in de volgende commissie MZ van februari op te nemen, de griffie heeft dit gehonoreerd. De voorzitter geeft dat dit punt nu behandeld wordt als memo, met één vragenronde. Mevrouw Diepeveen (PvdA); implementatieplan zou er een andere term komen voor het voorportaal. Hier wordt de term sociaal basisteam genoemd i.p.v. voorportaal (als toegangsfunctie) en sociaal basisteam gaat ook aan hulpverlening doen zoals we lezen in het stuk. Wijken we dan niet af van de kaders? Graag reactie. Wethouder Doorn; in een vorige vergadering aangegeven dat er ook heel veel termen door elkaar lopen en gehaald worden. Dat is de reden dat we de term voorportaal hebben los gelaten en nu gaan werken met de term sociaal team en volgens de wethouder wijken we niet af van de kaders die zijn gesteld. De wethouder wil graag nog mededelen dat zij voor het kerstreces een presentatie heeft gehad van WM en MWW en denk dat dit voor de raad interessant kan zijn.

12

Notulen vergadering raadscommissie Maatschappelijke Zaken 12 januari 2022

Dit heeft te maken met hoe zij zien om het sociaal basisteam in te richten. Wethouder doet de suggestie om deze voorafgaand aan de volgende commissie te geven, zij zijn bereid dit deze presentatie te geven. INTERRUPTIE Mevrouw Diepeveen (PvdA); vindt de toezegging van een presentatie voorafgaand aan de volgende commissie prima als dat verduidelijking geeft. Maar als het basisteam ook hulpverlening gaat doen dan is dat weldegelijke een andere kaderstelling is. Graag uitleg. (NOOT; GRIFFIE “Wethouder Doorn had al aangegeven dat we hiermee binnen de gestelde kaders blijven. Zie hiervoor o.a. onderstaande passage uit het inhoudelijk kader:

”) De voorzitter zal de griffie verzoeken deze presentatie te organiseren voorafgaand aan de volgende commissie. b.

Memo actieve informatie Behoud Julianabad - geagendeerd op verzoek van Alex Wöhler (VVD) De heer Wöhler (VVD); vragen zijn beantwoord zie hier. Mevrouw Bos (SP); zou hoe dit is verlopen ook toegepast kunnen worden mogelijk op de Trekdijk, lessen hieruit geleerd? De heer De Voogd (SGP); is in de evaluatie ook duidelijk geworden dat de stichting naar de toekomst toe voldoende financiën heeft voor verdere investeringen? Graag toelichting. Mevrouw Poppe (CDA); gezien de beantwoording van de vragen van de VVD; durven we wel los te laten, hebben we wel vertrouwen dat het goedkomt? Zijn er aanwijzingen dat het niet goed komt? Wethouder Simons de stichting heeft aangegeven genoeg financiën te hebben, met de jaarlijkse subsidie van de gemeente, om dit te kunnen borgen. Wij hebben het losgelaten en we zijn nog steeds een faciliterende partner bij deze initiatiefgroep.

c.

Memo actieve informatie 3de Kwartaalrapportage sociaal domein 2021 - geagendeerd op verzoek van Petra de Ruiter (GroenLinks) en Caroline Diepeveen (PvdA) Mevrouw de Ruiter (GroenLinks); waarom worden nagekomen kosten afgetrokken van de kosten over 2020? (NOOT; GRIFFIE; 1. Inkooporganisatie Jeugdhulp Zeeland (IJZ) is bezig met het verwerken van een aantal nagekomen jeugdzorgdeclaraties uit voorgaande jaren. Hierbij zitten ook een aantal correcties die ook positief kunnen uitvallen. In de laatste cijfers vanuit IJZ is het bedrag van 43000 weer aangepast. In de 4de kwartaalrapportage krijgt u de laatste update”) Tabel op blz. 11 staat 0 euro bij respijtzorg voor zowel 2020 en 2021. Had begrepen dat er bij de vorige kwartaalrapportage een omslachtige redenatie achter zat en dat dit duidelijk kon. (“Vanaf 2020 wordt dit onder begeleiding opgenomen. Om de optelling van 2019 juist te houden, en de vergelijking tussen de kwartaalrapportages ook makkelijker te maken is besloten die niet aan te passen in de q3 rapportage. Ook bij de Q4 rapportage houden we dit op deze manier. Voor de 2022 rapportage wordt hier opnieuw naar gekeken). Maar ik zie nog geen verandering. Waarom is Porthos nog begroot in 2021 terwijl dit in 2019 is gestopt? (“Bij de overgang van de toegang (Porthos) naar de Middelburgse organisatie overgang is een éénmalige budget geraamd als des- integratiekosten.

Voor 2020 was dit 200.000 euro en voor 2021 was dit 100.000 euro”).

13

Notulen vergadering raadscommissie Maatschappelijke Zaken 12 januari 2022

Bij de huishoudelijke hulp leek er ruimte voor discussie, interpretatie bij de toepassing van het normenkader; wat was die ruimte en welke aanvullende beleidsregels zijn er geschreven? Dit wordt wel genoemd maar er wordt verder geen uitleg aan gegeven. (“Het normenkader gaat uit van maatwerk. Er is een basisnorm (voor de “gemiddelde klant”) en daarnaast ruimte voor minder/meer uren op basis van de situatie van de inwoner (grootte huis, aanwezigheid huisdieren, medische redenen, zelf nog dingen kunnen etc.). Aanwezige kenmerken leiden niet automatisch tot meer/minder minuten/uren; het is immers altijd maatwerk: er moet worden afgewogen of de afwijking van het gemiddelde leidt tot extra vervuiling en/of vraagt om een extra niveau van schoon, waardoor meer inzet nodig is c.q. dat afwijken van het gemiddelde leidt tot minder inzet. Daarnaast wordt er altijd gekeken of de inwoner andere keuzen kan maken om de extra schoonmaaktaken te beperken (bijvoorbeeld minder meubels/beeldjes in de huiskamer). Sommige inwoners zien de extra minuten echter als een standaardoptelsom waar ze recht op hebben. De bezwaarschriftencommissie ging daar (gedeeltelijk) in mee, omdat we niet konden verwijzen naar de manier waarop het nomenkader gelezen moet worden c.q. hoe wij het toepassen.

In de (interne) werkinstructie staat weliswaar uitgebreid beschreven hoe we tot maatwerk per inwoner komen, maar deze instructie is niet openbaar. De inwoner kon dus niet zien hoe we het toepassen, waardoor we soms gedwongen werden om meer uren toe te kennen. Onze conclusie was dat het normenkader op zich voldoet: Het lag vooral aan de onderbouwing van de (maatwerk)indicaties: de inwoner wil kunnen controleren of we het kader goed toepassen en de bezwaarschriftencommissie volgt de inwoners daar (deels) in. We hebben gezocht naar een praktische oplossing en die hebben we gevonden in het vaststellen van een beleidsregel huishoudelijke ondersteuning. Een beleidsregel is (algemeen gesproken) bedoeld om te laten zien hoe een bepaalde bevoegdheid van het college wordt uitgevoerd en geeft daarmee duidelijkheid aan de inwoner. In dit geval geeft de beleidsregel aan hoe we maatwerk HO toekennen c.q. hoe we het normenkader toepassen. Met de beleidsregel willen we beter (vooraf) onderbouwen hoe we aanvragen HO beoordelen en daarmee willen we bezwaarschriften voorkomen. Het is dus geen (nieuwe) beleidsregel op basis van nieuw beleid, maar een aanvulling op het huidige beleid c.q. een verduidelijking van de toepassing van het huidige beleid. De beleidsregel is hier te vinden. De beleidsregels zijn openbaar, de werkinstructies niet”).

Wat houdt de machtiging precies in die ondertekent moet worden als iemand Wlz waardig is en een WMO voorziening heeft; graag een voorbeeld hiervan. (“Wanneer het CIZ/Zorgkantoor een aanvraag krijgt van een inwoner voor een WLZ indicatie doen ze een uitvraag. Er is nu met het CIZ/Zorgkantoor afgesproken dat ze bij hun uitvraag nu standaard ook de vraag gaan stellen of er een lopende Wmo indicatie is. Als dat het geval is, zal de inwoner door het CIZ/Zorgkantoor gevraagd worden om een machtiging te ondertekenen voor het CIZ, om contact op te mogen nemen met TIM om te overleggen over de hulpvraag”). Punt 24; er wordt niets gedaan met 18+ omdat TIM te druk heeft, heeft TIM wel inzicht van de gevolgen van deze doelgroep in beeld als er op deze manier met die groep wordt omgegaan? (“Deze groep krijgt de zorg die ze nodig hebben vanuit de jeugdzorg. Dit terwijl ze ouder zijn dan 18 en er eigenlijk geen recht op jeugdzorg hebben. De zorg moet eigenlijk via de Wmo of Wlz geregeld worden. De actielijnen Jeugd (en deze dus ook) staan “on hold” omdat we prioriteit geven aan nieuwe aanvragen. De zorg blijft doorlopen onder de Jeugdzorg tot het anders is ingeregeld. De inwoner zal niet zonder zorg komen te zitten”). Mevrouw Diepeveen (PvdA); bezuinigingsdoelstelling dit jaar gaat gehaald worden.

Bij de WMO ruimschoots en bij de jeugd een tekort; betekent dat de WMO cliënten de complete bezuiningslasten dragen en brengen deze cliënten een teveel op? Is dat fair om dit op deze manier aan ze te vragen; bezuinigingen waar het gehaald moet worden. Uitgangspunt was toch daar waar het tekort optreedt daar moet je bezuinigen, wordt deze regel hiermee niet geschonden? Reactie college graag. 14

Notulen vergadering raadscommissie Maatschappelijke Zaken 12 januari 2022

Als college heeft u besloten vooral de bezuinigingen in de toegang te zoeken. Ook al hebben wij aangegeven dat dit voor de jeugdzorg heel lastig zou zijn, zeker gezien de reden van die gebrekkige controle van de toegang. Bent u het met ons eens dat we dit van te voren wisten? U heeft ook aangegeven dat u op dit gebied goede afspraak ging maken met de huisartsen en aangegeven dat het goed liep met die afspraken; in het licht van de gegevens die we nu hebben; hoe kijkt u daar nu tegen aan? De heer Schroevers (SGP); is ongerust over kostenstijgingen bij de jeugdhulp. Voortgang op de WLZ indicaties; we zien dat we dat een eerste schatting van de opbrengsten meer is dan in de taakstelling opgenomen is en mooi te lezen. Bevestigen de cijfers in Q4 2021 het beeld uit Q3? (NOOT; GRIFFIE; “Eind Februari/ begin Maart ontvangt u de 4de kwartaalrapportage. Tussentijdse cijfers geven geen aanleiding tot een verwachte wijziging van resultaten. De prognoses worden naarmate het jaar vordert steeds betrouwbaarder”). De heer Wöhler (VVD); als het gaat om de scheefgroei waar er bespaard wordt; volgend jaar nog een grotere financiële taakstelling hebben en als die scheefgroei als het ware gehandhaafd blijft voor de toekomstige jaren dan betekent dat we op de WMO niets meer mogen uitgeven en wel op jeugdzorg. Graag hier ook nog aandacht voor van de wethouder.

De heer Steketee (LPM); op 1-1-2022 is het nieuwe woonplaatbeginsels in de jeugdwet van kracht, heeft dit financiële voor- of nadelen voor de gemeente Middelburg? (NOOT; GRIFFIE; “Het woonplaatsbeginsel zou budgetneutraal moeten zijn. In 2022 zal moeten blijken of dit ook zo is”). Wethouder Doorn; vragen van mevrouw de Ruiter volgen via verslag, zie hierboven. Wethouder benadrukt dat de spoedaanvragen altijd opgenomen worden. We zijn van plan om meer de focus te leggen op de jeugd, we zijn er met de WMO nog niet maar zijn wel zover dat we meer aandacht aan de jeugd kunnen besteden en houden u op de hoogte. WMO; de ingezette lijn blijven we ook volgen en een andere manier van werken heeft ook te maken met gedragsverandering. Iedereen die zorg nodig heeft, heeft die zorg ook gekregen en blijven we ook vasthouden. We zijn ook aan het nadenken of een speciaal actieplan voor de jeugd moeten opstellen, we zijn aan het kijken wat hiervoor de beste oplossing kan zijn. Het kan nooit zo zijn dat we de WMO laten opdraaien voor de tekorten in de jeugdzorg, dit is niet de bedoeling. Huisartsen contact is goed en er sluiten zich steeds meer aan en de poh’ers informatie is uitgebreid. We zijn er nog niet, maar besteden hier aandacht aan.

Jeugdhulp; vragen worden zwaarder en trajecten langen, daar hebben wij geen invloed op en verwachten met het Middelburgs model veel meer in de preventieve hoek kunnen voorkomen. Hopen zo dat beroep op die zwaardere hulp kunnen terugdringen en gaan er vanuit dat dit gaat gebeuren. Vraag over cijfers Q4 staven aan Q3; dit heeft ook te maken dat men laat declaraties indient. Als er iets bekend is dan volgt dit via het verslag. Vraag over het woonplaatsbeginsel, wethouder weet niet of dit al bekend is, dit volgt dan via het verslag. Zie hierboven. d.