Notulen extra raadscommissie Maatschappelijke Zaken 8 december 2021

Notulen van de extra raadscommissie Maatschappelijke Zaken, gehouden op woensdag 8 december aanvang 19.30 uur, digitaal via Teams

Aanwezig: PvdA: LPM GroenLinks: SP: Fractie Onderdijk (FO): D66: VVD: CDA: ChristenUnie: SGP:

Caroline Diepeveen, Marijn Dieleman Wim Steketee, Eduard Smit, Wim Bartels Petra de Ruiter, Marianne Golsteijn Ingrid Bos Hilde Onderdijk Bas van der Reest Alex Wöhler, Roy Hildenbrant Ella Poppe, Wim Kant Clement Remijnse Corné de Voogd, Jonathan Schroevers

Voorzitter: Griffiemedewerker:

Jeroen Louws Karin de Reuver

Portefeuillehouders:

Carla Doorn Chris Simons Chris Dekker

Aanvang:

19.30 uur

1.

Opening, mededelingen en vaststelling agenda Vastgesteld.

2.

Bestuursrapportage 2021, 5e, 6e en 7e begrotingswijziging 2021 en 3e en 4e begrotingswijziging 2022 van GR GGD Zeeland (MZ 21-162)

1e termijn De heer Schroevers (SGP); bij de SGP gingen de alarmbellen af bij de hoogte van het bedrag en het ontbreken van een heldere toelichting. Wil de wethouder er in het vervolg op toezien, dat raadsvoorstellen met deze financiële omvang voldoende onderbouwd zijn en of de wethouder er op willen toezien in haar rol in de bestuurscommissie dat de Inkooporganisatie Jeugd Zeeland (IJZ) zelf ook komt met een goede financiële onderbouwing van hun begrotingen en begrotingswijzingen? De heer Wöhler (VVD); we zien nog steeds een forse begrotingsoverschrijding en die wordt in het raadsvoorstel gekenmerkt als incidenteel. Op blz. 35 van de bestuursrapportage; dan wordt er heel veel geschreven over de prognose en de moeite die het kost om die prognose te stellen. Waarop is door de GGD gebaseerd dat deze overschrijding incidenteel is en niet structureel is? Omdat gesteld is dat in de volle breedte de vraag en de kosten van jeugdzorg toenemen. We lezen regelmatig in de kwartaalrapportages van het colleges een stuk duiding over het wel of niet halen van de prognoses.

Welke concrete acties neemt het college en de GGD om toekomstige overschrijdingen en stijgingen in de toekomst te voorkomen? Mevrouw Diepeveen (PvdA); hebben we nu zicht op de complete extra kosten Intervence JB West of zit er nog wat na te ijlen? De heer Remijnse (ChristenUnie); begrijp ik het nu goed dat er nu wordt gesproken over kosten voor continuering en borging van de jeugdzorg voor bijna 4,5 miljoen voor heel Zeeland en 700.000 voor

Notulen vergadering extra raadscommissie Maatschappelijke Zaken 8 december 2021

Middelburg, zijn dit dan de kosten voor het gehele GI dossier? We hebben het al eerder gehad over de menselijke maat. Dhr. Remijnse heeft daarbij of de verantwoordelijken deze opgaven niet anders kunnen en moeten uitvoeren met de mens centraal en minder bestuurlijk getouwtrek met uiteindelijke minder kosten voor de gemeenten? We zullen ons ook richten wat er uit de rekenkamer en andere onderzoeken naar voren komt hierover. Graag reactie. De heer De Voogd (SGP); heeft een opmerking/verzoek; dictum voortaan helder weer te geven. Inzichtelijk maken of het resultaat negatief of positief is. Graag hier voor de toekomst rekening mee te houden. Wat is de oorzaak van die 6,4 miljoen. Met name om het belang om te komen tot een realistische prognose, het plan van pionieren tot professionaliseren om realistisch te gaan begroten. Welke afspraken zijn er met de GGD gemaakt om realistisch te begroten in de toekomst? Klopt de begroting 2022 wel? Kunnen we er op vertrouwen dat het in de toekomst beter gaat? De heer Van der Reest (D66); meerjarenbegroting en prognoses van uitgaven; dat er makkelijk overheen gestapt wordt 2021 over de begroting en geeft geen aanleiding om de cijfers de meerjarenbegroting bij te stellen. Waarom geen aanleiding? Het gebrek aan die grip op die prognose, moeite die we hebben om naar de toekomst te kijken wat we in de toekomst aan de zorg moeten gaan uitgeven.

Je merkt dit ook buiten de gemeente en dit een aandachtspunt is en zeker een keer te bekijken hoe we dit kunnen oplossen in de toekomst en beter in balans te krijgen. Wethouder Doorn; ook wij trekken ons dit aan, dit hadden we anders en beter moeten doen. We zeggen toe dat we hier alle aandacht voor hebben en nemen deze aanbevelingen ter harte. Wethouder heeft contact met de directeur van de GGD gehad en aangegeven dat wij deze extra avond nodig hebben omdat de begroting onvoldoende duidelijk was. Wethouder gaat er vanuit dat dit op alle fronten de volgende keer voorkomen kan worden. Het is een incidentele begrotingswijziging dit staat ook toelicht. Welke concrete acties neemt IJZ om de overschrijdingen voorkomen; wethouder kan dit nog niet delen. IJZ heeft een onderzoek gedaan naar de eigen organisatie en daar zijn flinke zaken uitgekomen. Het gaat er nu om hoe kunnen we dit verbeteren en dat soort dingen aan te pakken. Binnen de IJZ is van alles gaande, niet alleen van pionieren naar professionaliseren om het tij te keren. Men is hier druk bezig om alle data beter, helder en sneller te krijgen, ze hebben de eigen organisatie versterkt en zou het de komende maanden, jaren zijn vruchten af moeten werpen. Er zijn hele stappen gezet om het hele proces te verbeteren. Niet alleen Middelburg vraagt dit bij herhaling, dit geldt ook voor de andere gemeenten.

De heer Van der Reest (D66); wil graag een nadere toelichting forse overschrijding; Intervence en Briedis is uitgelegd maar daarna blijft er ruim 7 miljoen aan overschrijding over en de uitleg hierover gaat over prognosticeren over de cijfers van het eerste half jaar. Er is niet een uitleg waar die overschrijding nu vandaan komt en waarom het een incidentele is en niet een structurele overschrijding missen. Graag iets meer duiding dan de prognose op langere termijn duidelijke te maken. Wethouder Doorn; zal de IJZ benaderen of ze dit beter in beeld kunnen brengen z.s.m. maar kan niet garanderen dat dit voor de raadsvergadering lukt. We hebben zicht op alle kosten er staat ook nog dat de accountant mogelijk nog een aanpassing kunnen doen. Is dit niet aan de orde dan hebben we alle kosten in beeld. De menselijke maat; het had het anders gekund, we hebben niet voor niets het onderzoek van de Rekenkamer en de bestuurscommissie georganiseerd naar eigen handelen. We zullen u hiervan op de hoogte stellen. Het had anders gemoeten, nu kijken we uit naar de uitkomsten van de onderzoeken. Het is voor niemand een prettig proces geweest. Realistischer begroten; de wethouder zal de IJZ vragen om dit meer inzichtelijker te maken. Het blijft altijd lastig, als gemeenten hebben we maar voor 30% invloed op de kosten en voor de rest niet. Het zijn open einde regelingen.

Verbeterslagen zijn altijd mogelijk, garanties kan de wethouder niet geven om alles dicht te timmeren. Op alle fronten hebben we hier aandacht voor en zijn we er mee bezig, ook voor ons is het onplezierig. Gebrek aan grip op de prognoses; hier moeten we aan werken en we zijn steeds beter in staat om te prognosticeren.

2

Notulen vergadering extra raadscommissie Maatschappelijke Zaken 8 december 2021

2e termijn Mevrouw Diepeveen (PvdA); aanhaken over IJZ; wethouder geeft dat daar van alles gaande is en flinke stappen gezet, blijft wel vaag. Kan ze specifieker aangeven wat er gaande is wen welke stappen gezet zijn? Als dit nog niet gedeeld kan worden, of de wethouder kan aangeven op welke manier de raad op de hoogte kan worden gehouden De heer Wöhler (VVD); incidentele versus structurele karakter wordt nog bij GGD nagevraagd op welke basis de conclusie wordt getrokken in het raadsvoorstel. We zitten hier ook om het college te controleren en kunnen soms uren debatteren over het beschikbaar stellen van een ton en hier geven we een positieve zienswijze mee van een begrotingswijziging van 7 miljoen, waar alle beargumentatie ontbreekt en als we niet oppassen, zitten we hier volgend jaar weer om de 7e begrotingswijziging te bekijken. Dhr. Wöhler verzoekt de wethouder nadrukkelijk om daar zo spoedig mogelijk mee te komen en om bij toekomstige zienswijzen kritischer te zijn en te kijken waar deze prognoses op gebaseerd zijn. Van pionieren naar professionaliseren klinkt als een marketing slogan. Wat gaat de verbeteringsslag van de GGD zijn om in ieder geval realistisch te begroten, dat is belangrijk om te kunnen zien wat er nu in de jeugdzorg gebeurd, zodat we daar iets aan kunnen doen. Ook in de koppeling naar TiM Graag iets meer verduidelijking.

Wethouder Doorn; het rapport van pionieren naar professionaliseren heeft u kunnen lezen, en ziet u dat er een behoorlijke stap is gezet. Daarnaast is er een heel intensief onderzoek naar IJZ samen met de zorgaanbieders geweest. Dit rapport is nog niet openbaar omdat de IJZ wil kijken welke acties er al zijn uitgevoerd en waar kunnen zij nog verbeteringen aanbrengen. We willen graag de aanbevelingen op voorhand kunnen aanbieden met daarbij wat we hier aan gaan doen. We verwachten dit in januari te kunnen aanbieden. Opmerkingen en de boodschap van dhr. Wöhler zijn terecht, er wordt heel laat gedeclareerd waardoor wij niet de juiste cijfers hebben. Dit werkt vertragend, we gaan opnieuw die zorgen melden aan de bestuurscommissie en de GGD. Wat moeilijk maakt om te begroten is dat dit alles te maken heeft met de jeugdzorgkosten die alsmaar stijgen; meer aanvragen, zorg duurt langer en ook een langere tijd in de Corona. Dit hebben we ook gemeld in de kwartaalrapportages, dit neemt niet weg om dit beter in beeld te brengen/krijgen. De heer Wöhler (VVD); het ging niet zo zeer over de prognose maar over het feit dat u als college ja zegt tegen een begrotingswijzing van 1,9 miljoen voor Middelburg waarvan de GGD zegt dat deze terug is te zien in de rapportage. Ik zie dit niet terug, wel een prognotisering, staat los van een kostenoverschrijding.

U geeft een positieve zienswijze mee terwijl u eigenlijk niet die argumenten heeft waar deze op gebaseerd is; of het eerder structureel is dan incidenteel. Ik hoor de wethouder eigenlijk zeggen dat dit structureel is door de als maar stijgende kosten in de jeugdzorg, deze mening deel ik. We moet misschien wel de GGD vragen de meerjarenbegroting aan te passen omdat de complexiteit gaat toenemen en ook de Coronatijd. Wethouder Doorn; er is een fors verbetertraject ingezet door IJZ in samenwerking GGD en gemeenten. We verwachten hier wat van en moeten we beter gaan prognosticeren en gaan er van uit dat de kosten incidenteel zijn omdat er al veel verbeterd is, maar wel een verbeterslag mogelijk is. Bij het verslag zullen we verduidelijking aanbrengen. De heer Bartels (LPM); m.b.t. nieuwe contracten bij de IJZ; graag één contractvoorwaarde toegevoegd zien; dat er aan het einde van elk kwartaal de declaraties voor een bepaalde datum moeten zijn ingediend. Dit kan je op voorhand vastleggen en dat je afdwingt dat je meer inzicht krijgt in de kosten. GGD stukken; weinig eenvoudig neergezet wordt, zodat er veel vragen zijn die op de wethouder afgevuurd zijn. Terwijl het verhaal in totaliteit mijn inziens wel klopt. Graag richting GGD vragen om duidelijkheid te scheppen; dit is de begroting met duidelijk de wijzingen t.o.v. e.d.

Mevrouw Diepeveen (PvdA); als ik het goed begrijp gaat het niet om de stappen die al gezet zijn bij IJZ maar stappen die nog gezet worden bij de IJZ? Mevrouw Onderdijk (FO); periodieke tussenrapportages zijn gewenst en aangeboden moeten worden en ook bij het einde van de contract vorm en deze goed verbeterd moeten worden. De heer Remijnse (ChristenUnie);vraagt de wethouder is het misschien niet goed om in beeld te brengen welke stappen die gezet zijn om die declaratie en na-ijl effect weg te nemen. Het kan toch niet in de eenvoud zijn dat met een contractaanpassing dit hele probleem uit de wereld hebben. We zijn hier met zijn allen al sinds 3

Notulen vergadering extra raadscommissie Maatschappelijke Zaken 8 december 2021

2015 op aan het drukken en dat we nu een wat meer degelijke en welbedachte stap gaan zetten. Niet nog eens voorleggen, vragen, uitleggen e.d. Is het niet wijs om hier beeld te geven van welke stappen zijn er gezet, welke zwaarte hebben die stappen die gezet zijn en wat hebben ze opgeleverd en welke stappen gaan er nog gezet worden. Tot nu toe geeft het alleen maar gedoe, graag de aandacht. Wethouder Doorn; begrijpt de zorgen. Aanbesteding van de Wmo is anders dan de inkoop jeugd. Wmo hebben we zelf in de hand, de inkoop jeugd niet en loopt tot 2024. We hebben de intentie om met minder aanbieders te gaan werken en onderaannemers. Wat helaas niet gebracht heeft wat we er van verwacht hadden. Laat dit een leerschool zijn en dat meenemen naar de volgende aanbesteding. Verplichting elk kwartaal de declaraties ingediend zijn. Er zit een wettelijke termijn aan indienen declaraties, die termijn volgt via het verslag. De heer Remijnse (ChristenUnie); wat gebeurt er dan als je die handhaaft? Wordt er dan doorgepakt, wat zijn dan de acties die we moeten noemen. Wethouder Doorn; wat we hebben neergelegd bij IJZ, dat is een forse aanscherping van het contractmanagement. Voldoe je daar niet aan, dan moeten daar ook consequenties aan vast zitten. Dit is ook een onderdeel van pionieren naar professionaliseren, daar wordt op ingezet. Dat was in het verleden niet het geval.

We hebben als Middelburg hierop aangedrongen dit is een stap die gezet is. De wethouder heeft het onderzoek nog niet verder gelezen welke stappen in gang zijn gezet en welke nog gaan zitten. Wethouder heeft het onderzoek gescreend op de aanbevelingen en hebben we al wat stappen gezet. Maar kan nog niet zeggen welke dit zijn, we moeten het rapport even afwachten. De IJZ heeft o.a. software aangeschaft om data per maand en per gemeente te kunnen leveren. Dit is een flinke stap vooruit. Betere en tijdige aanlevering van de data en strenger er op toezien dat de contracten worden nagekomen. (NOOT; GRIFFIE; Verduidelijking waarom het een incidentele overschrijding is en niet structureel is; Antwoord: De begroting 2022, welke de gemeenten op 23 april 2021 ontvingen, is al rekening gehouden met de kostenontwikkeling Jeugdzorg zoals die voor 2020 en 2021 hebben voorgedaan. De ontwikkeling die nu blijkt uit de Bestuursrapportage 2021 worden op deze manier éénmalig verwerkt in de begroting 2021. De primaire begroting is al in 14 april 2020 door de GGD aan de gemeenten is toegestuurd. Wij hebben met de GGD-IJZ afgesproken dat een specifieke Middelburgse analyse van de zorgkosten wordt opgesteld om te komen tot een beter inzicht van de eventuele toename in het aantal cliënten of bepaalde type zorg. Zodra deze gegevens beschikbaar zijn zullen wij dit in onze kwartaalrapportage verwerken.

Wat de wettelijke termijn is om declaraties in te dienen. Antwoord: Zorgaanbieders mogen wettelijk tot 5 jaar na levering van zorg nog declaraties indienen. Binnen Zeeland is de afspraak gemaakt, om dit in de maand na de maand van geleverde zorg te doen conform de contractuele afspraken. Om u een beeld te geven, 90% van de totale zorgkosten wordt binnen één maand gedeclareerd. Sinds enkele maanden heeft de GGD-IJZ nu zicht op het na-ijleffect. Deze gegevens worden besproken in contractgesprekken met de zorgaanbieders om hen hiervan bewust van te maken, en eventueel op de gemaakte afspraken te wijzen. Deze effecten worden ook gerapporteerd in de maandelijkse monitor Jeugd die ambtelijk wordt gedeeld. Voor Middelburg worden deze doorvertaald in de kwartaalrapportage Sociaal Domein”). De voorzitter concludeert dat dit voorstel rijp is voor besluitvorming in de raad.

4

Notulen vergadering extra raadscommissie Maatschappelijke Zaken 8 december 2021

3.

Vragen aan andere fracties Vragen van Eduard Smit (LPM): Via wethouder Carla Doorn heb ik vernomen dat de leidinggevenden van TiM voor de leden van de commissie MaZa en overige raadsleden graag een introductie met rondleiding willen verzorgen in hun ruimtes. Deze activiteit vindt dus plaats op locatie in het stadskantoor. Uiteraard is er dan ook gelegenheid om informeel vragen te stellen. De concrete vraag is of hiervoor voldoende animo bestaat. In dat geval kan alles waarschijnlijk het beste georganiseerd worden via samenwerking tussen de afdeling TiM en de Griffie. In verband met de privacy van cliënten moet er rekening gehouden worden met een geheimhoudingsverklaring m.b.t. de inhoud van TiM-dossiers. De heer Remijnse (ChristenUnie); verzoekt wel te kijken in COVID tijd hoe dit te doen ook qua beeldvorming en graag ook de mogelijkheid voor beantwoording op vragen die we kunnen stellen voorafgaand aan het bezoek. Wethouder Doorn; alles hangt van COVID maatregelen af, fijn dat u de uitnodiging accepteert. TiM wil graag laten zien hoe ze werken en inzicht geven. Beantwoording op de vragen komt. Het organiseren van dit gaat dit jaar niet lukken, maar volgend jaar zeker. De voorzitter concludeert dat de commissieleden graag op bezoek gaan en verzoeken de griffie dit te organiseren. De heer Van der Reest (D66) wil graag nog beantwoording van de vragen over de sneltesten.

Wethouder Doorn; een optie en een voorstel wat snel en uitvoerbaar is, dit via de Voedselbank te verstrekken. We zijn aan het onderzoeken hoe we dit kunnen vormgeven. Er zijn veel opties bekeken, een van de kanten is dat we er voor moeten waken om niet aan inkomenspolitiek te doen. We staan er nog steeds achter om dit op e.e.a. manier te regelen. De vragen van de heer Bartels zullen schriftelijk beantwoord worden voorafgaand aan de commissie van januari 2022.

De voorzitter sluit de vergadering om 20.20 uur. De volgende commissie Maatschappelijk Zaken is 12 januari 2022.

De voorzitter Jeroen Louws

Griffiemedewerker Karin de Reuver

5