MZ 2025.12.03 Memo actieve informatie Ontwikkeling Stevig Lokaal Team Middelburg

memo - actieve informatie aan

commissie

portefeuillehouder

datum

Gemeenteraad

Maatschappelijke zaken

Willemien Treurniet

25 november 2025

steller

afdeling

telefoon

e-mail

Patricia Savenije

Samenleving

+31118675714

P.Savenije@middelburg.nl

onderwerp

Ontwikkeling Stevig Lokaal Team Middelburg

Geachte leden van de raad, aanleiding

De landelijke Hervormingsagenda Jeugd 2025-2028 verplicht gemeenten tot het ontwikkelen van Stevige Lokale Teams (SLT's). Deze hervormingsagenda bevat een groot pakket afspraken tussen rijk, VNG en andere partners gericht op het houdbaar, toegankelijk en effectief maken van het stelsel voor jeugdhulp. De Stevige Lokale Teams moeten in 2028 gerealiseerd zijn. In dit memo informeren wij u over de ontwikkeling van het Stevig Lokaal Team Middelburg en de wijze waarop we werken aan deze opdracht. Het verplichtende karakter vanuit de Hervormingsagenda Jeugd (en naar verwachting straks ook de Jeugdwet) maakt dat het beleidskader Jeugd 2025-2028 het primaire kader vormt van waaruit wij de ontwikkeling van het SLT Middelburg vorm en inhoud zullen geven. Maar ook de ambitie en doelstellingen van ons beleidskader ‘Bestaanszekerheid, meedoen naar vermogen en inburgering’ en het ‘Middelburgs Model voor zorg en ondersteuning’ moeten hun uitwerking krijgen in het toekomstig SLT Middelburg. informatie

In heel Nederland bestaan lokale teams, die inwoners ondersteuning en hulp bieden. Hoewel de wens om hulp dichtbij inwoners te organiseren overal een rol speelt, zijn de organisatievorm en werkwijze heel divers. De afgelopen jaren ontstond en groeide de wil om de aanpak landelijk op een aantal hoofdlijnen gelijk te trekken. De Hervormingsagenda Jeugd bevat daarom afspraken over de ontwikkeling van ‘stevige lokale teams’ en wat gemeenten hierin georganiseerd moeten hebben, waaronder bijvoorbeeld het zelf bieden van hulp. Op grond van het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming1 krijgen de teams in de komende jaren ook een grotere rol in de hulp en zorg voor en ondersteuning van gezinnen en huishoudens die te maken hebben met onveiligheid (onder andere huiselijk geweld en kindermishandeling). Opdracht aan gemeenten Het SLT Middelburg moet dus voldoen aan de essentiële kenmerken die voortkomen uit landelijke kaders. Deze zijn voor het college niet vrijblijvend. We beschouwen deze als basis voor effectieve, integrale en toegankelijke ondersteuning aan huishoudens, kinderen en gezinnen in onze gemeente.

1 Het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming is een programma ontwikkeld door de n VNG en de

ministeries van J&V en VWS. Het heeft als doel om de jeugdbescherming te vernieuwen en effectiever te maken

blad

2 van 4 onderwerp

Ontwikkeling Stevig Lokaal Team Middelburg

Bij de ontwikkeling van het SLT Middelburg volgen we de Ondersteuningslijn van de VNG2. Dat betekent onder andere dat we de zeven kenmerken voor stevige lokale teams gebruiken, die hierin worden onderscheiden. Deze kenmerken dragen er in hun samenhang aan bij dat gemeenten vorm kunnen geven aan de ontwikkelingen in het sociaal domein en tegemoet kunnen komen aan de bijhorende verwachtingen. De zeven kenmerken voor Stevige Lokale Teams zijn: 1.omvang en expertise die past bij de vraag; 2.zichtbaar aanwezig (in de wijk); 3.samenwerking met de sociale basis; 4.aansluiting bij huishoudens en gezinnen; 5.zelf hulp bieden (ook bij onveiligheid); 6.breed kijken en handelen; 7.expertise erbij halen. Deze kenmerken gaan over de betekenis en functionaliteit van lokale teams voor inwoners. Als het gaat om de ontwikkeling van het SLT Middelburg, beginnen we zeker niet vanaf nul. Verschillende organisaties waaronder Vizita, Orionis, GGD, zorgaanbieders en de gemeentelijke afdeling Toegang in Middelburg bieden allen functionaliteiten aan inwoners, die passen bij de bovenstaande kenmerken van het SLT. Op dit moment kan er in Middelburg echter nog niet gesproken worden van een SLT zoals afgesproken is in de Hervormingsagenda Jeugd. Het college van Middelburg wil hier in de komende paar jaar, samen met partijen in onze gemeente en regio, naar toe werken.

Hierbij kijken we ook naar de ervaringen en lessen die inmiddels getrokken zijn over wat werkt bij andere gemeenten en wat op basis van diverse onderzoeken naar sociale teams in de uitvoeringspraktijk, is gebleken. Om van het Stevige Lokale Team een (netwerk)organisatie te maken die tot positieve resultaten kan komen, is het van belang om de juiste randvoorwaarden en condities te organiseren. Ook hiervoor biedt de Ondersteuningslijn van de VNG handvatten. Zij onderscheiden hierin 5 centrale thema's, te weten: 1. 2. 3. 4. 5.

Visie Goed bestuur Netwerksamenwerking Kwaliteit, leren, volgen en verantwoorden Inkoop en bekostiging

In ons proces om te komen tot het SLT Middelburg willen we het ontwikkelen van de juiste condities en het uitwerking geven aan de zeven kenmerken, daarom hand in hand laten gaan. Onze ambities In een drietal beleidskaders3 heeft de gemeente Middelburg haar ambities voor het sociaal domein vastgelegd. Deze ambities zijn als volgt samen te vatten:

2 Werkpakketten Stevige Lokale Teams beschikbaar | VNG 3 Deze ambities zijn vastgelegd in het Middelburgs Model voor zorg en ondersteuning (2021), het

beleidskader Bestaanszekerheid, meedoen naar vermogen en inburgering (2023-2027) en in het beleidskader Jeugd (2025-2028)

blad

3 van 4 onderwerp

Ontwikkeling Stevig Lokaal Team Middelburg

Ons streven is om een gemeente te zijn waarin: • • •

Iedereen erbij hoort en mee kan doen aan het maatschappelijk en economisch leven. Alle kinderen gezond, veilig en kansrijk kunnen opgroeien tot veerkrachtige, zelfstandige volwassenen. We passende zorg en ondersteuning bieden, nu en in de toekomst.

De Stevig Lokaal Team organisatie die wij voor ogen hebben, vormt straks de spil in ons lokale sociaal domeinstelsel en werkt met ons samen aan deze ambities. Wij hebben een Stevig Lokaal Team voor ogen, waar Middelburgers van alle leeftijden terecht kunnen voor vragen over en hulp vanuit het brede sociale domein (Wmo, Jeugdwet, Wet gemeentelijke schuldhulpverlening, Inburgeringswet). Een team dat tevens kennis heeft van belangrijke aanpalende domeinen zoals wonen, onderwijs, (volks)gezondheid en veiligheid. In de komende periode werken we vanuit de beleidskaders stapsgewijs aan het in beeld brengen van de maatschappelijke opgave SLT, de visie SLT en de verantwoordelijkheidsverdeling tussen gemeente als opdrachtgever en de SLT-organisatie als opdrachtnemer. Deze onderdelen vormen samen ons Ontwerp SLT. Hieronder beschrijven we kort waarom we dit doen. Tot slot, informeren we u over de processtappen die we reeds gezet hebben en voornemens zijn in de komende periode te zetten.

Maatschappelijke opgave en visievorming Om de rol en taak voor het SLT en andere betrokken partijen goed te kunnen formuleren, starten we bij het formuleren van een visie op het SLT. Dit doen we samen met ons netwerk. Hierbij maken we vanzelfsprekend gebruik van de eerdere door uw raad vastgestelde beleidskaders, maar gaan we een niveau dieper. We willen komen tot een verder uitgewerkte, integrale visie op de ondersteuning en hulp in de nabijheid van huishoudens en gezinnen vanuit het SLT en om passende en tijdige aanvullende hulp. We beschrijven hierin wat we straks samen met de professionals, het team en het netwerk over een langere termijn willen bereiken, voor wie, met welk doel en welke essentie. Deze visie gebruiken we als basis voor een goede en uitvoerbare opdracht voor de lokaal teamorganisatie. De basis voor dergelijke visie is een helder beeld van de maatschappelijke opgave; wat speelt er in onze gemeente en waar lopen gezinnen en huishoudens tegenaan? Ook deze maatschappelijke opgave brengen we de komende periode nader in beeld. Verantwoordelijkheidsverdeling Nadat de visie en de daaruit voortkomende waarden en leidende principes bepaald zijn, gaan we aan de slag om de rollen en taken van de gemeente (als opdrachtgever, regievoerder en stelselverantwoordelijke) en de rollen van de lokale teamorganisatie (als opdrachtnemer) nader in te vullen.

Het is aan opdrachtgever en opdrachtnemer samen om condities te creëren die eraan bijdragen dat huishoudens en gezinnen goed ondersteund worden. Dat gaat bijvoorbeeld over het faciliteren van professionals om in de uitvoering hun dagelijks werk goed te kunnen doen. Proces Het proces om samen met ons netwerk te komen tot een operationeel Stevig Lokaal Team Middelburg in 2028, zijn we deze zomer gestart. Afgelopen augustus organiseerden we een startbijeenkomst voor partijen die mogelijk een rol te spelen hebben in het SLT Middelburg van de toekomst. Denk hierbij aan Orionis,

blad

4 van 4 onderwerp

Ontwikkeling Stevig Lokaal Team Middelburg

GGD, Vizita, de Manteling, TIM, zorgaanbieders Wmo en Jeugd. Een deel van deze organisaties vormt straks, als het goed is, een groep kernpartners waarmee we de SLT-organisatie gaan vormgeven en inrichten. In deze startbijeenkomst hebben we de deelnemers meegenomen in de opgave waar we als gemeente en als netwerk voor staan. We hebben hierbij benadrukt dat dit voor ons een centrale opgave is in de ontwikkeling van het sociaal domein en een beroep gedaan op de aanwezigen om hierin de komende periode met ons mee te ontwikkelen. Begin december volgt een tweede bijeenkomst om schilpartners op de hoogte te brengen van de opgave. Denk hierbij aan partijen als de woningcorporatie, het onderwijs, huisartsen, adviesraden etc.. Het gaat hier om partners die in hun dagelijkse uitvoeringspraktijk inwoners treffen en ons kunnen helpen om ons een beeld te vormen van de maatschappelijke opgave waar het SLT een antwoord op moet kunnen bieden. Deze schilpartners vormen ook het netwerk, waarmee de SLT-organisatie straks nauw moet kunnen samenwerken. Begin 2026 brengen we in een derde netwerkbijeenkomst kernpartners en schilpartners samen om de maatschappelijke opgave nader in beeld te brengen en van hieruit een gezamenlijke visie op te stellen. Al deze elementen nemen we mee in een eerste ontwerp voor het SLT Middelburg, dat we ook met uw raad zullen delen.

Het is onze bedoeling dit ontwerp gedurende 2026 verder uit te werken tot hulp/ dienstverleningsconcept voor de toekomstige SLT-organisatie Middelburg. In 2027 willen we dit concept gaan testen in de praktijk (proof of concept). We hopen daarmee de benodigde ervaringen op te kunnen doen om in 2028 op te schalen naar een structurele, gemeentebrede aanpak. Natuurlijk komen we gedurende dit proces bij u terug om u op de hoogte te houden van de ontwikkelingen. Erop vertrouwend u voor dit moment voldoende te hebben geïnformeerd.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Middelburg, de secretaris, de burgemeester,

Garmt Kolhorn

Yvonne van Mastrigt