MZ 2025.06.18 Memo actieve informatie Rapportage Sociaal Domein mei 2025
Tekst van het document
memo - actieve informatie aan
commissie
portefeuillehouder
datum
Gemeenteraad
Maatschappelijke zaken
Willemien Treurniet
3 juni 2025
steller
afdeling
telefoon
Patricia Savenije
Samenleving
+31118675714
P.Savenije@middelburg.nl
onderwerp
Rapportage Sociaal Domein mei 2025
Geachte leden van de raad, Aanleiding
Met dit memo informeert het college u over de stand van zaken sociaal domein. Dit doen wij door u twee keer per jaar een Rapportage Sociaal Domein te sturen. Eén maal in het voorjaar en eenmaal in het najaar. Aan deze rapportage ligt het Monitoring- en evaluatieontwerp (M&E-ontwerp) Middelburgs Model ten grondslag. Informatie
Het Middelburgs Model heeft als hoogste doel: Passende zorg en ondersteuning. Nu en in de toekomst. Om dit doel te bereiken wordt er gewerkt aan een drietal beleidsdoelstellingen: normaliseren, preventie en kwaliteit van zorg en dienstverlening. Deze beleidsdoelen zijn geoperationaliseerd in een set stuurdoelen. Bijvoorbeeld: verminderen van specialistische en individuele zorg en ondersteuning; of vindbare en toegankelijke dienstverlening. Deze stuurdoelen zijn op hun beurt weer uitgewerkt in meetbare indicatoren. De onderdelen van het Middelburgs Model waarover we periodiek rapporteren, zijn: · Sociaal Team Middelburg · Meedenkers (voorheen onafhankelijke clientondersteuning) · Ondersteuningsstructuur onderwijs · Toegang in Middelburg (TIM) · Zorggebruik Wmo · Zorggebruik Jeugd In de nu voorliggende voorjaarsrapportage, ligt de nadruk op de financiële resultaten en ontwikkelingen van het jaar 2024. In deze rapportage gaat het over de onderdelen TIM, Zorggebruik Wmo en Zorggebruik Jeugd. Omdat het proces om data te ontsluiten en verzamelen ook nog in ontwikkeling is, besteden we in iedere rapportage (daar waar er ontwikkelingen zijn), ook aandacht aan de processtappen die in de afgelopen periode zijn gezet. In de commissie Maatschappelijke Zaken van 30 oktober 2024 heeft uw raad verzocht om voor het onderdeel ‘Zorggebruik Jeugd’ inzicht te geven in alle jeugdhulpcategorieën.
Dit door deze, net als voor ‘Zorggebruik Wmo’ al gebruikelijk is, apart op te nemen in de rapportage. Wij hebben u toegezegd dit 1 maal per jaar te kunnen opnemen. In deze rapportage zijn deze categorieën voor het eerst opgenomen.
blad
2 van 4 onderwerp
Rapportage Sociaal Domein mei 2025
In dit memo lichten we per onderdeel kort de belangrijkste uitkomsten uit de rapportage toe. De rapportage zelf, vindt u als bijlage bij dit memo.
Toegang in Middelburg (TIM) In de rapportage Sociaal Domein wordt u, op basis van een aantal vastgestelde indicatoren, een algemeen beeld gegeven over de dienstverlening van TIM. Het verbeteren van de dienstverlening heeft structurele aandacht en u bent daar in april 2025 door middel van een memo actieve informatie (titel: ontwikkelingen dienstverlening TIM) over geïnformeerd. In de komende Rapportage Sociaal Domein (najaar 2025) wordt u verder geïnformeerd over de ervaringen van de inwoners met de dienstverlening van TIM. Zorggebruik Wmo Zowel het aantal gebruikers als de kosten voor de Wmo zijn toegenomen ten opzichte van eerdere jaren. Voor wat betreft het aantal gebruikers zien we het volgende: •
•
Een groot aandeel (61%) van de Wmo gebruikers heeft een indicatie voor Huishoudelijke hulp. Verklaringen hiervoor zijn naar alle waarschijnlijkheid: o Aanzuigende werking van het abonnementstarief. o Zorgaanbieders die inwoners erop attent maken dat Huishoudelijke hulp ook via een gemeentelijke indicatie verkregen kan worden. o Een afwenteleffect van de daling van het aantal ontvangers Huishoudelijke zorg. Door bij de intake kritisch te kijken naar wat de ondersteuningsbehoefte is, neemt het aantal (nieuwe) ontvangers voor Huishoudelijke Hulp toe en daalt het aantal nieuwe ontvangers van (duurdere) Huishoudelijke zorg. Het aantal ontvangers voor de voorziening Begeleiding neemt (licht) toe. Dit is waarschijnlijk het gevolg van landelijk beleid om langer thuis te blijven wonen.
Voor wat betreft de kosten, valt vooral de groei van de kosten voor Huishoudelijke hulp op. Dit komt, naast de groei in het aantal gebruikers, mede door de indexering van de tarieven. Ondanks een toenemende complexiteit van de hulpvragen en de tariefstijgingen zien we dat de kosten voor de duurste casuïstiek Wmo nagenoeg stabiel zijn. Dit na een grote daling in de periode 2019-2022. Zorggebruik Jeugd Naar aanleiding van het verzoek vanuit de commissie Maatschappelijke Zaken is in deze rapportage voor het eerst per productcategorie informatie opgenomen over Jeugdhulp. Doordat het aantal productcategorieën Jeugd groot is, betekent het wel dat de rapportage in omvang flink is toegenomen. Hiervoor maken we gebruik van informatie uit de Monitor ‘Grip op Jeugd’ van de Inkooporganisatie Jeugdhulp Zeeland (IJZ). Ieder kwartaal bespreekt IJZ met de 13 gemeenten de laatste ontwikkelingen. Zo ook met Middelburg. We zien en merken dat IJZ in de afgelopen periode heeft geïnvesteerd in haar datamanagement. Hierdoor lukt het steeds beter om informatie in beeld te brengen. Voor wat betreft de aantallen Jeugdhulp gebruikers zien we op basis van de laatste gegevens het volgende: • Er is sprake van een lichte daling van het totaal aantal unieke ontvangers Jeugdhulp.
blad
3 van 4 onderwerp
Rapportage Sociaal Domein mei 2025
•
De belangrijkste verandering ten opzichte van 2023 is de stijging van het aantal ontvangers Jeugdhulp ambulant. We vinden binnen de beschikbare data geen duidelijke onderbouwing om deze ontwikkeling te verklaren. Wel zien we deze trend ook landelijk evenals bij andere Zeeuwse gemeenten.
Voor wat betreft de hoogte van de totale gedeclareerde kosten voor Jeugdhulp (dit betreft zorg in natura en project- en organisatiekosten) zien we: • Dat de realisatie van 2024 ruim 780.000 euro hoger uitvalt dan begroot. Dit wordt in hoofdzaak veroorzaakt door de groei in kosten voor de Jeugdzorg+ en de categorie “Overige zorgkosten". Deze laatste kosten betreffen onder meer projectkosten en reiskosten. De overschrijding van de Jeugdzorg+ wordt veroorzaakt doordat het aandeel van het aantal gesloten plaatsingen in Zeeland hoog is (48,5%) ten opzichte van de andere twee (Brabantse) regio's, waarmee gezamenlijk de Jeugdzorg+ wordt ingekocht. In de begroting voor Zeeland is rekening gehouden met 1/3 deel van de totale begroting voor de Jeugdzorg+. • Als we de realisatie 2024 vergelijking met die van 2023, dan zien we een kostenstijging van bijna 1,7 miljoen voor Middelburg. Dit wordt voor een belangrijk deel veroorzaakt door tariefstijgingen als gevolg van inflatiecorrectie. Als we inzoomen op de kosten zorg in natura dan zien we het volgende: • De totale kosten zorg in natura 2024 bedroegen ruim 19,5 miljoen euro. Daarmee vielen de totale kosten voor zorg in natura iets lager uit dan begroot. • In vergelijking met 2023 zijn ook deze kosten gestegen en wel met een bedrag van €1.174.732. We zagen dat bij alle productcategorieën de kosten stegen.
Dit is vrijwel geheel te verklaren door tariefstijgingen als gevolg van inflatiecorrectie. De belangrijkste ontwikkelingen op het niveau van de kosten voor de productcategorieën zorg in natura zijn: • Met een gelijk aantal ontvangers zijn de kosten van de de categorie Dagbehandeling toegenomen. Uit de data van IJZ blijkt dat dit komt door een lichte stijging van stapeling met relatief duurdere producten en een toename van zorgintensiteit. De groei in de Dagbehandeling eerste helft 2024 ten opzichte van 2023 die we in de vorige rapportage signaleerden, blijkt (nu we over de data van het hele jaar beschikken) veel beperkter dan verwacht. • De kosten voor Jeugdhulp met verblijf, zonder behandeling zijn in vergelijking met 2023 licht afgenomen. • De kosten voor de productcategorie Jeugdhulp met verblijf, inclusief behandeling zijn toegenomen ten opzichte van 2023. Dit wordt veroorzaakt door een stapeling van zorgproducten, een toename van zorgintensiteit en een lichte stijging van de inzet van zwaardere zorg. • Uit de laatste cijfers over de hoogte van de gedeclareerde kosten voor de duurste casussen Jeugd (top 10, top 25, top 100 en Jeugdzorg+) blijkt dat nog steeds een klein aandeel (6%) van het totaal aantal gebruikers van Jeugdhulp zorgt voor een zeer groot aandeel van de kosten (41%).
blad
4 van 4 onderwerp
Rapportage Sociaal Domein mei 2025
Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Middelburg, de secretaris, de burgemeester,
Aart van den Brink
Yvonne van Mastrigt