MZ 2024.10.30 Memo actieve informatie Rapportage Sociaal Domein oktober 2024
Tekst van het document
memo - actieve informatie aan
commissie
portefeuillehouder
datum
Gemeenteraad
Maatschappelijke zaken
Willemien Treurniet
15 oktober 2024
steller
afdeling
telefoon
Patricia Savenije
Samenleving
+31118675714
P.Savenije@middelburg.nl
onderwerp
Rapportage Sociaal Domein oktober 2024
Geachte leden van de raad, Aanleiding
Met dit memo informeert het college u over de stand van zaken sociaal domein. Dit doen wij door u twee keer per jaar een Rapportage Sociaal Domein te sturen. Eén maal in het voorjaar (maart/april) en eenmaal in het najaar (september/oktober). Aan deze rapportage ligt het Monitoring- en Evaluatieontwerp (M&Eontwerp) Middelburgs Model ten grondslag. Informatie
Het Middelburgs Model heeft als hoogste doel: Passende zorg en ondersteuning. Nu en in de toekomst. Om dit doel te bereiken wordt er gewerkt aan een drietal beleidsdoelstellingen: normaliseren, preventie en kwaliteit van zorg en dienstverlening. Deze beleidsdoelen zijn geoperationaliseerd in een set stuurdoelen. Bijvoorbeeld: verminderen van specialistische en individuele zorg en ondersteuning; of vindbare en toegankelijke dienstverlening. Deze stuurdoelen zijn op hun beurt weer zijn uitgewerkt in meetbare indicatoren. In de Rapportage Sociaal Domein draait het vooral om de inhoudelijke evaluatie aan de hand van indicatoren. Omdat het proces van dataverzameling ook nog volop in ontwikkeling is, besteden we in deze rapportage ook aandacht aan de processtappen die in de afgelopen periode zijn gezet. In de rapportage vindt u informatie over de belangrijkste onderdelen van het Middelburgs Model. Dat gaat om: • Sociaal Team Middelburg • Meedenkers (voorheen onafhankelijke cliëntondersteuning) • Ondersteuningsstructuur onderwijs • Toegang in Middelburg (TIM) • Zorggebruik Wmo • Zorggebruik Jeugd In dit memo lichten we per onderdeel kort de belangrijkste uitkomsten uit de rapportage toe. De rapportage zelf vindt u als bijlage bij dit memo. Sociaal Team Middelburg
blad
2 van 4 onderwerp
Rapportage Sociaal Domein oktober 2024
Over het sociaal team zijn op dit moment nog geen betrouwbare gegevens beschikbaar. In de rapportage vindt u daarom voor dit onderdeel enkel procesinformatie. Dat wil zeggen dat wordt toegelicht welke stappen Vizita in de afgelopen periode heeft gezet om haar registratie en dataverzameling op orde te krijgen. Het college is blij om te zien dat Vizita is gestart om te werken met het nieuwe cliëntvolgsysteem RegiCare. Dit systeem biedt voldoende mogelijkheden om de managementinformatie te genereren die gebruikt kan worden voor de interne bedrijfsvoering en de doorontwikkeling van de kwaliteit van de hulp- en dienstverlening van Vizita. Het systeem biedt ook de mogelijkheid om op termijn een digitaal inwonerportaal open te stellen, zodat inwoners online inzicht hebben in hun eigen dossier. Vizita heeft aangegeven dat de implementatie gedurende dit jaar nog veel tijd en aandacht nodig heeft om betrouwbare en volledige informatie te kunnen verstrekken. Dit geldt voor zowel de technische inrichting als voor de scholing van medewerkers.
Meedenkers (voorheen onafhankelijke cliëntondersteuning) Uit de cliënt ervaringsonderzoeken onder gebruikers van Wmo voorzieningen, blijkt dat (hoewel iets lager dan in 2022) de ondersteuning door de Meedenkers nog steeds goed gewaardeerd wordt. In 2023 geven deze respondenten een gemiddeld rapportcijfer van een 8,2 voor de ondersteuning door Meedenkers bij het vinden van een oplossing voor hun hulpvraag. Het percentage inwoners dat gebruik maakt van jeugdhulp of Wmo voorzieningen en bekend is met de Meedenkers blijft helaas, net als in 2022, laag. Dit ondanks alle communicatie-inspanningen door TIM zoals folders, mondelinge toelichting en tekstuele toelichting in de beschikking. Samen met TIM en Vizita zullen we daarom bespreken welke mogelijkheden er zijn om de bekendheid bij inwoners die voor een Wmo voorziening of jeugdhulp bij TIM komen, beter bekend te maken met de Meedenkers. Dit is extra van belang, omdat respondenten aangeven dat wanneer zij geweten hadden dat zij gebruik hadden kunnen maken van de ondersteuning van Meedenkers, zij dit graag hadden gedaan. Het college ziet dat inwoners in de afgelopen periode regelmatig (te) lang moeten wachten op ondersteuning door Meedenkers en vindt dit zorgelijk. Vizita geeft aan dat dit het gevolg is van een vacature.
In de bestuurlijke overleggen met Vizita is dit onderwerp van gesprek en vragen we Vizita hier met aantoonbare verbeteringen te komen. Als dit binnen een redelijke termijn niet tot verbetering leidt, overweegt het college om op zoek te gaan naar alternatieve oplossingen om de voorziening Meedenkers voor onze inwoners toegankelijk te houden.
Ondersteuningsstructuur onderwijs Het preventief jeugdteam (het samenwerkingsverband tussen Halt, Emergis Preventie/1Nul1, Vizita, GGDjeugd, op de scholen) lijkt in vergelijking met het voorgaand schooljaar, steeds beter zichtbaar te worden voor de onderwijsmedewerkers. De medewerkers betrokken bij het preventief jeugdteam zijn zichtbaar en vindbaar en zetten stappen in het zich als één team presenteren. Er wordt geïnvesteerd in het kennisnemen van elkaars expertise, er is een afstemmingsoverleg ingericht en er zijn gezamenlijke activiteiten georganiseerd op de scholen. Dat werpt vruchten af; het onderwijspersoneel ziet in concrete casuïstiek de samenwerking en ervaart voorzichtig de kortere lijnen. Het waarderingscijfer op een 5-puntsschaal voor de
blad
3 van 4 onderwerp
Rapportage Sociaal Domein oktober 2024
inzet van het jeugdteam, is gestegen van een 2 in de vorige rapportageperiode naar een 2,9 in deze rapportageperiode.
Toegang in Middelburg (TIM) Alle medewerkers van TIM zijn ondertussen gewend om te werken met het cliëntvolgsysteem ZorgNed. Daardoor lukt het steeds beter om betrouwbare informatie uit ZorgNed te halen. Voor deze rapportage betekent dit dat we voor het eerst ook de gemiddelde doorlooptijd en de gemiddelde wachttijd van TIM kunnen opleveren. Overigens is het verder doorontwikkelen van cliëntvolgsystemen, of dit nu bij TIM of bij Vizita is, een continu proces wat nooit helemaal af is. Dit jaar wordt er vanuit TIM veel aandacht besteed aan het verbeteren van de communicatie met en voor inwoners. Om te toetsen hoe inwoners de dienstverlening van TIM ervaren, zijn de ontwikkelde cliënt ervaringsonderzoeken Wmo en Jeugd nu structureel onderdeel van het proces van TIM. De informatie die hieruit naar voren komt, geeft input voor de Rapportage Sociaal Domein en is ook onderwerp van gesprek met medewerkers van TIM en van beleid. Om medewerkers en andere betrokkenen uit de eerste hand te laten ervaren hoe inwoners de dienstverlening van TIM beleven en hiervan te leren, zijn in de eerste week van oktober twee, zogenoemde spiegelbijeenkomsten georganiseerd. Eén bijeenkomst voor ervaringen met het team Wmo en één bijeenkomst voor ervaringen met het team Jeugd. In de spiegelbijeenkomsten konden inwoners rechtstreeks hun ervaringen en feedback overbrengen aan de toehoorders.
Om de communicatie voor inwoners te verbeteren zijn daarnaast de volgende stappen gezet: • Start (en doorontwikkeling) digitaal Inwonerportaal. • Aanpassing communicatie-uitingen naar begrijpelijke taal (in onder andere brieven en beschikkingen). • Structureel informeren bij onder andere onderzoeksgesprekken, huisbezoeken, contactmomenten over de voorziening Meedenkers. • Ontwikkelen van infographics over aanvraagprocessen Jeugd en Wmo. Voor Jeugd is deze inmiddels beschikbaar. Voor de Wmo is deze nog in ontwikkeling. In de cijfers van de Rapportage Sociaal Domein zien we dat het percentage inwoners dat aangeeft te weten waar zij terecht kunnen met hun hulpvraag, ten opzichte van de voorgaande periode bij alle doelgroepen licht gestegen is. Het college is hier natuurlijk blij mee en hoopt dat de stijgende lijn de komende tijd doorzet. Verder zien we dat de gemiddelde doorlooptijd van TIM voor de Wmo binnen de wettelijke norm van 42 dagen valt. De gemiddelde doorlooptijd voor Jeugd valt daar met gemiddeld 47 dagen net buiten. Vanzelfsprekend heeft dit onze aandacht. Het percentage inwoners dat tevreden is over de wijze waarop zij geholpen zijn door de medewerkers van TIM is goed. Van de respondenten Wmo geeft 83% aan dat men op een prettige manier is geholpen. Voor jongeren en ouders zijn deze percentages respectievelijk 82% en 80%.
De percentages respondenten tevreden over de snelheid waarmee men geholpen is en over de bereikbaarheid, liggen lager. Zeker voor de doelgroep ouders en jeugdigen is dit een punt van aandacht.
blad
4 van 4 onderwerp
Rapportage Sociaal Domein oktober 2024
Zorggebruik Wmo In de nu bekende gegevens zien we dat in de eerste zes maanden van 2024 het aantal inwoners dat geïndiceerde Wmo zorg gebruikt in alle maanden hoger ligt dan in dezelfde periode in 2023. Deze toename is vooral terug te zien in de categorie Huishoudelijke Hulp. Mogelijke verklaringen hiervoor kunnen zijn: vergrijzing, langer thuis wonen en de invoering van het abonnementstarief. Ook de kosten liggen in het eerste half jaar 2024 hoger dan in dezelfde periode van 2023. Ook hier springt de categorie Huishoudelijke Hulp er uit. De mate van tevredenheid onder inwoners over de geboden hulp van de zorgaanbieders is goed. Dit geldt zowel voor de kwaliteit van de hulp, als voor het percentage respondenten dat zegt door de ontvangen ondersteuning zich beter te kunnen redden. Zorggebruik Jeugd In het eerste half jaar van 2024 lagen de gedeclareerde kosten voor jeugdhulp iets hoger dan de kosten in de vergelijkbare periode van het jaar hiervoor. Uit ervaring weten we dat er rekening gehouden moet worden met een na-ijlaffect van enkele maanden. De kans dat de kosten voor jeugdhulp in 2024 hoger zullen zijn dan nu weergegeven, is groot. Op verschillende productcategorieën zien we flinke overschrijdingen van de verwachte kosten. Dit gaat om de categorieën Dagbehandeling, Jeugdhulp met verblijf incl. behandeling, Jeugdbescherming en Landelijk ingekochte zorg.
De (mogelijke) oorzaken hiervoor zijn divers. Dit gaat bijvoorbeeld om een toename van complexe hulpvragen, de inzet van meer intensieve en specialistische (en daardoor duurdere) hulp, een groei van de verschillende vormen van doelgroepgerichte dagbesteding en, in beperkte mate, de indexatie van de tarieven. Omdat we vorig jaar al een groei zagen van de categorie Dagbehandeling en deze groei nu verder doorzet, vraagt met name deze productcategorie nader onderzoek. Bij het kwartaalgesprek met de inkooporganisatie Jeugd (IJZ) van september jl. gaf IJZ aan dat naar aanleiding van de laatst verwerkte declaraties op deze categorie een overschrijding ten opzichte van de begroting te verwachten is. Dit komt in het najaar terug bij de bestuursrapportage. Het percentage ouders (84%) en jongeren (78%) dat in de cliënt ervaringsonderzoeken Jeugd heeft aangegeven tevreden te zijn over de kwaliteit van de geboden jeugdhulp is goed te noemen. Het percentage ouders wat tevredenheid met het resultaat van de hulp ligt op 76%. Bij jongeren is dit met 66% wat lager. Het college verwacht in maart/ april 2025 de volgende Rapportage Sociaal Domein aan uw raad te kunnen sturen. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Middelburg, de secretaris, de burgemeester, Aart van den Brink
Yvonne van Mastrigt