MZ 2023.06.21 Memo actieve informatie Brief omtrent aanpak, cijfers en knelpunten VSV Zeeland

memo - actieve informatie aan

commissie

portefeuillehouder

datum

Gemeenteraad

Maatschappelijke Zaken

Willemien Treurniet

16 mei 2023

steller

afdeling

telefoon

e-mail

Hans Poortvliet

Samenleving

+31118675631

h.poortvliet@middelburg.nl

onderwerp

Brief omtrent aanpak, cijfers en knelpunten VSV Zeeland

Geachte leden van de raad, aanleiding

Wij willen u als gemeenteraad middels deze brief inzicht geven in het vsv-programma en aandacht vragen rondom de problematiek van het voortijdig schoolverlaten (VSV). informatie

Aanpak voortijdig schoolverlaten (VSV) De Rijksoverheid wil voorkomen dat jongeren tussen de 12 en 23 zonder startkwalificatie van school gaan (voortijdig schoolverlaten). Zonder startkwalificatie hebben jongeren namelijk minder kans op de arbeidsmarkt. Het Rijk, scholen en gemeenten nemen samen maatregelen om jongeren weer naar school te helpen. Voor de Gemeenten Vlissingen, Veere en Middelburg voert het Regionaal Bureau Leerling zaken Walcheren (RBL Walcheren) deze taken uit. Het RBL Walcheren werkt zeer nauw samen met het RBL Zeeuws Vlaanderen en RBL Oosterschelderegio en daarom worden we ook wel het RBL Zeeland genoemd. Met de samenwerking beogen we een eenduidige werkwijze voor het Onderwijs. Oorzaken voortijdig schoolverlaten In het schooljaar 2021/2022 waren er 30.242 voortijdig schoolverlaters (landelijke cijfers). Een voortijdig schoolverlaters is een jongere die:  tussen de 12 en de 23 jaar oud is;  niet staat ingeschreven op een school;  geen startkwalificatie heeft (een diploma op minimaal mbo 2, havo- of vwo-niveau);  niet uit het praktijkonderwijs of het voortgezet speciaal onderwijs komt. Jongeren gaan om verschillende redenen te vroeg van school.

Vaak is het een combinatie van oorzaken die bijdragen aan de schooluitval, zoals:  een verkeerde studiekeuze;  liever geld willen verdienen dan op school zitten;  persoonlijke en psychische problemen;  niet dezelfde verwachtingen over de opleiding tussen school en de leerling of student. Voornoemde problemen zijn niet plaatsgebonden. Dit is een landelijk beeld. Jongeren die zonder

blad

2 van 3 onderwerp

Brief omtrent aanpak, cijfers en knelpunten VSV Zeeland

startkwalificatie gaan werken hebben een grotere kans hun baan te verliezen dan een medewerker met een diploma. En ze hebben vaker flexibele banen, waardoor ze ook als volwassene weinig inkomen hebben. Maatregelen tegen voortijdig schoolverlaten Met een aanvalsplan werkt het Rijk aan het aanpakken van de structurele oorzaken van voortijdig schoolverlaten. De hoofdlijnen van dit aanvalsplan zijn:  Vroegtijdig signaleren en voorkomen van problemen die kunnen leiden tot uitval.  Soepele doorstroom voor jongeren die niet in één keer passend kiezen.  Extra aandacht voor jongeren met een hoge kans op uitval.  Aantrekkelijker onderwijs voor jongeren die aan het werk willen.  Betere begeleiding naar werk, voor jongeren met en zonder diploma. Regionale samenwerking scholen en gemeenten Het aanvalsplan van het Rijk is vertaald in regionale plannen. Daarin staat welke maatregelen scholen en gemeenten samen inzetten om vsv (voortijd schoolverlaten) tegen te gaan. De meest voorkomende maatregelen zijn:  Extra begeleiding op scholen voor jongeren die meer ondersteuning nodig hebben. Bijvoorbeeld door docenten, hulpverlening of jongerenwerkers, die in gesprek gaan met de jongeren om advies te geven.  Jongeren hulp bieden na schooluitval. Bijvoorbeeld met onderzoek naar een nieuwe opleiding of werk. Of met persoonlijke problemen.

Regio’s geven jongeren hiervoor trainingen op het gebied van zelfkennis, gedrag en sociale ervaring opdoen.  Afwezigheid op school aanpakken. Als een jongere zich vaak afwezig of ziek meldt, is er misschien meer aan de hand.  Scholen, gemeenten, hulpverleners en jeugdartsen werken samen om jongeren weer zo veel als mogelijk naar school te laten gaan. De bestaande aanpak voor het tegengaan van voortijdig schoolverlaten wordt uitgevoerd door scholen en gemeenten. De aanpak heeft 3 onderdelen. Middelbare scholen en mbo-scholen voorkomen voortijdig schoolverlaten zoveel mogelijk zelf. Hiervoor hebben scholen diverse rebound voorzieningen. Mocht dit niet lukken dan wordt het RBL ingeschakeld om alsnog schooluitval te voorkomen. Wij benaderen jongeren, en ouders, wanneer er verzuim dreigt of is. Mocht alsnog schooluitval plaatsvinden dan trachten we de jongeren toch te laten participeren. Dit kan door de jongere aan het werk te helpen (in beeld brengen bij werk&inkomen) of ervoor te zorgen dat de jongeren een andere vorm van dagbesteding krijgt. Daarnaast hebben wij als taak om de doelgroep “kwetsbare jongeren” (jongeren uit het vso/pro onderwijs of jongeren die niet worden toegelaten bij het Start College) te begeleiden.

Op Walcheren is hier een sluitende aanpak voor en dit heeft ervoor gezorgd dat deze doelgroep goed in beeld is en dat we weten wat de jongeren doen (werk/uitkering/dagbesteding). Mocht het niet lukken om de jongeren op school te houden dan hebben we het over een voortijdig schoolverlater. Wanneer er eenmaal geen school, werk of uitkering is dan trachten we met deze doelgroep in contact te komen. We sturen een brief, gaan op huisbezoek. Echter om contact te krijgen met deze doelgroep is erg moeilijk. Daarom hebben we sinds kort ook een “inloopmiddag” ingesteld. Elke maandagmiddag zijn jongeren, in de leeftijd van 16 tot 23 jaar, welkom in het Stadskantoor. Ze kunnen binnen lopen zonder afspraak. We zijn hier nog niet zo lang geleden met gestart dus over uitkomsten kan nog niets gezegd worden.

blad

3 van 3 onderwerp

Brief omtrent aanpak, cijfers en knelpunten VSV Zeeland

Wij werken behalve met scholen veel samen met gemeenten en zorgorganisaties. De taak van de zorgorganisaties is om jongeren te begeleiden met persoonlijke en geestelijke problemen. De Rijksoverheid stelt jaarlijks € 49,6 miljoen beschikbaar voor het regionale vsv-programma. Gemeenten krijgen daar € 19,2 miljoen van, mbo-scholen € 30,4 miljoen. Gemeenten en scholen maken voor de besteding van dit geld een gezamenlijk plan. Op dit moment lopen de plannen van 2021 tot en met 2024. Naast de aandacht voor het beperken van het vroegtijdig schoolverlaten willen wij het urgente belang benadrukken van de verdere verbindingen tussen onderwijs, arbeidsmarkt en zorg.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Middelburg, de secretaris de burgemeester

mr. A. van den Brink

mr. H.M. Bergmann