MZ 2021 06 23 Bijlage 2 Orionis Uitgelicht mei 2021

Bij het dashboard ontvangt u van ons ‘Orionis Walcheren uitgelicht’. Hierin leest u achtergrondinformatie over actuele thema’s en/of verhalen uit de praktijk. In deze editie informeren wij u over onze jongerenaanpak.

Meer jongeren in de bijstand Door de coronacrisis is het aantal bijstandsuitkeringen in Nederland in 2020 met 3,4% gestegen. De toename is vooral zichtbaar onder jongeren tot 27 jaar. Het aantal jongeren in de bijstand is in 2020 toegenomen met 8%. Ook op Walcheren is sprake van een stijging van het aantal jongeren in de uitkering. Enerzijds door hogere instroom in de bijstand en anderzijds door lagere uitstroom naar werk. Jongeren hebben vaker een flexibel contract. Bovendien werken veel jongeren in sectoren die hard door de crisis zijn getroffen zoals de horeca. Instroom in de uitkering In 2019 zijn 72 jongeren in de bijstand ingestroomd door verlies van een baan. In 2020 is dit gestegen naar 95. Dit betekent een stijging van ruim 30%. In het eerste kwartaal van 2021 is deze stijging nog hoger. Er zijn in dit kwartaal 38 jongeren in de bijstand is ingestroomd. Ter vergelijk, in het eerste kwartaal 2020 waren dit 19 jongeren. Dit is een stijging van 100%. Uitstroom uit de uitkering In 2019 zijn 82 jongeren uitgestroomd naar werk. In 2020 is dit gedaald naar 55. Dit is een daling van ruim 30%. In het eerste kwartaal van 2021 zijn 12 jongeren uitgestroomd naar werk. Ter vergelijk, in het eerste kwartaal van 2019 waren dit 20 jongeren. Dit is een daling van 40%.

(Hier wordt een vergelijking met 2019 gemaakt omdat de coronacrisis de eerste effecten had in het eerste kwartaal 2020). Jongeren kunnen doorgaans goed herstellen van kortdurende werkloosheid, het is belangrijk om langdurige werkloosheid te voorkomen. Helaas gaat die vlieger niet voor alle jongeren op. Jamie de Bruijn, Matcher bij Orionis Walcheren licht toe: “We zien in toenemende mate jongeren met problemen op andere leefgebieden. Jongeren die voor 1995 instroomde in de WSW komen nu een Participatiewet uitkering aanvragen. jongeren met een gedeeltelijke WAJONG uitkering, jongeren met schulden”.

Editie 4, mei 2021

1

Brede jongerenaanpak We werken daarom met een brede jongerenaanpak. Hierin ligt de focus niet alleen op het leefgebied ‘werk’ en ‘inkomen’. We kijken breder, er is ook aandacht voor de andere leefgebieden zoals ‘wonen’ en ‘zorg’. Jamie legt uit: “Veel van deze jongeren missen thuis een rolmodel, iemand met een voorbeeldfunctie die hen stimuleert en motiveert om een stabiele toekomst op te bouwen. Onze aanpak is er op gericht om de jongeren op een coachende manier te ondersteunen. Onderdeel hiervan is dat we de jongeren keuzes leren maken. Ze moeten zelf hun (leer)doelen stellen. We boren hun intrinsieke motivatie aan en gaan daarmee voor een structurele oplossing”.

Terug naar school? Jongeren onder de 23 jaar zonder startkwalificatie 1 krijgen allemaal een gesprek bij het RBL Walcheren. Hier wordt, samen met de jongere, een scholingsadvies opgesteld om minimaal een startkwalificatie te halen. Als gekozen wordt voor een opleiding zorgt Orionis Walcheren tot de start van de opleiding voor begeleiding naar tijdelijk werk. Jongeren van 23 jaar en ouder kunnen voor een advies over scholing terecht bij het Leerwerkloket Zeeland. In tegenstelling tot jongeren onder de 23 jaar zonder startkwalificatie is dit voor deze jongeren geen verplichte stap in het traject naar werk.

Of toch richting werk Als terug naar school geen optie is, richt de ondersteuning zich op het vinden van werk. De kortste weg naar werk is ook hier uitgangspunt. Jamie legt uit: “Samen met de jongere bekijken we wat voor hun toekomst het beste is. Sommige jongeren hebben geen idee, die hebben geen plan of toekomstbeeld. Met trainingen helpen we hen hierover na te denken. Voorbeelden hiervan zijn de SKILLS en GO trainingen. Helaas kunnen we deze trainingen in verband met corona tijdelijk niet geven. Dat is een gemis. De trajecten voor jongeren kunnen we gelukkig nog wel inzetten. Deze dienen verschillende doelen. Dat varieert van ontdekken wat je wil en kan tot het opdoen van werknemersvaardigheden of het leren van een vak”. Voorbeelden hiervan zijn: Basistraining Horeca; een korte training waar jongeren klaargestoomd worden om aan het werk te gaan in de horeca. Deze branche kampt met personeelsgebrek en biedt daarom grote kans op uitstroom uit de uitkering.

1

Een startkwalificatie is een opleiding mbo niveau 2 of een havo of vwo diploma

2

Het project ‘Wonen en Werken; in samenwerking met de woningbouwcorporaties l’escaut, Woongoed en Zeeuwland. In dit project krijgen jongeren de kans om werkervaring op te doen. Door verschillende werkzaamheden ontwikkelen ze vaardigheden en komen ze erachter waar ze goed in zijn. Hierna hebben ze meer kans om door te stromen naar een betaalde baan die hen aanspreekt. Zeeuws Werk; biedt jongeren uit het praktijkonderwijs en voortgezet speciaal de mogelijkheid arbeids- en technische vaardigheden aan te leren en ervaring op te doen in een productieproces, waardoor de stap naar regulier werk of vervolgonderwijs eenvoudiger wordt. Een nieuw project is ‘Aan de bak’, een programma van De Harde Leerschool. Dit programma richt zich op (jong)volwassen mannen vanaf 18 jaar met een afstand tot de arbeidsmarkt. Via sport worden zij mentaal en fysiek sterker, met als doel door te stromen naar werk of een opleiding.

Bron: PZC

Casus; terug naar school December 2017 meldt Jelle zich voor het eerst bij Orionis. Hij gaat niet naar school en heeft geen werk of ander inkomen. Hij gaat gebukt onder een psychische aandoening en heeft daarnaast veel andere problemen. Gelukkig is hiervoor al een hulpverleningstraject gestart. Terug naar school of werken was op dat moment voor Jelle geen optie. In het ‘plan van aanpak’ wat we met hem hebben opgesteld, hebben we ons eerst gericht op het behouden van leef- en arbeidsritme en het voeren van gesprekken om te ontdekken wat hij kon en wilde qua opleiding en werk.

3

Voorjaar 2019 was Jelle zover dat hij kon starten op een werktraject in het Werkleerbedrijf. In september van dat jaar stopt dat traject omdat Jelle een opleiding wilde hervatten. Een aantal jaar geleden was hij hiermee vroegtijdig gestopt. Helaas kwam er een kink in de kabel. De opleiding was vol. Hij kon dat schooljaar dus niet instromen. Ook bleek dat hij reeds behaalde vakken opnieuw zou moeten volgen. Dat was voor hem een flinke domper. Hij wist niet goed wat hij nu wilde doen. Omdat hij het erg naar zijn zin had gehad in het Werkleerbedrijf is hij daar opnieuw gestart. Parallel daaraan hebben we met Jelle gesprekken gevoerd om na te denken over een ‘plan B’. Bijvoorbeeld een andere opleiding of een andere weg naar werk, allemaal binnen zijn interesses en mogelijkheden. Na deze bredere oriëntatie vond hij een opleiding waar hij interesse in had. Hier kon hij wel starten. En met succes want in augustus 2020 is hij gaan werken en helemaal uitgestroomd uit de uitkering.

Casus; begeleiding richting werk Yasmin, 21 jaar, meldde zich bij Orionis Walcheren voor het aanvragen van een uitkering. Ze woont thuis bij haar moeder waar ze ook de mantelzorger voor is. Hierdoor is het voor haar moeilijk om voor zichzelf te kiezen. Om een eigen toekomst op te bouwen, zal ze de situatie thuis meer los moeten gaan laten. Dit heeft tijd nodig. Zowel voor Yasmin als voor haar moeder. De grootste belemmering ligt voor Yasmin echter in het durven nemen van stappen in het leven. Angst, paniek, stress, druk, hoog in emotie zorgen ervoor dat zij dingen liever uit de weg gaat dan aangaat en zich afzondert van de buitenwereld. We zijn gestart met het voeren coachende gesprekken. Begrip tonen, niet veroordelen en positief motiveren stonden hierin centraal. Deze gesprekken hebben als resultaat dat Yasmin het aandurfde om te starten op een traject binnen het Werkleerbedrijf. De nodige uitstelmomenten zijn vooraf gegaan aan de start van het traject. Door hierover met Yasmin in gesprek te blijven en haar te blijven motiveren is haar eerste werkdag er uiteindelijk toch van gekomen. Op de afdeling waar Yasmin startte werkten meerdere jongeren. Hun persoonlijke situatie was min of meer gelijk. Hierdoor ervaarden zij steun aan elkaar. Al vanaf de eerste werkdag ontwikkelde Yasmin zich als een prima medewerker. Helaas gooide corona roet in het eten.

Vanwege de coronamaatregelen zijn de werkzaamheden en daarmee ook het traject tijdelijk stil gelegd. In deze periode zijn we wel in contact gebleven met Yasmin. Oprechte aandacht en in verbinding zijn en blijven, op alle leefgebieden, heeft ervoor gezorgd dat Yasmin eigen regie heeft genomen voor haar toekomst en haar ontwikkeling verder voort heeft gezet. Ze heeft voor zichzelf gekozen, is een traject gestart bij een psycholoog en is begonnen met sporten om vitaler te worden. Het is haar ook gelukt om werk te vinden, onlangs is ze volledig uitgestroomd uit de uitkering.

4