MZ 2021.02.24 Memo actieve informatie Zeeuwse Samenwerking in het Soiaal Domein (ZSSD)

memo - actieve informatie aan

commissie

portefeuillehouder

datum

Gemeenteraad

Maatschappelijke zaken

Chris Simons

16 februari 2021

steller

afdeling

telefoon

e-mail

Evelien de Schipper

Samenleving

+31118675376

E.de.Schipper@middelburg.nl

onderwerp

Informatie vervolg en besluitvorming n.a.v. het rapport van Berenschot over de Zeeuwse Samenwerking in het Sociaal Domein

Geachte leden van de raad, In 2018 hebben de Zeeuwse gemeenten een eerste stap gezet om de samenwerking in het Sociaal Domein te verbeteren. U bent in 2019 geïnformeerd over de onderwerpen waarop de gemeenten willen samenwerken en op welk niveau. Vervolgens is in 2020 het vervolgproces in kaart gebracht. Berenschot is gevraagd een advies te geven over de meest passende organisatie- en governance-structuur. In dit onderzoek stonden de volgende twee vragen centraal: 1.

Wat is (zijn) de best passende organisatievorm(en) voor het uitvoeren van de taken en onderwerpen waarop we willen samenwerken in het sociaal domein als 13 Zeeuwse gemeenten?

2.

Wat is hiervoor de meest de passende governance-structuur?

Op 22 juni 2020 is het adviesrapport van Berenschot: ‘Naar een werkende samenwerking in het sociaal domein’ aan de gemeenten aangeboden. Belangrijkste bevindingen uit het rapport: −

De uitvoering van taken functioneert (in vergelijking met de rest van het land) goed tot bovengemiddeld;

−

Voor de uitvoering zijn de organisatievormen goed. Deze organisaties zijn zelfs nog in staat om verder te groeien en nieuwe taken uit te voeren;

− De samenwerking tussen de organisaties is niet optimaal ingericht. Dit komt door het ontbreken van governance op de samenwerking. Op basis van de belangrijkste bevindingen, beoordelingen en conclusies geeft Berenschot drie adviezen:

blad

2 van 4 onderwerp

Informatie vervolg en besluitvorming n.a.v. het rapport van Berenschot over de Zeeuwse Samenwerking in het Sociaal Domein

1.

Richt een nieuwe structuur in voor de gezamenlijke besluitvorming binnen het samenwerkingsstelsel. Het nieuwe samenwerkingsstelsel zou volgens Berenschot kunnen bestaan uit de volgende onderdelen: bestuurlijke conferentie, regiegroep en een ambtelijke stuurgroep.

2.

Verbeter de huidige structuren en werking van de samenwerking:

−

Verbeter de inrichting van de governance van de IJZ gecombineerd met de GGD.

− − −

Verbeter de governance van CZW en CZW-bureau. Vereenvoudig de ambtelijke overlegstructuur en verbeter de agendering Bundel de krachten richting Den Haag (lobby) en zorgaanbieders (samenwerking en inkoop).

3. −

Wendbaar en behoedzaam intensiveren op de samenwerking: Gebruik de governance voor belangrijke besluiten zoals het vaststellen van een overkoepelend Strategische Agenda voor het sociaal domein in Zeeland.

−

Hanteer het principe van 'coalition of the willing' aan de hand van onderstaande voorwaarden:

− −

o

Vrijwilligheid

o

Eenvoudig te beëindigen

o

Tijdelijke insteek

o Snelle evaluatie met vooraf bepaalde criteria Neem pas besluiten over het samenvoegen van de zelfstandige organisaties binnen de samenwerking na Haagse besluitvorming rond de inrichting van de jeugdzorg Kies nieuwe juridische structuren en vormen van aansturing met de vraag: o Hebben de dertien Zeeuwse gemeenten voldoende strategisch vermogen om adequaat te sturen op eventuele nieuwe juridische structuren? o

Wat is op korte en lange termijn de impact van de nieuwe juridische inrichting op de dienstverlening aan de Zeeuwse burger?

o

Staat de bestuurlijke en ambtelijke energie die het kost om tot een nieuwe juridische inrichting te komen in verhouding tot de verbetering die het oplevert in de sturing door de Zeeuwse gemeenten?

Berenschot verwacht dat met het voorgaande de positie van de gemeenten (colleges en raden) duidelijker en beter wordt. Een belangrijke randvoorwaarde is het wederzijds investeren van tijd en aandacht in elkaar. Op basis van dit rapport is aan het provinciaal management in het sociaal domein (PMO) gevraagd een advies op te stellen over welke aanbevelingen uit het rapport kunnen worden overgenomen en welke concrete stappen kunnen worden gezet om de samenwerking in het sociaal domein beter te organiseren Meer regie en sturing vanuit gemeenten In het voorstel van het PMO van de 13 gemeenten wordt de kern van het advies van Berenschot onderschreven: er is een sterkere regie en sturing nodig vanuit de gemeenten. Om (rol)onduidelijkheid, onvoldoende inhoudelijke focus en werkdruk aan te pakken, is een verandering in structuur en processen noodzakelijk. De nieuwe advies- en besluitvormingsstructuur moet eenvoudig en eenduidig zijn. Het PMO adviseert niet alle aanbevelingen direct op te pakken, maar te starten met het verbeteren van de overleg- en

blad

3 van 4 onderwerp

Informatie vervolg en besluitvorming n.a.v. het rapport van Berenschot over de Zeeuwse Samenwerking in het Sociaal Domein

besluitvormingsstructuur. Voorgesteld wordt de aanpassingen van de uitvoeringsorganisaties op een later moment op te pakken. De uitgangspunten en principes zijn door vertaald naar een nieuw sturingsmodel. In dit model is de sturing en het opdrachtgeverschap tot de essentie teruggebracht. De bestuurlijke stuurgroepen zijn vervallen en het aantal werkgroepen is teruggebracht om meer inhoudelijke focus te krijgen. Eén of tweemaal per jaar wordt er binnen het Overleg Zeeuwse Overheden (OZO) door alle portefeuillehouders (gezondheid, jeugd en Wmo) een strategisch overleg sociaal domein gehouden. Het vernieuwd sturingsmodel is een groeimodel en kan in de loop van de tijd nog aangepast of bijgeschaafd worden. Uiteraard zijn er nog diverse uitvoeringskwesties, daarom zal er ook een implementatieplan worden opgesteld. Bestuurders bepalen de belangrijkste opgaven en onderwerpen in het sociaal domein en deze worden uitgevoerd door de kernteams. Het management en de programmacoördinatoren houden het overzicht en bewaken de voortgang. Communicatie: Na de besluitvorming in de 13 gemeenten worden de medewerkers en de uitvoeringsorganisaties geïnformeerd over dit plan. Nu de portefeuillehouders akkoord zijn dat het naar de colleges gaat, kunnen de uitvoeringsorganisaties ook op de hoogte worden gebracht.

Er zal actief en intensief worden gecommuniceerd met iedereen die onderdeel uitmaakt van de samenwerking in het sociaal domein. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Middelburg, de secretaris

de burgemeester

mr. A. van den Brink

mr. H.M. Bergmann

blad

4 van 4 onderwerp

Informatie vervolg en besluitvorming n.a.v. het rapport van Berenschot over de Zeeuwse Samenwerking in het Sociaal Domein