Bijlage 2. Handreiking-hoe-word-je-rijk
Tekst van het document
Handreiking ‘Hoe word je rijk?’ Programma Verbinden Schuldendomein
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
Vereniging van Nederlandse Gemeenten Nassaulaan 12 2514 JS Den Haag
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
1
Colofon Titel
: Handreiking ‘Hoe word je rijk?’
Auteur(s)
: Programma Verbinden Schuldendomein
Redactie
: VNG Realisatie - Communicatie
Datum van Publicatie : oktober 2024
Versiebeheer Versie
Datum
Auteur
1.0
Oktober 2024
Programma VS
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
Belangrijkste wijzigingen
2
Inhoud 1.
2.
3.
Inleiding ...................................................................................................................................... 4 1.1.
Aanleiding ........................................................................................................................ 4
1.2.
Doel en scope van de handreiking .................................................................................. 4
1.3.
Het programma Verbinden Schuldendomein .................................................................. 5
1.4.
Wettelijk kader ................................................................................................................. 5
1.5.
Leeswijzer ........................................................................................................................ 6
1.6.
Hoe houden we contact? ................................................................................................. 6
Financiële educatie en gemeenten ............................................................................................ 7 2.1.
Wat is financiële educatie? .............................................................................................. 7
2.2.
Wat kunnen gemeenten doen aan financiële educatie? ................................................. 7
Wat kan Money Start betekenen voor gemeenten? .................................................................. 9 3.1.
Money Start ..................................................................................................................... 9
3.2.
De visie en methodiek van ‘Hoe word je rijk?’ ................................................................. 9
3.3.
De doelgroep en lokale hulpverlening ........................................................................... 10
3.4.
De lesonderwerpen ....................................................................................................... 10
3.5.
Professional voor de klas .............................................................................................. 11
4.
‘Hoe word je rijk?’ implementeren ............................................................................................ 12
5.
Veel gestelde vragen ............................................................................................................... 16
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
3
1. Inleiding 1.1.
Aanleiding
Vanaf het moment dat jongeren 18 jaar worden komen er veel veranderingen op hen af. In deze fase van hun leven (18-27) krijgen zij meer (financiële) verantwoordelijkheden en hebben vaak geen stabiel inkomen. Recente cijfers laten zien dat de schuldenproblematiek onder jongeren in Nederland een zorgwekkende trend vertoont. Volgens een onderzoek van ING naar de financiële gezondheid van jongeren (september 2024) heeft 49% van de Nederlandse jongeren tussen de 16 en 27 jaar te maken met schulden. Deze resultaten sluiten aan op een onderzoek dat deurwaarders- en incassobureau Flanderijn eerder presenteerden. In een vraaggesprek met de NOS geeft het deurwaarderskantoor aan dat jongeren vooral problemen hebben met de betaling van de zorgverzekering. Uit onderzoek van de Hogeschool van Amsterdam komt naar voren dat jongeren met een licht verstandelijke beperking (LVB) zelfs een dubbele kwetsbaarheid hebben voor het ontstaan van schulden. Het Nibud geeft aan dat bijna 40% van de jongeren maandelijks moeite heeft om rond te komen, terwijl een derde deel van de werkende jongeren geen vast inkomen heeft. Bovendien heeft meer dan een kwart van deze jongeren vaak geen geld voor noodzakelijke uitgaven. Veel jongeren en jongvolwassenen vinden het ook moeilijk om over hun financiële problemen te praten.
Ondanks dat het totaal aantal mensen met schulden afneemt, blijft het aantal jongeren met schulden hoog. Daarnaast zijn jongeren vaak niet voorbereid op online verleidingen zoals kopen op afbetaling, online gokken, handelen in crypto, inzet als zogenaamde geldezels en beïnvloeding door influencers. Ook is het niet vanzelfsprekend dat alle jongeren van huis uit verantwoord financieel gedrag aangeleerd krijgen en voorbereid worden op financiële zelfredzaamheid. Daardoor weten veel jongeren niet wat hen te wachten staat als zij 18 worden.
1.2.
Doel en scope van de handreiking
Deze handreiking biedt een beeld van de interventie ‘Hoe word je rijk?’. Deze handreiking stelt gemeenten in staat om geïnformeerd de afweging te maken of en hoe deze interventie een aanvulling kan zijn op de gemeentelijke dienstverlening. Daarnaast ondersteunt deze handreiking gemeenten die met ‘Hoe word je rijk?’ aan de slag willen bij de inkoop en implementatie. Het programma Verbinden Schuldendomein kan geen uitspraken doen over de bewezen effectieve interventies van SchuldenlabNL maar biedt implementatieondersteuning aan gemeenten. Buiten scope van deze handreiking ‘Hoe word je rijk?’ is onderdeel van de ‘Sluitende aanpak preventie van schulden voor kwetsbare jongeren’ van Money Start. Money Start begeleidt jongeren in 4 stappen naar financiële
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
4
zelfredzaamheid. ‘De sluitende aanpak preventie van schulden’ is erop gericht om jongeren vanaf het onderwijs in beeld te houden door hen op tijd te begeleiden vanuit een onderwijsperspectief. In deze handreiking ligt de focus op de implementatie van ‘Hoe word je rijk?’. De ‘Sluitende aanpak preventie van schulden voor kwetsbare jongeren’ is niet meegenomen. Voor meer informatie over deze sluitende aanpak kunt u contact opnemen met Money Start: info@moneystart.nl.
1.3.
Het programma Verbinden Schuldendomein
De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) heeft als hoofdambitie om bestaanszekerheid te realiseren voor alle inwoners. Dit is de basis om armoede en schulden te voorkomen en duurzame oplossingen te bieden aan inwoners met financiële zorgen. Zij moeten ervan uit kunnen gaan dat zij de best passende dienstverlening en ondersteuning ontvangen. Met het programma Verbinden Schuldendomein bieden we gemeenten handvatten en ondersteuning bij onder andere preventie en het oplossen van schulden, invordering, het samenwerken met vrijwilligers(organisaties) en het ondersteunen van specifieke doelgroepen zoals jongeren en ondernemers. Om de gezamenlijke opgave in het schuldendomein zo efficiënt en effectief mogelijk uit te voeren, kiezen we voor een integrale aanpak met als basis: De routekaart Financiële Zorgen. Met deze routekaart bieden we overzicht en een gemeenschappelijke taal aan gemeenten en ketenpartners. De routekaart is dynamisch: nieuwe ontwikkelingen, praktijkvoorbeelden en geleerde lessen worden continu toegevoegd, gedeeld en overdraagbaar gemaakt. Zo bouwen we samen integraal verder aan optimale dienstverlening voor inwoners in het schuldendomein.
1.4.
Wettelijk kader
Gemeenten zijn op grond van artikel 2 Wet Gemeentelijke Schuldhulpverlening (Wgs) verplicht een beleidsplan1 op te stellen dat voorziet in het bieden van integrale schuldhulpverlening en het voorkomen dat inwoners schulden aangaan die ze niet kunnen betalen. Financiële educatie is geen (formele) wettelijke taak van gemeenten. Gemeenten zijn op grond van artikel 2 Wgs verplicht een beleidsplan op te stellen dat voorziet in het bieden van integrale schuldhulpverlening en het voorkomen dat inwoners schulden aangaan die ze niet kunnen betalen, oftewel preventie. Met het gegeven kader uit de Wgs formuleren gemeenten in het beleidsplandoelen om het aantal inwoners met (problematische) schulden te verminderen.
1
Het plan bevat de hoofdzaken van het door gemeenten te voeren beleid betreffende integrale schuldhulpverlening en het voorkomen dat inwoners schulden aangaan die ze niet kunnen betalen.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
5
1.5.
Leeswijzer
Deze handreiking is opgesteld vanuit het Programma Verbinden Schuldendomein van de VNG en is afgestemd met Money Start. De input van verschillende gemeenten die ‘Hoe word je rijk?’ geïmplementeerd hebben is meegenomen. Deze handreiking maakt onderdeel uit van de implementatieondersteuning van de VNG voor de interventies van het SchuldenlabNL. In deze handreiking leest u wat Money Start doet en wat zij voor gemeenten kunnen betekenen met de interventie ‘Hoe word je rijk?’. Ook vindt u antwoorden op de meeste gestelde vragen.
1.6.
Hoe houden we contact?
Het programma Verbinden Schuldendomein biedt implementatieondersteuning op het gebied van Leren, Opschalen en Verduurzamen. Deze handreiking maakt daar onderdeel van uit. Het programma Verbinden Schuldendomein informeert gemeenten via een periodieke nieuwsbrief over de ontwikkelingen in het schuldendomein. Wilt u de nieuwsbrief ontvangen? Meldt u dan aan: Nieuwsbrief Schulden | VNG. Persoonlijk contact? Het programma Verbinden Schuldendomein is van maandag t/m vrijdag voor gemeenten bereikbaar voor vragen en opmerkingen via schulden@vng.nl en telefoonnummer 070373 8232 (van 09:00 uur tot 17:00). Direct contact met Money Start? Money Start is van maandag t/m vrijdag bereikbaar via info@moneystart.nl of telefonisch via Loes van Geffen: 06 42 61 94 91 en/of Alan Bredenhorst: 06 24 80 54 57.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
6
2. Financiële educatie en gemeenten 2.1.
Wat is financiële educatie?
Financiële educatie en -coaching van jongeren is een belangrijk instrument in de integrale aanpak schuldpreventie. Door jongeren op een gestructureerde manier financiële vaardigheden bij te brengen, kunnen gemeenten het risico op problematische schulden aantoonbaar verminderen. Financiële educatie richt zich op het vergroten van kennis, inzicht, vaardigheden en bewustzijn van jongeren op het gebied van persoonlijke en maatschappelijke financiële afwegingen. Het zorgt voor een beter begrip van dagelijkse geldzaken en stelt jongeren meer in staat om op elk levensmoment weloverwogen financiële keuzes te maken. De aanpak Geldzorgen, Armoede en Schulden van het ministerie Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) gaat over in het Nationaal programma Armoede en Schulden en wordt uitgebreid tot een integrale benadering waarbij wordt voortgebouwd op de adviezen uit het IBO Problematische schulden. Het kabinet heeft in de aanpak geldzorgen, armoede en schulden de ambitie geformuleerd om te streven naar structurele verbetering van bestaanszekerheid. Daarnaast heeft deze aanpak onder andere het doel om geldzorgen te voorkomen. Het bevorderen van verantwoord financieel gedrag door middel van financiële educatie aan jongeren is hier onderdeel van. Gemeenten hebben een belangrijke positie als het gaat om het bereiken van deze jongeren.
2.2.
Wat kunnen gemeenten doen aan financiële educatie?
Financiële educatie is een opgave die gemeenten en scholen niet afzonderlijk van elkaar kunnen oppakken. Zowel gemeenten als scholen hebben een breed takenpakket waar weinig ruimte in zit. Het is daarom belangrijk om gezamenlijk op te trekken waarbij gemeenten hierop inzetten vanuit hun regierol. 1. Visie op preventie Financiële educatie is voor gemeenten het startpunt van preventie waarbij de visie op financiële educatie een afgeleide is van de visie op preventie. Om effectief aan de slag te gaan met financiële educatie is het van belang om preventiebeleid op te stellen. Effectief preventiebeleid begint bij het opstellen van een visie op en structurele aandacht voor preventie. Deze visie biedt een kader voor gesprekken met het lokale speelveld om behoeften te inventariseren en te zorgen dat deze op elkaar zijn afgestemd. De VNG handreiking preventie ondersteunt gemeenten hierin. Voor effectief preventiebeleid is het van belang dat gemeenten onderscheid maken in soorten van preventie, zodat zij doelbewust keuzes maken over de aanpak en inzet. Bij het opstellen van preventiebeleid maken gemeenten maken van een relevante indeling, bijvoorbeeld de indeling naar de doelgroep jongeren.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
7
2. Beleidsplan en uitvoeringsplan De visie op preventie is meestal onderdeel van het gemeentelijk beleidsplan/kader op armoede en/of schulden. Deze visie vertaalt zich in een uitvoeringsplan. Dit uitvoeringsplan bevat activiteiten gericht op financiële educatie. Gemeenten kunnen ervoor kiezen om de inkoop van gastlessen voor financiële educatie op scholen op te nemen in het uitvoeringsplan. Dit betekent dat er mogelijk gesprekken gevoerd gaan worden met aanbieders hiervan. 3. Besluitvorming binnen gemeenten De gemeenteraad en college nemen het besluit over de kader/visie en uitvoeringsplan met daarin activiteiten gericht op financiële educatie. Na deze besluitvorming start de implementatie.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
8
3. Wat kan Money Start betekenen voor gemeenten? Voor de inkoop van gastlessen vanuit het uitvoeringsplan kunnen gemeenten gesprekken voeren met verschillende aanbieders.
3.1.
Money Start
Een organisatie die dit kan aanbieden is de sociale onderneming Money Start. Zij bieden het lesprogramma ‘Hoe word je rijk?’ aan bij gemeenten. Money Start richt zich voornamelijk op preventie van schulden bij kwetsbare jongeren.
Als je jongeren vraagt wat ze willen worden, dan zeggen ze: ‘Rijk, ik wil rijk worden!’ Money Start steunt jongeren in de wens om rijk te worden door ze één vuistregel te leren: Als je rijk wil worden, dan moet je geen schulden maken!
Daarom heeft Money Start 12 jaar geleden het lesprogramma ‘Hoe word je rijk?’ ontwikkeld voor leerlingen waar de grootste winst te behalen valt: leerlingen van het praktijkonderwijs en speciaal onderwijs, vmbo ,mbo en de Internationale Schakelklas (ISK).
3.2.
De visie en methodiek van ‘Hoe word je rijk?’
Vanuit ervaringen die Money Start heeft met schuldhulpverlening komt al jaren het signaal dat jongeren allemaal op dezelfde manier in de schulden komen. De visie van Money Start is als volgt: als jongeren die schulden maken dit allemaal op dezelfde manier doen, dan kunnen zij ze ook onderwijzen om dit niet te doen! Oftewel: ‘Geen schulden maken kan je leren!’. Dit vormt het startpunt van de aanpak.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
9
Schuldhulpverleners, het onderwijs en Money Start hebben vanuit hun ervaring met gedrag van jongeren een aantal onderwerpen geselecteerd: •
18 jaar worden;
•
(Mobiele telefonie) contracten;
•
Boetes;
•
Fraude;
•
Zorgverzekering;
•
Studiefinanciering;
•
Incassotraject.
Daarna hebben deze drie partijen de belangrijkste inzichten en feiten rondom deze onderwerpen vertaald naar leerdoelen voor het lesprogramma ‘Hoe word je rijk?’.
3.3.
De doelgroep en lokale hulpverlening
De lessen zijn voor leerlingen van het praktijkonderwijs, het speciaal onderwijs, het vmbo, het mbo en de ISK. De lessen worden op de schoollocatie gegeven. Money Start heeft geen aanbod voor havo, vwo en het hbo. Aansluiting bij de lokale hulpverlening Na iedere lessenreeks evalueert Money Start met leerlingen en docenten. In de aanpak van ‘Hoe word je rijk?’ zoekt Money Start altijd de verbinding met hulpverlenende instanties binnen gemeenten. Tijdens de laatste les vraagt Money Start aan hulpverlenende organisaties vanuit de gemeente of zij willen aansluiten. In deze les wordt met alle jongeren een mobiel telefoonnummer uitgewisseld onder de naam ‘Geld Hulp’. Als jongeren financiële vragen hebben kunnen zij met dit nummer contact opnemen.
3.4.
De lesonderwerpen
Money Start sluit aan bij de dagelijkse realiteit van jongeren bijvoorbeeld door tijdens de lessen stil te staan bij de wettelijke zaken die jongeren moeten regelen: ‘Hoe vraag je een DigiD aan?’, ‘Hoe lees je een boete?’, ‘Wat gebeurt er als je de boete niet betaalt?’. De oorzaken waardoor jongeren het meest in de schulden terecht komen staan centraal tijdens de lessen. De lesonderwerpen van de drie onderbouw lessen zijn: 1. Verleidingen van Social Media; 2. Budgetteren kan je leren; 3. 'Hoe word je rijk?’- spel.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
10
De onderwerpen van de zeven bovenbouw lessen zijn: 1. Wat verandert er als je 18 bent en contracten, zoals buy now pay later en 2. 3. 4. 5. 6. 7.
telefooncontracten; Boetes, zoals verkeersboetes, geldboete als strafbeschikking, schadevergoeding; Fraude, zoals pinpasfraude en katvangers; Zorgverzekering; Studiefinanciering, zoals regels als je naar mbo1&2 gaat of mbo 3&4 en tegemoetkoming scholieren; Incassotraject; Geweld & schadevergoedingen.
De structuur van de lessen is altijd hetzelfde. •
Deel 1: wat is het onderwerp (bijvoorbeeld zorgverzekering)?;
•
Deel 2: ‘Hoe kan je door het onderwerp in de schulden komen;
•
Deel 3: ‘Hoe kan je schulden voorkomen?’.
Een lesonderwerp duurt één of twee uur, dit is afhankelijk van het niveau van de klas. Dit wordt meegenomen in de opbouw van de lessen voor de verschillende leerjaren. Elke les bestaat uit doceermomenten, professioneel ontwikkelde filmfragmenten, animaties die moeilijke onderwerpen eenvoudig uitleggen, klassengesprekken en verwerkingsmomenten en worden digitaal aangeboden. Iedere leerling ontvangt per les een werkboek met opdrachten om de leermaximalisatie te realiseren. Voor meer informatie over de inhoud van de lesonderwerpen kan contact opgenomen worden met Money Start.
3.5.
Professional voor de klas
Het ontwikkelde lesmateriaal en de manier van lesgeven is geschikt voor leerlingen van verschillende niveaus. De lessen worden gegeven door HBO-geschoolde professionals (gastdocenten), zoals maatschappelijk werkers, schuldhulpverleners, deurwaarders, bewindvoerders en budgetcoaches. Zij hebben dagelijks te maken met jongeren en schulden en geven naast hun werk een aantal dagen les. De gastdocenten hebben ervaring met werken met de doelgroep, daardoor kunnen zij differentiëren naar niveau. Daarnaast hebben zij bewezen didactische vaardigheden, waarmee zij aansluiten bij de leefwereld van de jongeren. Money Start werkt ook samen met lokale en regionale ‘peer educators’ die in de klas hun verhaal vertellen. In de klas worden zij begeleidt door de gastdocent. Deze jongeren hebben zelf schulden gehad en delen hun ervaringen met de klassen. Voor meer informatie over - en een beter beeld van - peer educators kunt u dit filmpje bekijken.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
11
4. ‘Hoe word je rijk?’ implementeren “De implementatie van de interventie “Hoe word je rijk? verloopt langs negen processtappen. In dit hoofdstuk nemen we u mee langs deze stappen en wat per stap de doorloop is om de methode in de praktijk te brengen. Stap 1: Oriënterend gesprek •
Gemeenten die interesse hebben in een gesprek met Money Start geven dit aan via info@moneystart.nl.
•
Money Start neemt contact op en u plant samen een oriënterend gesprek en bespreekt de mogelijkheden in het aanbod van gastlessen op scholen.
Stap 2: Kennismaken met de methode en onderzoek onder de scholen Tijdens het oriënterende gesprek krijgen gemeenten tweel opties: •
Money Start zorgt dat gemeenten (en soms scholen) in een nabijgelegen gemeente een les kunnen meekijken. Gemeenten krijgen hierdoor een beeld van de gastlessen en kunnen in gesprek gaan met een school, gastdocent/schoolleraar.
•
Money Start voert al direct een onderzoek uit onder de scholen in uw gemeente. In dit onderzoek wordt gekeken naar hoeveel lessen er mogelijk zijn, het aantal klassen en welke leerlingen onder de doelgroep vallen. U ontvangt eventueel een indicatie hoeveel lessen een school zou wil afnemen. Money Start levert een aanbeveling voor het aantal scholen en lessen bij u aan.
Beide opties zijn in overleg tijdens het oriënterende gesprek bespreekbaar. Stap 3: Interesse in een samenwerking met Money Start Als u vanuit uw gemeente interesse heeft brengt Money Start een offerte uit met de bijbehorende kosten. Money Start zet zich graag in voor een duurzame samenwerking waarbij de duur van de samenwerking eerst wordt onderzocht. De kosten zijn gebaseerd op: •
De kosten van gastlessen;
•
Kosten docenten & peer educators;
•
Reiskosten.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
12
Stap 4: Gemeenten bespreken de offerte Binnen gemeenten gelden verschillende inkoopvoorwaarden. Na ontvangst van de offerte is het van belang dat gemeenten intern het gesprek voeren met de afdeling inkoop over welke mogelijkheden er zijn om de samenwerking met Money Start aan te gaan. Stap 5: Een mogelijk inkooptraject Binnen gemeenten gelden bijna altijd regels rondom inkoop en eventuele aanbestedingsprocedure. Hou altijd rekening met de waardebepaling van een opdracht en maak een realistische inschatting van de kosten van een lesprogramma. Om de waarde van een opdracht te kunnen bepalen en de contractduur te kunnen bepalen kan de informatie van het Kenniscentrum Europa Decentraal (KED) ondersteuning bieden. Gemeenten kunnen gratis met vragen terecht bij de helpdesk van KED. Bij gunning aan Money Start worden de overeengekomen afspraken tussen Money Start en de gemeente vastgelegd. Afhankelijk van de voorkeur van de gemeente wordt er een overeenkomst, opdrachtbrief, inkoopovereenkomst of een offerte getekend. De gemeente maakt hier zelf een keuze in. Het verschilt per gemeente hoe dit traject verloopt en wie hierbij betrokken worden. Stap 6: Het startgesprek Als de overeenkomst is getekend plant Money Start een ‘officieel startgesprek’ in met de gemeente. Met de input uit dit gesprek ontzorgt Money Start gemeenten van de verdere implementatie bij de scholen.
Het gesprek duurt ongeveer één uur en is bedoeld om alle stappen die Money Start gaat zetten te bespreken. Het uiteindelijke doel is om de gemeente volledig te ontzorgen in de uitvoer van het programma. Tijdens het gesprek worden volgende onderdelen besproken: 1. De scholen: het vaststellen van de te bedienen scholen/aantallen en onderwijsniveau. 2. Partners en sociale kaart: Money Start stelt tijdens de gesprekken de volgende vragen voor het werven van partners: Welke contactpersonen bij scholen zijn relevant voor Money Start? Het gaat hier om de contacten die er al zijn bij scholen en waarvan Money Start gebruik kan maken. Zijn er nog geen contacten bij een bepaalde school/scholen, maar is het geven van gastlessen vanuit gemeenten gewenst? Dan zal Money Start deze scholen benaderen. 3. Gastdocenten: zijn er binnen de gemeente contacten aanwezig die graag gastlessen willen geven, bijvoorbeeld medewerkers van gemeenten of externe stakeholders? Money Start werft regionale professionals, die als gastdocent ‘Hoe word je rijk?’ lessen willen geven. Money Start komt graag met hen in contact. 4. Hulpverlening: welke hulpverlenende instanties willen gemeenten graag in de laatste les om het hulpaanbod te presenteren?
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
13
5. Overige partijen: zijn er andere partijen actief rondom financiële educatie binnen gemeenten? Dan wil Money Start hier graag de contactgegevens van om kennis te maken en eventueel afspraken te maken over een samenwerking of elkaar niet te doorkruisen. 6. Peer Educators: zijn er contactpersonen die kunnen helpen bij het werven van lokale peer educators? Stap 7: De week van het geld In de ‘Week van het geld’ organiseert Money Start op verzoek van de gemeente het bezoek van de wethouder op een lokale school. Voor de invulling van dit bezoek wordt vaak één gesprek ingepland om de planning van de wethouder af te stemmen op de beschikbaarheid van de school, wie er van de gemeente mee gaat, welke communicatie er gezamenlijk ingezet wordt rondom het wethouder bezoek en overige details. Dat zijn enkele korte afstemmingsgesprekken. In de Week van het geld bezoeken wethouders in gemeenten waar ‘Hoe word je rijk?’ actief is een les. Wethouders krijgen vijf minuten van de les om contact te maken met de leerlingen en uit te leggen wat zij doen als wethouder. Door het bijwonen van de les krijgt de wethouder een goed beeld van de 'Hoe word je rijk?' lesopbouw en de doelgroep waar de interventie op gericht is. Aan het einde van de les deelt de wethouder de certificaten uit aan de leerlingen.
Om een goed beeld te krijgen van de bezoeken van de wethouder en hoe Money Start dit organiseert, biedt de nieuwsbrief over de Week van het geld inzicht. Stap 8: De implementatie bij scholen en start van het lesprogramma Money Start legt de contacten met scholen en partners om het geven van de gastlessen te concretiseren. Vanuit Money Start wordt er een onderwijscoördinator aangesteld. De onderwijscoördinatoren van Money Start investeren in een warme relatie met de scholen. Zij zorgen ervoor dat het afgesproken aantal lessen wordt ingeroosterd. Daarnaast onderhouden zij het contact tussen de scholen en docenten. Stap 9: De monitoring van ‘Hoe word je rijk?’ bij gemeenten Er zijn verschillende momenten van verantwoording van ‘Hoe word je rijk?’ naar gemeenten toe. Het inplannen van voortgangsgesprekken en versturen van rapportages vindt plaats op initiatief van Money Start. 1. Tussentijdse verantwoording Vanaf het inroosteren van de eerste les verstrekt Money Start maandelijks een managementrapportage (one-pager) per mail. Hierin staat het aantal gegeven en ingeroosterde lessen, het aantal bereikte scholen, het verloop van de planning ten opzichte van de doelstelling en het aantal lessen waar scholen een akkoord op hebben gegeven (maar nog niet ingeroosterd). Als de gemeente hier vragen over heeft wordt hier tussentijds een voortgangsgesprek voor ingepland.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
14
2. Eindverantwoording Na afronding van het project maakt Money Start een eindverslag. Hierin staat in hoeverre aan de opdracht uit de offerte is voldaan, zowel kwalitatief als kwantitatief. En wordt onder andere verslag gedaan van het contact met scholen, de verdeling van de lessen per niveau en de beoordeling en waardering door de leerlingen en schooldocenten. Het eindverslag wordt altijd toegelicht in een eindgesprek, waarbij vragen van de gemeente worden beantwoord en Money Start toelicht welke keuzes ze gedurende het jaar maakten. 3. Uitnodiging om een les bij te wonen Gemeenten worden altijd uitgenodigd om een les bij te wonen. Zo ervaren zij zelf een gastles. Bij een lesbezoek gaat altijd iemand mee vanuit Money Start en is er ruimte voor het nabespreken van de ervaringen in de les.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
15
5. Veel gestelde vragen Wat betekent het dat ‘Hoe word je rijk?’ een bewezen effectieve interventie is van SchuldenlabNL? Voor het antwoord op deze vraag verwijzen wij u graag naar de website van Hoe word je rijk? | SchuldenlabNL. Welke onderzoeken zijn er beschikbaar? •
In 2024 heeft Money Start een onafhankelijk onderzoek uit laten voeren over de effecten van ‘Hoe word je Rijk?’.
•
Wetenschappelijk onderzoek toont aan dat terugkerende financiële educatie effectief is in het voorkomen van schulden.
•
‘Preventie van geldzorgen, armoede en schulden, verschillende typen interventies in kaart’. In opdracht van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid is in juni 2024 door een consortium van Hogescholen een rapport gepubliceerd waarbij 30 interventies op het gebied van preventie in kaart zijn gebracht. ‘Hoe word je rijk?’ is onder meer terug te vinden op pagina 93.
Wanneer kan ik met ‘Hoe word je rijk?’ starten? Gemeenten kunnen op elk moment contact opnemen met Money Start om het proces in gang te zetten. Het is mogelijk om te starten met een pilot of met volledige implementatie. Welke gemeenten zijn al aangesloten? Op de website van Money Start is zichtbaar in welke gemeenten ‘Hoe word je rijk? al wordt aangeboden: https://moneystart.nl/resultaten Kan ik in contact komen met een andere gemeente die ‘Hoe word je rijk?’ al geïmplementeerd heeft? Ja. Neem hiervoor contact op met Loes van Geffen: loes@moneystart.nl en 06 42 61 94 91 of Alan Bredenhorst: alan@moneystart.nl en 06 24 80 54 57. Is het ook mogelijk om ‘Hoe word je rijk?’ in regioverband aan te bieden? Ja, dat is mogelijk. Waar zijn de kosten voor het lesprogramma op gebaseerd? De kosten voor het programma worden afgestemd op het aantal lessen en scholen. Gemeenten ontvangen vrijblijvend een offerte op maat.
Vereniging van Nederlandse Gemeenten
16