Bijlage 1. Stand van zaken actieplan sociaal domein januari 2022

Stand van zaken actieplan sociaal domein Januari 2021 Het actieplan is in het najaar 2019 geschreven en in november 2019 goedgekeurd. In de zomer 2020 is via het financieel herstelplan de taakstelling verhoogd. Tevens is in opgave 2 van het herstelplan de taakstelling verder uitgesplitst naar diverse actielijnen. Deze uitsplitsing van de taakstelling is ook overgenomen in de begrotingen, en verdeeld over 4 onderdelen. 1) 2) 3) 4)

Wmo Jeugd Participatiewet (Hieronder Orionis genoemd om verwarring met inwonerparticipatie te voorkomen) Vervoer (Wmo-vervoer, leerlingenvervoer en Servicebus)

We zijn nu twee jaar verder (halverwege de termijn van het actieplan) en hebben een korte stand van zaken opgesteld. Deze stand van zaken is gebaseerd op de realisatieprognose van de 3de kwartaalrapportage sociaal domein, en de vastgestelde begrotingen van 2022-2026. Het kader van de besparingen is vastgesteld door uw raad in het actieplan. Bij de uitwerking van het actieplan zijn daarbij de volgende uitgangspunten gehanteerd. De inwoner staat centraal:  Inwoners krijgen de benodigde zorg, maar niet meer, en niet langer dan noodzakelijk. Zonder dat er hierbij limieten zijn. Dure zorg, en lange trajecten zijn nog steeds mogelijk wanneer het nodig is.  We doen gedegen onderzoek naar wat de benodigde zorg is, en spreken waar mogelijk met de inwoner zelf. Dit onderzoek is wettelijk verplicht.  We werken niet met budgetplafonds of het creëren van wachtrijen. Iedereen krijgt de benodigde zorg zo snel mogelijk. Besparingen worden niet op deze manier behaald.  Nieuwe (verlengings-)aanvragen krijgen altijd voorrang op acties vanuit het actieplan. Iedereen krijgt de benodigde zorg zo snel mogelijk.  Processen bij de toegang (TIM) worden continu verbeterd, om de inwoners beter te kunnen helpen. Ook is hierbij veel aandacht geweest aan verbetering van communicatie (brieven, website) richting inwoners.

De rol van de zorgaanbieders is veranderd:  De zorgaanbieders hebben een ondersteunende rol bij de zorgaanvraag.  Zorgaanbieders kunnen niet automatisch de duurste zorgcategorie aanvragen, wanneer er ook geschikte goedkopere alternatieven zijn. Huishoudelijke hulp ipv Huishoudelijke zorg, of reguliere begeleiding ipv specialistische begeleiding. Wanneer nodig wordt de duurste zorgcategorie nog steeds toegekend.  Zorgstapelingen worden waar mogelijk verminderd. Dit kan verschillende zorgproducten betreffen bij één inwoner (zoals begeleiding en dagbesteding), maar ook hetzelfde zorgproduct bij diverse zorgaanbieders (begeleiding bij meerdere zorgaanbieders). Overig:  We volgen de wet qua uitvoering van de taken. (Sommige gemeentes hebben inkomensafhankelijke HH geïntroduceerd, wat niet volgens de wet is)  We sturen actief op overgang naar Wlz waar mogelijk, waarbij zorg continuïteit wel geborgd wordt. Voorheen werd gedoogd dat inwoners onder de Wmo bleven vallen. Voor inwoners lag hier een financiële prikkel omdat eigen Wlz bijdrage hoger kan zijn dan bij de Wmo.  De nieuwe verordening Jeugd en Wmo die per 1 januari 2021 van kracht is.

Hieronder volgt voor de vier in het herstelplan benoemde onderdelen met een taakstelling een kort overzicht van de genomen acties en de resultaten. Dit is geen uitputtende lijst.

Wmo: Huishoudelijke Hulp en Huishoudelijke zorg (HH en HZ): Acties  Nieuw normenkader vastgesteld en per 1-1-2021 in gebruik genomen.  Niet automatisch toe kennen van duurdere aanvraag HZ, alleen wanneer nodig. Anders HH (wanneer nodig). Resultaten  Ongeveer evenveel inwoners ontvangen HH en HZ als eerdere jaren. Stijging is hiermee gestopt. (Invloed Corona nog onduidelijk)  Verhouding HH/(HH+HZ) veranderd in voordeel van goedkopere HH. HH gaat van 63% in 2019 naar 69% in 2021. Tariefverschil is 3,60 euro per uur.  Totaal aantal uur HH+HZ daalt: 159k in 2019, 164k in 2020 en prognose van 154k in 2021. Begeleiding: Acties  Bij aanvragen ook doelstellingen afspreken. Dit kunnen leerdoelstellingen zijn, maar ook stabilisatiedoelstellingen.  Bijbehorend aantal uren en looptijd vaststellen.  Inwoners waar mogelijk overzetten naar Wlz.  Niet automatisch toekennen van duurste begeleidingsproduct bij aanvraag (specialistisch ipv regulier), alleen wanneer nodig.  Extra aandacht voor de inwoners met veel uren. De 20 duurste gebruikers (van de 556 dus 3.5%) gebruiken 20% van de totalen uren. Resultaten  Aantallen gebruikers dalen: zie grafieken kwartaalrapportages.  Totaal aantal uur begeleiding daalt: 74k in 2019, 79k in 2020 en prognose van 69k in 2021. Dagbesteding: Acties  Inwoners waar mogelijk overzetten naar Wlz.

 Niet automatisch toekennen van duurste dagbestedingsproduct bij aanvraag (specialistisch ipv regulier), alleen wanneer nodig. Resultaten  Aantallen gebruikers dalen: zie grafieken kwartaalrapportages.  In 2019 had 73% vd gebruikers reguliere dagbesteding. In 2021 is dat 84%. Het verschil qua tarief in 2021 is 450€ per maand/per persoon. Hulpmiddelen & woningaanpassingen: Acties:  Huur ipv kopen van hulpmiddelen, en aanbieders houden aan contractvoorwaarden.  4-ogen principe bij duurdere aanvragen woningaanpassingen.  Aanvraag toetsen op noodzakelijkheid, ipv meteen toekennen. Resultaten:  Minder kosten.

Jeugd: Acties:  Geen: Nieuwe aanvragen krijgen voorrang, en vanwege de stijging daarvan zijn maatregelen actieplan on hold gezet tot nu toe. De overname van Intervence door JB-West staat los van het actieplan, maar heeft wel veel capaciteit gekost.

Orionis (participatiewet): Acties:  Uitvoeren “plan van aanpak” dat in 2017 in de raad is vastgesteld.  Een verdiepend onderzoek laten uitvoeren door KplusV gericht op het Werkleerbedrijf, en Orionis heeft een implementatieplan geschreven Resultaten:  Financiële besparingen (meer dan de taakstelling), die al opgenomen zijn in onze begroting. We blijven monitoren of deze besparingen ook werkelijkheid worden.  Door grote arbeidsvraag; zeer lage werkeloosheid, en minder uitkeringsaanvragen

Vervoer: Acties:  Servicebus omgezet naar buurtbus  Tarieven Wmo vervoer gelijk gesteld aan Oosterschelderegio  Aanvragen Wmo vervoerpas worden getoetst aan noodzakelijkheid, ipv meteen verstrekt. Resultaten:  Besparingen gerealiseerd bij servicebus en Wmo vervoer. Maar de reële/structurele situatie van vervoer is onduidelijk, vanwege coronacrisis en lockdowns. Daarom zijn er ook geen verdere maatregelen genomen. De gemeentes en de provincie zijn ook bezig met de regionale mobiliteitsstrategie.

Financieel resultaat: De prognose uit de 3de kwartaalrapportage 2021 is een besparing van € 4. Daarmee zullen we de taakstelling van € 3 mln hoogstwaarschijnlijk behalen. Geboekt 2016

Geboekt 2017

Geboekt 2018

Geboekt 2019

1. Oude WMO

5.119

5.066

6.285

7.149

7.306

6.990

6.856

7.442

2. Nieuwe WMO

5.200

5.700

7.031

8.211

7.712

6.988

7.477

8.171

3. Eigen bijdrage Wmo

-764

-318

-507

-59

-313

-250

-271

-271

4. Jeugdhulp

12.791

13.222

14.969

17.779

20.095

20.192

20.471

20.139

5. TIM

2.476

2.636

2.774

3.427

2.307

2.540

2.381

2.378

24.823

26.306

30.552

36.508

37.107

36.461

36.914

37.859

Bedragen x (€ 1.000)

excl taakst. Bedragen x (€ 1.000)

Begroting 2021

Geboekt Q3 Prognose 2020 2021

incl taakst Taakstelling

Begroting 2021

Q2 Prognose Q1 Prognose 2021 2021

prognose Prognose 2021

Besparing 2021

Q3 Afwijking 2021

Q2 Afwijking Q1 Afwijking 2021 2021

1. Oude WMO

8.294

1.076

7.218

6.990

1.304

228

362

-224

2. Nieuwe WMO

9.429

760

8.669

6.988

2.441

1.681

1.397

703

3. Eigen bijdrage Wmo

-61

0

-61

-250

189

189

210

210

4. Jeugdhulp

19.552

810

18.742

20.192

-640

-1.450

-1.729

-1.396

5. TIM

2.208

0

2.208

2.540

-332

-332

-173

-170

39.423

2.646

36.777

36.461

-877

Totaal Jeugd &Wmo

2.962

316

67

6. Orionis & Servicebus

354

1.034

680

320

725*

Totaal Actieplan SD

3.000

3.996

996

387

-152*

Op basis van de in November 2021 vastgestelde meerjarenbegroting 2022-2026 en de realisatiecijfers is dit de prognose m.b.t. het behalen van de taakstelling van de komende jaren. Een (groen) positief verschil t.o.v. de taakstelling betekent een extra besparing bovenop de dan al behaalde taakstelling. Een (rood) negatief verschil t.o.v. de taakstelling betekent een tekort van besparingen van de verwachte taakstelling. Oude Wmo

taakstelling verwacht resultaat verschil tov taakstelling Nieuwe Wmo taakstelling verwacht resultaat verschil tov taakstelling Jeugd taakstelling verwacht resultaat verschil tov taakstelling Orionis + Servicebus +LV taakstelling verwacht resultaat verschil tov taakstelling Totaal taakstelling verwacht resultaat verschil tov taakstelling Correcties Gecorrigeerd verschil tov taakstelling

2021 1.076.000 1.304.000 228.000 760.000 2.441.000 1.681.000 810.000 -640.000 -1.450.000 354.000 1.034.000 680.000 3.000.000 4.139.000 1.139.000 -143.000 996.000

2022 1.724.058 1.585.784 -138.274 1.625.000 2.639.639 1.014.639 1.545.000 -637.506 -2.182.506 605.942 1.123.749 517.807 5.500.000 4.711.666 -788.334 1.545.000 756.666

2023 1.821.940 1.630.236 -191.704 1.970.000 2.699.951 729.951 2.350.000 -783.271 -3.133.271 858.060 1.545.004 686.944 7.000.000 5.091.919 -1.908.081 1.300.000 -608.081

2024 1.819.783 1.677.241 -142.542 1.970.000 2.762.660 792.660 2.350.000 -940.968 -3.290.968 860.217 1.660.877 800.660 7.000.000 5.159.810 -1.840.190 0 -1.840.190

2025 1.819.783 1.744.990 -74.793 1.970.000 2.819.043 849.043 2.350.000 -1.148.330 -3.498.330 860.217 1.753.875 893.658 7.000.000 5.169.578 -1.830.422 0 -1.830.422

De correctie in 2021 betreft de afwijkingen op de eigen bijdrage Wmo (€ 189.000), en op TIM (€ - 332.000), zoals weergegeven in de 2021 (prognose)resultaten. De correctie in 2022 betreft het besluit van de raad bij de begroting in November 2021 om de eenmalige Jeugdgelden in te zetten om de taakstelling Jeugd in 2022 geheel in te vullen, en voor € 1,3 mln in 2023 in te vullen. Bij jeugd is er geen rekening gehouden met de gevolgen van het woonplaatsbeginsel dat vanaf 1-1-2022 van kracht wordt. Dit zou budgetneutraal moeten zijn voor de gemeente. Maar leidt wel tot een verwachte absolute afname van € 1 mln aan jeugdzorgkosten, en ook € 1 mln aan minder inkomsten vanuit het rijk.

Extra toelichting op bovenstaande tabel.

Oude Wmo

Nieuw Wmo

Jeugd

begroting ex taakstelling taakstelling begroting incl taakstelling Q3 prognose 2021 Q3 prognose + 4,7% kostenstijging verwacht resultaat verschil tov taakstelling

begroting ex taakstelling taakstelling begroting incl taakstelling Q3 prognose 2021 Q3 prognose + 4,7% kostenstijging verwacht resultaat verschil tov taakstelling

begroting ex taakstelling taakstelling begroting incl taakstelling Q3 prognose 2021 Q3 prognose + 4,7% kostenstijging verwacht resultaat verschil tov taakstelling

2021 8.294.000 -1.076.000 7.218.000 6.990.000 -1.304.000 -228.000 2021 9.429.000 -760.000 8.669.000 6.988.000 -2.441.000 -1.681.000 2021 19.552.000 -810.000 18.742.000 20.192.000

2022 8.904.314 -1.724.058 7.180.256

2023 9.292.736 -1.821.940 7.470.796

2024 2025 9.699.880 10.144.692 -1.819.783 -1.819.783 7.880.097 8.324.909

7.318.530 -1.585.784 138.274

7.662.501 -1.630.236 191.704

8.022.638 -1.677.241 142.542

8.399.702 -1.744.990 74.793

2022 2023 2024 2025 9.956.075 10.360.259 10.783.003 11.216.342 -1.625.000 -1.970.000 -1.970.000 -1.970.000 8.331.075 8.390.259 8.813.003 9.246.342 7.316.436 -2.639.639 -1.014.639

7.660.308 -2.699.951 -729.951

8.020.343 -2.762.660 -792.660

8.397.299 -2.819.043 -849.043

2022 2023 2024 2025 20.503.518 21.351.381 22.234.012 23.115.875 -1.545.000 -2.350.000 -2.350.000 -2.350.000 18.958.518 19.001.381 19.884.012 20.765.875

640.000 1.450.000

21.141.024 22.134.652 23.174.981 24.264.205 637.506 783.271 940.968 1.148.330 2.182.506 3.133.271 3.290.968 3.498.330

Orionis

taakstelling verwacht resultaat verschil tov taakstelling

2021 -200.000 -931.000 -731.000

2022 -400.000 -1.017.982 -617.982

2023 -650.000 -1.436.271 -786.271

2024 -650.000 -1.549.125 -899.125

2025 -650.000 -1.642.123 -992.123

Servicebus

taakstelling Resultaat verschil tov taakstelling

-103.000 -103.000 0

-105.767 -105.767 0

-108.733 -108.733 0

-111.752 -111.752 0

-111.752 -111.752 0

Leerlingenvervoer

taakstelling resultaat verschil tov taakstelling

-51.000 0 51.000

-100.175 0 100.175

-99.327 0 99.327

-98.465 0 98.465

-98.465 0 98.465