Bijlage 1 Participatie- en inspraakverordening november 2020

Participatie- en inspraakverordening Manon Veroude – november 2020

Aanleiding In verband met een wijziging van artikel 150 van de Gemeentewet, moeten gemeenten een nieuwe Participatie- en inspraakverordening maken. Deze vervangt onze inspraakverordening uit 2005. Het doel van het wetsvoorstel is de betrokkenheid van inwoners bij de voorbereiding, uitvoering en evaluatie van beleid van hun gemeente (…) vergroten. Deze verordening is een juridisch instrument. Het geeft de kaders weer, waarbinnen wij onze participatie en officiële inspraak willen vormgeven. Niet alleen inspraak en burgerparticipatie krijgen een plek in de nieuwe verordening. Ook overheidsparticipatie en het uitdaagrecht worden daarin verder uitgewerkt. Alleen binnen het sociaal domein is het uitdaagrecht bij wet vastgelegd, maar straks geldt dat waarschijnlijk ook voor onze taken in de openbare ruimte. In de verordening leggen we vast wat we wel en niet openstellen voor het uitdaagrecht.

Scope van de verordening Burgerparticipatie

Uitdaagrecht (Right to Challenge)

OverheidsInspraak

Participatie

Huidige ontwikkelingen (1) Binnen de gemeente staat participatie hoog op de agenda. Of het nu gaat om de omgevingswet, het coalitieakkoord, het organisatieontwikkelingsplan, het communicatiebeleidsplan of het rapport “Participeren: doen en leren!”: Participatie krijgt een steeds belangrijkere rol in onze aanpak van werkzaamheden en onze organisatiecultuur (responsieve overheid). In de verordening brengen we de formele democratie (gemeenteraad) en de informele democratie (participatie) samen. Met als doel: nog beter kunnen aansluiten op dat wat de samenleving van ons verlangt. Dat vraagt wat van ons als gemeente en gemeenschap: raadsleden, college, management, medewerkers, inwoners en andere ‘stakeholders’.

Huidige ontwikkelingen (2) Participatie is niet nieuw voor ons. We werken al heel lang ‘van buiten naar binnen’. We kennen dan ook een aantal voorbeelden van succesvolle en minder succesvolle participatietrajecten. We hebben onszelf en onze ‘participanten’ de ruimte gegeven om te ‘doen en leren’ om uiteindelijk te kunnen doorgroeien naar een vorm die bij ons past.

Parallelle ontwikkelingen Een aantal ontwikkelingen kan mooi samen komen in deze verordening en ons verdere kaders en handvatten geven voor de nabije en verdere toekomst: Visie wijknetwerken (samenleving)

Ontwikkelingen Right to Challenge

Visie toekomst wijkgericht werken

Omgevingswet

(wijk & bestuur)

Evaluatie participatietrajecten + onderzoek Rekenkamer

Participatie& inspraakverordening

Ontwikkelingen digitale participatie

Aanpak & uitgangspunten • Werkgroep + regiegroep formeren • Proces en kaders formuleren -> voor de start commitment raad! Toetsen via raadswerkgroep omgevingsvisie. • Inwoners en andere stakeholders betrekken bij verordening: ‘walk the talk!’ • Kaders: niet van 0 beginnen + lopende ontwikkelingen samenbrengen • Proces & output = beide belangrijk: Verordening is door en voor belanghebbenden!

Werkgroep + regiegroep Werkgroep • Adviseur participatie (Manon Veroude) •

Rol: trekker proces

•

Rol: plv. trekker proces + link naar gemeenteraad

•

Rol: voorbereiding; externe gespreksbegeleiding; juridische vertaalslag naar verordening

•

(Plv.) raadsgriffier

•

Adviseur IMI (Guido Enthoven)

Werkgroep + • Senior jurist (Johan Groenenberg) • Iemand vanuit afdeling Ruimte die met verordening werkt Regiegroep – hoofdlijnen: proces, voorbereidingen sessies met raadswerkgroep • 2 raadsleden (coalitie / oppositie) • Wethouder participatie • Afdelingshoofd W&B • Adviseur participatie • (Plv.) raadsgriffier

Kaders • • •

•

Verordening die passend is voor Middelburg De (concept) modelverordening van VNG is een leidraad maar niet leidend (verwacht rond feb. 2021) Input voor Middelburgse verordening: • Participatiecode Middelburg • (Concept) modelverordening VNG • Leerpunten evaluatie Berenschot • Uitkomsten onderzoek Rekenkamer • Processen Omgevingswet • Ontwikkelingen wijknetwerken / wijkgericht werken / digitale participatie • Leerpunten ‘Op zoek naar de ja!’ Iedere 4 jaar houden we verordening tegen het licht

Mogelijke bouwstenen voor ophalen input Enquête inwoners en andere stakeholders

Werksessie medewerkers die met verordening werken

Werksessie trekkers Omgevingswet

Sessie college + gemeenteraad

‘Panel’ / toets inwoners en andere stakeholders

Debat i.a.n. gemeenteraadsverkiezingen?

Tijdpad Oktober 2020 • Concept modelverordening VNG gereed

Eind december 2020 • Evaluatie Berenschot en Rekenkamer gereed

Mei 2021 (uitwerken) • Vertaling input naar concept verordening

Begin november 2020 • Besluitvorming in college van B&W

Februari 2021 • Modelverordening VNG gereed + ervaringen andere gemeenten in beeld Juni 2021 (toetsen) • Toets bij raad, college, medewerkers • Toets inwoners en stakeholders

November 2020 • Plan van aanpak toelichten in raadswerkgroep omgevingswet Maart / april 2021 (ophalen) • Raadplegen inwoners + stakeholders • Diverse bijeenkomsten Juli / aug 2021 (def. versie ter besluitv.) • Aanpassen verordening • Besluitvorming voorbereiden voor september 2021

Vervolg Wat doen we als de verordening is vastgesteld? • Vertaalslag naar publieksvriendelijke versie (bijvoorbeeld aanpassen Participatiecode) • Inbedden in organisatie via: • Trekkersgroep participatie • Interne communicatie • Processen

• Meenemen in inwerkprogramma nieuwe gemeenteraad (2022)