AB 2025.04.08 Memo actieve informatie Zeeuwse nota plan van aanpak voor radicalisering en extremisme januari 2025

memo - actieve informatie aan

commissie

portefeuillehouder

datum

Gemeenteraad

Algemeen bestuur

Yvonne van Mastrigt

25 februari 2025

steller

afdeling

telefoon

e-mail

Thijs Terlouw

Wijk en Bestuur

+31118675117

T.Terlouw@middelburg.nl

onderwerp

Zeeuwse nota / plan van aanpak voor radicalisering en extremisme, januari 2025

Geachte leden van de raad, aanleiding

De aandacht voor de onderwerpen radicalisering en extremisme groeit. Ook in Zeeland. Door ontwikkelingen in de samenleving (zoals bijvoorbeeld polarisatie, daling vertrouwen in de overheid, oorlog, etc.) hebben gemeenten met verschillende vormen en casuïstiek op het gebied van radicalisering/extremisme te maken. Soms halen deze zaken het landelijke nieuws. Voorbeelden hiervan zijn de bekladding van de synagoge in Middelburg, of zeer recent de aanhouding van een vrouw uit de gemeente Sluis. Zij wordt verdacht leiding te geven aan de Volksraad, een radicale groep soevereinen die zich afkeert van de overheid en bereid is daarvoor geweld te gebruiken. Wanneer mensen extremistisch gedrag vertonen of dreigen te radicaliseren is het noodzakelijk om ‘op tijd’ in te grijpen. In Zeeland hebben we sinds 2016 voor dat doel een CTER-weegploeg . Zij beoordelen casuïstiek waarbij (mogelijk) sprake is van radicalisering. Vervolgens kijken zij wat er nodig is om de betrokken persoon/personen te helpen om de (openbare) veiligheid te waarborgen. Er is ook een Zeeuws werkgroep actief. Zij richt zich vooral op preventie. Investeren in preventie is effectiever dan mensen helpen wanneer ze al geradicaliseerd zijn. Door op tijd te signaleren en de juiste zorg in te zetten kan voorkomen worden dat problemen groter worden en escaleren.

De problematiek van radicalisering en extremisme vraagt een regionale aanpak. Ook interventies op het gebied van preventie hebben een grotere slagingskans wanneer deze op regionaal niveau worden voorbereid. Het bestuurlijk Vanuit het Districtscollege Zeeland en het gecombineerd bestuurlijk overleg zorgen veiligheid is de wens uitgesproken om een Zeeuwse nota en plan van aanpak te ontwikkelen dat zich richt op de preventie van radicalisering en extremisme, met de focus op een integrale aanpak. informatie

Er is een groeiende behoefte bij professionals in zowel het sociaal- als het veiligheidsdomein naar kennis en deskundigheidsbevordering over radicalisering. U moet dan denken aan leraren op school, medewerkers van de GGD, maatschappelijk werk, jongerenwerkers, opsporingsambtenaren, politie, etc. Vragen die in de praktijk spelen zijn o.a.: "Hoe herken ik signalen van radicalisering?" en “Wat kan ik doen als professional bij signalen van radicalisering?”. Er is behoefte aan het vergroten en uitwisselen van kennis en expertise, kennis over de persoonsgerichte aanpak en het versterken van een signaleringsstructuur en preventiestructuur op het gebied van radicalisering en extremisme.

blad

2 van 3 onderwerp

Zeeuwse nota / plan van aanpak voor radicalisering en extremisme, januari 2025

Na de start van de CTER-weegploeg zijn we in Zeeland een aantal jaar geleden ook begonnen met het versterken en ontwikkelen van de signalerings-, en meldingsstructuur, preventie- en netwerkstructuur. –Op verschillende momenten hebben er verspreid door Zeeland bijeenkomsten plaatsgevonden waar professionals kennis konden uitwisselen en waar deskundigen uit het land uitleg kwamen geven over de verschillende vormen van radicalisering en extremisme. –In 2023 heeft Zeeland een Meldpunt radicalisering ingericht bij het Zorg- en Veiligheidshuis en een routekaart opgesteld. De routekaart biedt richtlijnen voor professionals voor het handelen bij signalen van radicalisering. –In samenwerking met het Rijksopleidingsinstituut tegengaan Radicalisering (ROR) verzorgen we in Zeeland opleidingen en trainingen voor professionals in de preventie en aanpak van radicalisering en extremisme. In bijgevoegde nota en plan van aanpak zijn de speerpunten voor een integrale en preventie aanpak rondom radicalisering en extremisme vastgelegd. Met deze nota laten gemeenten zien dat dit vraagstuk speelt en welke interventies er plaatsvinden om radicalisering tegen te gaan. Zeeuwse nota en plan van aanpak radicalisering en extremisme Het Ministerie van Justitie en Veiligheid stelt middelen ter beschikking aan gemeenten en regio’s voor de aanpak van en het voorkomen van radicalisering en extremisme.

Het district Zeeland ontvangt via centrumgemeente Tilburg deze zogenaamde versterkingsgelden ook. De middelen worden ingezet voor een coördinator/aanjager en de organisatie van verschillende interventies, trainingen en netwerkbijeenkomsten. De Zeeuwse nota helpt om de beschikbare versterkingsgelden op een nuttige manier in te zetten en zorg te dragen voor het behalen van een aantal resultaten. Resultaten op het gebied van; bewustwording, kennisuitwisseling, deskundigheidsbevordering, versterken van het netwerk en een betere samenwerking tussen professionals. Uiteindelijk wil je er met elkaar voor zorgen dat de kans mensen in Zeelands radicaliseren kleiner wordt en mensen eerder worden geholpen We starten in 2025 met het uitvoeren van een fenomeenanalyse. We zijn bekend met verschillende vormen van radicalisering en extremisme. Maar welke vormen zijn relevant in de Zeeuwse samenleving, waar liggen bij ons de risico’s? De resultaten van de fenomeenanalyse helpen om meer focus aan te brengen en de theorie dichter bij de praktijk te brengen. Daarnaast plaatst de nota de aanpak van radicalisering en extremisme in een context. Je kunt de aanpak niet los zien van andere vraagstukken op het gebied van zorg en veiligheid. Bijvoorbeeld de inspanningen die we nu in Zeeland leveren ten aanzien van ‘Domeinoverstijgend samenwerken zorg en veiligheid’.

Bij de uitvoering en uitwerking van de projecten die daar onder vallen wordt ook rekening gehouden met het vraagstuk van radicalisering/extremisme en andersom ook. Tenslotte bevat de nota een actieplan. Om vormen van radicalisering en extremisme in Zeeland tegen te gaan zijn interventies nodig. De versterkingsgelden vanuit het Ministerie van Justitie en Veiligheid vormen een belangrijke bron om deze interventies uit te kunnen voeren. Maar gemeenten zullen ook zelf moeten investeren in de aanpak. Dat betreft vooral de inzet van menskracht om regie te kunnen voeren, initiatief te nemen en te coördineren.

blad

3 van 3 onderwerp

Zeeuwse nota / plan van aanpak voor radicalisering en extremisme, januari 2025

Door hier Zeeuws in samen te werken kunnen we deze inspanningsvraag delen. Daarnaast worden we ondersteund door landelijke organisatie zoals de Ministeries van justitie en Veiligheid, Binnenlandse zaken en Sociale Zaken en Werkgelegenheid, het NCTV, het Landelijk Steunpunt Extremisme en het Expertise Centrum Sociale Stabiliteit. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Middelburg, de secretaris, de burgemeester,

Aart van den Brink

Yvonne van Mastrigt