AB 2024.09.17 Memo actieve informatie toekomst AZC Swerfrust juli 2024

memo - actieve informatie aan

commissie

portefeuillehouder

datum

Gemeenteraad

Algemeen bestuur

Jeroen Louws

2 juli 2024

steller

afdeling

telefoon

e-mail

Nancy Baecke

Samenleving

+31118675287

N.Baecke@middelburg.nl

onderwerp

Opvang asielzoekers medio 2025 tot opening nieuw AZC Cleene Hooge

Geachte leden van de raad, aanleiding

Op 25 juni 2015 is een overeenkomst gesloten met het COA voor de opvang van 330 asielzoekers in het voormalige verzorgingshuis Swerf-Rust, Laurens Stommesweg 1. De afspraak is gemaakt voor vijf jaar, met een mogelijkheid om de opvang met vijf jaar te verlengen. Die verlenging heeft plaatsgevonden en op 25 juni 2025 loopt de bestuursovereenkomst af. Uw raad heeft in juli 2021 ingestemd met het aanmelden van een duurzame opvanglocatie vanaf medio 2025 met een maximum van 330 asielzoekers als Middelburgse bijdrage aan de Zeeuwse opgave voor de opvang van asielzoekers. Ter uitvoering van dit besluit is begin 2023 gestart met het zoeken naar een locatie voor een nieuw AZC. Dat heeft op 14 november 2023 geresulteerd in het besluit om Cleene Hooge, aan de zijde van de Europalaan, aan te wijzen als locatie voor het nieuwe AZC. Daarna is gestart met de voorbereidingen voor de participatie en na de vaststelling van de kaders door uw raad op 18 april 2024 is gestart met de uitvoering van de participatie. Ook zijn de gesprekken met het COA gestart over de realisatie en worden er door het COA voorbereidingen getroffen, zoals het aanbesteden van een architect. Intern en extern zijn collega’s in stelling gebracht voor het beeldkwaliteitsplan en het stedenbouwkundig plan en het verkeersvraagstuk. Inmiddels is duidelijk dat het AZC op Cleene Hooge medio 2025 nog niet gereed is.

De verwachting is dat dit niet eerder dan voorjaar 2028 gereed is, nog afgezien van juridische procedures die de periode nog kunnen verlengen. Het COA heeft bij brief van 17 mei 2024 verzocht de huidige locatie van het AZC aan de Laurens Stommesweg tot oplevering van de nieuwe locatie te mogen gebruiken. Het COA kampt nog steeds met een tekort aan opvangplekken. Enerzijds door het tekort aan langdurige opvanglocaties, anderzijds door het lange verblijf van asielzoekers en statushouders bij het COA. Informatie

Overbruggingsperiode De gemeente Middelburg is een gastvrije gemeente en vangt al jarenlang asielzoekers op. In lijn daarmee heeft uw raad in 2021 besloten om ook na medio 2025 330 asielzoekers op te vangen door in te stemmen

blad

2 van 3 onderwerp

Opvang asielzoekers medio 2025 tot opening nieuw AZC Cleene Hooge

met het aanmelden van een duurzame opvanglocatie als bijdrage aan de Zeeuwse opgave voor de opvang van asielzoekers. Om die redenen en vanwege het feit dat op dit moment de druk op de landelijke asielopvang nog onverminderd hoog is, is het niet faciliteren van een opvanglocatie gedurende de overbruggingsperiode onwenselijk. Bovendien zou het tijdelijk niet faciliteren van een AZC de negatieve bijkomstigheid hebben dat het hele netwerk om het AZC ontbonden zou worden. Denk daarbij aan vrijwilligers, maar ook de veiligheidssamenwerking en de samenwerking met kerken en andere maatschappelijke organisaties. Die infrastructuur zou verloren gaan en dat is niet gunstig voor het nieuwe AZC. Een netwerk en samen ervaring opbouwen kost tijd. Het is een voordeel met een werkend netwerk over te gaan naar de nieuwe locatie. Oplossingen Er zijn twee mogelijkheden om tijdens de overbruggingsperiode 330 asielzoekers op te vangen. De ene mogelijkheid is om een andere tijdelijke locatie te zoeken, de andere mogelijkheid is om de huidige locatie Swerf-Rust langer open te houden. Het zoeken naar een andere tijdelijke locatie voor 330 personen, de vergunning daarvoor verkrijgen en de locatie geschikt maken duurt naar verwachting een lange tijd. Waarschijnlijk net zo lang als het traject tot opening van het nieuwe AZC op Cleene Hooge.

Er is op dit moment in onze gemeente ook geen locatie voorhanden waar 330 asielzoekers met een geringe aanpassing en zonder wijziging van de bestemming in zouden kunnen trekken. Om die reden lijkt deze oplossing niet realiseerbaar. Het voortzetten van het AZC op locatie Swerf-Rust tot het moment van opening van het nieuwe AZC lijkt de beste optie om ervoor te zorgen dat onze gemeente in de tijd tussen juni 2025 en de opening van de nieuwe locatie kan blijven voldoen aan de toezegging van asielopvang. Deze locatie is reeds ingericht en het pand kan volgens het COA nog een paar jaar mee. Wij hebben als college dan ook besloten dat we u in het najaar van 2024 gaan voorstellen om het AZC Swerf-Rust, Laurens Stommesweg 1, open te houden tot de opening van het AZC op de nieuwe locatie. Onderzoek Wij realiseren ons uiteraard dat we als gemeente niet alleen een verantwoordelijkheid voor vluchtelingen hebben, maar ook voor de aan- en omwonenden van het AZC en de overige inwoners in de wijk Breewijk/’t Zand. Op hen heeft het langer voortduren van de opvang op de locatie Swerf-Rust mogelijk een effect. Bovendien zal men in die wijk verwachten dat na de eerste verlenging geen tweede verlenging komt, die is immers niet eerder voorzien.

Vanuit dat oogpunt is het van belang de aan- en omwonenden en de overige inwoners van de wijk Breewijk/’t Zand te vragen wat ze de gemeente willen meegeven als het AZC op deze locatie langer open blijft. Zijn er bijvoorbeeld aanpassingen gewenst in de afspraken met het COA? Het college zal een onderzoekbureau vragen deze inbreng op te halen. Besluitvorming Deze input is voor het college niet randvoorwaardelijk voor het al dan niet indienen van een raadsvoorstel om het AZC Swerf-Rust langer open te houden, maar het geeft richting aan de nadere voorwaarden waaronder het langer open houden zou kunnen plaatsvinden vanuit het belang van omwonenden. Wij zullen u dit najaar voorstellen de opvang in het AZC Swerf-Rust voort te zetten tot de opening van het AZC Cleene Hooge. De opgehaalde informatie betrekken we waar mogelijk en verband houdend met het langer open houden van het AZC, bij het voorstel aan uw raad.

blad

3 van 3 onderwerp

Opvang asielzoekers medio 2025 tot opening nieuw AZC Cleene Hooge

Communicatie De leden van het omwonendenoverleg van het huidige AZC zijn 24 juni 2024 mondeling geïnformeerd. De inwoners van de wijk Breewijk/’t Zand worden vandaag (2 juli 2024) geïnformeerd door middel van bijgevoegde huis-aan-huis brief. Daarna zal ook via de gebruikelijke gemeentekanalen en de Bode worden gecommuniceerd. Uitvoering Er zal een onderzoekbureau worden aangesteld om na de (school)zomervakantie de inbreng op te halen. Uw raad zal worden geïnformeerd wanneer het onderzoek start. Toekomst Swerf-Rust na AZC Al tijdens de tussentijdse evaluatie in 2019 zijn vragen gesteld over de toekomst van de locatie waar zich op dit moment nog een AZC bevindt. Ook tijdens het omwonendenoverleg van het AZC wordt deze vraag regelmatig aan de gemeente gesteld en wordt de vrees geuit dat het pand lang leeg gaat staan als het COA vertrekt. Men vreest overlast en oneigenlijk gebruik van het pand. Op 1 februari jl. heeft uw raad bij de behandeling van de nieuwe woningbouwlocaties besloten dat, naast diverse andere locaties, ook de locatie Swerf-Rust na vertrek van het AZC deels wordt toegewezen aan Woongoed voor sociale woningbouw. Om zo snel als mogelijk is duidelijkheid te geven over de toekomst van het gebied, zal al in de periode van het AZC op Swerf-Rust worden gestart met de participatie over de invulling van het gebied.

Op dit moment is nog niet duidelijk wanneer dat precies zal zijn. Het streven is om hiermee de periode tussen vertrek van het COA en de sloop van het pand zo kort mogelijk te houden ten behoeve van de omwonenden, omdat er idealiter op moment van vertrek van het AZC ook een nieuwbouwplan gereed is. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Middelburg, de secretaris

de burgemeester

mr. A. van den Brink

M.A. Fränzel MSc

Bijlagen

1. Brief COA met verzoek langer open houden AZC Swerf-rust 2. Brief aan inwoners wijk Breewijk/’t Zand 3. Kaartje bezorggebied huis-aan-huis brief