AB 2023.02.28 Memo actieve informatie Financiële aspecten opvang Oekraïense ontheemden

memo - actieve informatie aan

commissie

portefeuillehouder

datum

Gemeenteraad

Algemeen bestuur

Jeroen Louws

17 januari 2023

steller

afdeling

telefoon

e-mail

Nancy Baecke

Samenleving

+31118675287

N.Baecke@middelburg.nl

onderwerp

Financiële aspecten opvang Oekraïense ontheemden

Geachte leden van de raad, aanleiding

Na het uitbreken van de oorlog in Oekraïne kwamen er vrijwel direct veel Oekraïense ontheemden naar Nederland. Daarom is in maart 2022 onder hoge tijdsdruk de Regeling opvang ontheemden Oekraïne (RooO) tot stand gekomen. De RooO regelt de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne door burgemeesters en hun gemeenten. Over de vergoeding van de kosten voor deze opvang moest eveneens snel duidelijkheid komen. Er is gekozen voor een snelle oplossing waarbij het bedrag was gebaseerd op de COA-norm voor crisisnoodopvang. Een en ander is vastgelegd in de Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne. De vergoeding betrof 100 euro per gerealiseerde gemeentelijke opvangplek per dag. Bij het vaststellen van de eerste versie van de bekostigingsregeling bestond onvoldoende inzicht in de gemeentelijke kosten om een norm vast te stellen die reële compensatie garandeerde. In het najaar is in opdracht van het ministerie van Justitie en Veiligheid onderzoek gedaan naar de kosten die gemeenten maken voor de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne. Doel van het onderzoek was om in beeld te brengen welke kosten gemeenten maken voor de gemeentelijke en particuliere opvang van vluchtelingen uit Oekraïne, en op welke manier zij daarvoor het beste gecompenseerd kunnen worden. De conclusies van het onderzoek zijn gebaseerd op de inbreng van ongeveer 120 gemeenten.

Op basis van de uitkomsten van dit onderzoek zijn nieuwe normbedragen vastgesteld. Omdat het om een reële compensatie gaat is het normbedrag dat gemeenten krijgen voor de kosten die zij maken voor de gemeentelijke opvang van vluchtelingen uit Oekraïne, conform de uitkomsten van het onderzoek, met ingang van 15 oktober jl. aangepast naar 83 euro per gerealiseerde plek per dag. Aanvullend is de mogelijkheid gecreëerd om in uitzonderlijke gevallen de werkelijke meerkosten te declareren. Ter ondersteuning voor de particuliere opvang krijgen gemeenten, conform de uitkomsten van het onderzoek, 210 euro per maand per persoon die aanspraak heeft gemaakt op een gemeentelijke tegemoetkoming. Omdat voor de particuliere opvang nog geen normbedrag bestond, geldt deze met terugwerkende kracht vanaf 1 maart 2022. De laatste tijd zijn media op zoek naar het antwoord op de vraag hoeveel geld gemeenten overhouden aan de vergoeding voor de opvang van Oekraïense ontheemden. Omroep Zeeland publiceerde daar 29 en 30 november jl. over. De strekking van het bericht was dat Zeeuwse gemeenten niet willen zeggen hoeveel geld zij overhouden aan de vergoeding voor de opvang van Oekraïners. Ook zou de informatie van de Zeeuwse gemeenten over het al dan niet hebben aangevraagd van een voorschot, niet overeen komen met die van het ministerie van Veiligheid en Justitie.

Op de vragen van Omroep Zeeland hebben de Zeeuwse gemeenten

blad

2 van 4 onderwerp

Informatie financiële aspecten opvang Oekraïense ontheemden

besloten gezamenlijk te antwoorden. Deze antwoorden zijn vrij algemeen en geven inderdaad geen inzicht in de daadwerkelijke inkomsten en uitgaven met betrekking tot de opvang van Oekraïners. De redenen daarvoor zijn verschillend van aard. De voornaamste reden is dat het niet gepast is hierover met de media te communiceren alvorens de eigen raad te hebben geïnformeerd. Een andere reden is dat de opvang nog volop in ontwikkeling is en het nog volstrekt onduidelijk is hoe de eindafrekening er uit gaat zien. Tenslotte kan openheid van zaken ook leiden tot het aantrekken van initiatiefnemers die enkel uit zijn op geldelijk gewin en daarbij het maatschappelijk doel uit het oog verliezen. informatie

De gemeente Middelburg heeft (nog) geen voorschot gevraagd aan het Ministerie van Veiligheid en Justitie en wil de verrekening van de kosten en de vergoeding meenemen in de jaarrekening. Uiteraard wordt er zicht gehouden op de te verwachten inkomsten en de daadwerkelijke uitgaven met betrekking tot de opvang van de Oekraïense ontheemden. Waar dit precies toe gaat leiden is op dit moment nog niet duidelijk. Er worden naast de materiele uitgaven voor de huisvesting en het bijbehorende dagelijkse toezicht en beheer ook kosten gemaakt voor gemeentelijke personele inzet. De opvang van Oekraïense ontheemden gaat sinds maart 2022 gepaard met behoorlijke personele inzet vanuit de gemeente. Het is reëel deze kosten niet enkel te laten drukken op de algemene middelen maar tevens (deels) te voldoen uit de vergoeding. Hoe de kosten en de vergoedingen zich de komende maanden verder gaan verhouden is nog ongewis. De opvang duurt immers nog steeds voort en afhankelijk van de wijze waarop de opvang kan worden vormgegeven kost het meer of minder geld om dat te realiseren. De gemeentelijke personele inzet alsmede de inzet voor toezicht en beheer van de panden gaat eveneens door. Sinds 1 november jl.

heeft de gemeente Middelburg ten behoeve van de vluchtelingenopvang breed een uitvoeringsorganisatie van 4,3 fte ingericht, waarmee zij vooroploopt in het borgen van de gemeentelijke taken ten behoeve van de vluchtelingenopvang in brede zin. Uiteraard wordt de vergoeding voor de opvang van Oekraïense ontheemden alleen voor dat doeleinde aangewend.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Middelburg, de secretaris de burgemeester

mr. A. van den Brink

mr. H.M. Bergmann

blad

3 van 4 onderwerp

Informatie financiële aspecten opvang Oekraïense ontheemden

blad

4 van 4 onderwerp

Informatie financiële aspecten opvang Oekraïense ontheemden