26-013 rvs Inhoudelijke visie op De Spot Middelburg-vervallen

raadsvoorstel datum vergadering

29 januari 2026

volgnummer

26-013

onderwerp

Inhoudelijke visie op De Spot Middelburg

behandelen in raadscommissie

Maatschappelijke Zaken

portefeuillehouder

Carla Doorn

programma

Sport, cultuur en recreatie

behandeld door

Tjitske Houkes

e-mail

t.houkes@middelburg.nl (0118) 67 51 70

telefoon

Conceptbesluit

De raad besluit: 1. De inhoudelijke koers van De Spot in relatie tot de gemeentelijke visie op cultuur vast te stellen. Aanleiding

Op 24 februari 2022 heeft u een motie aangenomen waarin het college verzocht is om in samenspraak met De Spot en Stichting Welzijn Middelburg een onderzoek uit te laten voeren naar scenario's voor een toekomstbestendig poppodium. Aanleiding voor de motie was het visiedocument Spot aan!. In dit profileringsplan laat De Spot zien zich te hebben ontwikkeld van jongerencentrum tot een professioneel poppodium en dat een professionaliseringsslag nodig is. In september 2022 zijn er middelen voor het onderzoek beschikbaar gesteld. Daarnaast is er – in afwachting van het onderzoek - een hoger subsidiebedrag beschikbaar gesteld aan De Spot. De opdracht voor het onderzoek is eind december 2022 gegund aan DSP. Het definitieve rapport 'Toekomstscenario's De Spot' van DSP is in oktober 2023 u gedeeld. In het rapport wordt een aantal aanbevelingen gedaan en er worden drie scenario’s verkend; het poppodium als zelfstandige organisatie, het poppodium als aparte stichting onder de welzijnsorganisatie als moederorganisatie, het poppodium als aparte stichting onder een culturele koepel. De aanbeveling van het rapport was een Stichting De Spot Middelburg op te richten en deze stichting onder de welzijnsorganisatie te positioneren.

Geen volledige verzelfstandiging dus, maar wel een constructie waarin De Spot als zelfstandige organisatie kan opereren, met een eigen exploitatie en een eigen subsidierelatie met de gemeente. Tevens was het advies om gebouwaanpassingen te doen conform het huidige gebruik. Er is vervolgens in lijn met de aanbeveling uit het rapport gewerkt aan het uitwerken van de (met name) financiële consequenties van die aanbeveling. In het najaar 2024 en begin 2025 heeft stichting Vizita gevolg gegeven aan de vraag van de gemeente naar meer inzicht op het gebied van personeel, bedrijfsvoering, financiën, huisvesting en de vorm van de governance. Hiervoor heeft de stichting een externe adviseur ingehuurd. Leek volledige verzelfstandiging in het rapport van DSP voor de betrokken instanties nog een brug te ver, met de vorming van de nieuwe welzijnsorganisatie kwam verzelfstandiging wél als mogelijke optie naar voren. Sterker, Vizita voelde zich genoodzaakt om taken die niet tot de kerntaak behoren vanaf 2026 af te gaan stoten. De Spot hoort daar ook bij.

1

Subsidieaanvraag De Spot 2026 en gemeentelijke begrotingsbehandeling 2026 Deze ontwikkeling heeft ertoe geleid dat De Spot een eigen subsidieaanvraag geschreven heeft voor 2026 die, omdat verzelfstandiging in 2025 nog geen feit was, formeel nog onderdeel was van de subsidieaanvraag van Stichting Vizita. Omdat in het beschreven proces het voortbestaan van het poppodium nooit ter discussie heeft gestaan en de plannen van het poppodium een voortzetting zijn van wat De Spot al deed, is er in de programmabegroting 2026 een voorstel gedaan voor een structurele extra financiering van De Spot als zelfstandige stichting. De programmabegroting is op 13 november 2025 vastgesteld. Daarmee heeft u het college geautoriseerd om financiële middelen in te zetten voor de afgesproken activiteiten. Er is geen amendement aangenomen die het beschikbaar stellen van de extra middelen voor De Spot doorkruist. Het college heeft daarom op 16 december besloten de gevraagde subsidie aan de nieuwe Stichting De Spot te verlenen. Het college heeft daarnaast toegezegd om u een voorstel voor te leggen om kaders te stellen voor de toekomst van De Spot. Met dit raadsvoorstel leggen we u onze visie op doorontwikkeling van De Spot in Middelburg voor. Effect

Een gezond en toekomstbestendig poppodium voor Middelburg en een sterk netwerk voor (pop)muziek in Zeeland. Argumenten

1.1 Ontwikkeling van jongerencentrum naar poppodium een feit Al in het profileringsplan van 2022 heeft De Spot aangegeven te zijn uitgegroeid tot volwaardig poppodium. De huidige programmering en het bereik, maar ook de rol die De Spot speelt in het netwerk van Zeeuwse poppodia bevestigen dit. In de aangenomen motie is gevraagde naar scenario’s naar een toekomstbestendige organisatie. Het college heeft zich destijds (raadsvoorstel 9-11-2022) ook uitgesproken om de ontwikkeling die De Spot heeft doorgemaakt te ondersteunen, en dat een onafhankelijk poppodium daarbij de voorkeur heeft. Kortom, dat De Spot zich ontwikkeld heeft van jongerencentrum naar poppodium is nooit ter discussie gesteld. Deze ontwikkeling vormt het kader waarbinnen het onderzoek van DSP uitgevoerd is. 1.2 Poppodium De Spot is onderdeel van de culturele basisinfrastructuur van Middelburg In de cultuurvisie wordt de culturele infrastructuur van Middelburg niet bij naam genoemd, maar om het culturele hart van Zeeland te laten kloppen, zijn er veel verschillende soorten culturele organisaties nodig: een bibliotheek, musea, kunstencentrum, amateurkunstverenigingen, een schouwburg, concertzaal, podia, theaterorganisaties, etc. Het poppodium is daar onderdeel van. Met de subsidietoekenning aan Stichting De Spot Middelburg wordt het poppodium aan de culturele infrastructuur toegevoegd.

Op basis van de subsidieaanvraag van De Spot en de eigen cultuurvisie zijn de volgende prestatieafspraken geformuleerd: -

-

Een breed muziekaanbod bieden op de locatie in De Spot; Samenwerken met aanwezige muziekpodia in Middelburg: ten minste afstemmen van programmering; Fungeren als spil in de Zeeuwse Popkoepel; Wij hechten niet alleen aan de culturele, maar ook aan de maatschappelijke rol van De Spot. Daarom zien we het als taak voor De Spot om voor de aan de popzaal verbonden vrijwilligers een rol te vervullen als leeromgeving en ontmoetingsplek; Naast laagdrempelige acts en niche-programmering, wordt artiesten van lokale bodem een podium geboden; Aantal bezoekers (exclusief Abdijplein): ten minste 25.000; Cultureel ondernemerschap laten zien. Wij verwachten dat De Spot op termijn – met ingang van 2028 – minder afhankelijk wordt van (gemeentelijke) subsidie.

1.3 Verzelfstandiging noodzakelijk Het loskoppelen van De Spot en Stichting Vizita zien beide partijen als noodzaak. De functie van De Spot is van culturele aard. Als welzijnsorganisatie is er moeilijk aansluiting mogelijk bij culturele fondsen en subsidiemogelijkheden. Bovendien biedt het welzijnsdomein onvoldoende ruimte voor verdienmodellen zoals zaalverhuur, sponsoring, crowdfunding, clubcards en merchandising. De popcultuur is ook een zelfstandig vakgebied met eigen professionals op het gebied van programmering, marketing en techniek. De 2

organisatiestructuur moet erop gericht zijn die professionals optimaal en slagvaardig te laten opereren. Dat kan niet in een welzijnsstructuur. Vanuit Stichting Vizita bezien heeft De Spot geen relatie meer met het doel van de eigen organisatie. De meeste bezoekers van De Spot hebben geen welzijnshulp nodig (al wordt de maatschappelijke rol die De Spot ook nog steeds vervult niet door de welzijnsorganisatie bestreden). De exploitatie van een popzaal past niet bij de maatschappelijke opdracht van een welzijnsstichting. Ook in bedrijfsvoering zijn de verschillen te groot: andere cao, andere functies, begroting en control, IT, productie, marketing en programmering. Dit alles maakt dat Stichting Vizita niet overtuigd is van de inhoudelijke meerwaarde van De Spot bij het inhoudelijke welzijnsprogramma van Stichting Vizita zelf. Beide partijen zijn ver van elkaar verwijderd waar het om inhoud én bedrijfsvoering gaat. 1.4 De inhoudelijke koers van De Spot is in lijn met de gemeentelijke cultuurvisie De Spot wil het kloppend hart zijn van de popsector in Middelburg én Zeeland. Vanuit de gemeente is al enige tijd geleden gesignaleerd dat De Spot zich ontwikkeld heeft als prominent onderdeel van het Zeeuwse netwerk van poppodia. Om die reden is een onderzoek in gang gezet naar wat er nodig is om een toekomstbestendig poppodium in Middelburg te behouden.

Dit past in onze cultuurvisie die over Middelburg stelt: “Het kloppend culturele hart van Zeeland! De stad is hét centrum voor kunst en cultuur, ‘the place to be’. Middelburg kent een continu en rijkgeschakeerd kunst- en cultuuraanbod; jaarronde programmering in alle disciplines en op allerlei niveaus. Terugkerende festivals en manifestaties die hoog gewaardeerd worden door de inwoners en de talrijke bezoekers uit de regio en van buiten. De kunst- en cultuurprogrammering is hoorbaar, zichtbaar en voelbaar versterkend voor de leefbaarheid en aantrekkelijkheid van de stad in haar geheel.” In de cultuurvisie wordt de culturele sector vervolgens meegegeven om samen te werken en een cultuurketen te vormen, maar ook om regio-overstijgend te werken: Middelburg, Walcheren, Zeeland. In dat licht bezien hebben we de doorontwikkeling van De Spot en de ontvlechting uit stichting Vizita ondersteund, met als doel het poppodium in Middelburg te continueren. Het poppodium neemt in het Zeeuwse netwerk van poppodia (’t Beest, Porgy & Bess, de Pit, De Piek, Brogum en het provinciale Popakkoord, voorheen Popaanzee zijn hier onderdeel van) al een prominente plek in en we hechten eraan dat het poppodium in Middelburg een dergelijke rol kan blijven vervullen.

1.5 Gemeentelijke visie ter vaststelling, position paper De Spot ter informatie Op basis van het doorlopen proces met De Spot en op basis van de gemeentelijke cultuurvisie is een algemene visie op De Spot als poppodium mee te geven. Dit is de algemene visie vanuit het gemeentelijke gezichtspunt. De Spot heeft zelf ook een visie op haar eigen rol zowel binnen Middelburg als regionaal en binnen het netwerk van poppodia. Deze beide visies sluiten op elkaar aan. Ze vormen de onderlegger voor het inhoudelijke gesprek dat de gemeenteraad over het onderwerp wenst te voeren. De gemeentelijke visie wordt in de raadsvergadering ook ter vaststelling aangeboden. In de gemeentelijke visie wordt een link gelegd met het huisvestingsvraagstuk, waarvoor in 2026 middelen ter beschikking zijn gesteld. Kanttekeningen

•

De kaders die de gemeentelijke visie biedt, passen bij de subsidietoekenning en de daarin geformuleerde prestaties. Wanneer de gemeenteraad die inhoudelijke visie niet (geheel) onderschrijft, zal dit kunnen leiden tot herijken van de inhoudelijke afspraken met het poppodium.

Financiën

De financiële gevolgen van de verzelfstandiging en zelfstandige subsidierelatie zijn in de begrotingsraad van 13 november 2025 geregeld.

3

Duurzaamheid

Niet van toepassing Communicatie en participatie

De subsidierelatie met de Stichting De Spot Middelburg wordt opgestart met de subsidieverlening. In dat kader vinden gedurende het jaar voortgangsgesprekken plaats, zowel op ambtelijk als bestuurlijk niveau.

Uitvoering

Subsidieverlening in lijn met vastgestelde visie. Advies ingewonnen bij adviesorgaan?

Niet van toepassing

Bijlagen

1. 2.

Memo visie op doorontwikkeling De Spot (inclusief bredere context), beleidsvisie gemeente De Spot als kloppend hart van de popsector, visie vanuit De Spot

Middelburg, 16 december 2025 Burgemeester en wethouders van Middelburg de secretaris,

Garmt Kolhorn de burgemeester,

Yvonne van Mastrigt

4