25-126 Bijlage 1. Bestuurlijke tussenrapportage 2025-aangepast
Tekst van het document
niet volgens plan
2. We ontwikkelen een nieuwe Verordening Jeugdhulp.
volgens plan
3. We besteden de nieuwe contracten Beschermd Wonen aan.
volgens plan
4. We bestenden een nieuwe contract woningaanpassing aan.
gedeeltelijk volgens plan
5. We werken aan het beheersen van de steeds maar stijgende vraag en kosten Jeugdhulp.
niet volgens plan
Doelstelling D: Bijdragen aan bestaanszekerheid 1. We ontwikkelen een sluitende aanpak hulp bij schulden.
volgens plan
2. We houden vast aan een ruimhartig minimabeleid en onderzoeken waar we dit effectief kunnen versterken.
volgens plan
3. We zetten de samenwerking met het Jeugdeducatiefonds voort.
volgens plan
Doelstelling E: Meedoen naar vermogen 1. We optimaliseren de governance bij de GR Orionis Walcheren.
volgens plan
2. We werken aan de ontwikkeling van een brede SROI-aanpak.
gedeeltelijk volgens plan
3. We stellen een transformatieplan voor een toekomstbestendig Werkleerbedrijf op.
gedeeltelijk volgens plan
4. We evalueren en continueren de uitvoering van de Wet inburgering.
volgens plan
5. We geven uitvoering aan de motie Vluchtelingen aan het werk.
volgens plan
6. We onderzoeken de kansen van het ontwikkelen van lokaal mensenrechtenbeleid.
volgens plan
Doelstelling F: Bescherming van asielzoekers en Oekraïnse ontheemden 1. We continueren de ontwikkeling van Cleene Hooge als locaite voor een nieuw AZC.
volgens plan
2. We geven uitwerking aan het in 2024 te nemen raadsbesluit aangaande de duur van openstelling AZC Swerf-Rust.
volgens plan
3. We continueren de opvang van Oekraïnse ontheemden en zetten daarbij meer in op zelfredzaamheid
volgens plan
Toelichting op afwijkingen en relevante ontwikkelingen
Het sociaal team voert haar diensten uit conform
A. Preventie & Normaliseren
het dienstverleningsconcept
We ontwikkelen een beleidskader Jeugd
Vizita heeft op diverse onderdelen reeds vormgegeven aan het
Het beleidskader jeugd wordt na de zomervakantie 2025 ter
Dienstverleningsconcept (2023) zoals: een fysiek loket in de
vaststelling aan de gemeenteraad aangeboden. Dit is wat later dan
ZB, een eigen website en Vizita werkt aan de zichtbaarheid
gepland. Jeugdhulp staat afgelopen maanden steeds meer onder
van medewerkers op vindplaatsen zoals scholen. Ook wordt het
druk door de hoge jeugdzorgkosten en regionale uitdagingen. Het
pakket aan hulp en ondersteuning werkende weg doorontwikkeld.
proces vraagt daarom wat meer tijd.
Door de samenvoeging van welzijnswerk en maatschappelijke dienstverlening is een sterkere verbinding ontstaan tussen de diverse werksoorten. Dit wordt in 2025 verder doorontwikkeld d.m.v. bijvoorbeeld gezamenlijke teamvergaderingen, intervisie
33
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Sociaal Domein / Voortgang
en casuïstiekbesprekingen. Met het maken van nadere
om de afspraken uit de Hervormingsagenda Jeugd 2023-2028 te
werkafspraken tussen het sociaal team en Orionis Walcheren
kunnen realiseren.
en TIM wordt naar verwachting in het tweede halfjaar van 2025 gestart.
In maart stemde echter een groot gedeelte van de 13 (in de Bestuurscommissie Jeugd vertegenwoordigde) Zeeuwse
B. Kwaliteit van dienstverlening
gemeenten tegen de hervormingsgerichte aanbesteding. De
We continueren onze inzet op het versterken van de
doelstelling om per 1 januari 2026 nieuwe contracten in te kunnen
samenwerking tussen de afdeling Toegang in Middelburg
laten gaan, wordt naar verwachting wel gerealiseerd. Dit door de
(TIM) en het Sociaal Team Middelburg
huidige contracten opnieuw aan te besteden. De doelstelling is
Vizita heeft aandacht besteed aan het inrichten en optimaliseren
om per 1 januari 2028 alsnog hervormingsgerichte contracten
van haar eigen werkprocessen, teams en dienstverlening. In 2025
te hebben.
is nog geen start gemaakt met het doorontwikkelen van de klantroutes tussen sociaal team, Orionis Walcheren en TIM. Naar
We besteden een nieuw contract woningaanpassing aan
verwachting krijgt dit in de tweede helft van 2025 verder invulling.
De gunning van de nieuwe contracten woningaanpassingen Wmo is iets vertraagd. De definitieve gunning staat gepland voor
We verbeteren onze communicatie naar buiten toe, met
september dit jaar. Vanaf 1 januari 2026 kan dan de nieuwe
aandacht voor laaggeletterdheid en eenvoudig taalgebruik
raamovereenkomst ingaan.
TIM heeft haar brieven aangepast naar taalniveau B1, de website verbeterd en een infographic ontwikkeld als visuele toelichting op
We werken aan het beheersen van de steeds maar
het aanvraagproces bij aanvragen jeugdhulp.
stijgende vraag naar en kosten voor Jeugdhulp De meeste impact op het beheersen van de kosten voor de
Omdat vooralsnog geen start is gemaakt met het doorontwikkelen
jeugdhulp is te maken door het op een andere manier inkopen
van de klantroutes tussen sociaal team, Orionis Walcheren en TIM,
van de regionale jeugdhulp. De hervormingsgerichte aanbesteding
is ook nog niet samengewerkt aan gezamenlijke communicatie
die de groei moest remmen, is niet gerealiseerd. Gepland is
aan inwoners.
om per 1 januari 2028 wel hervormingsgerichte contracten te hebben. De effecten van lokale maatregelen om kosten te
We werken stapsgewijs aan het versterken van onze
beheersen, zijn beperkt. Aan de belangrijkste hiervan (o.a. stevig
informatiepositie in het sociaal domein
lokaal team, afspraken met andere verwijzers, herzien van de
De eerste rapportage sociaal domein 2025 is naar de
verordening jeugdhulp) wordt gewerkt. Een andere belangrijke
raad gestuurd. Hierin is de gebruikelijke informatie over TIM
kostenbesparende maatregel, te weten het beperken van de
en het Zorggebruik Wmo en Jeugd opgenomen. Doordat
reikwijdte van de Jeugdwet, moet nog genomen worden door
de Inkooporganisatie Jeugd heeft geïnvesteerd in haar
het rijk.
datamanagement, zien we dat het steeds wat beter lukt om het Zorggebruik Jeugd te duiden. De benodigde data van Vizita
Doelstelling E: Meedoen naar vermogen
is nog niet beschikbaar. Het dashboard TIM levert steeds meer
We werken aan de ontwikkeling van een brede SROI-aanpak
managementinformatie. Bekeken moet worden welke informatie
Het actieplan SROI is in uitvoering. Orionis en het UWV hebben
hiervan geschikt is voor de rapportage sociaal domein.
de organisatie-analyse bij het cluster P&O uitgevoerd. Hier zijn werkzaamheden uit gekomen, die samen tot een nieuwe
C. Passende zorg
functie leidden. Vervolgens heeft Orionis kandidaten gezocht. Per
We besteden de nieuwe contracten Jeugdhulp aan
1 maart is één van die kandidaten gestart als werknemer bij het
In de afgelopen anderhalf jaar zijn door de Inkooporganisatie
cluster P&O.
Jeugd en de 13 Zeeuwse gemeenten voorbereidingen getroffen voor het in de markt kunnen zetten van een hervormingsgerichte
Alle werkzaamheden die op dit moment vanuit Stadsbeheer
aanbesteding. Deze hervormingsgerichte aanbesteding is nodig
kunnen worden ondergebracht bij Orionis zijn opgenomen in de DVO. Lopende het jaar worden verdere mogelijkheden
34
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Sociaal Domein / Voortgang
gesignaleerd en besproken, ook in overleg met de afdeling Leefomgeving. De aanbestedingsregels zijn nog niet gereed. We stellen een transformatieplan voor een toekomstbestendig Werkleerbedrijf op Het project om te komen tot een transformatieplan is gestart. Orionis trekt de kar, de drie Walcherse gemeenten zijn nauw betrokken. De eerste denkrichtingen zijn bepaald. Besluitvorming is voorzien voor eind 2025. Orionis heeft een presentatie gegeven tijdens de Walcherse commissie op 21 mei 2025.
35
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Sociaal Domein / Voortgang financiën
Voortgang financiën Omschrijving (bedragen × € 1.000)
Afwijking 2025
Afwijking 2025
Afwijking 2025
Lasten
Baten
Saldo
Structureel J/N
Toelichting financiele afwijkingen (+ voordeel / - nadeel) 6.01.0 Samenkracht en burgerparticipatie Wijkcentra
40
0
40
J
-1.026
1.026
0
N
-3.414
3.414
0
N
-50
0
-50
J
359
0
359
J
-391
-132
-523
J
Als gevolg van het plaatsen van zonnepanelen bij wijkcentrum "het Palet" is het elektriciteitsverbuik aanzienlijk verminderd. En het centrum is nu ook gasloos. Daardoor kan het budget voor energieverbuik structureel worden bijgesteld. Nieuwe wet inburgering en st. vluchtelingenwerk Voor de wet inburgering zijn via een specifieke uitkering vanuit het Rijk middelen ontvangen. Deze middelen zullen hiervoor ingezet worden door o.a. een subsidie beschikbaar te stellen aan stichting vluchtelingenwerk. Vluchtelingenopvang Oekraïne en eigen bijdrage ontheemden Oekraïne Voor de vluchtelingenopvang van ontheemden uit Oekraïne ontvangen we rijksmiddelen, deze middelen zijn op basis van het aantal opvangplekken en zullen gebruikt worden voor de kosten van de vluchtelingenopvang. Per 1 januari 2025 wordt een eigen bijdrage in de kosten van de gemeentelijke opvang in rekening gebracht bij volwassen ontheemde Oekraïners met inkomen, dit overeenkomstig het bepaalde in de Regeling opvang ontheemden Oekraïne (RooO). De eigen bijdrage wordt in mindering gebracht op de totale specifieke uitkering. Mantelzorg Het college van B&W heeft besloten om de subsidie aan stichting Manteling te verhogen, zodat Stichting Manteling de hogere lasten door o.a. cao stijgingen kan opvangen. Het structurele effect is verwerkt in de kadernota 2026-2029.
6.02.0 Wijkteams Veilig thuis Met het opstellen van de begroting 2025 heeft de GGD met een kritische blik naar de toen (2023) geldende IV3 gekeken. Hier zijn diverse wijzigingen uit voortgekomen die programmaoverstijgend zijn, door middel van deze budgetneutrale wijziging is dit doorgevoerd in de gemeentelijke begroting. 6.03.0 Inkomensvoorzieningen Orionis brv, buig Dit betreft de verwerking van de 2e begrotingswijziging 2025 en een correctie op de 1e begrotingwijziging 2025 van de gemeenschappelijke
36
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Sociaal Domein / Voortgang financiën
Omschrijving (bedragen × € 1.000)
Afwijking 2025
Afwijking 2025
Afwijking 2025
Lasten
Baten
Saldo
Structureel J/N
Toelichting financiele afwijkingen (+ voordeel / - nadeel) regeling Orionis (zie raadsvoorstel 25-082). Het structurele effect is verwerkt in de kadernota 2026-2029. Taakmutatie Meicirculaire 2025 - IBO Problematische schulden Het kabinet voert een pakket aan maatregelen in om problematische schulden fundamenteel aan te pakken. Dit pakket is gebaseerd op het basispakket uit het Interdepartementaal Beleidsonderzoek (IBO) Problematische schulden.
-57
0
-57
N
Minimabeleid
-70
0
-70
N
-173
0
-173
J
-198
0
-198
J
-377
0
-377
J
283
0
283
J
-53
0
-53
J
Taakmutatie Meicirculaire 2025 - Alleenverdienersproblematiek (DU) Op basis van de Wet tijdelijke regeling alleenverdienersproblematiek verstrekken gemeenten in de periode 2025-2027 een vaste tegemoetkoming aan alleenverdienershuishoudens die door een ongunstige samenloop van regelingen te weinig toeslagen ontvangen en hierdoor een inkomen onder het bestaansminimum hebben. 6.04.0 WSW en beschut werken Wet sociale werkvoorziening Zie de toelichting bij taakveld 6.03.0 Inkomensvoorzieningen Orionis brv, buig. Taakmutatie Meicirculaire 2025 - Impulsbudget sociale infrastructuur (DU) Het Rijk stelt vanaf 2025 extra middelen beschikbaar aan gemeenten waarmee zij op termijn 10.000 werkplekken kunnen faciliteren. Taakmutatie Meicirculaire 2025 - Integratie-uitkering Participatie 2025 Op de volgende onderdelen wordt deze IU bijgesteld: De integratie-uitkering Participatie wordt voor Loon- en prijsbijstelling verhoogd met € 102,4 miljoen in 2025, aflopend naar € 84,9 miljoen in 2030. Incidentele compensatie voor het afschaffen van het lageinkomensvoordeel (LIV) in 2025 van € 8,9 miljoen en een Wsw extrapolatie in 2030 van -/- € 64,2 miljoen.
6.05.0 Arbeidsparticipatie Re-integratie en participatievoorziening Zie de toelichting bij taakveld 6.03.0 Inkomensvoorzieningen Orionis brv, buig. Taakmutatie Septembercirculaire 2024 - Participatie (WSW) Gemeenten worden vanaf 2025 gecompenseerd voor de afschaffing van het Lage-inkomensvoordeel (LIV). Het gaat om het LIV dat de gemeente of haar sociaal ontwikkelbedrijf ontvangt voor werknemers met een interne plaatsing op basis van de Wet Sociale werkvoorziening (Wsw) of in nieuw beschut werk op basis van de Participatiewet. Compensatie vindt plaats via de gebruikelijke financieringsstromen voor de Sociale werkvoorziening
37
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Sociaal Domein / Voortgang financiën
Omschrijving (bedragen × € 1.000)
Afwijking 2025
Afwijking 2025
Afwijking 2025
Lasten
Baten
Saldo
Structureel J/N
Toelichting financiele afwijkingen (+ voordeel / - nadeel) (SW) en voor Beschut werk via de Integratie-uitkering Participatie. De effecten voor Middelburg worden meegenomen bij de GR Orionis. 6.22.0 Toegang eerstelijns vz jeugd IJZ zorgkosten jeugd
-203
0
-203
J
-297
0
-297
J
-551
0
-551
J
-1.054
0
-1.054
J
-306
306
0
N
-23
0
-23
Sinds 2024 zit de begroting van de jeugdkosten niet meer bij de GGD, maar bij de gemeente Middelburg. Uitvoeringsorganisatie IJZ verstrekt een prognose op basis waarvan de jeugdlasten zijn opgenomen in de begroting, de prognose over het eerste kwartaal is de basis voor de melding van het tekort van circa 1,2 miljoen. Via de meicirculaire 2025 wordt van het Rijk een aanvullende vergoeding ontvangen voor de tekorten in de jeugdzorg op te vangen (zie hiervoor programma bestuur en ondersteuning, taakveld 0.07.0 algemene uitkering gemeentefonds). De structurele lasten zijn opgenomen in de Kadernota 2026-2029. GGD toegang en eerstelijnsvoorzieningen Zie de toelichting bij taakveld 6.02.0 Inkomensvoorzieningen Wijkteams veilig thuis. 6.71.a t/m c Hulp bij het huishouden, begeleiding en dagbesteding (WMO) Huishoudelijke hulp, PGB huishoudelijke hulp, Begeleiding, PGB begeleiding, dagbesteding en dagebesteding vervoer De Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) bepaalt dat gemeenten haar inwoners passende zorg en ondersteuning moeten aanbieden om de zelfredzaamheid en deelname aan de samenleving mogelijk te maken en te bevorderen. Op basis van demografische gegevens wordt de komende jaren een volumetoename verwacht in de groep inwoners die gebruik wil maken van een WMO voorziening.
Gemeenten worden via de algemene uitkering gecompenseerd voor de verwachte volumestijgingen (deze compensatie is opgenomen bij de aanmelding KN 2026 - 2029). 6.75.2, 6.76.2, 6.76.3, 6.82.1, 6.82.2 en 6.92.0 Jeugdkosten Jeugdkosten Zie de toelichting bij taakveld 6.22.0 IJZ zorgkosten jeugd
6.81.b Maatsch- en vrouwenopv (WMO) Opvang dak en thuisloosheid Vanuit het regiobudget Beschermd Wonen zijn middelen beschikbaar gesteld voor alle Zeeuwse gemeenten. De middelen worden ingezet voor activiteiten die zijn gericht op nazorg na uitstroom uit BW en op preventieactiviteiten ter voorkoming van instroom. Overig
38
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Sociaal Domein / Voortgang financiën
Omschrijving (bedragen × € 1.000)
Afwijking 2025
Afwijking 2025
Afwijking 2025
Lasten
Baten
Saldo
Structureel J/N
Toelichting financiele afwijkingen (+ voordeel / - nadeel) Totaal
-7.561
4.614
-2.947
39
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Volksgezondheid en Milieu
Programma Volksgezondheid en Milieu Inleiding
moet een gelijke kans hebben op een gezond leven. Daarnaast is een duurzame en energieneutrale maatschappij één van de grootste uitdagingen van de komende decennia. Ook de gemeente Middelburg levert haar bijdrage hier aan en vervult een voorbeeldfunctie hierin.
De gemeente Middelburg heeft de taak om de gezondheid van de inwoners te beschermen en te bevorderen. Elke burger
Voortgang Prestatie
Status
Uitvoeren werkagenda gezondheidsbeleid Middelburgse inwoners gezond maken én houden
Volgens plan
Lokale samenwerking tussen medisch en sociaal domein versterken
Volgens plan
Gezonde keuze is makkelijke keuze
Volgens plan
Implementatie vijf ketenaanpakken:
Volgens plan
Gecombineerde Leefstijlinterventie (GLI)
Volgens plan
40
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Volksgezondheid en Milieu / Voortgang
Prestatie
Status
Ketenaanpak kinderen met overgewicht en obesitas
Volgens plan
Valpreventie ouderen
Volgens plan
Welzijn op Recept
Volgens plan
Meer inzet digitale tools
Volgens plan
Verkennen dementievriendelijke stad
Volgens plan
Kansrijke Start
Volgens plan
Uitvoeren wettelijke taken WPG Uitvoering van de wettelijke taken door de GGD Zeeland
Volgens plan
Prestatie
Status
Uitvoeren van (geactualiseerde) Regionale Energie Strategie
Volgens plan
Doorlopend uitvoering geven van strategisch project KEC
Volgens plan
Doorgaan uitvoeren warmtetransitie
Volgens plan
Mogelijkheden voor Europese subsidies blijven onderzoeken
Volgens plan
Uitvoering geven aan lopende Europese projecten
Volgens plan
Energiebesparing bevorderen bij inwoners (met lage inkomens)
Volgens plan
Bevorderen duurzame elektriciteitsopwekking en infrastructuur
Volgens plan
Duurzame gemeentelijke organisatie Uitvoeren Zeeuwse beleid Circulaire Economie
Volgens plan
Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en Inkopen
Volgens plan
Uitvoeren routekaart gemeentelijk vastgoed
Volgens plan
Rapporteren zakelijk vervoer en woon-werkverkeer i.v.m. CO2 uitstoot
Volgens plan
Verduurzamen beheer en onderhoud
Volgens plan
Verdere toename energiebesparing Openbare verlichting (op weg naar 50% in 2030 t.o.v. 2013)
Volgens plan
Uitvoering Middelburgse visie Milieu - overig Omzetten bodemregels naar Omgevingsplan
Volgens plan
Vergroenen openbare ruimte, verwijderen verharding
Volgens plan
Uitvoeren Klimaatadaptatiestrategie Zeeland (KasZ)
Volgens plan
Deelnemen aan Europese project(en) m.b.t. klimaatadaptatie
Volgens plan
Klimaatbestendig maken van het openbaar groen
Volgens plan
Onderzoeken Basis Geluid Emissie (BGE) gereed in 2027
Volgens plan
Geluidsaneringen uitvoeren/afronden
Volgens plan
Doorgaan met verhogen afvalscheidingspercentage
Volgens plan
Uitvoeren taken Externe Veiligheid
Volgens plan
Project zwerfafval en afvalscheiding voor basisscholen
Volgens plan
Milieuhandhaving Vergunningverlening en handhaving door Regionale Uitvoeringsdienst (RUD) conform het Zeeuwse kwaliteitsniveau
Volgens plan
Uitvoeren handhavingsprogramma door de gemeente
Volgens plan
Milieuaspecten meenemen in Omgevingsplan(nen)
Volgens plan
Problematiek plastic korrels oppakken samen met RUD Zeeland
Volgens plan
Keuzemogelijkheden
Volgens plan
41
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Volksgezondheid en Milieu / Voortgang
Toelichting op afwijkingen en relevante ontwikkelingen
elkaar, faciliteren initiatieven en zorgen dat gezondheid onderdeel
Gezondheid
is van beleid en praktijk. Dit doen we onder andere via het Sport-
Middeburgse inwoners gezond maken én houden
en Preventieakkoord, waarmee we inwoners de kans geven om via
We werken nauw samen met GGD Zeeland, die ons o.a.
ons platform www.middelburgontmoet.nl hun ideeën en initiatieven
voorziet van actuele gezondheidsdata en onderzoeksresultaten.
in te dienen. Denk hierbij aan projecten die bijdragen aan meer
Daarnaast participeren we actief in diverse regionale projecten
bewegen, het versterken van sociale verbinding of het verbeteren
en spelen we een belangrijke rol bij de implementatie van het
van mentale gezondheid. Enkele voorbeelden hiervan zijn ‘Healthy
toekomstplan Jeugdgezondheidszorg (JGZ), waarin preventie en
met Louise’, Sint Laurens Samen en het aantrekkelijker maken van
samenwerking centraal staan. Een treffend voorbeeld van deze
beweegvriendelijke consultatiebureaus.
samenwerking is de gezamenlijke campagne “Jouw Kind, Jouw Keuze”, ontwikkeld door de gemeente Middelburg, GGD Zeeland
Implementatie van de vijf ketenaanpakken
en lokale zorgpartners. Deze campagne, die van juni tot en met
We zetten in op de verdere implementatie van de vijf
september 2025 wordt uitgevoerd, richt zich op het verhogen
ketenaanpakken binnen het programma Gezond en Actief Leven
van de vaccinatiegraad. Met een mix van fysieke en online
Akkoord (GALA). Vanuit GALA heeft de gemeente Middelburg
middelen ondersteunt de campagne ouders bij het maken van een
een inspanningsverplichting om deze ketenaanpakken samen met
weloverwogen keuze over vaccinaties, met als doel de gezondheid
partners in het zorg- en sociaal domein in te richten.
van kinderen in Middelburg te bevorderen en te beschermen. In de afgelopen periode zijn op alle vijf ketenaanpakken stappen De lokale samenwerking tussen het medisch en het sociaal
gezet. Zo wordt er onder verkend om een pilot te starten
domein versterken
op de ketenaanpak overgewicht en obesitas, gericht op een
In april 2024 is Middelburg officieel van start gegaan
betere ondersteuning van kinderen en gezinnen. Hierbij werken
als Kerngezonde gemeente. Kerngezond is een lokaal
gemeente, GGD en zorgverzekeraar CZ nauw samen aan
samenwerkingsverband dat professionals uit het sociaal en
de inrichting van een structurele aanpak. Zowel JGZ als CZ
medisch domein met elkaar verbindt en ondersteunt. Met deze
hebben inmiddels concrete toezeggingen gedaan en er worden
aanpak zetten we in op een integrale, wijkgerichte benadering
voorbereidende stappen gezet voor implementatie.
waarbij gezondheid, leefomgeving en samenwerking centraal staan. Middelburg kende al een sterke basis van samenwerking
Rondom valpreventie is in samenwerking met de gemeenten Veere
tussen onder andere huisartsen, fysiotherapeuten en apothekers.
en Vlissingen een gezamenlijke aanpak in ontwikkeling. Sinds
Kerngezond biedt de kans om deze bestaande verbindingen
januari is hiervoor een Walcherse projectleider actief. Een slimme
verder te versterken en te verbreden. We bouwen daarmee voort
koppeling wordt gemaakt met de jaarlijkse griepvaccinatie, wat
op wat al goed werkt, en benutten Kerngezond als een vliegwiel
benut wordt als natuurlijk moment om ouderen bewust te maken
om de impact van samenwerking te vergroten – zowel binnen de
van valpreventie en hen te verwijzen naar passende programma’s.
eerstelijnszorg als in de aansluiting met het sociaal domein. Ook de ketenaanpakken Welzijn op Recept, Kansrijke Start en De uitgangspunten van Kerngezond sluiten naadloos aan bij de
de Gecombineerde Leefstijlinterventie (GLI) zijn in ontwikkeling
ambities van het Middelburgs Model, waarin integraal werken, zorg
en/of worden verder verankerd. Voor elk van deze thema’s is
op maat en een sterke focus op preventie centraal staan. Door
een goede aansluiting tussen het sociale en medische domein
samen te werken aan een gezonde leefomgeving, gericht op de
cruciaal en vereist samenwerking over domeingrenzen heen.
behoeften van inwoners in hun eigen wijk, dragen we bij aan een
Het samenwerkingsverband Kerngezond wordt hierbij gezien als
gezonder en veerkrachtiger Middelburg.
aanjager om deze samenwerking te versterken en initiatieven lokaal te verbinden.
Gezonde keuze is de makkelijke keuze Als gemeente werken we samen met lokale partners aan
Meer inzet van digitale tools
concrete acties die bijdragen aan een gezondere leefomgeving
We zijn begonnen met de pilot van het digitale platform Evie,
gezondere en socialere samenleving. We brengen partijen bij
waarmee inwoners ondersteund worden op het gebied van
42
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Volksgezondheid en Milieu / Voortgang
mentale gezondheid. Er is een eerste groep professionals getraind
restafval). De hoeveelheden van de diverse afvalstromen in het
in het gebruik van dit platform. De eerste ervaringen worden
eerste kwartaal van 2025 zijn zoals verwacht en vergelijkbaar met
momenteel verzameld.
die van 2024. In 2023 en 2024 is ingezet op verbetermaatregelen om afkeur van PMD (Plastic- en Metalenverpakkingen en
Verkennen 'dementvriendelijke stad'
Drinkpakken) te voorkomen. Sinds begin 2024 is er geen sprake
In de afgelopen periode hebben we diverse stappen gezet richting
meer van volledige afkeur van PMD en sinds juli 2024 zijn er geen
het behalen van het keurmerk Dementievriendelijke Gemeente. In
afkeuren PMD meer geweest.
de woonzorgvisie is specifiek aandacht besteed aan het realiseren van passende huisvesting voor mensen met dementie. Daarnaast
Project Schoon Zeeland
stimuleren we via de subsidieregeling algemene voorzieningen
Vanuit de aanpak zwerfafval vragen we jaarlijks basisscholen
het opzetten van ontmoetingsplekken met activiteiten voor
aandacht te schenken aan educatie door NME Terra Maris. In 2024
deze doelgroep.
waren dit 22 gastlessen. Ook in 2025 worden er weer gastlessen gegeven. Na de gastles gaan de kinderen naar buiten om de
Ook op het gebied van bewustwording zijn stappen gezet.
omgeving schoon te maken. Sinds er ook statiegeld zit op blikjes
Gemeentelijke medewerkers hebben trainingen gevolgd over
en kleine flesjes, zijn deze minder terug te vinden in het zwerfafval.
dementievriendelijkheid. Deze trainingen blijven beschikbaar en we onderzoeken de behoefte aan aanvullende, fysieke scholing.
Maatschappelijk Verantwoord Opdrachtgeven en Inkopen (MVOI)
Binnenkort starten we met het uitrollen van een
Nederlandse overheden kopen jaarlijks voor ruim € 85 miljard
dementievriendelijke aanpak in twee wijken – beoogd zijn
in aan producten, werken en diensten. Hiermee hebben ze bij
Middelburg-Zuid en Sint-Laurens. De ambitie is om deze aanpak de
elkaar een enorme impact om de urgente vraagstukken van
komende jaren verder uit te breiden naar andere wijken en kernen.
vandaag aan te pakken. Bij de gemeente Middelburg gaat het
Dit doen we in samenwerking met lokale partners. Daarnaast
jaarlijks om ongeveer € 70 miljoen beïnvloedbare uitgaven. Met
ontwikkelen we een communicatiestrategie om inwoners actief te
het Manifest MVOI worden de maatschappelijke opgaven zoals
betrekken, onder meer door het aanbieden van trainingen en het
klimaatproblematiek, transitie naar een circulaire economie en
organiseren van voorlichtingsbijeenkomsten.
grondstof-schaarste, concreet aangepakt. Elke keer wanneer een maatschappelijk verantwoorde keuze wordt gemaakt, snijdt het
Milieu
mes aan twee kanten; onze gemeentelijke organisatie draagt bij
Thema – Afval/Grondstoffen
aan een betere wereld en we bewegen marktpartijen om steeds
Uitvoering afval-/grondstoffenbeleid
meer duurzame en sociale producten en diensten te ontwikkelen
Tot en met 2020 was het streefdoel: de gemiddelde hoeveelheid
en te leveren. Het college heeft op 19 maart 2024 besloten dat
restafval per inwoner terugbrengen tot onder de 100 kilo. We
zij het Manifest MVOI wil ondertekenen en vervolgens heeft het
willen nog steeds zoveel mogelijk waardevolle materialen uit het
Managementteam opdracht gekregen de transitie naar MVOI op te
restafval houden om te voorkomen dat ze worden verbrand.
starten. Inmiddels is het MVOI actieplan in de afrondende fase en
De doelstelling van 100 kilo restafval per jaar per inwoner
er is gestart met de uitvoering van het MVOI actieplan.
wordt niet losgelaten maar het accent ligt vanaf nu op het percentage hergebruikt materiaal in het totale huishoudelijke afval. Het aantal kilo’s restafval wordt daarmee een resultaat van de recycledoelstelling. De hoeveelheid restafval bedroeg in 2024 in Middelburg 126 kilo per inwoner. Deze hoeveelheden zijn exclusief grofvuil en verbouwingsrestafval van de milieustraten die meetellen in de ambitie. In 2024 was dit voor Middelburg nog eens 25 kilogram per inwoner. In 2025 continueren we Diftar (apart betalen voor
43
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Volksgezondheid en Milieu / Voortgang
Strategisch project: KEC (Klimaat Energie & Circulariteit)
energiebesparing en subsidiemogelijkheden. Er is een nieuwe
Het strategisch project KEC loopt. Er wordt gewerkt aan
folder met tips om ook in de zomer energie te besparen en de
een duidelijker overzicht van de stand van zaken van alle
woning koel te houden die o.a. wordt verspreid via Vizita.
acties en projecten die hier deel van uitmaken. Eind dit jaar zal de gemeenteraad geïnformeerd worden over de uitvoering van het KEC actieplan. De uitvoering van de (geactualiseerde) Regionale
Uitvoeren routekaart gemeentelijk vastgoed – Na het verduurzamen van Sporthal de Blikken, wijkcentrum
Energie Strategie (RES) loopt. Er wordt Zeeuws-breed
het Palet en het leggen van PV-panelen op de Concertzaal
samengewerkt op de acties die in de RES staan
en Schouwburg is een volgende batch van 13 objecten
omschreven. De tweejaarlijkse rapportage voor het
in voorbereiding.
Nationale Programma RES wordt begin juni vastgesteld door het college.
– Het betreft het sport en welzijnsaccommodaties. De te nemen verduurzamingsmaatregel zijn geïnventariseerd en na
Warmtetransitie
de zomer 2025 wordt gestart met het verduurzamen van
Er is een start gemaakt met het vervolg van de Transitie Visie
deze objecten. Deze operatie dient in nauw overleg met de
Warmte: het Warmteprogramma. Hierbij krijgen we ondersteuning
gebruikers te worden afgestemd. Verduurzaming (bouwkundig
vanuit het Nationaal Programma Lokale Warmtetransitie (NPLW) en
en installatietechnische aanpassingen) hebben namelijk een
werken we nauw samen met de andere Zeeuwse gemeenten. Het
grote impact op objecten.
Warmteprogramma wordt uiterlijk in december 2026 vastgesteld. Het Zeeuws Isolatieprogramma loopt sinds mei 2024. Er zijn tot nu
– Na de zomer 2025 worden van nog eens 10 objecten de verduurzamingsmaatregelen opgesteld.
toe 1027 subsidieaanvragen gedaan in de gemeente Middelburg.
– Sporthal de Blikken is in zoverre verduurzaamd dat het pand
Er is een onderzoek uitgevoerd naar de technische mogelijkheden
van het gas is, momenteel wordt er nog gekeken naar
voor een warmtenet in de Griffioen. Momenteel wordt er een
warmteterugwinning uit de luchtbehandeling.
vervolgonderzoek voorbereid, met de vraag of er een haalbare
– Bij Kloveniersdoelen is een portaal geplaatst om tocht te
business case mogelijk is. Er zijn haalbaarheidsstudies uitgevoerd
verminderen. Onderzoek gedaan naar het Paris Proof maken
naar de mogelijkheden voor een warmtenet met restwarmte uit het
van zowat alle gymzalen in ons portfolio. Hieruit zullen
Sloegebied. Er moet nog worden bepaald hoe hier een vervolg aan
binnenkort aanbestedingen plaatsvinden om komend jaar aan
wordt gegeven.
de slag te gaan. – Verder zijn er in het kader van het NVI 18 vleermuiskraamkasten
Energiebesparing bevorderen bij inwoners (met
opgehangen, vooral op gemeentelijke panden, maar ook
lage inkomens):
bij inwoners.
– Vanuit het Zeeuws Isolatieprogramma zijn er tot nu toe 1027
– En voor het KEC actieplan is de monitoring opgetuigd en kan
aanvragen. Wekelijks is er een inloopspreekuur in de Zeeuwse
er nu in de gaten worden gehouden waar wij staan met onze
Bibliotheek om inwoners te helpen met hun aanvraag en vragen
CO2 uitstoot.
te beantwoorden. – VvE’s (Vereniging van Eigenaren): De ZIP-subsidie is nu
Verduurzamen monumenten
ook beschikbaar voor VvE’s. Er is een Zeeuws-brede werkgroep voor VvE’s waarmee twee keer per jaar informatiebijeenkomsten worden georganiseerd en ervaringen
gebied van een duurzaam monumentenpaspoort (samen met
worden gedeeld. De laatste bijeenkomst op 20 mei
de gemeenten Veere en Schouwen-Duiveland) zal waarschijnlijk
was drukbezocht. – Energiearmoede: Specifiek voor inwoners met lagere inkomens
doorlopen tot in 2025. – In 2025 is gepland om een ‘Nieuwe’ nota ruimtelijke
gaan er op korte termijn twee regelingen van start, voor grote
kwaliteit vast te stellen waarin de verduurzamingsopgave
en kleine energiebesparende maatregelen.
voor gebouwen, waaronder monumenten, een belangrijk
– Inwoners informeren: We sluiten aan bij o.a. wijkbijeenkomsten en de rijdende milieustraat om inwoners te informeren over
44
– De in het derde kwartaal van 2024 op te starten actie op het
thema zal zijn. Daarnaast werken we aan het nieuw op te stellen erfgoedbeleid.
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Volksgezondheid en Milieu / Voortgang
– De actie voor het duurzaam monumentenpaspoort is ook in 2025 gecontinueerd. – Ten aanzien van de nieuwe Nota Ruimtelijke Kwaliteit waaraan
Openbare Verlichting In het eerste deel van 2025 zijn 400 armaturen in Arnemuiden vernieuwd naar LED (gedeelte Arnemuiden boven het spoor).
een dakenkaart met de mogelijkheden voor zonnepanelen
Verder is de Stromenwijk verled (zo’n 200 armaturen). Ook
binnen de beschermde stadsgezichten zal worden gevoegd
vier fietstunnels zijn vernieuwd naar LED (Laan der VN, Pres.
wordt er naar gestreefd dat deze in september 2025 door de
Rooseveltlaan, Poelendaelesingel, Schroeweg). De steegjes
raad kan worden vastgesteld.
rondom de Bellinkstraat zijn ook verled. En er zijn nog 40
– Daarna wordt de focus gelegd op het nieuwe erfgoedbeleid waarvoor eerst de doelen en de participatiekaders ter
nieuwe led armaturen in Mortiere in de Eddie Boydstraat en omgeving aangebracht.
vaststelling aan de raad moeten worden voorgelegd. Rekening houdend met de raadskalender en doorlooptijd van een participatieproces is het niet reëel te veronderstellen dat het nieuwe Erfgoedbeleid nog in 2025 zal kunnen worden vastgesteld. Stedelijk Water Programma Middelburg In 2025 is conform het Stedelijk Water Programma Middelburg 2021-2030 (SWP) de vervanging of renovatie gepland van ca. 3,4 km riolering, en het afkoppelen van ca. 3,3 ha verhard oppervlak. Stand op 1 mei 2025: Inmiddels is ca. 11.000 m2 afgekoppeld (1,1 ha.). Tevens zijn/worden 3 nieuwe projecten opgepakt op locaties waar in de toekomst wateroverlast wordt verwacht: – Lambrechtstraat / St. Antheunisstraat: Is in uitvoering en nagenoeg gereed; – Koninginnelaan-Breeweg is gereed; – Enkele andere projecten zijn in voorbereiding (Mezenhof, Penninghoek, A. van Driellaan); – De gemeente Middelburg laat het onderhoud van de rioolgemalen en pompinstallaties uitvoeren doorhet waterschap Scheldestromen. Hiervoor is een samenwerkingsovereenkomst afgesloten tot en met 2031. Dit onderhoud is/wordt uitgevoerd en is een doorlopend proces. Verkeer en Vervoer Bij mobiliteit geldt eerst inzetten op energie besparen en dan hernieuwbare energie toepassen om de mobiliteit te verduurzamen. Zie programma verkeer en vervoer. Natuur in Bouw De restauratie aan de kademuur Korendijk - Kinderdijk is nagenoeg afgerond.
45
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Volksgezondheid en Milieu / Voortgang financiën
Voortgang financiën Omschrijving (bedragen × € 1.000)
Afwijking 2025
Afwijking 2025
Afwijking 2025
Lasten
Baten
Saldo
Structureel J/N
Toelichting financiele afwijkingen (+ voordeel / - nadeel) 7.01.0 Volksgezondheid GGD
-47
0
-47
J
-121
0
-121
N
0
-125
-125
N
30
0
30
J
90
0
90
N
-50
0
-50
J
Met het opstellen van de begroting 2025 heeft de GGD met een kritische blik naar de toen (2023) geldende IV3 gekeken. Hier zijn diverse wijzigingen uit voortgekomen die programmaoverstijgend zijn, door middel van deze budgetneutrale wijziging is dit doorgevoerd in de gemeentelijke begroting. 7.03.0 Afval OLAZ Milieustraat Uit de 1e begrotingswijzging 2025 OLAZ blijkt dat binnen de exploitatiekosten op de milieustraat zichtbaar is dat er in zijn totaliteit meer afval is aangeboden op de milieustraten. Ook de beheers- en personeelskosten nemen toe vanwege noodzaak tot meer inzet personeel (vanwege drukte) en stijging van de loonkosten vanwege een nieuwe CAO. Baten afvalstoffenheffing De verwachting is dat de inkomsten voor de afvalstoffenheffing lager zullen zijn doordat het aantal ledigingen in het kader van diftar lager is. Dit betekent dat de kostendekkenheid lager is dan bij de begroting is vastgesteld. 7.04.0 Milieubeheer Klimaat- en energiebeleid Vanuit het actieplan Klimaat, Energie en Circulariteit is de komende 5 jaar budget beschikbaar gesteld uit het klimaat- en energiebeleid voor vergroenacties uit het fiets- en parkeerbeleid. Per saldo is deze afwijking budgetneutraal. RUD Bij het opstellen van de gemeentelijke begroting 2025 was de bijdrage van de RUD te hoog opgenomen. Conform de 1e begrotingswijziging van de RUD (25-013) kan de gemeentelijke bijdrage worden bijgesteld.
7.05.0 Begraafplaatsen en crematoria Begraafplaatsen De onderhoudskosten voor begraafplaatsen moeten worden verhoogd vanwege stijgende uitgaven binnen de DVO-overeenkomst met Orionis. De tarieven voor inhuur van personeel, gebruik van materieel, brandstoffen en overige benodigdheden zijn toegenomen. Een aanzienlijk deel van de afwijking is ontstaan, doordat in de begroting het bedrag voor de DVO met Orionis exclusief BTW is opgenomen. De btw-kosten voor
46
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Volksgezondheid en Milieu / Voortgang financiën
Omschrijving (bedragen × € 1.000)
Afwijking 2025
Afwijking 2025
Afwijking 2025
Lasten
Baten
Saldo
Structureel J/N
Toelichting financiele afwijkingen (+ voordeel / - nadeel) begrafenissen en crematies zijn, volgens geldende regelgeving, niet verrekenbaar of te compenseren. Het structurele effect is opgenomen in de Kadernota 2026-2029. Overig
-19
0
-19
Totaal
-117
-125
-242
Kredieten Vervanging inventaris familiekamer en wachtruimte
-90
De overschrijding is een gevolg van onvoorziene extra werkzaamheden zoals de verlichting en het egaliseren van de vloer. Vanwege arbovoorschriften moest de balie vervangen worden en dit bracht extra kosten met zich mee. Verder is er extra meubilair aangeschaft en is de toiletruimte vernieuwd.
47
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing
Programma Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Inleiding Het programma Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing richt zich op het planmatig inrichten van
48
de leefruimte. Hierbij houden wij rekening met individuele en gemeenschappelijke belangen. Ook richt het programma zich op het realiseren van een passend woningbestand, afgestemd op de vraag van de verschillende doelgroepen.
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing / Voortgang
Voortgang Prestatie
Status
Gevarieerd woonaanbod
Volgens plan
Bouw van levensloopbestendige woningen verspreid over de gemeente
Volgens plan
Locaties voor de bouw van sociale huurwoningen
Gedeeltelijk volgens plan
10 blijversleningen per jaar verstrekken
Niet volgens plan
Verhuiscoach
Gedeeltelijk volgens plan
In de sociale huursector hebben de woningen in 2025 een gemiddeld energielabel A
Volgens plan
Nieuwbouw energieneutrale woningen voor een eerlijke meerprijs
Gedeeltelijk volgens plan
40 startersleningen per jaar verstrekken
Volgens plan
Voldoen aan taakstelling huisvesting statushouders
Volgens plan
Wonen boven winkels faciliteren
Volgens plan
Implementatie Omgevingswet
Volgens plan
Omgevingsvisie
Volgens plan
Groene woonmilieus
Volgens plan
Verkoop bouwrijpe gronden
Volgens plan
Toelichting op afwijkingen en ontwikkelingen
Nieuwbouw energieneutrale woningen voor een
Locaties voor de bouw van sociale huurwoningen
eerlijke meerprijs
In de prestatieafspraken met Woongoed is vastgelegd dat
Door de hoge bouwkosten en de haperende woningmarkt
Woongoed in de gelegenheid wordt gesteld om in de periode tot en
staat de doelstelling ‘tegen een een eerlijke meerprijs’ onder
met 2030 in totaal 750 nieuwe sociale huurwoningen te realiseren.
druk. De woningen die gebouwd worden zijn vaak wel
Nadat het inwonerberaad woningbouwlocaties was afgerond, is
(bijna) energieneutraal.
samen een inventarisatie gemaakt van locaties. Conclusie was toen dat we die locaties nu niet hebben. De nieuwe afspraak is dan ook 500 woningen tot en met 2030 en totaal 750 woningen tot en met 2035. Daarvoor zijn nu nog niet alle concrete locaties is beeld. Blijversleningen Hier wordt al enkele jaren geen gebruik van gemaakt. Er is nagedacht over een andere inzet van deze financiële middelen, waarmee ook het doel van passende woningen voor ouderen wordt bereikt (zie onder verhuiscoach). Verhuiscoach Inmiddels is besloten tot een verhuisvergoeding voor ouderen die van een niet passende huurwoning verhuizen naar een passende huurwoning. Idealiter wordt ook een daadwerkelijke coach aangesteld die alle ouderen (huur en koop) kan bijstaan in een zoektocht naar een passender woning.
49
Bestuurlijke tussenrapportage 2025 / Programma's / Programma Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing / Voortgang financiën
Voortgang financiën Omschrijving (bedragen × € 1.000)
Afwijking 2025
Afwijking 2025
Afwijking 2025
Lasten
Baten
Saldo
Structureel J/N
Toelichting financiele afwijkingen (+ voordeel / - nadeel) 8.02.0 Grondexploitatie (niet- bedrijventerreinen Raming grondbedrijf wonen
-3.783
3.783
0
N
-54
0
-54
J
-3.837
3.783
-54
De begroting is gebaseerd op de doorrekening grondbedrijf februari 2024. Nu de doorrekening per februari 2025 is geactualiseerd dient ook de begroting 2025 hierop te worden aangepast. De aanpassingen zijn per saldo budgetneutraal. 8.03.0 Wonen en bouwen Wet betaalbare huur Taakmutatie Septembercirculaire 2024 Met de Wet betaalbare huur wordt de op 1 juli 2023 in werking getreden Wet goed verhuurderschap gewijzigd. Daarmee krijgen gemeenten de bevoegdheid om toezicht te houden en handhavend op te treden. Totaal
50