25-115 rvs Addendum Regiovisie Beschermd Wonen en Opvang & Zeeuws Actieplan Dakloosheid

raadsvoorstel volgnummer

25 september 2025 25-115

onderwerp

Addendum Regiovisie Beschermd Wonen en Opvang & Zeeuws Actieplan Dakloosheid

behandelen in raadscommissie

Maatschappelijke Zaken

portefeuillehouder

Willemien Treurniet Sociaal Domein Naomi de Smit n.de.smit@middelburg.nl +31118675786

datum vergadering

programma behandeld door e-mail telefoon

Conceptbesluit

De raad besluit: 1. De doorlooptijd van de Regiovisie Beschermd Wonen en Opvang Zeeland 2022-2025 te verlengen tot en met 2030. 2. Het Addendum op de Regiovisie vast te stellen met een doorlooptijd van 2026-2030. 3. Het Zeeuws Actieplan Dakloosheid vast te stellen met een doorlooptijd van 2026-2030.

Aanleiding

In Zeeland, en dus ook in Middelburg, zijn we ons bewust van de groeiende groep mensen die zich in een kwetsbare positie bevindt. Dakloosheid is niet langer een probleem van enkel de grote steden, ook in onze regio zien we mensen zonder stabiele woonplek, vaak met complexe problematiek op meerdere leefgebieden. In mei 2025 is uw gemeenteraad geïnformeerd door middel van een memo actieve informatie over de ontwikkelingen m.b.t. het voorkomen van dakloosheid in Middelburg. De winterperiode komt er weer aan en daarmee ook de urgentie om voor deze mensen een veilige, warme plek te bieden. Eind 2021 is door de Zeeuwse gemeenteraden de Regiovisie Beschermd Wonen en Opvang Zeeland 2022-2025 (hierna: Regiovisie) vastgesteld. Hiermee hebben we een stevige basis gelegd om de opgave van Beschermd Wonen naar Beschermd Thuis en het voorkomen van dakloosheid vorm te geven. De huidige Regiovisie heeft een looptijd tot eind 2025 en is daarom geëvalueerd. Uit de evaluatie blijkt dat de Regiovisie op veel speerpunten nog steeds actueel is. Maar de stijgende woonlasten, mentale gezondheidsproblematiek en het tekort aan passende woonvormen, vragen om een actualisatie van sommige speerpunten. Daarom is ervoor gekozen voor een verlenging van de huidige Regiovisie tot 2030, aangevuld met een Addendum dat inspeelt op de nieuwe opgaven én op het inzetten van de menselijke maat.

Op 1 december 2022 is door de ministeries van VWS, BZK en SZW, de VNG, woningbouwcorporaties, zorgaanbieders, cliëntorganisaties en andere betrokken partijen het Nationaal Actieplan Dakloosheid ‘Eerst een Thuis’ gelanceerd. Dit plan benadrukt dat iedereen recht heeft op een thuis en dat opvang alleen een tussenstap mag zijn. Ook geeft het plan invulling aan de ambitie om dakloosheid in 2030 zoveel mogelijk te voorkomen. Op basis van de actielijnen en speerpunten in het Nationaal Actieplan is een vertaling gemaakt naar een Zeeuws Actieplan Dakloosheid. Effect

Met het vaststellen van het Addendum op de Regiovisie en het Zeeuws Actieplan Dakloosheid zetten we in op een toekomst waarin niemand in Zeeland dakloos hoeft te zijn en iedereen de best passende zorg en ondersteuning ontvangt. We verschuiven de focus van opvang naar preventie en wonen in de wijk met ondersteuning. 1

Argumenten

1.1 Verlengen looptijd Regiovisie en vaststellen Addendum Regiovisie De afgelopen jaren hebben de gemeenten hard gewerkt aan de transformatie van Beschermd Wonen naar een Beschermd Thuis. Het Addendum op de Regiovisie sluit aan bij de diverse nieuwe opgaven binnen het sociaal domein. Voorbeelden hiervan zijn het Integraal Zorgakkoord, Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming en het Nationaal Actieplan Dakloosheid. Ook sluit het Addendum aan bij de Zeeuwse ontwikkeling op het gebied van domeinoverstijgend samenwerken zorg en veiligheid. Naast deze nieuwe opgaven staan in het Addendum ook de ontwikkellijnen van de huidige Regiovisie opgenomen. Zodoende is het Addendum zelfstandig leesbaar. Omdat de Regiovisie het kader is waarop nu voortgebouwd wordt, wordt uw gemeenteraad voorgesteld de doorlooptijd van de Regiovisie te verlengen tot en met 2030. 1.2. Vaststellen Addendum Regiovisie 2026 – 2030 De doelgroep van het Addendum bestaat uit personen die een beroep doen op beschermd wonen, maatschappelijke opvang en vrouwenopvang. Omdat in de afgelopen periode de inrichting van beschermd wonen is ontwikkeld, zal de focus met dit Addendum meer komen te liggen op maatschappelijke opvang. Dit sluit ook aan bij de ambities uit het Zeeuws Actieplan Dakloosheid. Het Addendum op de Regiovisie kent o.a.

de volgende ontwikkellijnen: • Cliënt- en naastenperspectief: loopt als een rode draad door het Addendum. Het betrekken van cliënt- en naastenperspectief helpt bij het definiëren van de behoeften van de inwoners om wie het gaat, het maken van passender beleid en het verbeteren van de kwaliteit van het beleid. • Preventie en vroegsignalering: sinds 2025 zijn er lokale preventiemiddelen beschikbaar gesteld uit het Regiobudget. Door lokaal verschillende preventieve interventies uit te voeren, kunnen we Zeeuws-breed vaststellen welke aanpak de beste resultaten oplevert. In Middelburg is één van die interventies de inzet van de Wijk-GGD’er. • Wonen: voor steeds meer mensen is het moeilijk om een passende woonruimte te vinden. Sommige mensen hebben minder kansen, omdat zij zich in een kwetsbare situatie bevinden. In Zeeland hebben we voor doorstroom en uitstroom uit beschermde woonvorm afspraken gemaakt in de convenanten Weer Thuis. Naast de uitdagingen in de uitstroom naar de wijk, zien we ook dat tussenvoorzieningen nodig zijn en voorzieningen voor mensen die groepsongeschikt zijn. De komende jaren zetten we hierop in. 2.1 Vaststellen Zeeuws Actieplan Dakloosheid Met het Zeeuws Actieplan Dakloosheid wordt de focus verlegd van opvang naar preventie en wonen met ondersteuning op maat.

In het Actieplan zijn zes actielijnen uitgewerkt die bijdragen aan de ambitie om dakloosheid in 2030 te beëindigen: 1. Versterken bestaanszekerheid; 2. Preventie; 3. Wonen eerst; 4. Versterken van de uitvoeringspraktijk; 5. Ervaringskennis in de hele beleidscyclus; 6. Speciale aandacht voor bijzondere doelgroepen. Om de uitvoering van de zes actielijnen te kunnen bewerkstelligen, wordt geadviseerd het Zeeuws Actieplan Dakloosheid vast te stellen. Tegelijkertijd kijken we alvast vooruit naar de winterperiode die extra risico's met zich meebrengt voor dreigend dakloze inwoners. Daarom wordt in samenwerking met maatschappelijke organisaties en zorgaanbieders gewerkt aan een structurele regeling voor de winterkoude opvang zodat niemand op straat hoeft te slapen tijdens de koude nachten. Kanttekeningen

2

Het Addendum Regiovisie en Zeeuws Actieplan Dakloosheid worden, conform de Zeeuwse partnerschapsafspraken, aan alle 13 Zeeuwse gemeenteraden ter vaststelling voorgelegd. Voor de uitwerking en financiering van die uitwerking vraagt dit om unanieme besluitvorming. Als één van de Zeeuwse gemeenten niet instemt met de vaststelling vormt dit een risico voor de Zeeuwse partnerschapsafspraken. Financiën

De ontwikkellijnen en acties zoals opgenomen in het Addendum Regiovisie en het Zeeuws Actieplan Dakloosheid komen ten laste van het Regiobudget en de bijbehorende werkbegroting op het gebied van beschermd wonen, maatschappelijke opvang en vrouwenopvang. Over dit Regiobudget zijn in Zeeland afspraken gemaakt via de Partnerschapsafspraken.

Duurzaamheid

N.v.t. Communicatie en participatie

N.v.t. Uitvoering

Na instemming door uw gemeenteraad worden het Addendum en het Zeeuws Actieplan Dakloosheid gepubliceerd op de website van de gemeente. Advies ingewonnen bij adviesorgaan?

De Zeeuwse adviesraden sociaal domein zijn bijgepraat over het Addendum Regiovisie door middel van een digitale bijeenkomst op 10 juni 2025. Ook zijn zowel het Addendum Regiovisie en het Zeeuws Actieplan Dakloosheid getoetst bij Stichting HerstelTalent zodat ook ervaringsdeskundigen betrokken zijn bij het opstellen van de documenten.

Bijlagen 1. Addendum Regiovisie Beschermd Wonen en Opvang Zeeland 2026-2030 2. Regiovisie Beschermd Wonen en Opvang Zeeland 2022-2025 3. Zeeuws Actieplan Dakloosheid 2026-2030

Middelburg, 26 augustus 2025 Burgemeester en wethouders van Middelburg de loco-secretaris,

Mirjam Wisse de burgemeester,

Yvonne van Mastrigt

3