25-007 rvs Actieprogramma Klimaat, Energie en Circulariteit Middelburg 2025-2050

raadsvoorstel volgnummer

30 januari 2025 25-007

onderwerp

Actieprogramma Klimaat, Energie en Circulariteit Middelburg 2025-2050

behandelen in raadscommissie

Ruimte

portefeuillehouder

Jeroen Louws Volksgezondheid en milieu Annet Hannewijk a.hannewijk@middelburg.nl 0118-675282

datum vergadering

programma behandeld door e-mail telefoon

Conceptbesluit

De raad besluit: 1. het Actieprogramma KEC (Klimaat, Energie en Circulariteit) Middelburg 2025-2050 vast te stellen. 2. de bijbehorende Uitvoeringsagenda KEC vast te stellen. 3. de kosten voor concrete acties uit de eerste fase (huidige bestuursperiode) te dekken vanuit de beschikbare budgetten voor KEC binnen de begroting.

Aanleiding

De gemeenteraad heeft in januari 2022 besloten om Klimaat en Energie tot strategisch project te benoemen. Later is hier Circulariteit aan toegevoegd. In juli 2022 besloot de gemeenteraad dat er een projectplan opgesteld moest worden als duidelijk actiegericht uitvoeringsplan op basis van de al beschikbare rapporten. Verder werd aandacht gevraagd voor pragmatische monitoring. Bijgevoegd actieprogramma met bijbehorende uitvoeringsagenda is hier de uitwerking van. Effect

Het actieprogramma met bijbehorende uitvoeringsagenda werkt - op een realistische manier en binnen de mogelijkheden van de gemeente - toe naar de klimaatdoelen van 2050 en de tussendoelen van 2030. In overeenstemming met de Zeeuwse en de landelijke trend, lijkt het binnen de Middelburgse gemeentegrenzen ook zeer lastig te worden om de tussendoelen van 2030 te halen. Enkele jaren later zou het (afhankelijk van heel veel factoren) wel mogelijk moeten zijn. Argumenten

1.1 Acties bedacht door inwoners, raadsleden en gemeenteambtenaren De acties zijn voortgekomen uit gesprekken, brainstormsessies en geschreven input met en van inwoners, de raadswerkgroep en medewerkers van Gemeente Middelburg en buurgemeenten. 1.2 Een continu veranderende wereld resulteert in een dynamisch document Het actieprogramma met uitvoeringsagenda is een dynamisch document. De wereld is continu aan verandering onderhevig en vele factoren zijn van invloed op de snelheid waarmee de doelen gehaald kunnen worden. Daarom zal het jaarlijks bijgesteld worden. 1.3 Gefaseerde uitvoeringsagenda met concrete acties in de huidige raadsperiode De uitvoeringsagenda is analoog aan de uitvoeringsagenda van de Omgevingsvisie opgedeeld in 3 perioden: de huidige raadsperiode, tot 2030 en tot 2050. Het zal duidelijk zijn dat de acties in de eerste periode veel concreter zijn dan die in de daaropvolgende perioden. De meeste acties uit de eerste periode kunnen binnen de huidige budgetten uitgevoerd worden. De acties waar nog geen budget aan gekoppeld is, zijn nog minder concreet. Zodra deze nader 1

onderzocht zijn en kansrijk blijken, zullen deze aan u voorgelegd worden en zal u gevraagd worden om hier budget aan toe te kennen. Kanttekeningen

1.1 De klimaat tussendoelen van 2030 lijken niet voor 2030 gehaald te worden In overeenstemming met de Zeeuwse en de landelijke trend, lijkt het binnen de Middelburgse gemeentegrenzen ook zeer lastig te worden om de tussendoelen van 2030 te halen. Enkele jaren later zou het (afhankelijk van heel veel factoren) wel mogelijk moeten zijn. 1.2 De grootste CO2 -winst is te behalen met projecten die voor- en nadelen met zich meebrengen In 2023 is opdracht verleend aan het adviesbureau CE Delft voor het maken van een nulmeting en het doorrekenen van potentiële CO2 reducerende acties die de gemeente zou kunnen nemen. De resultaten staan in het rapport CO 2effecten van het Middelburgse klimaatbeleid, augustus 2023, opgesteld door CE Delft en het bijbehorende achtergrondrapport (bijlagen 3 en 4). Een conclusie is dat de meeste acties relatief vrij weinig CO 2-winst opleveren. Om de tussendoelen toch nog snel te halen zijn drastischere acties nodig. Volgens het onderzoek van CE Delft levert een groot warmtenet, waarbij duizenden woningen in korte tijd aardgasvrij gemaakt worden, een zeer grote CO2 reductie op. Het onderzoek naar restwarmte in Dauwendaele pakte ongunstig uit, waardoor er mogelijk minder vertrouwen is in een dergelijk warmtenet. Toch lijken de uitkomsten van de onderzoeken potentie te hebben.

Een ander project met in potentie veel CO2-reductie is een Zero Emissie (ZE) zone. In eerste instantie voor logistiek. Het Rijk lijkt de mogelijkheden voor een dergelijke zone te beperken. Desondanks gaat een groep gemeenten door met het invoeren van ZE-zones. De ontwikkelingen zullen we volgen om te zien of een ZE-zone voor Middelburg in de toekomst ook een optie is. Kortom: om de tussendoelen van 2030 zo snel mogelijk te halen (ook al lukt 2030 waarschijnlijk niet meer), zal de gemeenteraad keuzes moeten durven maken. Over deze grote projecten hoeft nu nog geen keuze te worden gemaakt. Deze projecten zullen nader onderzocht worden. Indien ze kansrijk zijn, zullen ze aan de gemeenteraad voorgelegd worden. Financiën

De meeste acties uit de eerste fase van de uitvoeringsagenda (huidige bestuursperiode) kunnen binnen de huidige budgetten uitgevoerd worden. De acties waar nog geen budget aan gekoppeld is, zijn nog minder concreet. Zodra deze nader onderzocht zijn en kansrijk blijken, zal de gemeenteraad hierover worden geïnformeerd. De kosten zullen dan in beeld worden gebracht en er zal een voorstel worden gedaan hoe in de dekking van de kosten te voorzien is. De kosten met betrekking tot de eerste fase van de uitvoeringsagenda worden gedekt uit de volgende budgetten: 63087 milieubeleid en –advisering 60179 verduurzaming woningvoorraad 63095 klimaat en energiebeleid 64736 project energie en klimaat 64753 Circulair 63109 CDOKE klimaat en energiebeleid

Duurzaamheid

Dit is het actieprogramma Klimaat, Energie en Circulariteit met uitvoeringsagenda om toe te werken naar de Klimaatdoelen van 2050 en de tussendoelen van 2030. Communicatie en participatie

De acties zijn voortgekomen uit gesprekken, brainstormsessies en geschreven input met en van inwoners, de raadswerkgroep en medewerkers van Gemeente Middelburg en buurgemeenten. Bij de uitvoering zal per actie/project de communicatie en participatie nader vormgegeven worden. Uitvoering

Zie uitvoeringsagenda. De gemeenteraad wordt jaarlijks op de hoogte gehouden van de voortgang en eventuele aanpassing van het Actieprogramma en de uitvoeringsagenda. Advies ingewonnen bij adviesorgaan?

N.v.t. 2

Bijlagen

1. Actieprogramma KEC (Klimaat, Energie en Circulariteit) 2. Uitvoeringsagenda KEC 3. Rapport CO2-effecten van het Middelburgse klimaatbeleid, augustus 2023, opgesteld door CE Delft en 4. Het bijbehorende achtergrondrapport van CE Delft. Middelburg, 10 december 2024 Burgemeester en wethouders van Middelburg de secretaris,

Aart van den Brink de burgemeester,

Yvonne van Mastrigt

3