24-076 Bijlage 2. Startnotitie Participatieproces Uitbreiding Sint Laurens Noord (idem als bijlage 3 bij samenwerkingsovereenkomst)
Tekst van het document
Startnotitie Participatieproces Uitbreiding Sint Laurens Noord
Project Politiek opdrachtgever Ambtelijk opdrachtgever Projectleider
Versie: 28 mei 2024
: Uitbreiding Sint Laurens Noord : Rutger Schonis : Stephan Hageman : Jannita Dingemanse
Inhoud Waarom deze startnotitie?................................................................................................................. 3 Aanleiding .......................................................................................................................................... 3 Beoogd resultaat ............................................................................................................................... 3 Participatie ......................................................................................................................................... 4 Inhoudelijke kaders ........................................................................................................................... 7 Planning ............................................................................................................................................ 8 Financiën ........................................................................................................................................... 8
Waarom deze startnotitie? Deze startnotitie beschrijft het participatieproces rondom de woningbouwplannen in Sint Laurens Noord. Het primaire doel van deze notitie is het vaststellen van de kaders voor participatie en het uiteenzetten van het proces. Hiermee zorgen we ervoor dat alle betrokken partijen, waaronder toekomstige bewoners en belanghebbenden, vroegtijdig en effectief worden betrokken bij de verdere ontwikkeling van de plannen. Voordat de projectgroep de plannen verder uitwerkt, is het essentieel dat deze kaders duidelijk zijn om te garanderen dat het participatieproces transparant, inclusief en effectief verloopt.
Aanleiding De gronden aan de noord- en zuidzijde van Sint Laurens zijn aangewezen als uitbreidingslocaties. De eerste fase is al in ontwikkeling. Zowel aan de noord- als zuidzijde is inmiddels een aantal woningen gebouwd. De gemeenteraad heeft op 11 maart 2021 een motie aangenomen voor het versneld in procedure brengen van de vervolgfasen voor woningbouw in Sint Laurens. Nu hier de ruimte en tijd voor is gekomen, kunnen we hier gevolg aan geven. Deze startnotitie gaat specifiek over de vervolgfase in Sint Laurens Noord. Voor de ontwikkeling van dit gebied zitten wij als gemeente aan tafel met Heijmans Vastgoed en Woongoed Middelburg. In het verleden is vastgelegd dat Heijmans in Sint Laurens woningen mag ontwikkelen. Zij willen dit graag doen. Woongoed heeft een grote woningopgave en wil een deel van de woningen gaan bouwen in het te ontwikkelen gebied. Woongoed is een samenwerkingsverband aangegaan met Heijmans. In de zomer van 2023 is door Heijmans en Woongoed een uitvraag gedaan naar drie ontwerpbureaus. In een selectieronde is NOAHH | Network Oriented Architecture (NOAHH) naar voren gekomen om het stedenbouwkundig ontwerp te maken. In nauwe samenwerking met de gemeente, Heijmans en Woongoed heeft NOAHH inmiddels een structuurontwerp gemaakt voor het gebied.
Voordat we verder toewerken naar een stedenbouwkundig ontwerp, is het wenselijk om eerst met omwonenden, dorps- en toekomstige bewoners en andere belanghebbenden in gesprek te gaan.
Beoogd resultaat Het doel van het participatietraject is om een inclusief en samenwerkend proces te faciliteren waarbij alle stakeholders actief betrokken zijn. Door deze betrokkenheid benutten we lokale kennis en expertise en kunnen we rekening houden met specifieke behoeften, kenmerken van het gebied en mogelijke zorgen. Dit leidt tot een beter ontwerp afgestemd op wat belanghebbenden inbrengen. Een goed participatieproces bevordert transparantie en bouwt vertrouwen op tussen de ontwikkelende partijen, de overheid en de gemeenschap. Tegelijkertijd draagt het bij aan het versterken van de sociale cohesie en de gemeenschapszin, omdat mensen gezamenlijk aan een project werken. Wanneer de input van de dorpsbewoners en toekomstige bewoners opgenomen kan worden in het stedenbouwkundig plan, voelen zij zich op die manier ook meer verbonden met het uiteindelijke resultaat en hun omgeving.
Participatie Waarover participeren? Het is belangrijk om te erkennen dat, hoewel we streven naar een breed gedragen ontwerp, er reeds een aantal vaste kaders bestaat die de mogelijkheden en grenzen van dit ontwerp bepalen. Deze kaders zijn beschreven onder het kopje “Inhoudelijke kaders” in deze startnotitie. Daarnaast is het belangrijk te onderkennen dat het niveau van participatie kan variëren afhankelijk van het specifieke onderwerp of de fase van het project. Deze variabiliteit in participatieniveaus, of 'participatietredes', stelt ons in staat om op een flexibele en efficiënte manier om te gaan met de inbreng van de stakeholders. Door deze benadering te hanteren, zorgen we ervoor dat het participatieproces transparant is en tegelijkertijd voldoende ruimte biedt voor input vanuit de gemeenschap, binnen de gestelde kaders. Er zijn verschillende thema’s waarvoor we participeren. Onderstaand een overzicht daarvan en de trede van participatie die we daaraan koppelen.
Stakeholders Een gedetailleerd overzicht van de verschillende stakeholders is in kaart gebracht door de projectgroep (gemeente Middelburg, Woongoed, Heijmans en NOAHH). Participatieproces NOAHH begeleidt dit participatieproces. Zij zijn ook nauw betrokken geweest bij de participatie voor Hart voor de Griffioen. Hun methodiek, die daar als zeer positief werd ervaren, dient als basis voor het project in Sint Laurens.
In juli 2023 hebben zij waardevolle voorbereidende gesprekken gevoerd met enkele belanghebbenden uit het Sint Laurens. Deze gesprekken leverden essentiële inzichten op voor het initiële structuurontwerp, dat een bijlage is bij het raadsvoorstel waar deze startnotitie ook onderdeel van uitmaakt. De verdere planning voor het participatietraject is stapsgewijs uitgeschreven onder het kopje “Planning” van dit document. Hieronder worden de belangrijkste contactmomenten met de omgeving verder toegelicht. Informeren dorpsvereniging De dorpsvereniging is al op de hoogte van het feit dat door de projectgroep plannen worden gemaakt voor de locatie Sint Laurens Noord. Het staat ook al vermeld op de website van de dorpsvereniging. De dorpsvereniging wordt geïnformeerd over de actuele stand van het structuurontwerp en meegenomen in de procesaanpak van het participatietraject. Informatiebijeenkomst voor alle geïnteresseerden Kort nadat het raadsbesluit over het plan is genomen informeren we alle geïnteresseerden over het plan. Geïnteresseerden zijn omwonenden, bewoners van Sint Laurens en potentiële woningzoekers. De exacte invulling van de avond moet nog uitgewerkt worden. Idee is dat de informatiebijeenkomst wordt geopend door de wethouder, die de kaders schetst waarbinnen de projectgroep heeft gewerkt.
Vervolgens geeft NOAHH een toelichting op het huidige structuurontwerp en de totstandkoming ervan. Dit doen zij aan de hand van de plankaart. Het doel van deze bijeenkomst is om iedereen te informeren over het plan en uit te nodigen plaats te nemen in een klankbordgroep, die op een later moment bij elkaar komt en mensen daar dus hun bijdrage kunnen leveren. Daarom het idee om eerste een algemene informatiebijeenkomst te doen zodat mensen kennis kunnen nemen van de plannen en hun eerste reactie kunnen geven. Tijdens de klankbordgroep bijeenkomsten praten ze mee over de verdere invulling en uitwerking. De toelichting tijdens deze eerste bijeenkomst bevat ook informatie over de planning van het totale project, dus ook over het in fases realiseren van de woningen (het totale bouwplan wordt niet in eer keer gerealiseerd, maar in verschillende fases van kleinere omvang). Geïnteresseerden krijgen de mogelijkheid zich aan te melden voor klankbordgroepen rond verschillende thema’s: • Stedenbouwkundig plan • Groen, incl. speel- en ontmoetingsplekken • Verkeer en mobiliteit Mensen die aangeven hebben betrokken te willen worden, worden daarna proactief benaderd. Bij ‘te veel’ aanmeldingen maken Heijmans, Woongoed en de gemeente Middelburg een selectie voor de klankbordgroepen. Hierbij letten we dan vooral op een representatieve afspiegeling van de omgeving.
Aanmeldingen worden alleen om gemotiveerde redenen afgewezen en indien nodig wordt er geloot. Deze participatie staat los van de formele weg die mensen uiteraard ook kunnen bewandelen. Van de leden van de klankbordgroep verwachten we een open houding om het plan in te vullen of beter te maken, niet om het plan tegen te houden.
Klankbordgroepen Na de eerste, algemene informatieavond gaan we dus met de klankbordgroepen in gesprek. Deze gesprekken hebben het doel om het plan verder in te vullen en beter te maken. Het is cruciaal dat de klankbordgroep een juiste afspiegeling vormt van de omgeving en dat de kaders en het mandaat van de klankbordgroep vooraf helder zijn gedefinieerd. Door de klankbordgroep te informeren over het project en informatie vanuit de omgeving op te halen en binnen de afgesproken kaders bij te sturen, vergroten we het draagvlak voor het project. De exacte vormgeving van bijeenkomsten van de klankbordgroepen moet nog uitgewerkt worden. We willen ze wel op een co-productieve manier inrichten qua werkvormen, want NOAHH, gemeente, Heijmans en Woongoed dragen ook bij aan de klankbordgroep. Voor een goede samenwerking in de klankbordgroep wordt tijdens het werven van leden duidelijk aangegeven over welke thema’s inspraak mogelijk is. Mensen kunnen zich dan ook aanmelden voor een van de drie klankbordgroepen. Verder streven we ernaar een klankbordgroep samen te stellen die constructief meedenkt over het project, waarbij er beperkte ruimte is voor persoonlijke doelen. Het moet vooraf duidelijk zijn waarover de klankbordgroep wel en geen beslissingsbevoegdheid heeft. De klankbordgroep wordt gefaciliteerd door NOAHH, Heijmans, Woongoed en de Gemeente Middelburg.
NOAHH zit de bijeenkomsten voor. Partijen maken ook deel uit van de klankbordgroep. Zij dragen zorg voor de vergaderlocatie en het verzorgen van de notulen. Om effectief te kunnen vergaderen, is het belangrijk dat de groep beperkt blijft in omvang. Acht personen lijkt ideaal qua grootte. Als meer mensen zich aanmelden, bekijken we hoe we het precies vormgeven. De klankbordgroep komt bij voorkeur bijeen op een locatie in de omgeving van het projectgebied en het is raadzaam de groep haar eigen vergaderfrequentie te laten bepalen om het gevoel van eigenaarschap te vergroten. De opgehaalde input wordt besproken met vakspecialisten binnen en buiten de gemeente, waarna de uitkomsten worden verwerkt in het stedenbouwkundig plan. Informatiebijeenkomst uitkomsten klankbordgroepen presenteren VOSP Als de bijeenkomsten met de klankbordgroepen zijn afgerond, is er een Voorlopig Ontwerp Stedenbouwkundig Plan (VOSP). Dit plan wordt in een tweede informatiebijeenkomst gepresenteerd aan alle belangstellenden. De exacte vormgeving van de avond moet nog uitgewerkt worden. Gedacht kan worden aan een algemene toelichting op het VOSP, gevolgd door verdiepende sessies aan thematische tafels. Tijdens deze sessies worden de resultaten van de klankbordgroepen per thema toegelicht. Aan elke tafel is er gelegenheid om in gesprek te gaan over het betreffende thema in relatie tot het plan.
Een afvaardiging van de klankbordgroep zou hierbij aanwezig moeten / kunnen zijn. Na deze bijeenkomst komen de drie klankbordgroepen nog enkele keren bijeen om de resultaten van de tweede informatiebijeenkomst te bespreken. Dit dient om te komen tot een Definitief Ontwerp Stedenbouwkundig Plan (DOSP), dat de basis zal vormen voor het omgevingsplan.
Inloopavond omgevingsplan Als het DOSP klaar is, is er een inloopavond waarin we definitieve plan presenteren aan alle geïnteresseerden. Algemene informatie Geïnteresseerden krijgen de mogelijkheid zich te abonneren op een online nieuwsbrief. Via deze nieuwsbrief worden zij regelmatig op de hoogte gehouden van de voortgang van het plan, zodat iedereen met interesse goed geïnformeerd blijft over de ontwikkelingen. Heijmans is verantwoordelijk voor de nieuwsbrief. Heijmans maakt een gebiedswebsite, waar de participatieverslagen, presentaties, nieuwsbrieven etc. terug te vinden zijn. Het online platform Middelburg Ontmoet zetten we ook in om informatie over het project te vinden en mensen om input te vragen.
Inhoudelijke kaders Sint Laurens Noord ligt aan de uiterste noordgrens van de gemeente Middelburg en is door de gemeente Middelburg aangewezen als woningbouwlocatie. Stedenbouwkundig wordt Sint Laurens gezien als een dorp en niet als een wijk van de stad Middelburg. Het plan voor Sint Laurens Noord houdt hier rekening mee. Dit betekent dat bij de invulling van dit plan rekening gehouden moet worden met de volgende punten: 1. De gronden die in eigendom zijn van de gemeente worden bebouwd. 2. Er ligt een structuurontwerp. De participatie start vanaf het verder uitwerken van dit structuurontwerp. 3. Een gemengd woningbouwprogramma bestaand uit 10% vrije kavels, 30% sociale huisvesting, 30% betaalbare koop/huurwoningen en 30% vrije sector koopwoningen. 4. Gelet op het woningprogramma wordt er gestreefd naar circa 190 woningen 5. Er moet worden voldaan aan de meest recente parkeernorm, zodat er voldoende parkeergelegenheid is binnen het plangebied. 6. Als het gaat om het type woningen, gaat het hoofdzakelijk om grondgebonden woningen en appartementen in maximaal 2/3 lagen. 7. Een dorpse overgang naar het buitengebied: vanuit het plan is een sterke ruimtelijke en visuele verbinding met het aangrenzende buitengebied. 8. De wijk krijgt een dorps karakter. Er dient diversiteit in beeldkwaliteit, woontypes en openbare ruimte te worden aangebracht. 9.
Groen en water zijn voelbaar aanwezig in de openbare ruimte. 10. Twee hoofdontsluitingen (afhankelijk van de uiteindelijke planopzet) op de Wilgenhoekweg / Noordweg zijn noodzakelijk voor een veilige verkeersafwikkeling. Deze dienen – in relatie tot de andere hoofdontsluitingswegen – een gelijkwaardige kwalitatieve invulling te krijgen voor wat betreft wegprofiel, inplanting bomen en andere groenvoorzieningen. 11. Voor de zuidelijke rand (grenzend aan de woningen aan de Van Borsselelaan) is een programma gewenst wat vergelijkbaar is met en/of goed aansluit bij de bestaande bebouwing aan die van Borsselelaan (geen dichte bebouwingsstructuur). 12. De waterleiding die door het gebied loopt, wordt niet verlegd.
Planning De planning voor het traject is als volgt: • Besluit college over samenwerkingsovereenkomst – 4 juni 2024 • Publicatie van het raadsvoorstel in het raadsinformatiesysteem – 7 juni 2024 • Informeren dorpsraad over de huidige status van de planvorming – XX juni 2024 • Technische toelichting aan de raadscommissie Ruimte – 24 juni 2024 • Besluit gemeenteraad over de samenwerkingsovereenkomst – 4 juli 2024 Participatie start na positief besluit gemeenteraad over samenwerkingsovereenkomst: • Informatiebijeenkomst voor alle geïnteresseerden (augustus/september 2024) • Bijeenkomsten van de klankbordgroepen op de drie thema’s (september t/m november 2024) • Uitkomsten bespreken met vakspecialisten + ARK, ontwerp bijstellen naar VSOP (oktobernovember 2024) • Informatiebijeenkomst uitkomsten klankbordgroepen presenteren VOSP (november 2024) • Verdieping klankbordgroepen, om zo te komen tot een definitiefontwerp stedebouwkundigplan (DOSP) dat de basis vormt voor het omgevingsplan (november t/m december 2024) • Inloopavond omgevingsplan (? 2025)
Financiën In de samenwerkingsovereenkomst tussen gemeente Middelburg, Heijmans en Woongoed zijn afspraken gemaakt over wie welke kosten voor haar rekening neemt.